İstanbul 10. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2017/772 K.2020/416

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı şirket ile davacı şirket arasında 22/05/2014 imza tarihli sözleşme imzalandığını, ... İli, ... İlçesi, ... Mahallesi, ...

Ada, ...Parselde 11.528 metre kare yüzolçümlü konut ve ticari imarlı alana yapılması palanlanan ...'nin konsept, ... ve uygulama projelerinin hazırlanması, bu projelerin ilgili kurumlarda tasdik ettirilmesi işinin davalı şirketçe yerine getirilmesinin kararlaştırıldığını, bahse konu sözleşmenin 5. Maddesinde davalı şirkete 50.000,00 TL ödeneceği, bu ödemenin uygulama projesinin ilgili ilçe Belediye Başkanlığı tarafından tasdik edildiği tarihte yapılacağının, sözleşmenin 6.maddesinde davacı tarafından sunulacak dökümanların teslimi ve peşinat ödemesinin yapılmasından itibaren işe başlanacağı,

işin 45 gün içerisinde tamamlanacağının hüküm altına alındığını, davacı şirketin edimlerini yerine getirerek 06 Haziran 2014 tarihinde davalı şirkete 50.000,00 TL peşinat ödemesini davalı şirket çalışanı ...'e belge karşılığında elden ödediğini, davalı şirketin ısrarlı talebi üzerine 08 Temmuz 2014 tarihinde ise banka havalesi ile 20.000,00 TL daha davalı şirkete ödeme yapıldığını, sözleşmede belirtilen bedelden daha fazla davalı tarafa ödeme yapıldığını buna rağmen davalı şirketin mimari konsept proje, ... proje, vaziyet planı, kat planları, kesitler, görünüşler, 3 boyutlu görünümler, uygulama projesine esas alan hesap tabloları,

inşaat sistemini gösterir detayları, tefrişli kat planlarını, malzeme bilgilerini, proje açıklamalar raporunu, cephe sistem detaylarını, merdiven sistem detaylarını, ıslah hacim detaylarını, zemin kaplama detaylarını, asma tavan planlarını, kapı sistem detaylarını, sistem kesitlerine ait gerekli tüm nokta detaylarını, kapsamlı mahal listesini ve kapı pencereler listelerinden hiçbirini etmediğini, bunun üzerine 19/08/2015 tarihinde ...

Noterliğinin ... sayılı ihtarnamesi keşide edilerek davalı şirkete ödenen 70.000,00 TL'nin davacı şirkete iade edilmesinin talep edildiğini, davalı tarafın ihtarnameye cevap vermediğini, davacı şirket 09/01/2017 tarihinde ....

Noterliğinin ... sayılı ihtarname ile davalı tarafa ödenmiş olan 70.000,00 TL'nin davacı şirket hesabına iadesini, sözleşmenin zamanında ve gereği gibi yerine getirilmesini davalı şirkete bildirdiklerini, bu ihtarnameye de cevap verilmediğini, bedelin ödenmediğini belirterek davalı şirkete ödenen 70.000,00 TL'nin temerrüd tarihi olan 26/08/2015 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile davacı şirkete ödenmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Dava dilekçesi davalı şirkete usulüne uygun olarak tebliğ olunmuş, davaya cevap vermemiştir.

Davalı vekili 16/05/2018 tarihli beyan dilekçesi ile, dava ile istenilen bedelin zamanaşımına uğradığını, dava mesnedi sözleşme ile yüklenilen edimlerin davalı şirket tarafından ifa edildiğini, davacı tarafın sık sık fikir değiştirip farklı uygulamalar istemesi sonucu sözleşme konusu çizimlerin habire değiştirildiğini ve bu nedenle ifanın geciktiğini, sözleşme ile yüklenilen işin son şeklinin 30/01/2017 tarihinde davacıya, davalı şirketçe işin havale edildiği, şirket çalışanı ... tarafından e-posta ekinde gönderildiğini, projelerin ayrıca ...

Kargo ... şubesinden 01/02/2017 tarihinde ... sayılı gönderi olarak davalı şirket yetkilisi ...'ye fiziken de gönderildiğini, taraflar arasındaki e-posta yazışmaları, telefon görüşmeleri, sms mesajları ve kargo kayıtlarının davalı şirketin edimini ifa ettiğini gösterdiğini, davalı şirketin sözleşme ile üstlendiği işi çalışanlarından ... isimli mimara havale ettiğini, kendisine rücu edebilmeleri ve olayla doğrudan bağlantılı olduğu için davaya dahil edilmesini ve davanın kendisine ihbarını, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava; hizmet sözleşmesinden kaynaklanan alacak davasıdır.

...'dan 22/05/2014 ile 09/01/2017 tarihlerini kapsar şekilde davalı şirket nezdinde çalışan personellere ait listesi celb edilmiştir.

... Belediye Başkanlığına müzekkere yazılarak davaya konu ... Mahallesi, ... Ada, ... parsel nolu arsada yapımı planlanan 11.528 m² yüz ölçümlü alana ait 2014-2015-2016-2017 yıllarında yapım projesinin sunulup sunulmadığı, kim tarafından ne zaman sunulduğu ve varsa projenin onaylı örneği istenmiş, belediyenin cevabi yazısı ile; Proje müellifi mimar ... tarafından hazırlanan mimari projeler ve inşaat ruhsatı başvuru dilekçelerinin ... adına vekaleten ... tarafından 31/05/2016, 16/05/2017, 06/09/2017 tarihlerinde belediyelerine sunulduğu, mimari proje eksik ve düzeltmeleri tamamlandıktan sonra 27/09/2017 tarihinde ... tarafından belediyelerine sunulduğu, parsele henüz inşaat ruhsatı düzenlenmediğinden onaylı mimari proje bulunmadığı bildirilmiştir.

... Asliye Hukuk Mahkemesine talimat yazılarak dava konusu ihtilaflı döneme ait davacı şirketin yasal ticari defterleri ile birlikte bilirkişiye yerinde inceleme yetkisi de verilmek suretiyle bir mali müşavir, bir inşaat mühendisi aracılığı ile tarafları arasındaki uyuşmazlık konusunun tespiti yönünden, özellikle sözleşme kapsamında yapılan ödemeler, davacı tarafça sunulacak olan ... ili, ... ilçesi, ... Mahallesi, ...

Ada, ... parsel nolu arsada yapımı planlanan 11.528 m² inşaat alanlı ... mimari projesine ilişkin bilgi ve belgeler incelenmek suretiyle davalının sözleşme kapsamında projeye ilişkin herhangi bir edim sunup sunmadığının tespiti ile, herhangi bir edim sunmuş ise ne oranda işin yapıldığı, sözleşme hükümleri dikkate alındığında yerine getirilen edimin ücret olarak karşılığının ne olduğu hususlarında rapor sunulmasına karar verilmiştir.

... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... talimat sayısı ile alınan İnşaat Mühendisi bilirkişi tarafından hazırlanan 24/04/2018 tarihli raporda: belediyenin projeyi kabul birimlerinde ve evrak kayıt bölümlerinde yapılan inceleme ve araştırmada davalı ... İnş. Tur. Yat. tarafından dava konusu ... ili, ... ilçesi, ... Mahallesi, ... Ada, ... nolu Parselde kayıtlı 11.528 metre kare inşaat alanlı arsa üzerinde yapımı planlanan ... mimarı projesinin yapılmadığı ve sözleşmede belirtilen edimini yerine getirmemiş olması nedeni ile ücret olarak karşılığının hesaplanmadığı belirtilmiştir.

... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... talimat sayısı ile alınan Mali Müşavir bilirkişi tarafından hazırlanan 17/05/2020 tarihli raporda: davacı defter kayıtlarında davalıya banka aracılığıyla ödenen 20.000,00 TL iş avansları hesabında alacak olarak görünmekte olup elden ödenen ve dosya içerisinde tutanağı bulunan 50.000,00 TL'ye ilişkin herhangi bir kayda rastlanılmadığı belirtilmiştir.

Tekrar ... Asliye Hukuk Mahkemesine talimat yazılarak bir mali müşavir, bir mimar ve bir de inşaat mühendisi bilirkişiler tarafından mahallinde keşif yapılarak (davacının ticari defter ve belgeleri ...'de olduğu beyan edilmekle Mahkemece tayin edilen gün itibariyle davacı ticari defter ve belgeleri incelenerek) tarafları arasındaki uyuşmazlık konusunun tespiti yönünden, özellikle sözleşme kapsamında yapılan ödemeler, dosyaya sunulan ... ili, ... ilçesi, ... Mahallesi, ...

Ada, ... parsel nolu arsada yapımı planlanan 11.528 m² inşaat alanlı ... mimari projesine ilişkin bilgi ve belgeler incelenmek suretiyle davalının sözleşme kapsamında projeye ilişkin herhangi bir edim sunup sunmadığının tespiti ile, herhangi bir edim sunmuş ise işin ne oranda yapıldığı, sözleşme hükümleri dikkate alındığında yerine getirilen edimin ücret olarak karşılığının ne olduğu, davacının ve davalının sözleşme konusu edimlerini ne oranda yerine getirdikleri, bu kapsamda davacının iadesini talep edebileceği bedelin bulunup bulunmadığı hususları irdelenmek suretiyle ayrıntılı rapor düzenlenmesine karar verilmiştir.

...Asliye Hukuk Mahkemesinin ... talimat sayısı ile mahallinde yapılan keşif sonrası düzenlenen 27/03/2020 tarihli raporda; davaya konu ... Mimari Projesine ilişkin olarak mahallinde yapılan incelemede herhangi bir kazı, yapım faaliyetine rastlanamadığı, ...

Belediyesi İmar ve Şehircilik Müdürlüğü yetkilileri ile yapılan görüşmelerde dava konusu gayrimenkule ait proje, inşaat ruhsatı ve diğer belgelere rastlanmadığı, taraflar arasında 22/05/2014 tarihinde İnşaat Ruhsatına esas Mimari Uygulama projesi yapım sözleşmesi yapıldığı, Davacı ile davalı arasında yapılan dokuz maddelik sözleşmede özetle işe başlamanın sözleşmeyi imzalandığı tarihte yürülüğe gireceği, işin süresinin 45(Kırk beş) işgünü olduğu, İnşaat alanı toplam 11.528 m2 Proje hizmet bedeli:50.000 TL+KDV olduğu,

projenin Belediye başkanlığı tarafından tasdikinden sonra bir hafta içerisinde ödeme yapılacağı, ... proje işveren tarafından onaylandıktan sonra Plan, kesit görünüş, tüm detayların hazırlanması,3D çizimlerin yapılması ( Madde:4.3-4.4) imza altına alındığı, davacı İşverenin 15 Ekim 2015 tarihinde ...Noterliği ... nolu ihtarname ile Projelerin teslim edilmediğini hizmet bedeli karşılığında ödenen 50.000+20.000 =70.000 TL nin en geç on gün içerisinde iade talebinde bulunduğu, davacı vekili Av....

Tarafından 09 Ocak 2017 tarihinde ....Noterliği aracılığıyla hizmet bedeli karşılığında ödenen 70.000 TL'nin en geç üç iş günü içerisinde iade talebinde bulunulduğu, sözleşme süresi içerisinde işverene sunularak onaylanan ... projesi, uygulama projesi ve diğer belge tutanaklara rastlanamadığı, sözleşme kapsamında projenin hazırlanarak teslim edilme süresinin 45 (Kırkbeş )iş günü öngörüldüğü, bu sürenin sonu olan tarih 14 Temmuz 2014 olmasına rağmen projenin teslim edildiğine ilişkin herhangi bir belgeye rastlanmadığı,

davacı İşverenin projenin teslim edilmediğine ilişkin iki adet ihtarnameden sonra yaklaşık dokuz ay sonra dosyada sunulan mail haberleşme yazışmalarında ... projenin gönderildiğini ifade ettikleri, Mimarlar odası Mimarlık hizmetleri şartnamesi en az bedel tarifesine göre yapılan hizmetin bedelinin çıkartıldığı, Mimari proje ve uygulama hizmetlerinin dokuz aşamada meydana geldiği, bu çalışma iş aşamasının "Hazırlık ve ön etüd çalışmaları"nın toplam hizmet bedeli oranı %5 olup ;2.500TL+%18 Kdv=2.950 TL. tuttuğu, kalan %95 kısmına ait hizmetin gerçekleşmediği,

dava konusu proje hizmet bedeli :50.000+% 18 kdv=59.000 TL olup, tutanakla teslim edilen Bedel:50.000 TL, banka aracılığıyla havale edilen bedel:20.000 TL, toplam tutar :70.000 TL'dir. tutanak ve banka hesabına yatırılan toplam 70.000 TL ödeneğe göre değerlendirildiğinde ;70.000-2.950=67.050 TL olup güncel değeri 67.050x(464,64/288,59)= 107.950.50 TL davacıya iade edilmesi gerektiği, sadece banka havalesi esas alınması halinde. 20.000-2.950=17.050 TL olup güncel değeri olan.

17.050x(464.64/288.59)= 17.451.09 TL davacıya iade edilmesi gerektiği, 08/07/2014 tarihinde davacı şirketin davalı şirkete 20.000,00 TL avans ödemesi yaptığının tespit edildiği, davalı şirketin bu ödemeyi iade ettiği ya da bu ödemeye karşılık herhangi bir belge düzenlediğinin tespit edilemediği, davacı şirketlerin defter kayıtlarında bu avansın sonraki yıllara devrettiğinin tespit edildiği, davacı şirketin iddia ettiği 50.000,00 TL ödemeye karşılık defterlerinde herhangi bir kayda rastlanılmadığı belirtilmiştir.

Tarafların iddia ve savunmaları, toplanan deliller, alınan bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde; Her ne kadar davalı tarafça zaman aşımı itirazında bulunulmuş ise de, eser sözleşmesinden kaynaklı alacaklarda yüklenicinin yükümlülüklerini hiç ya da gereği gibi ifa etmemesi halinde TBK 146. maddede düzenlenen 10 yıllık genel zamanaşımı süresi uygulanacak olup davalının zamanaşımı defi yerinde görülmemiştir.

Talimat aracılığıyla yapılan keşif ve alınan bilirkişi raporu dahilinde;22/05/2014 tarihinde imzalanan ve taraf yetkililerince imza altına alınan sözleşme uyarınca davalı şirketin sözleşmede belirlenen süre içerisinde yüklendiği edimini yerine getirmediği gerek mahallinde yapılan keşif, gerek ... Belediye Başkanlığı İmar ve Şehircilik Müdürlüğü'nün cevabi yazısı ile sabittir. Davalı tarafçada aksini ispata yarar herhangi bir delil ve belge dosya kapsamına sunulamamıştır.

Her ne kadar davalı tarafça delil olarak e-posta yazışmaları sunulmuş ise de, yapılan yazışmaların davacı tarafından projenin teslim edilmediğine ilişkin gönderilen ihtarnamelerden yaklaşık dokuz ay sonrasına ait olduğu, davacı tarafından peşinat ödemesi olarak davalı şirket çalışanı ...'e 06/06/2014 tarihinde 50.000 TL belge karşılığında ödendiği, 08/07/2014 tarihinde ise banka havalesi ile 20.000 TL daha ödeme yapıldığı, yapılan 20.000 TL'lik ödemenin davacı şirket ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, her ne kadar davalı tarafça 50.000 TL'lik ödemeye itiraz edilmiş ise de, yapılan ödemenin ...

Müdürlüğünden getirtilen davalı şirket çalışanları içerisinde bulunan ...'e ıslak imzalı teslim tutanağı ile elden verildiği, davalı tarafın böyle bir çalışanları olmadığı yönünden bir iddiasının bulunmadığı, ayrıca davacı şirket tarafından gönderilen ihtarnameler ile Mahkememiz tarafından gönderilen dava dilekçesi ve tensip zaptını içerir davetiyenin de aynı şirket çalışanı imzasına tebliğ edildiği anlaşılmakla davanın kısmen kabulüne karar verilerek aşağıdaki şeklide hüküm kurulmuştur.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır