İstanbul 10. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/210 K.2025/35

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Rekabetten Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle ; davacı şirketin ... ili ... ilçesi sınırlarında yer alan ... olarak adlandırılan alanda su ürünleri yetiştiriciliği yapmak üzere ihtiyaç duyulan 1 da.'lık yüzey alanını ... Müdürlüğü'nden 1380 sayılı Su Ürünleri KAnununun 4. Maddesi uyarınca kiraladığını, haricen yapılan araştırmalar sonucu ... ili, ... ilçesi, ...

Nehri üzerinde faaliyet sürdüren davalı tarafın mevzuata aykırı şekilde faaliyetlerine devam ettiğini, kapasite üzerinde ve izinsiz üretim yaptığının tespit edildiğini, idareden gerekli izinleri almadan olağan dışı kullanım alanı yaratarak 300 adet kafes kurduğunu, baraj kapasitesine göre fazla kafes eklediği ve bu doğrultuda ticari faaliyetlerini icra ettiğinin tespit edildiğini, davalı tarafın Su Ürünleri Yetiştiriciliği Yönetmeliğine aykırı olarak kapasite artırımı, alan artırımı başvurularına bulunarak gerekli izinleri almadan hukuka aykırı şekilde kapasite ve alan artırımı yapmış olduklarını,

davalı tarafın yetiştiricilik belgesinde izin verilenden fazla tonajda 300 adet kafesle ve yine yetiştiricilik belgesinde belirtilen koordinatlara aykırı olarak yetiştiricilik yapmakta olup ilgili ... yazılacak müzekkere ile bölgede faaliyet gösteren firmaların yetiştiricilik belgeleri, firmalar üzerine kesilen idari para cezasının bulunup bulunmadığı,

bulunuyorsa bir suretinin gönderilmesinin istenilmesini talep ettiklerini, davalı tarafın mevzuata aykırı eylemleri ile piyasa ve rekabet koşullarında önemli bir değişikliğe sebep olmakta ve öngörülemeyen durumların ortaya çıkmasına neden olduğunu, davalı tarafın haksız rekabet eylemi sebebi ile maddi tazminata hükmedilmesi gerektiğini, mahkemece alınacak bilirkişi raporu ile belirlenebildiği anda artırılmak üzere HMK'nın 107.

Maddesi uyarınca belirsiz alacak olarak şimdilik 1000,00-TL TTK m.56 uyarınca maddi tazminata hükmedilmesine, davalı tarafın ... nehri üzerindeki su ürünleri yetiştiriciliği faaliyetlerinin durdurulmasına ilişkin ihtiyati tedbir kararı verilmesine, davaya konu baraj gölünde faaliyet gösteren su ürünleri yetiştiricilerinin toplam üretim kapasiteleri, su yüzey kullanım alanları, su ürünleri yetiştiricilik faaliyetlerinde kullanılan kafeslerin adet ve çap bilgileri hususunda delil tespitinin yapılmasına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini arz ve talep etmektedir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle ; davacı tarafın davalının ... ili ... ilçesi, ... nehri üzerindeki faaliyetlerinin TTK m. 54 vd. Maddelerinde düzenlenen haksız rekabet hükümlerine aykırılık teşkil ettiğinden bahisle işbu davayı açmış olsa da davalının ... nehri ... ....

Bölgede su ürünleri yetiştiricilik tesisisinin bulunmadığını, davalının pasif husumet ehliyeti olmadığından mütevellit davanın sıfat yokluğu nedeniyle usulden reddinin gerektiğini, davacı şirketin tesisi kurup il müdürlüğüne müracaat etmediğinden dolayı yetiştiricilik belgesi dahi bulunmadığını, davacı şirket tarafından davalı şirket adına haksız rekabete ilişkin dava açılmış olması davalı şirketi karalama amacı güderek dürüstlük kurallarına ve hakkaniyete aykırılık teşkil ettiğini, davacının aktif husumet ehliyetinin olmadığını, davacının davalı tarafın ...

Nehri üzerindeki su ürünleri yetiştiriciliği faaliyetlerinin durdurulmasına ilişkin ihtiyati tedbir talep ettiğini, ancak ihtiyati tedbir talebinin tedbirde ölçülülük ilkesine aykırılık teşkil etmekte ve belirsizlik içerdiğini, bu hususta hukuki dayanaktan yoksun davanın esastan ve usulden reddine karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini arz ve talep etmektedir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Taraflara usulüne uygun olarak tebligatlar yapılmış olup, kira sözleşmesi ve devir evrakları, su ürünleri raporunun, ... Müdürlüğü'nden gelen idari para cezaları ve işletme koordinat bilgilerinin dosya arasına alındığı anlaşılmıştır.

Dosya ... Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesi'ne talimat yazılarak bilirkişi raporu alınması için gönderilmiş olup, Su Ürünleri Mühendisi ... ve Fen Bilirkişisi ... bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, 25/10/2024 tarihli raporda;

Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde teknik olarak müvekkil şirketin 1380 sayılı Su Ürünleri Kanuna göre kiraladığı alanda su ürünleri yetiştiriciliği faaliyetinde olmadığı görülmüştür. Faaliyete geçmemiş bir işletme ile bu bölgede olmayan işletmenin ticari rekabeti bulunması mümkün olmamaktadır.

... Nehir özelliğinden dolayı işletmelerin belirtilen koordinatlarından 3-5 metre kaymalara neden olabilir. Bu nehir özelliğinden dolayı suların debileri değişkenlik göstermesinden dolayı kafesler iplere ve sabitleyici dubalara bağlanması gerekmektedir.

... Su Ürünleri yetiştiriciliği yapan işletmelerin Temmuz - Ekim aylarında kullanılan bir bölgedir. Yetiştiricilik yapan işletmelerin 4-5 ay kullandıkları ve yaz aylarında barındıkları bölgedir. Ülkemizde yaz aylarında kullanılan tek bölge olması nedeniyle bu bölgeye balık taşıması yapılmaktadır. Ekim - Kasım aylarında ... .... Bölgesinden diğer bölgelere işletmeler balık taşımaktadır. Bu işletmelerin taşıma sırasında boş kalan kafesler işletmeye yakın yerlere bağlanmaktadır. Taşıma sırasında bazı kafesler zarar görmektedir. Kış aylarında ... .... Bölgesinde çok az sayıda tesis kalmaktadır.

Tarafların iddia ve savunmaları, toplanan deliller ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Davacı vekili, dava dilekçesinde, müvekkilinin ... barajı ... olarak adlandırılan yerde su ürünleri yetiştirmek üzere Tarım İl Müdürlüğünden 1 da lık yer kiralandığını, davalının ise ... ilçesi ... Nehri üzerinde mevzuata aykırı şekilde kapasite üzerinde ve izinsiz faaliyette bulunduğunu, davalının üretim alanı dışında kullanım yaptığını, baraj kapasitesine göre fazla kafes eklediği, davalının bu eylemlerinin müvekkili yönünden haksız rekabet oluşturduğunu beyan ederek TTK nın 54.maddesi uyarınca haksız rekabetin tespiti, men'i, meydana gelen maddi zararının tahsili istemine ilişkin iş bu davayı açtığı anlaşılmaktadır.

Haksız rekabet, 6102 sayılı TTK'nın 54 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir.

Haksız rekabetin amacı, TTK'nın 54/1. maddesinde "bütün katılanların menfaatine, dürüst ve bozulmamış rekabetin sağlanması" olarak ifade edilmiş, 2. fıkrada ise haksız rekabet tarif edilerek "rakipler arasında veya tedarik edenlerle müşteriler arasındaki ilişkileri etkileyen aldatıcı veya dürüstlük kuralına diğer şekillerdeki aykırı davranışlar ile ticari uygulamalar haksız ve hukuka aykırıdır" şeklinde belirtilmiştir.

Buna göre genel ilke belirlenirken haksız rekabetin varlığı için taraflar arasında rekabet ilişkisinin mevcudiyeti, failin yarar sağlamış olması, failin kusurlu olması ve haksız rekabete uğrayanın zarar görmüş olması şartı aranmamıştır. Failin kusurlu olması ve haksız rekabete uğrayanın zarar görmüş olması, sadece haksız rekabet nedeniyle açılan maddi ve manevi tazminat davalarında rol oynamaktadır. Haksız rekabet sayılan bazı durumlar TTK'nın 55. maddesinde sayılmıştır.

Mahkememizce ... Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak ... İli, ... İlçesi, ... Barajı ... faaliyet gösterdiği iddia edilen davacı ... Su Ürünleri Sanayi ve Ticaret ile davalı ... Su Ürünleri Sanayi Ticaret Limited Şirketi'ne ait yetiştiricilik belgesi, kesilmiş idari yaptırımlar var ise bu kararların bir örnekleri ve tüm bilgi ve belgelerin mahkememize gönderilmesi talep edilmiştir. 19.09.2024 tarihli yazı cevabında. Davacı ... Su Ürünleri Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi; ...

İli, ... İlçesi, ... Baraj Gölü ... bulunan ... belge numaralı ve 25 ton/yıl kapasiteli alabalık tesisinin, devir işlemlerini tamamlayarak, kiralama işlemlerini yaptığı ancak bahse konu şirketin İl Müdürlüğü'ne herhangi bir müracaatının olmadığı, tesisin kurulmadığı ve faaliyetine başlamadığından dolayı yetiştiricilik belgesi düzenlenmediği, yine. Davalı ... Su Ürünleri Sanayi Limited Şirketi`nin ... ...

Bölgede yetiştiricilik tesisi bulunmadığı belirtilmekle ayrıca yapılan denetim ve kontrollerde aykırı davranan yetiştiricilik tesislerine idari para cezası uygulanarak takibi yapıldığı buna karşın davacı ve davalı şirketler hakkında herhangi bir cezai işlem uygulanmadığının belirtildiği anlaşılmıştır.

... Asliye Hukuk Mahkemesine (Asliye Ticaret Mahkemesi sıfatıyla) talimat yazılarak bilirkişi vasıtasıyla "... İli, ... İlçesi, ...

Bölge'de" keşif yapılarak davaya konu baraj gölü üzerinde su ürünleri yetiştiriciliği yapmakta olan tesislerin lisans ve ilgili idarece tahsis edilen toplam üretim kapasiteleri, su yüzey kullanım alanları, su ürünleri yetiştiricilik faaliyetlerinde kullanılan kafeslerin adet ve çap bilgileri hususlarında rapor alınması için mahkememizce talimat yazıldığı, ilgili talimat mahkemesince 22.10.2024 tarihinde mahallinde keşif yapıldığı, düzenlenen bilirkişi heyet raporuna göre davalı şirketin 1380 sayılı Su Ürünleri Kanuna göre kiraladığı alanda su ürünleri yetiştiriciliği faaliyetinde olmadığı görüldüğü,

faaliyete geçmemiş bir işletme ile bu bölgede olmayan işletmenin ticari rekabeti bulunmasının mümkün olmadığının belirildiği anlaşılmakla hem ... Müdürlüğü'nün yazı cevabı hem de mahallinde yapılan keşif ve akabinde alınan bilirkişi raporu göz önüne alınarak davanın reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır