İstanbul 10. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/166 K.2025/445

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. 18/08/2006 tarihinde ... ... karayolu üzerinde seyir halindeki sürücü ...yönetimindeki THR-... İran plakalı araç önünde aynı yöne doğru seyir halinde bulunan sürücüsü ... olan olan ...plakalı kamyona arkadan çarparak ölümlü trafik kazasının meydana gelmesine sebebiyet verdiğini, kaza yapan araçlardan THR-... plakalı yolcu otobüsünün sürücüsü davacıların murisi ... ...'nin vefat ettiğini, bu aracın ZMM sigortacısı ... Sigorta A.Ş. (...

Sigorta A.Ş.), ... plakalı aracın sigortacısının ise ... Sigorta (... Sigorta) olduğunu, kaza sebebiyle ...

Ağır Ceza Mahkemesi'nin ... sayılı dosyasıyla yapılan yargılamada ...plakalı araç sürücüsü ... hakkında cezaya hükmedildiğini, kazadan sonra müteveffa ...'nin desteğinden yoksun kalan davacıların sigorta şirketlerine tazminat talebinde bulunmuş olmalarına rağmen olumlu sonuç alamadıkları gibi arabuluculuk görüşmelerinde olumlu sonuç alamadıklarını, bu nedenle müvekkilleri lehine destekten yoksun kalma tazminatına hükmedilmesi amacıyla davalı sigorta şirketlerine karşı dava açma zaruriyetinin doğduğunu,

fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla şimdilik müvekkillerine ayrı ayrı her biri için 1.000,00-TL olmak üzere toplam 3.000,00-TL destekten yoksun kalma tazminatına ve bu tazminata kaza tarihinden itibaren ticari temerrüt faizi işletilmesini, davalı şirketler aleyhine müştereken ve müteselsilen hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle. Huzurdaki davada arabuluculuk kurumuna başvurulmamış olması nedeniyle davanın dava şartı yokluğu nedeniyle reddini, müvekkili sigorta firmasının merkezi İstanbul Beykoz'da bulunduğundan davanın yetkisiz Mahkeme'de açıldığını ve yetkisizlik yönünden itirazlarının bulunduğunu, KTK 109.

Maddesi uyarınca motorlu araç kazalarından doğan maddi zararların tazminine ilişkin taleplerin zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak iki yıl içinde zamanaşımına uğradığını, ancak bir ceza davasının söz konusu olması durumunda uzatılmış ceza zamanaşımından söz edilebileceğini, hal böyleyken ve uzatılmış bir ceza zamanaşımı uygulaması da söz konusu olmadığından iki yıllık zamanaşımı süresinin dolduğunu, izah edilen nedenlerle haksız ve mesnetsiz davanın esastan ve usulden reddini, yargılama masrafları ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Sigorta vekili cevap dilekçesinde özetle.

2918 sayılı KTK 97. Maddesi kapsamında müvekkili şirkete herhangi bir başvuru gerçekleştirilmediğinden dava şartı yokluğundan davanın usulden reddini, huzurda görülmekte olan dosyada davacı tarafın talebine dayanak teşkil eden trafik kazasının 18/08/2007 tarihinde meydana geldiğini, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası kapsamında ileri sürülebilecek taleplere ilişkin zamanaşımı hükmünü düzenleyen 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun "Zamanaşımı" başlıklı 109/5 maddesine, 6098 sayılı TBK'nun zamanaşımına ilişkin 72. maddesine göre TCK 85,66 hükmü uyarınca zamanaşımı gerçekleştiğinden davanın reddine karar verilmesi gerektiğini,

davacının haksız ve hukuka aykırı davasının reddini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacıya tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava, ölümlü trafik kazası nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkindir.

Taraflara usulüne uygun olarak tebligatlar yapılmış olup;... Ağır Ceza Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası, davalı ... Sigorta vekili tarafından sunulan cevap dilekçesi ekinde ZMSS poliçesi, davalı ... Sigorta vekili tarafından sunulan cevap dilekçesi ekinde trafik sigortası poliçesi, davalı ... Sigorta vekili tarafından sunulan müzekkere cevabı ekinde hasar dosyası ve poliçe sureti Mahkememiz dosyası arasına alınmıştır.

Mahkememizin 17/03/2022 Tarih 2021/563 Esas 2022/168 Karar sayılı dosyası ile davanın zaman aşımı nedeniyle reddine karar verilmiş olup Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi'nin 13/02/2023 Tarih 2022/1852 Esas 2023/216 Karar sayılı kararı ile kararın kaldırılmasına karar verilerek Mahkememizin yukarıda belirtilen esasına kaydedilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi'nin 13/02/2023 Tarih 2022/1852 Esas 2023/216 Karar sayılı kararı ile kararın kaldırılması gerekçesinde; "...Dava konusu kaza tarihinde yürürlükte bulunan 5237 sayılı TCK'nın 85/1 ve 66/1-d maddelerine göre, ceza dava zamanaşımı 15 yıldır. Kaza tarihi 18/08/2006 tarihidir.

Kaza tarihinden itibaren başlayan 15 yıllık zamanaşımı süresi davacıların arabuluculuk bürosuna başvuru tarihi 12/08/2021 tarihi ile arabuluculuk son tutanağın düzenlendiği 03/09/2021 tarihleri arasında geçen süre kadar durmuştur. Duran sürenin işlemeye başlaması ile zamanaşımı 09/09/2021 tarihinde dolacağından 06/09/2021 tarihinde açılan dava süresindedir.

İlk Derece Mahkemesince yazılı gerekçe ile davanın zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırı olmuştur... " şeklinde karar verilmiştir.

Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi'nin 23/02/2024 Tarihli raporunda özetle ; Sürücü ...'nin %85 (yüzde seksen beş)oranında kusurlu olduğunu, sürücü ...'in %15 (yüzde on beş)oranında kusurlu olduğu tespit ve rapor edilmiştir.

Dosyanın ...'a tevdi edildiği, bilirkişinin 01/08/2024 tarihli raporunda özetle ; Adli Tıp Kurumu- Trafik İhtisas Dairesi tarafından düzenlenen 23/02/2024 tarih

2563 karar numaralı raporda;

sürücü müteveffa ...’nin % 85 (yüzdeseksenbeş) oranında kusurlu olduğunu, sürücü ...’ in % 15(yüzdeonbeş) oranında kusurlu olduğu kanaatinin bildirildiğini, 6754 sayılı bilirkişi kanunu 6. Maddesi kapsamında Bakanlık tarafından 07.09.2020 tarihli bilirkişilerin

uyacağı rehber ilkelerin 27. Maddesi gereği (asli kusurlu, tali kusurlu, kusur oranı) tespiti Hakim yetkisinde olduğunu, 18/08/2006 tarihinde destekçi ...’ nin

vefatı sonrasında; Davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden; Eş ... ın; toplam DYK zararının 1.310.594,19 TL olduğu, davalı

... Sigorta A.Ş. tarafın sigortalı araç sürücüsünün kazanın oluşumunda % 15 kusurunun bulunduğunun

kabulü durumunda 196.589,13 TL talep edebileceği, ancak kaza tarihi itibarı ile davalı ... Sigorta

A.Ş. ‘nin azami sorumluluğunun 57.500,00 TL olduğu dikkate alınarak yapılan garameten hesaplaması

sonrası davalı ... Sigorta A.Ş. ‘den talep edebileceği maddi tazminatın 57.080,12 TL olabileceğini, kızı ... ... ın; toplam DYK zararının 1.830,54 TL olduğu, davalı ... Sigorta A.Ş.

tarafın sigortalı araç sürücüsünün kazanın oluşumunda % 15 kusurunun bulunduğunun kabulü durumunda 274,58 TL talep edebileceği, ancak kaza tarihi itibarı ile davalı ... Sigorta A.Ş. ‘nin azami

sorumluluğunun 57.500,00 TL olduğu dikkate alınarak yapılan garameten hesaplaması sonrası davalı

... Sigorta A.Ş. ‘den talep edebileceği maddi tazminatın 79,73 TL olabileceğini, kızı ... ın; toplam DYK zararının 6.155,27 TL olduğu, davalı ... Sigorta A.Ş.

tarafın sigortalı araç sürücüsünün kazanın oluşumunda % 15 kusurunun bulunduğunun kabulü durumunda

923,29 TL talep edebileceği, ancak kaza tarihi itibarı ile davalı ... Sigorta A.Ş. ‘nin azami

sorumluluğunun 57.500,00 TL olduğu dikkate alınarak yapılan garameten hesaplaması sonrası davalı

... Sigorta A.Ş. ‘den talep edebileceği maddi tazminatın 268,08 TL olabileceğini, eş ... ın; toplam DYK zararının 1.310.594,19 TL olduğunu, müteveffanın kazanın oluşumunda % 85 kusurunun bulunduğunun kabulü durumunda 1.114.005,06 TL talep edebileceğini ancak kaza tarihi itibarı ile davalı ... Sigorta A.Ş. ‘nin azami sorumluluğunun

57.500,00 TL olduğu dikkate alınarak yapılan garameten hesaplaması sonrası davalı ... Sigorta A.Ş.

‘den talep edebileceği maddi tazminatın 57.080,12 TL olabileceğini, kızı ... ... ın; toplam DYK zararının 1.830,54 TL olduğu, müteveffanın kazanın

oluşumunda % 85 kusurunun bulunduğunun kabulü durumunda 1.555,96 TL talep edebileceği, ancak kaza

tarihi itibarı ile davalı ... Sigorta A.Ş. ‘nin azami sorumluluğunun 57.500,00 TL olduğu dikkate alınarak yapılan garameten hesaplaması sonrası davalı ... Sigorta A.Ş. ‘den talep edebileceği maddi

tazminatın 79,73 TL olabileceğini, kızı ... ın; toplam DYK zararının 6.155,27 TL olduğunu, müteveffanın kazanın

oluşumunda % 85 kusurunun bulunduğunun kabulü durumunda 5.231,98 TL talep edebileceğini ancak kaza

tarihi itibarı ile davalı ... Sigorta A.Ş. ‘nin azami sorumluluğunun 57.500,00 TL olduğu dikkate

alınarak yapılan garameten hesaplaması sonrası davalı ... Sigorta A.Ş. ‘den talep edebileceği maddi

tazminatın 268,08 TL olabileceğini, müteveffanın geliri asgari ücret düzeyinde olduğunu gerçek zararın tespiti

için, kazada 997 ... plakalı 2004 model ... 93 HL 6x2 26+ yolcu otobüsünün

sürücüsü olduğu görülen ... ‘nin geliri konusunda dosyada herhangi bir belge

bulunmadığını, hüküm kurmaya elverişli rapor düzenlenebilmesi için müteveffanın vefat

tarihinde elde ettiği gelirin belgeler ile ispatlanmış olması gerekeceğini ayrıca dava konusu kazanın bir iş kazası olduğunu, müteveffanın ölümü nedeni ile davacılara

bağlanmış olabilecek aylık veya yapılan toplu ödeme olabileceği, işvereni tarafından maddi

tazminat ödemesi yapılmasının mümkün olduğunu, rücuya tabi olup olmadıklarının da

araştırılması sonrası, sebepsiz zenginleşmenin önüne geçilerek, hüküm kurmaya elverişli

rapor düzenlenebileceğini, müteveffanın kaza tarihinde 46 yaşında olduğu nazara alındığında, dava dışı anne ve

babasının hayatta olabilecekleri, dava dışı anne ve babaya da hayatta iseler (vefat etmiş

olmaları durumunda vefat tarihlerine kadar) hesaplamada pay ayrılması gerektiğini, davacı eş ...’nin eşini kaybettiğinde henüz 43 yaşında olduğu, işbu rapor tarihi itibarı

ile evlenmiş olabileceği nazara alınarak son medeni durumunun bilinmesinin gerekeceğini, evlenmiş ise evlenme tarihine kadar zarar hesaplanması gerektiğini ayrıca, tazminat talep eden müteveffanın kızı ... ... ve kızı ...’ nin

evlenip evlenmedikleri, evlenmiş iseler evlilik tarihlerinin tespitinin gerektiğinin, (ailenin

yaşlarına bakıldığında, anne ...’nin ilk kızının ...’i 17 yaşında dünyaya getirdiği- erken

evlilik yapıldığı görülmektedir) hukuki takdirinin Sayın Mahkemeye ait olduğu tespit ve rapor edilmiştir.

Davacılar vekilinin 15/08/2024 tarihli dava değeri artırım dilekçesinde özetle ; Davacı ... için 57.080,12 TL, Davacı ... ... için 79,73 TL ve Davacı ... için 268,08 TL olmak üzere toplam 57.427,93 TL tazminat alacağının davalı ... Sigorta AŞ.'den 19.03.2007 tarihinden itibaren avans faiziyle birlikte alınarak tarafımıza verilmesine, davacı ... için 57.080,12 TL, Davacı ... ... için 79,73 TL ve Davacı ... için 268,08 TL olmak üzere toplam 57.427,93 TL tazminat alacağının davalı ... Sigorta AŞ.'den 20.02.2007 tarihinden itibaren avans faiziyle birlikte alınarak tarafımıza verilmesine, her bir davacı için her bir davalı aleyhine ayrı ayrı vekalet ücretine, yargılama giderlerinin davalı taraflara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Tarafların iddia ve savunmaları doğrultusunda yapılan yargılama, toplanan deliller, dava dilekçesi, cevap dilekçesi, aşamalarda aldırılan bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamı ile yapılan değerlendirmede;

Dosya kapsamından 18/08/2006 tarihinde ... ... karayolu üzerinde sürücü ...yönetimindeki THR-... İran plakalı araç ile sürücü ... yönetimindeki ...plakalı aracın çarpışması ile meydana gelen trafik kazasında THR-... plakalı yolcu otobüsünün sürücüsü davacıların murisi ... ...'nin vefat ettiği, davacıların bu vefat nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatı talep ettiği; Kazaya karışan THR-... plakalı yolcu otobüsünün ZMSS sigortacısının ... Sigorta A.Ş. (... Sigorta A.Ş.), ... plakalı aracın ZMSS sigortacısının ise ... Sigorta (... Sigorta) olduğu anlaşılmıştır.

Destekten yoksun kalma zararı, ölenin sağlığında destekte bulunduğu kişilerin uhdesinde doğan bir zarardır. Bu zarar miras hukuku kapsamında mirasçı olmasa dahi desteğin sağlığında eylemli bir şekilde destek olduğu ve ölüm meydana gelmeseydi düzenli bir şekilde destek olmaya devam edeceği kişiler üzerinde doğan bir zarardır.

Destekten yoksun kalma tazminatı hesaplamalarında dikkat edilmesi gereken hususlardan biri de, dul eşin yeniden evlenme ihtimalinin nazara alınmasıdır. Hesaplama, bilinmeyen dönem için farazi bazı kriterlere göre yapılmakta ise de evlenme ihtimali belirlemesinde dul eşin evlenip evlenmediğinin tespit edilmesi gerekir.

18/08/2006 günü meydana gelen trafik kazası nedeniyle vefat eden ...’ nin desteğinden yoksun kalan davacı eş ve çocuklar için fazlaya dair haklar saklı kalmak kaydıyla şimdilik her bir davacı için ayrı ayrı 1.000,00TL olmak üzere toplam 3.000,00 TL destekten yoksun kalma / maddi tazminatın tüm davalılardan, kaza tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte tahsili talebine ilişkin maddi tazminat talebine ilişkin olduğu anlaşılmaktadır.

Dava dışı sürücü ...’ in 18/08/2006 günü saat 03:30 sıralarında taş ocağı sahasından yüklediği taşları yönetimindeki ...plaka sayılı kamyon ile şantiye sahasına götürmek için ... yönünden ... yönüne doğru seyir halinde iken, olay yerinde aynı yöne doğru arkasından seyir halinde olan sürücü ... (...) yönetimindeki TRH....

İran plaka sayılı otobüsün kamyona çarptığı, bu çarpma ile her iki aracında yol üzerinde 46 metre sürüklendikten sonra yolun sayından sağ taraflarına üzerine yan yattığı kazada, otobüs sürücüsü ...ve yolcularla birlikte 19 kişinin hayatını kaybettiği dava konusu trafik kazasının meydan geldiği, mahkememizce de itibar edilen Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi tarafından düzenlenen 23/02/2024 tarih 2563 karar numaralı raporda; müteveffa ...’nin % 85 (yüzdeseksenbeş) oranında kusurlu olduğu, diğer sürücü ...’in % 15(yüzdeonbeş) oranında kusurlu olduğu belirtilmiştir.

Dosya aktüer bilirkişiye tevdi edilerek rapor düzenlenmişse de Müteveffanın kaza tarihinde 46 yaşında olduğu, dava dışı anne ve babasının hayatta olabilecekleri, dava dışı anne ve babaya da hayatta iseler (vefat etmiş olmaları durumunda vefat tarihlerine kadar) hesaplamada pay ayrılması gerektiği, yine davacı eş ...’nin eşini kaybettiğinde henüz 43 yaşında olduğu,

yeniden evlenmiş olabileceği nazara alınarak son medeni durumunun bilinmesinin gerekeceği, şayet evlenmiş ise evlenme tarihine kadar zarar hesaplanması gerektiği, ayrıca müteveffanın kızı ... ... ve kızı ...’ nin evlenip evlenmedikleri, evlenmiş iseler evlilik tarihlerinin tespitinin gerektiği bu eksikliklerin giderilmesi için davacılar vekiline süre verildiği, bu belgelerin dosyaya sunulmadığı, davacıların İran İslam Cumhuriyeti vatandaşı oldukları, ...

Cumhuriyeti Devletinin yapmış olduğu ikili anlaşmalarla mütekabiliyet esası doğrultusunda İran İslam Cumhuriyeti vatandaşlarının teminattan muaf tutulduğu anlaşılmakla Adalet Bakanlığı Uluslararası Hukuk ve Dış İlişkiler Genel Müdürlüğüne yazılan müzekkere dönüşünün dosyaya yansıyan bir katkısı olmayacağı anlaşılmakla ispat edilemeyen davanın reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır