İstanbul 10. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/753 K.2024/866

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... Bankası A.Ş ... ... Şubesi'nin05/11/2022 ödeme tarihli ... no'lu ve 40.956,51 TL bedelli çekin dava dışı ... ... İthalat İhracat ve Ticaret Ltd. Şti.

Tarafından davacı lehine keşide edidiğini, davacının ulaştırılmak üzere ... kargo'ya ... kargo numarası ile teslim edildiğini,bahse konu çek ile birlikte yine aynı bedelli olan ... seri no ve ... seri no'lu çeklerin de aynı şekilde dava dışı ... tarafından davacı lehine keşide edilerek aynı kargo ile birlikte davacıya gönderilmek için ... kargoya teslim edildiğini, dava konusu olan ve olmayan tüm çeklerin çalındığını, kimliği belirsiz kişilerin eline geçtiğini, çeklerin çalınması sonrası ....

Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası ile dava konusu olan ... Bankası .../... Şubesinin ... seri no.lu çeki ile yine aynı banka ve şubeye ait dava konusu dışında kalan ... ve ... seri no.lu çekler hakkında çeklerin iptali için dava açıldığını, mahkemece 01/09/2022 tarihinde dava konusu çek ile diğer çekler hakkında ödeme yasağı verildiğini, ilgili ödeme yasağı 01/09/2022 tarihinde ...

Bankası AŞ'ye bildirildiğini, banka da 02/09/2022 tarihinde çeklerin ödenmemesi için gerekli tedbirleri aldığını beyan ettiğini, ... Bankası AŞ ... ...

Şubesine ait ... seri no.lu çek hala ibraz edenin elinde yahut bir önceki cirantaya iade edilmiş olabileceğini, bu halde ödeme yasağı kararına rağmen çekler cebri icraya veya ihtiyati hacze konu edilmesinin mümkün olacağını, çalınan çekin üzerine davacıya ait olmayan imza ile yapılan ciro neticesinde davacının cebri icra ve ihtiyati haciz tehlikesi altında olduğunu,

.... asliye ticaret mahkemesinin ... esas sayılı dosya ile ticaret sicil gazetesinde ödeme yasağına ve çeki elinde bulunduranın mahkemeye bildirme yükümlülüğüne ilişkin ilan yapılmış olmakla davalının dava konusu çeki ibraz etmemiş olması sebebiyle kötü niyet ve ağır kusurunun bulunduğunu, bu yönle davalı aleyhine %20'den aşağı olmamak kaydıyla kötü niyet tazminatına hükmedilerek davacıya ödenmesine karar verilmesini talep ettiklerini, söz konusu çeklerin bedelinin %15'inin taraflarına teminat gösterilmesi karşılığında ivedi olarak ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep ettiklerini,

yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini arz ve talep etmektedir.

CEVAP

Davalı ... cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafından çekin üzerindeki ciro ve imzanın kendisine ait olmadığı iddiasıyla ... Bankası AŞ ... ... Şubesine ait 40.956,51 TL bedelli 05/11/2022 ödeme tarihli ... seri no'lu çekten dolayı menfi tespit davasının açıldığını, çek üzerinde davacının sahte olduğunu beyan ettiği ciro ve imzasından sonra davalı asil tarafına ait görünen ciro ve imzanında sahte olduğunu, davalı asil kendisinin %80 engelli olduğunu, davacıyı da diğer davalıları da tanımadığını ve ticaretinin olmadığını, söz konusu çek üzerindeki cironun ve imzanın da kendisine ait olmadığını belirttiğini, dolayısıyla çek kambiyo senedi niteliğine sahip olmadığını, söz konusu çekle bir ilgisinin olmadığını belirtmiştir.

Davalı ... cevap dilekçesinde özetle; mahkemeniz dosyasında davalının alacaklısı ve iyiniyetli meşru hamili olduğu, ... Bankası A.Ş., .../... Şubesi, 05.11.2022 keşide tarihli, ... seri numaralı 40.956.51-TL’lik, hesap sahibi ... MAKİNE SAN. İM. İNŞ. TAAH. ELEK. EL. İTH.İHR. VE TİC. LTD.ŞTİ. tarafından keşide edilmiş çekle ilgili menfi tespit davası açıldığını, işbu çek, ... Genel İcra Dairesi, 2022 / ...

E. s.lı dosyası ile 11.11.2022'de icraya konulduğunu, çek aslının icranın kasasında olduğunu, bu çek hakkında, İİK.72/2 maddesi uyarınca, mahkemece icra takibinin durdurulmasına karar verildiğini, İİK.72/2 maddesinde borçlunun dava açması halinde icra takibinin dava açan borçlu yönünden durdurulması için ihtiyati tedbir kararı verilebileceği belirtildiğini, öncelikle icra takibinin durdurulması kararının sadece dava açan davacı yönünden geçerli olduğunun çekteki ve icra takibindeki diğer borçlular yönünden icra takibinin durdurulması kararı verilmediğinin ... genel icra dairesi, 2022 / ... e. s.lı dosyasına bildirilmesini talep ettiklerini,

davalının belirtilen çekin iyiniyetli meşru hamili olduğunu, çeki para alacağına karşılık çekin arkasında cirosu olan ...’ tan ciroyla aldığını, çekte davalının 6. sırada cirosunun bulunmadığını, davalının çekin kayıp olduğu iddiası ile ilgili hiçbir bilgisi ve sorumluluğunun olmadığını, davalının tacir olmadığı için ticari defter tutma veya basiretli bir tacir gibi davranma yükümlülüğünün de olmadığını davalı vekili, yapılan takip neticesinde çek bedelinin keşideci tarafından ödendiğini, bu nedenle davanın konusuz kaldığını, davalının davaya konu çeki aralarındaki ticari ilişki münasebetiyle önceki ciranta olan ...’dan aldığını,

çeki aldığı tarihte hırsızlık sonucunda tedavüle sokulduğunu bilebilecek durumda olmadığını, iyi niyetli olan müvekkilinin yetkili hamil olduğunu savunarak, davanın reddini istediğini, icra takibinin durdurulması kararının sadece dava açan davacı yönünden geçerli olduğunun çekteki ve icra takibindeki diğer borçlular yönünden icra takiplerinin durdurulması kararı verilmediğinin icra dairesine bildirilmesini talep ettiklerini, davacı, dava açmadan önce dava şartı olan arabuluculuk yoluna başvurmadan işbu davayı açtığını ve dava şartı yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmesini, davacının,

davaya konu çekin bedelinin %20 si oranında icra inkar kötüniyet tazminatına mahkum edilmesine ve yargılama giderleri ve vekalet ücretinin de davacıya yükletilmesine karar verilmesini arz ve talep etmektedir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Taraflara usulune uygun davetiye tebliğ edilmiş olup, İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...esas sayılı dosyasının, ... Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... soruşturma sayılı dosyasının, .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyasının dosya arısına alındığı anlaşılmıştır.

Dosya bilirkişi Grafolog ...'a tevdi olunmuş, düzenlenen 23/04/2024 tarihli raporda;

İmzalar üzerlerinde grafolojik, grafometrik ve kaligrafik yöntemlerle inceleme yapılmış gerekli optik araçlardan, UV- ışık kaynağı, looptan da yararlanılarak değişik yön ve açılardan ışık ışınları, büyüteç, binoküler stereo mikroskop, ... cihazları, bio stereo mikroskop ile ve yeterli mikroskobik büyütme uygulanmış, bilgisayar ortamında değişik programlar kullanılarak incelenebilir duruma getirilmiş ve elde edilen görüntülerin inceleme sonuçları tablo halinde rapor içeriğinde sunulmuştur.

Detaylı ve kapsamlı olmak üzere objektif grafolojik kriterler esas alınarak yapılan analitik incelemede edilen bulgular, oluşan kanaat ve varılan sonuçlar aşağıda belirtilmektedir:

1.Davacı ...'ya ait mevcut imza örneklerinin başlangıcında tırnak benzeri biçim içeren sağ üstten sol alta oblik inici çizgi ile başlayıp sol altta dar açılı dönüş yapılarak sağ üst hizaya çizgi uzatıldıktan sonra oblik çizgi ile dar açı oluşturacak şekilde birkaç adet keşide çizgisi çekilip sağda sonlandırıldıkları görülmektedir.

Davacıya ait mevcut mukayese imza örneklerinin kendi aralarında kısmen polimorf yapıları, ortalama tutarlılık ve işleklik dereceleri ile kendi aralarında doğal varyasyonlar dışında istikrarlı oldukları ve incelemeye elverişli oldukları tespit edilmiştir.

2. İnceleme konusu çek aslı arka yüzündeki 1.ciro imzası ile Davacı ...'ya ait mevcut imza örnekleri karşılaştırıldığında;

Harf içerikleri, grama örgüsü kullanma alışkanlıkları, keşide çizgisi içeriği, başlangıç ve bitiş şekil ve yerleri, genel biçimsellikleri, işleklik dereceleri, çizgi kaliteleri, ritm, ritm/form dengeleri, ebat, istif, eğim, doğrultu, seyir, hız ve baskı derecesi gibi grafolojik tanı unsurları itibari ile uygunluk veya benzerlikler bulunmadığı tespit edilmiştir.

