Gaziantep 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/314 K.2019/1310

Mahkememizde görülmekte bulunan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

Davacı vekili mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle; borçlu şirket ile müvekkili şirket arasında borçlunun fuarda kendi firmasını tanıtması için 06/09/2017 tarihli sözleşme yapıldığı ve 02/10/2017 tarihli 029728 numaralı 14.160,00 TL tutarlı fatura işlendiği, borçlu şirketin vadesi gelen borcu ödemediğini belirterek Gaziantep İcra Müdürlüğünün ..... Esas sayılı takip dosyasına ile borçlu aleyhine icra takibi başlatıldığını, davalı/ borçlu tarafın borca itiraz ettiğini, bu nedenle borçlunun itirazının iptaline, haksız itirazdan dolayı davalı/borçluların alacağın % 20'den aşağı olmamak üzere inkar tazminatına mahkum edilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı tarafa usulüne uygun davetiye tebliğine rağmen davaya cevap vermemiştir.

Mahkememizce tarafların iddia ve savunmaları doğrultusunda tüm kanıtları toplanmış. Gaziantep İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyası celp edilmiştir.

Mahkemece resen seçilen bu işlerden anlar Mali Müşavir bilirkişi tarafından düzenlenen 31/07/2019 tarihli gerekçeli raporda; davacının dosyasına yerinde 2017 ve 2018 yıllarına ait yevmiye, envanter ve kebir defterlerini ibraz ettiği, davacının dava dosyasına yerinde ibraz ettiği bu yasal defterlerin açılış noter tasdikleri zamanında ve usulüne uygun olarak yaptırdığı gibi Türk Ticaret Kanununda belirtilen 2017 ve 2018 yıllarına ait yevmiye defterlerinin kapanış noter tasdiklerini de zamanında ve usulüne uygun olarak yaptırdığı,

bunun yanında davacı tarafa ait 2017 ve 2018 yılları yasal defter ticari münasebet kayıtların göre, davacı tarafın davalı tarafa dava dosyasına dayanak olan icra takibine konu 02/10/2017 tarih 029728 seri numaralı faturayla 14.160,00 TL tutarında satış yaptığı, yaptığı bu satışa karşılık davalıdan herhangi bir tahsilat yapmadığı, böylece davacının incelenen bu 2017 ve 2018 yılları yasal defter ticari münasebet kayıtlarına göre davacının davalı taraftan dava dosyasına dayanak olan icra takibine konu 02/10/2017 tarih .... seri numaralı fatura nedeniyle 14.160,00 TL alacağının olduğu kaydının olduğu rapor edilmiştir.

Ticari defter kayıtların birbiri ile uyumlu olup olmadığını anlamak için davalı şirkete de defter ibrazı için ihtaratlı davetiye çıkartılmış fakat verilen sürede defter ve belgeler ibraz edilmediği gibi makul bir sebep de belirtilmemiştir.

GEREKÇE VE KANAAT

Yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamından, faturaya dayalı başlatılan takibe itiraz edilmesi neticesinde iş bu itirazın iptali davası açılmıştır. Davacı taraf delilleri arasında ticari defterlere de yer verdiğinden davacı şirketin ticari defterleri incelenmiş olup, 31/07/2019 tarihli bilirkişi raporunda davacının ticari defterlerinin usulüne uygun tutulduğu, takibe konu faturanın defterlerde kayıtlı olduğu ve ödenmediği belirtilmiştir.

Ticari defterlerin delil olarak dikkate alınmasının şartlarından biri de her iki tarafın defterlerinin birbiri ile uyumlu olması gerektiğidir. Bu doğrultuda davalı şirketin defterlerinin de incelenmesi için defter ibrazına yönelik ihtaratlı davetiye çıkartılmış ise de davalı şirket kendisine verilen sürede defterlerini ibraz etmemiş ve buna ilişkin de herhangi bir makul sebep bildirilmemiştir. Buna göre davacının defter kayıtları ile ibraz ettiği diğer delillerle davasını ispatladığı gerekçe ve kanaatiyle talebi kabul edilmiştir.

Davalı tarafın defterlerini ibraz etmemesi sebebiyle defterlerin uyumlu olup olmadığı, anlaşılmamıştır gerekçesiyle davanın reddedilmesi durumunda davacı tarafça muntazam tutulmuş defterlerin lehe delil olarak kabul edilemeyeceği şeklinde bir sonuç ortaya çıkar ki bu , ticari defterleri ve karşı taraf elinde olduğu ileri sürülen belgeleri delil olarak kabul edip, sunulmaması halinde sonuçlarını belirleyen HMK'daki açık düzenlemelere aykırı bir sonuç doğuracaktır. Bu hususu destekleyen birçok yargıtay kararı da bulunmaktadır.

Nitekim Yargıtay 15.HD 2018/2696 E. 2018/3431 K.sayılı ilamında "Ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması gerekir. Bir taraf kendi defterlerine delil olarak dayanmış ise karşı tarafın ticari defterlerine dayanılmamış olsa da karşı taraf defterlerinin incelenmesi zorunludur.

Çünkü tarafın ticari defterleri Yasa'da belirtildiği üzere karşı tarafın ticari defterleri ile uyumlu olduğu takdirde lehine delil olabilecektir. Karşı taraf defterleri incelenmediği takdirde dayanan tarafın kendi defterindeki kayıtların lehe delil olması mümkün değildir. Davacının da bu durumu bilerek ticari defterlere delil olarak dayandığı ve karşı tarafın ticari defterlerinin de incelenmesini istediği kabul edilmelidir.

Aksinin kabulü halinde davacının ticari defterleri tek başına delil niteliği taşımadığından dayanılan böyle bir delilin incelenmesine gerek de olmayacaktır. Karşı taraf ticari defterlerini sunar ise birlikte incelenip değerlendirildiğinden delil olup olmadığı sonucuna göre değerlendirilebilecektir.

Karşı taraf ticari defterlerini sunmadığı takdirde ise bu davranışı ile kendi ticari defterlerinin davacı defterleri ile uyumlu olup olmadığının incelenmesine engel olduğundan, engel olduğu sonucun varlığını kabul etmiş sayılmalıdır.

Tacir olup ticari defter tutmak zorunda olan taraf, ticari defterleri bulunmadığını ileri süremeyeceğinden verilen kesin süreye rağmen ibraz etmediği takdirde, belgenin elinde olmadığına dair yemin etmesine gerek olmaksızın HMK 220/3. madde gereğince sunmaktan kaçındığı belgelerdeki (ticari defterlerindeki) kayıtların, karşı taraf defterindeki kayıtlara uygunluğunu mahkeme kabul edebilir.

Aksinin kabulü durumunda; karşı tarafın ticari defterlerini sunmaması halinde sunan tarafın muntazam tutulmuş ticari defterlerinin lehe delil olarak kabul edilemeyeceği şeklinde bir sonuç ortaya çıkar ki bu ticari defterleri ve karşı taraf elinde olduğu ileri sürülen belgeleri delil olarak kabul edip sunulmaması halinde sonuçlarını belirleyen HMK'ndaki açık düzenlemelere aykırı bir yorum olacaktır."

Yine Yargıtay 11.HD 2016/6647 E. 2017/7274 K. Yargıtay 11 HD, 2012/16737 E. 2013/16182 K, Yargıtay 11.HD 2016/2759 E. 2017/5005 K. Sayılı ilamları da benzer mahiyette olup davalının süresinde ticari defterlerini ibraz etmemesinin davacı lehine değerlendirilerek, davacının usulüne uygun tutulmuş defterleri ile davanın kabul edilebileceği yönündeki emsal ilamlar da dikkate alınarak iş bu davada davacının defterleri doğrultusunda davanın kabulüne karar verilerek şartları oluşan icra inkar tazminatına da hükmedilerek aşağıdaki gibi karar verilmiştir.