Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/912 K.2025/978

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; .....tarihinde davalı sigorta şirket sigortalı araç sürücüsü .....sevk ve idaresindeki .....() plakalı ( .....Nolu Poliçe ) plakalı aracın müvekkiline ait .....marka plakalı araca çarpması sonucunda maddi hasarlı iki taraflı trafik kazası meydana geldiğini, davalı Sigorta Şirket Sigortalı araç sürücüsünün kusuru sonucunda meydana gelen maddi hasarlı trafik kazası sonucunda ekte sunulan Eksper Raporundan da anlaşılacağı üzere müvekkiline ait .....Plakalı .....Marka araçta büyük hasar meydana geldiği,

iş bu hasar sigorta şirketi tarafından yapılan onarım ve parça değişimi işlemi sonucunda hasar giderildiğini, açıklanan nedenlerden dolayı fazlaya İlişkin Hakları Saklı Kalmak Üzere şimdilik Değer Kaybı için 10.00 TL ve Hasar Tazminatı için 10.00 TL olmak üzere toplam 20.00 TL maddi tazminat ile kaza tarihi olan .....tarihinden aksi taktirde sigorta şirketinin temerrüde düştüğü .....tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt ya da Avans faiziyle birlikte davalı sigorta şirketi ile araç maliki davalı .....' ndan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,

yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini, müvekkili adına vekaleten arz ve talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle. Davacı yanın ,maliki olduğu .....plakalı aracın , davalı müvekkil şirkete ZMSS sigorta poliçesi ile sigortalı bulunan .....plakalı araçla .....tarihinde karıştığı kaza nedeniyle, davacı yana ait .....plakalı aracın kasko poliçesini yapan .....A.Ş. Nin kendi sigortalısı olan davacı yana ödediği 88.113,18TL' yi rucuen tazminini istemesi üzerine , .....A.Ş.

Ye .....tarihinde 88.113,18- TL hasar bedeli ödemesi yapıldığını, davacı tarafın, hasar bedelinin ewksik ödendiği iddiasıyla fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak 10,00-TL. Den açmış olduğu iş bu dava da hasar bedelkinin eksik ödendiği iddiasına bağlı husumet davacı ile dava dışı .....A.Ş.

Nin arasındaki husumetin konusu olabileceğinden , hasar bedeli yönünden açılan davanın davalı müvekkilim sigorta şirketi yönünden redddine karar verilmesi gerektiğini arz ve talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davaya konu kazanın meydana gelmesinde davalı sigorta şirketi tarafından sigortalanan aracın sürücüsünün kusurunun bulunup bulunmadığı, davaya konu kaza nedeniyle davacının aracında hasar oluşup oluşmadığı oluştuğunun kabulü halinde davacının aracında değer kaybı meydana gelip gelmediği, aynı zamanda ilgili onarım nedeniyle orijinal parça fark bedelinin oluşup oluşmadığı, oluşmuş ise neticeten tazminatın miktarı ile faiz türü ve başlangıcı etrafında toplandığı anlaşıldı.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.".

85/1 maddesinde, “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.”.

85/son maddesinde ise, “İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” düzenlemelerine yer verilmiştir.

Anılan yasal düzenlemeler gereğince davalı sigorta şirketi, düzenlenen sigorta poliçesi ile sigortalı aracın sürücüsünün kusuru nedeniyle meydana gelen trafik kazalarında üçüncü kişilere verilen zararı, zararın türüne göre poliçede belirtilen teminat üst limiti ile üstlenmiştir.

Trafik kaza tespit tutanağı, trafik bilirkişiden alınan .....tarihli bilirkişi raporu ve dosyada mevcut tüm deliller irdelendiğinde; ".....plakalı otom irücü .....2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun 52/1-a maddesinde “Sürücüler araçlarının hızını, kavşaklara yaklaşırken, dönemeçlere girerken, tepe üstlerine yaklaşırken, dönemeçli yollarda ilerlerken, ...

Hızlarını azaltmak, zorunludurlar” — kuralı ve aynı kanunun 57/1-d maddesi ile Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 109/e maddesinde belirtilen kavşaklarda geçiş önceliği kuralına uymayarak (ışıklı trafik işaretleri izin verse bile trafik akımı; kendisini kavşak içinde durmaya zorlayacak veya diğer doğrultudaki trafiğin geçişine engel olacak ise, sürücülerin kavşağa girmeleri yasaktır) kuralarını ihlal ederek,

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun trafik kazalarında sürücü kusurlarının tespiti ve asli kusur sayılan haller başlıklı 84. maddesinde yer alan ASLİ KUSURLARDAN (h) bendindeki “Kavşaklarda geçiş önceliğine uymama” KURALLARINI İHLAL ETTİĞİ, kazanın oluşumuna sebebiyet verdiği,

YÜZDE ELLİ (%50) KUSURLU olduğu;.....plakalı otomobil sürücü .....2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun 52/1-a maddesinde “ ler araçlarının hızını, kavşaklara yaklaşırken, dönemeçlere girerken, tepe üstlerine yaklaşırken, dönemeçli yollarda ilerlerken, ... hızlarını azaltmak, zorunludurlar” kuralı ve aynı kanunun 57/1-d maddesi ile Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 109/e maddesinde belirtilen kavşaklarda geçiş önceliği kuralına uymayarak (/şıklı trafik işaretleri izin verse bile trafik akımı;

kendisini kavşak içinde durmaya zorlayacak veya diğer doğrultudaki trafiğin geçişine engel olacak ise, sürücülerin kavşağa girmeleri yasaktır) kuralarını ihlal ederek, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun trafik kazalarında sürücü kusurlarının tespiti ve asli kusur sayılan haller başlıklı 84. maddesinde yer alan ASLİ KUSURLARDAN (h) bendindeki “Kavşaklarda geçiş önceliğine uymama” KURALLARINI İHLAL ETTİĞİ, kazanın oluşumuna sebebiyet verdiği, YÜZDE ELLİ (%50) KUSURLU olduğu" raporda belirtilmiştir.

Kusur durumuna ilişkin düzenlenen rapor, denetime ve hüküm kurmaya elverişli olması nedeniyle mahkememizce benimsenmiş ve kazanın meydana gelmesinde davalı sigortalı araç sürücüsü %50 oranında kusurlu olduğu kabul edilmiştir.

1-Aracın onarımı esnasında orijinal parça kullanılmadığından bahisle talep edilen hasar bedeline ilişkin olarak yapılan değerlendirmede;

Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali sorumluluk Sigortası Genel Şartları B.2.1 maddesinde; "Hasar halinde, hasar gören orijinal parça, onarımı mümkün değilse orijinal parça ile değiştirilir. Ancak, hak sahibinin onayının alınması veya hasar gören parçanın orijinal parça ile değiştirilmesine imkân olmaması halinde hasar gören parça, eşdeğer veya yeniden kullanılabilir parça ile değiştirilir. Bu fıkra kapsamında hak sahibinden onay alındığını veya hasar gören parçanın orijinal parça ile değiştirilmesine imkan olmadığını ispat yükü sigortacıya aittir. Bu fıkranın uygulanması sonucu araçta bir kıymet artışı meydana gelse dahi bu fark tazminat miktarından indirilemez.

" şeklinde düzenlemeye yer verilmiştir. Anılan düzenleme gereğince hasar onarım aşamasında öncelikle hasar gören parçanın onarımı gerektiği, hasar gören parçanın onarımının mümkün olmaması halinde çıkma veya eşdeğer parça kullanılması için hak sahibinin muvafakati veya orijinal parça ile değiştirilme olanağının bulunmaması gerekir.

Davacı tarafça aracın onarımı aşamasında orijinal yedek parça kullanılmadığı ileri sürülmüş ise de dosya kapsamında makine mühendisinden alınan bilirkişi raporunda davacıya ait aracın onarımı aşamasında değişimi yapılan tüm yedek parçaların orijinal olduğu belirtilmiştir. Bu halde davacının orijinal parça fark bedeli isteminin reddine karar verilmesi gerekmiştir.

2-Değer kaybına ilişkin olarak yapılan değerlendirmede;

Trafik kazası neticesinde oluşan değer kaybı "gerçek zarar" olduğundan, zarar TBK hükümlerince ve Yargıtay tarafından belirlenen ilkeler çerçevesinde belirlenmelidir.

Anayasa Mahkemesi’nin .....tarihli ve .....E., .....K. sayılı Kararı ile, 2918 Sayılı Yasanın 90. Maddesinin birinci cümlesinde yer alan “…ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” ibaresinin ve ikinci cümlesinde yer alan “…ve genel şartlarda…” ibaresinin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar verilmiş olması,

Anayasa Mahkemesi kararlarının, devam eden uyuşmazlıklar açısından uygulanacak olması karşısında, hesaplamanın ZMMS Genel Şartları ekindeki hesaplama yöntemine göre yapılamayacağından, bu nedenle öncelikle değer azalması veya değer kaybının belirlenmesinde dikkate alınması gereken ölçütler her olayın somut özelliğine göre değişebilecek ise de aracın markası, özellikleri ve model yılı, kullanım amacı, kullanım süresi, yıpranma payı, aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği (orijinal olup olmadığı) hususları değer kaybında göz önüne alınmalı,

aracın hasarsız hali ile onarıldıktan sonraki değer arasındaki fark bilirkişi tarafından değerlendirilerek, değer kaybı olup olmadığı belirlenmelidir. (Ankara BAM 26. H.D.-26/05/2022 tarih,2020/120 E.-2022/1380 K.)

.....tarihli makine mühendisi bilirkişi raporunda "dava konusu .....Plakalı, .....Model, .....km de , .....UZUN

MENZİL 160 KW Model Aracın tamiratının Diyarbakır .....Yetkili Servisinde yapıldığı,

tamiratında orijinal parça kullanıldığı( Yetkili Servis İfadesi ), toplam maddi hasarının 176.226,35

TL olduğu ve bu miktarın davacı adına faturalandığı görülmüş olup, davalı sigorta şirketince

88.113,18 TL ödeme yapıldığı, dolayısı ile ,davacının 88.113,17 T.L bakiye hasar alacağının

kaldığı anlaşılmakta olup, aracın tamiratındaki işçilik ve boya detay bilgileri, varsa hasarlı

halini gösterir fotoğraflar ile, geçmiş hasar kayıtlarının sunulması halinde değer kaybı

miktarının belirlenebileceği" raporda ibraz edilmiştir.

Mahkememiz .....tarihli duruşma tutanağının 2 numaralı ara kararı gereği dosyanın kök rapor hazırlayan bilirkişiye tevdi edildiği, bilirkişi ek raporunda " dava konusu .....Plakalı, .....Model, .....km de , .....MENZİL .....KW Model Aracın tamiratının .....Yetkili Servisinde yapıldığı, tamiratında orijinal parça kullanıldığı( Yetkili Servis İfadesi), toplam maddi hasarının 176.226,35 TL olduğu ve bu miktarın davacı adına faturalandığı görülmüş olup, davalı sigorta şirketince 88.113,18 TL ödeme yapıldığı, dolayısı ile davacının 88.113,17 TL bakiye hasar alacağının kaldığı ve yukarıda belirttiğim açıklamlara kapsamında; aracın kaza tarihi itibarı ile 40.000,00 TL de değer kaybına uğradığı" raporda ibraz edilmiştir.

Anılan ilkeler doğrultusunda değerlendirme yapılarak düzenlenen bilirkişi raporunda davaya konu kaza nedeniyle davacıya ait araçta 40.000,00 TL değer kaybı meydana geldiği mütalaa edilmiştir. Düzenlenen bilirkişi raporu mahkememizce denetime elverişli kabul edilmiştir. Davalı sigorta şirketi, poliçe limiti sınırlı olmak üzere sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında tazminat ödemekle yükümlüdür. Sigortalı araç sürücüsü %50 kusurlu ve davaya konu kaza nedeniyle davacıya ait araçta meydana gelen değer kaybı 40.000,00 TL olup davalı sigorta şirketinin sorumlu olduğu değer kaybı miktarının 20.000,00 TL olduğu gözetilerek, davacının değer kaybı isteminin bu miktar üzerinden kabulüne karar verilmesi gerekmiştir.

Davalı sigortalı aracın kullanım amacının hususi olduğu dosya kapsamından anlaşılmaktadır. Bu halde davacının talep edebileceği faiz yasal faizdir. Davacı tarafından davalı sigorta şirketine başvuruyu takip eden 8. iş günü sonunu isabet eden .....tarihi itibariyle davalı sigorta şirketinin temerrüde düştüğünün kabulü gerekir. Bu halde kabul edilen değer kaybı miktarının tamamına davalı sigorta şirketinin temerrüt tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına karar verilmesi gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

G.D

Nedenleri gerekçeli kararda açıklandığı üzere;

Katip Hakim