İstanbul 10. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/613 K.2023/621

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının dosya üzerinden yapılan incelemesi sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı şirket ile ... Ltd.Şti.arasında dört adet araç satışı için sözleşme yapıldığını, bu anlaşmaya göre iki araç alınarak davacıya teslim edildiğini, alınan iki araçla ilgili bedellerin ödendiğini ve geri kalan iki araç için davacının, ... Ltd.Şti.'ne avans olarak kendisinin keşidecisi olduğu ...

Bankası İstoç şubesinin 05/10/2023 tarihli ... çek numaralı 175.000 TL, 20/10/2023 tarihli ... çek numaralı 500.000 TL, 17/11/2023 tarihli ... çek numaralı 500.000 TL ve 05/12/2023 tarihli ... çek numaralı 500.000 TL'lik dört adet çeki verdiğini, avans olarak çekleri alan ...

Ltd.Şti.'nin yükümlülüğü olan araç satış edimini ifa etmediğini ve kendisinden çekleri teslim aldığı zamandan beri haber alınamadığını, vaat edilen araçların teslim edilememesi nedeniyle daha fazla bedel ile yeni mal almak zorunda kalınacağını, haricen öğrendikleri bilgiye göre dava konusu çeklerin kullanıldığını, dava konusu haksız durum nedeniyle davacının telafisi imkansız maddi ve manevi zararlara uğrayacağını, hamile yazılı olup davacı tarafça ciro edilen çeklerin kötü niyetli 3.şahısların eline geçmesi ve karşılığının bankadan tahsil edilmesi tehlikesi bulunduğunu,

bu nedenlerle davaya konu çeklerle ilgili öncelikle ödeme yasağı kararı verilmesine, yargılama neticesinde zayii nedeniyle çeklerin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava, TTK nun 818/20 madde hükmü delaletiyle aynı kanunun 757, 762 ve 764 madde hükümlerinde belirtilen zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkindir.

TTK.757-764.maddelerinde yer alan yasal düzenlemelere göre çek keşidecisinin zayi nedeniyle iptal davası açma hakkı bulunmamaktadır. Zayi nedeniyle kıymetli evrakın iptalini isteme hakkı TTK.651/2.maddesi uyarınca senet üzerinde hak sahibi bulunan hamile aittir. Kıymetli evrakta hakkın senede bağlı olması nedeniyle, senedin zayi olması halinde hak sahibi hamile iptal kararı alarak, hakkını senetsiz olarak ileri sürme, ya da yeni bir kıymetli evrak tanzimini isteme olanağı tanınmak istenmiştir. (TTK .652.m)

Keşidecinin, muhatap bankaya ödemeden men yetkisi bulunmamaktadır. Çek ibraz edildiği takdirde, hak talep eden hamile karşı İİK.72.maddesi uyarınca olumsuz tespit davası açma imkanları mevcut bulunmaktadır. HMK.114/h maddesi uyarınca davacının dava açmakta hukuki yararının bulunması dava şartıdır. Yine TTK.651/2.maddesi uyarınca iptal davasını açmakta hukuki menfaati olan kişi senede bağlı alacak hakkı olan hamildir. Keşidecinin iptal kararı almakta hiç bir hukuki yararı bulunmamaktadır. Davacı keşidecinin, hamil adına bu davayı açma yetkisi, yani dava takip yetkisi de yoktur. Bu kapsamda davacı keşidecinin haklı hamil olduğu iddiasıyla iptal davası açma hakkının bulunmadığının kabulü gerekir. Bu nedenlerle davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Başkan ... · e-imzalıdır · Üye ... · e-imzalıdır · Üye ... · e-imzalıdır · Katip ... · e-imzalıdır