İnceleme konusu çek aslı arka yüzündeki 1. Ciro imzasının mevcut mukayese imzalarına kıyasla davacı ...'nın eli ürünü olmadığı kanaatinde olduğu anlaşılmıştır.

Tarafların iddia ve savunmaları, toplanan deliller ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Uyuşmazlığın dava dışı ... Makina Sanayi İmalat İnşaat Taahhüt Elektrik Elektronik İthalat İhracat ve Ticaret Ltd. Şti. tarafından keşide edilen ... ... ... Şubesine ait 05/11/2022 ödeme tarihli, keşide yeri ... olan ... seri nolu 40.956,51 TL tutarlı çekteki ciranta imzasının davacıya ait olmadığı iddiasına dayalı menfi tespit davasına ilişkindir.

Dava konusu ... ... ... Şubesine ait 05/11/2022 ödeme tarihli, keşide yeri ... olan ... seri nolu 40.956,51 TL bedelli çekin arka yüzünde davacı şirkete atfen atılmış imzanın mevcut mukayese imzalarına kıyasla davacı şirket yetkilisi ...'nın eli ürünü olmadığı grafolog bilirkişi raporuyla tespit edilmekle imza defi herkese karşı ileri sürülebileceğinden ve mutlak defi olduğundan davacının dava konusu çek nedeni ile davalılara borçlu olmadığı anlaşılmaktadır.

Senede karşı mutlak defiler, senet hamili olan herkese karşı ileri sürülebilir.

Gerek doktrinde ve gerekse uygulamada “imzanın sahte olması”, “senet metninde sahtekarlık (tahrifat) yapılmış olması”, “borçlunun borçlanma ehliyetinin bulunmaması” “senette zorunlu şekil koşullarının bulunmaması”, “imza sahibinin temsil yetkisinin bulunmaması”, “senedin zamanaşımına uğramış bulunması” vb. defiler senedin hükümsüzlüğüne yönelik olup, her hamile (iyiniyetli olsa dahi) karşı ileri sürülebilen mutlak def’i olarak kabul edilmektedir.

Borçlunun hamil/alacaklıya karşı senet metninde imzaya ilişkin iddiası mutlak def’idir. "Senetteki imzanın inkarı halinde, imzanın borçluya ait olduğunu ispat yükü belgeyi elinde bulunduran senet alacaklısına aittir. İmzada sahtecilik iddiası kambiyo senetlerinde mutlak defi olup, lehdar ve ciro yolu ile hamil olan cirantalara ve son hamile karşı ileri sürülebilir..." (Yargıtay 11. HD 2020/5093 E. 2021/5318 K.)

Tüm bu hususlar birlikte değerlendirildiğinde; davacının lehtarı olduğu ... ... ... Şubesine ait 05/11/2022 ödeme tarihli, keşide yeri ... olan ... seri nolu 40.956,51 TL tutarlı bedelli çekin ticari ilişki içinde bulunduğu ... Makina Sanayi İmalat İnşaat Taahhüt Elektrik Elektronik İthalat İhracat ve Ticaret Ltd.

Şti. tarafından gönderilmek üzere kargoya teslim ettiği, ancak çekin kargo şirketinde kaybolduğu ve takibe konu edildiği, çek aslı arka yüzündeki davacı ... kaşe izi üzerine yetkilisine atfen atılmış imzanın mevcut mukayese imzalarına kıyasla şirket yetkilisi ...'nın eli ürünü olmadığı, davacının işbu çekten kaynaklı davalılara karşı sorumluluğunun bulunmadığı, davaya konu işbu çekin davacıya ulaşmadan zayi olduğu ve sahte imza ile piyasaya sunulduğu, davacıdan sonraki ciro silsilesinin koptuğu, çekteki imzanın sahte olması,

senetteki taahhüdün bulunmadığı yönündeki defilerden olup herkese karşı ileri sürülebileceği anlaşılmakla davanın kabulü ile davacının ... ... ... Şubesine ait 05/11/2022 ödeme tarihli, keşide yeri ... olan ... seri nolu 40.956,51 TL tutarlı çeke istinaden borçlu olmadığının tespitine, davalıların takipte kötü niyetli olduğu sabit olmadığından, kötü niyet tazminatı talebinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır