İstanbul 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/672 K.2024/1002

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı iddiası; müvekkillerinin ve davalının, 13.04.2022 tarihinde ... A.Ş. şirketine ait ...

A.Ş. şirketi hisselerinin müvekkiline devri konusunda anlaştığını, bu anlaşma kapsamında da taraflar arasında; resmiyette geçerli olacak ve söz konusu hisselerin değerinin 50.000.000 TL olarak kabul edildiği "Hisse Devir Sözleşmesi" yine aynı tarihte taraflar arasında asıl geçerli olacak ve hisselerin değerinin 7.500.000 USD olarak kabul edildiği "Hisse ve Varlık Devir Protokolü" imzalandığını, protokol ile sözleşmedeki bazı maddelerde revizeler yapıldığını ve yeni hususlar eklendiğini, söz konusu bu sözleşme ve protokoldeki ortak hususun; müvekkili tarafından ...

A.Ş.ne ait ... A.Ş. hisselerini alındığını, karşılığında 13.04.2022 keşide tarihli sıralı senetler verildiğini, bu senetler düzenlenirken de sözleşmedeki tutar olan 50.000.000 TL'lik ödemelerin resmi olarak gösterilecek bedel olduğundan 11 eşit 1 artık taksit olmak üzere 12 taksit halinde banka üzerinden ...

A.Ş. hesabına, tarafların anlaştığı asıl bedeli tamamlamak adına yapılacak sonraki ödemeler ise davalıya yapılacağını, taraflar arasında bu kısım özelinde herhangi bir tartışma bulunmadığını, protokolün ilgili maddeler üzerine tarafların, gündemdeki dövizle ödeme yasağını da gözetmek suretiyle senetleri TL olarak düzenleme ve protokolde geçen "alıcı, hisse devri karşılığı ödemeyi taahhüt ettiği herhangi bir senedi vade tarihinden itibaren en geç 15 gün içerisinde ödemez ise" cümlesi gereğince senetlerin vadesini her ayın 25'i olarak belirleme kararı aldıklarını,

bu iki hususun da sunulacak davalı ihtarında ikrar edildiğinden tartışmalı olmadığını, senetlerin TL üzerinden düzenlenirken de, kurdaki anlık değişim ve anılan senetlerin minimum 4.320.000 TL olarak ödenecektir maddesi gözetilerek senetlerin 4.350.000 TL bedelli düzenleme kararı alındığını, bu şekilde düzenlenen senetlerin davalıya teslim edildiğini, senetlerin keşide tarihleri protokolle aynı tarih olan 13.04.2022 olduğunu, bu senetlerin vadesi geldikçe protokolde verilen banka hesabına sözleşme ve protokolde yazılı ödeme açıklamasıyla 4.350.000 TL olarak ödendiğini, gidişat bu şekilde devam ederken,

davalının bu sıralı senetlerdeki 4.320.000 TL ve 4.350.000 TL bedel farklılığını kötüye kullanmak suretiyle sanki 4.350.000 TL'lik senetler protokolden ayrı başka bir nakdi borç ilişkisi kaynaklı düzenlenmiş havası vererek ihtiyati haciz kararları almak suretiyle icra takipleri başlattığını, davalının bu kötüniyetli tavrı karşısında, menfi tespit davaları açıldığını ve bu davalardaki takiplerin tedbiren durdurulduğunu, ... Cumhuriyet Başsavcılığının ...

Soruşturma numarası ile görülen soruşturma dosyasında şüpheli sıfatıyla ifade veren davalı ve vekilinin, iddialarına ilişkin olarak banka ödemelerinin protokol kapsamlı olduğu ancak 4.350.000 TL'lik icra takiplerinin başka bir nakdi borç ilişkisine dayandığını söylediklerini, müvekkilinin davalı ile tek ticari ilişkisi hisse devir sözleşmesi ve protokolden ibaret olduğunu, bu sözleşme/protokol kapsamında eşit taksitli sıralı senetler ve sözleşme/ protokoldeki tutarları tamamlama adına artık bedelli senetler düzenlendiğini, taraflar arasında başkaca bir hukuki ve/veya ticari ilişki bulunmadığını, icra takiplerine konu, soruşturmaya konu,

ödeme dekontuna konu senetlerin, aynı senetler olduğunu, bu sebeple olmayan bir borcun olduğu iddiasıyla icra tehdidi altında bulunulduğundan mahkemeden 13.04.2022 tarihli hisse devir sözleşmesi ve protokol uyarınca teslim edilen dava konusu senede ilişkin başkaca bir borç ilişkisinden müvekkillerinin borçlu olmadığının tespitinin sağlanmasını talep ettiklerini belirterek,

13.04.2022 düzenleme tarihli, 25.08.2023 vade tarihli, 4.350.000 TL tutarlı senede ilişkin 13.04.2022 tarihli "Hisse Devir Sözleşmesi" ve aynı sözleşmenin belirli maddelerinin revize edildiği "Hisse ve Varlık Devir Protokolü"nden başkaca bir borç ilişkisinden kaynaklı borçlu olunmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı savunması; davacıların açmış oldukları birleşen davalarda daha önceki cevap dilekçelerinde belirttikleri hususları tekrar ettiklerini, davacıların 13.04.2023 Tarihli Hisse Devir Sözleşmesi ve Hisse ve Varlık Devir Protokolü'nden başkaca bir borç ilişkisinden borçlu olmadıklarının tespiti ile ihtiyati tedbir taleplerinin kabulünü talep ettiklerini, iş bu taleplerinin baştan sona kötü niyetli bir kurgunun ürünü olduğu ve hukuki dayanaktan yoksun olduğunun aşikar olduğunu, davacı yanca ileri sürülen tüm iddia ve beyanlar asılsız ve hukuki mesnetten yoksun olduğunu, mahkemece dikkate alınmaması gerektiğini,

davacının senede karşı senetle ispat yükümlülüğünü yerine getirmemiş olması ve dosyada dayanılan hiçbir somut delil olmaması, sunulan banka dekontunun dosya konusu senede ilişkin olduğunun açıklama kısmında yazılmamış olması ve mahkemeye sunmuş oldukları diğer senet görüntüleriyle taraflar arasındaki birden fazla borç ilişkisi sabit olduğundan davacının haksız davasının icra takiplerine konu alacaklarını bekletmemesinin hukuki olarak gerekli olduğunu, keza senetlerin ödendiği ispat edilemediğini, bu kapsamda açılan takibin taliki ve iptali konulu tüm davalarını kaybettiklerini,

bu kapsamda borçlular tarafından yalnızca zaman kazanılmaya çalışılmakta olduğunun aşikar olduğunu, yukarıda izah edilen sebepler ile davacıların takibe konu senetleri ödememiş olması, diğer senetlere ilişkin ödeme yapılırken açıklama kısmında iş bu davaya konu icra takibine müstenit senetlere açık bir şekilde atıf yapılmaması, özetle iddialarını ispatlar nitelikte herhangi bir delillerinin mevcut olmaması, davacıların iddialarının gerçeği yansıtmadığını ve mahkemeyi yanıltmaya yönelik olduğunu gösterdiğini, tüm bu nedenlerden ve resen nazara alınacak hususlar muvacehesinde;

huzurdaki haksız davanın ve taleplerin reddini, kötü niyetli bir şekilde takibi durduran davacı aleyhine alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

Tüm Dosya Kapsamı Birlikte Değerlendirildiğinde;

Dava, bonodaki ihdas nedeninin bono üzerinde yazılandan farklı olduğundan (malen) bahisle menfi tespit istemine ilişkindir.

Mahkememizin 19/12/2024 tarihli duruşmasında davacılar vekili "Taraflar sulh olmuştur, bu konuda sözleşme imzalanmıştır, karşılıklı vekalet ücreti ve yargılama talebimiz bulunmamaktadır, ayrıca teminatların iadesine karar verilmesini talep ediyoruz, her bir dosya yönünden ayrı ayrı beyanda bulunacağız, sulh nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına dair karar verilebilir," şeklinde beyanda bulunmuştur; aynı tarihli duruşmada davalılar vekili ise "Taraflar sulh olmuştur, karşılıklı vekalet ücreti ve yargılama talebimiz bulunmamaktadır, karar verilmesine yer olmadığına dair karar verilsin, davacıların teminatının karar kesinleştiğinde iadesine muvafakatimiz vardır," şeklinde beyanda bulunmuştur.

HMK'nun 315. Maddesinde; "Sulh, ilgili bulunduğu davayı sona erdirir ve kesin hüküm gibi hukuki sonuç doğurur. Mahkeme, taraflar sulhe göre karar verilmesini isterlerse, sulh sözleşmesine göre; sulhe göre karar verilmesini, istemezlerse karar verilmesine yer olmadığına karar verir." hükmü yer almaktadır.

6100 sayılı HMK’nın 315. maddesine göre sulh, ilgili bulunduğu davayı sona erdirir ve kesin hüküm gibi hukuki sonuç doğurur. Şu hâlde mahkeme içi sulh, mahkeme tarafından bir hüküm verilmesine gerek olmaksızın davayı sona erdirir. Tarafların sulh yapmaları durumunda mahkeme sulh sözleşmesine göre karar verecek; taraflar sulhe göre karar verilmesini istemezlerse “karar verilmesine yer olmadığına” karar vermek suretiyle yargılamaya son verecektir.

Diğer bir deyişle, mahkeme içi sulh davayı kendiliğinden sona erdirdiğinden mahkemenin bu sonucun ortaya çıkmasını sağlamak için ayrıca bir hüküm vermesine de gerek yoktur. Zira sulhun temel işlevi hükmün tamamlayıcısı olmak değil; hüküm yerine geçmektir. Dolayısıyla sulhun bizzat kendisinin ayrıca bir mahkeme hükmü verilmesine gerek olmaksızın doğrudan doğruya davayı sona erdirmesi doğaldır.

Bu bakımdan mahkemenin vereceği “esas hakkında karar verilmesine yer olmadığı kararı” davanın sulh nedeniyle konusuz kaldığını tespit ve tevsikten öte bir anlam taşımayacaktır (Tanrıver, s. 97). "

İşbu dosyada,tarafların sulh olmaları sebebi ile davanın konusuz kaldığı, tarafların karşılıklı olarak yargılama gideri ve vekalet ücreti taleplerinin bulunmadığı anlaşılmakla aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

BAŞKAN ... ÜYE ... ÜYE ... KATİP ...