İstanbul 10. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/286 K.2026/128

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde,“ Müvekkiline ait ... plakalı kamyonetin 24.11.2023 tarihinde seyir halinde iken davalıların sigortacı, malik ve sürüscüsü olduğu ... plaka sayılı aracın % 100 kusurlu olarak çarpması sebebiyle kazanın meydana geldiğini, kaza sebebiyle davacının aracında hasar, kullanım kaybı ve değer kaybı meydana geldiğini, aracın onarım bedelinin 71.019,05.- TL. olduğunu, kazadan sonra alınan ekspertiz raporunda araçta 90.000,00.- TL. değer kaybı meydana geldiğinin tespit edildiğini, değer kaybı talebi ile ...

A.Ş. ne 16.01.2024 tarihinde başvuru yapıldığını ancak, ... A.Ş. tarafından 22.500,00 TL ödeme yapıldığını, şirketlerinin değer kaybı zararının tamamen giderilmediğini, aracın onarım için 30.11.2023 tarihinde servise bırakıldığını ve 22.12.2023 tarihinde teslim alındığını, aracın kaza tarihinden 22.12.2023 tarihine kadar kullanılamadığını, aracın kullanılamaması sebebiyle uğranılan zarardan davalı ... şirketi ile ... un sorumlu olduğunu ve tahsilini talep ettiklerini beyanla,

fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydı ile kaza sebebiyle oluşan 5.000,00.- TL. araç değer kaybı bedelinin kaza tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsiline; aracın kullanım kaybı zararı olarak şimdilik 1.000,00 TL’nin haksız fiil tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte Yağmur şirketi ve ... tan müşterek ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmişlerdir.

CEVAP

Davalı ...

A.Ş. cevabında; ... plaka sayılı aracın şirketleri nezdinde 08.03.2023-2024 vade tarihli ve ... no.lu trafik sigorta poliçesi ile sigortalı olduğunu, davacının yasal başvuru şartını yerine getirmediğini ve dava şartı yokluğundan davanın reddi gerektiğini, şirketlerinin sorumluluğunun araç sürücüsünün kusuru ve bakiye poliçe teminatı ile sınırlı olduğunu, şirketlerinin poliçe teminatının 120.000,00.- TL. olduğunu, iş bu kaza sebebiyle davacının aracının kasko sigortacısına 71.019,08.- TL. onarım bedeli ile davacıya 22.500,00.- TL. değer kaybı zararı ödendiğini, iş bu poliçeden kaynaklı şirketlerinin başkaca bir sorumluluğunun kalmadığını,

değer kaybı zararına ilişkin davacının gerçek zararının Genel Şartlar kapsamında tespit edilmesi gerektiğini, araç mahrumiyetinden şirketlerinin sorumluluğunun bulunmadığını, poliçe kapsamında teminat dışı hallerden olduğunu, talep olunan faiz oranının fahiş olduğunu beyanla, davanın reddine karar verilmesini talep etmişlerdir.

DAVA DEĞER ARTIRIM

Bilirkişi raporları doğrultusunda, 5.000,00 TL talep edilen araç değer kaybı bedelini davalı ... A.Ş.'nin 26.480,92-TL ile sorumlu olması kaydıyla 62.500,00-TL arttırarak, kaza tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte 67.500,00-TL olarak, yine 1.000,00-TL talep edilen araç mahrumiyet bedelini 12.500,00-TL arttırarak kaza tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte (15 gün x 900-TL) 13.500,00-TL olarak (davalılar ...Şti. Ve ...'tan müştereken ve müteselsilen talep etmek kaydıyla) talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Taraflara usulune uygun davetiye tebliğ edilmiş olup, sigorta şirketine ve Tramer'e yazılan müzekkere cevapları dosya arasına alındığı anlaşılmıştır.

Dosyanın rapor alınmak üzere sigorta, mali müşavir ve makine mühendisi bilirkişi heyetine tevdi edildiği ve düzenlenen 04/02/2025 tarihli raporda özetle; ... plaka numaralı ticari kamyonetin sürücüsü davalı ...’un %100 (yüzde yüz) oranında tamamen asli kusurlu olduğu, .... (Trafik) sigortacısı davalı ...

A.Ş.’nin aynı oranda ve azami 120.000,00 TL poliçe limiti ile sınırlı sorumlu olduğu, ... plaka numaralı ticari kamyonetin sürücüsü ...’a atfı kabil kusur bulunmadığı, Hadisenin meydana gelmesinde, dava konusu zararın doğmasında ve artmasında kusurlu başkaca kişi, kurum, kuruluş ve etkili faktör bulunmadığı, Kaza tarihinde davacı ... Ltd.

Şti.’ye ait ... plaka ve (...) şasi numaralı ticari kamyonetin üzerinde meydana gelen değer kaybı zararının gerçek zarar ilkesi ve Yargıtay’ın müstakar içtihatlarına göre 90.000,00 TL mertebesinde olduğu, değer kaybı zararı ile ilgili olarak davalı ... A.Ş. tarafından yapılan 22.500,00 TL, davalı .... Ltd. Şti. tarafından yapılan 22.500,00 TL tutarındaki toplam 45.000,00 TL ödemenin tenzili ile talep edilebilir bakiye zararın net 45.000,00 TL olduğu, davalı ...

A.Ş. tarafından düzenlenen ZMS (Trafik) sigorta poliçesi azami limitinden 26.480,92 TL bakiye limit kaldığı, Kaza tarihinde davacı ... Ltd.

Şti.’ye ait ... plaka ve (...) şasi numaralı ticari kamyonetin onarımı için yeterli olan 15 gün boyunca mahrumiyeti nedeniyle eşdeğer başka bir araç kiralanması durumunda uğranacak zararın olay döneminde günlük 900,00 TL’den toplam KDV hariç 18.000,00 TL mertebesinde olduğu, Davacının aracında meydana gelen değer kaybı ve araç mahrumiyeti zararından davalı malik ve sürücünün kusur oranında sorumlu olacağı, Davalı ...

A.Ş. azami bakiye 26.480,92.- TL. poliçe teminatı ile değer kaybı zararından sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında sorumluluğu bulunacağı, tespit, hesap, görüş ve kanaatine varılmıştır.

Dosyanın ek rapor alınmak üzere sigorta, mali müşavir ve makine mühendisi bilirkişi heyetine tevdi edildiği ve düzenlenen 15/10/2025 tarihli ek raporda özetle. Davalı ... A.Ş. tarafından ...’ın banka hesabına 24.01.2024 tarihinde “Hasar No ... Değer Kaybı Ödemesi” açıklaması ile 22.500,00 TL tutarında ödeme yapıldığı, Mutlak değer kaybının 90.000,00 TL mertebesinde olduğu, değer kaybı zararı ile ilgili olarak 24.01.2024 tarihinde davalı ...

A.Ş. tarafından ödenen 22.500,00 TL ödemenin tenzili ile talep edilebilir net bakiye zararın 67.500,00 TL olduğu, Kaza tarihinde maddi zararlarda araç başına azami 120.000,00 TL poliçe limiti ile sınırlı sorumlu olan ... plakalı kamyonetin ... (Trafik) sigortacısı davalı ... A.Ş. tarafından hasar onarım bedeli tazminatı ile ilgili olarak ...

Sigorta A.Ş.’ye rücuen yapılan 71.019,08 TL tutarındaki ödeme ile değer kaybı tazminatı ile ilgili olarak davacı tarafa yapılan 22.500,00 TL tutarındaki ödemenin tenzili ile poliçe limitinden 26.480,92 TL bakiye kaldığı, 04.02.2025 tarihli Bilirkişi Heyeti Kök Raporundaki diğer tespit, değerlendirme ve kanaatin işbu ek raporda da aynen muhafaza edildiği görüş ve kanaatine varılmıştır.

Tarafların iddia ve savunmaları, toplanan deliller, alınan bilirkişi raporu ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Dava; kaza nedeniyle davacının araç değer kaybı ve araç mahrumiyetinden kaynaklı tazminat talebine ilişkin olduğu anlaşılmıştır. 6098 sayılı Borçlar Kanunu 49. Maddesi; Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür hükmünü amirdir.

Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Düzenlemesi mevcuttur. Haksız fiil sorumluluğunun ortaya çıkabilmesi için gerekli olan ikinci koşul, zarara sebebiyet veren hukuka aykırı fiilin, fail tarafından kusurlu olarak yapılmış olmasıdır.

Kusur, hukuk düzeninin kurallarının bilerek ve isteyerek yada ihmal sebebiyle ihlal edilmesi gerekecektir.Kusurun kanunlarımızda tanımı yapılmamıştır. Uygulama ve öğretide kabul görmüş tanıma göre; kusur, hukuk düzenince kınanabilen davranıştır. Kınamanın nedeni, başka türlü davranma olanağı varken ve zorunlu iken, bu şekilde davranılmayarak, bu tarzdan sapılmış olmasıdır.

Kısacası; kusur, genel tanımıyla, hukuk düzeni tarafından bir davranış tarzının kınanması olup; bu kınama, o davranışın belirli koşullar altında bireylerden beklenen ortalama hareket tarzından sapmış olmasından kaynaklanır.

Haksız fiil öğretide hukuka aykırı zarar verici fiil olarak tanımlanmakta ve unsurları; hukuka aykırı fiil, zarar, kusur ve illiyet bağı olarak belirlenmektedir. Buna göre haksız fiilden bahsedebilmek için hukuka aykırı bir fiil bulunmalı, bu fiil bir zararın doğması neden olmalı, zarara neden olan kişinin kusurlu bulunması ve zarar ile kusur arasında illiyet bağının olması gerekmektedir.

Bu beş unsurun varlığı halinde zarar veren kişi fiilden dolayı zarara uğrayan kişi ya da kişilerin maddi zararlarını karşılamak durumundadır. Türk Medeni Kanunu’nun 6. maddesine göre haksız fiilin unsurlarını ispat etme yükü davacıdadır. Davacı zararın haksız fiili ile gerçekleştiğinin diğer söylemle zarar ile haksız fiil arasındaki illiyet bağını ispat etmek durumundadır.

Yine 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”, aynı yasanın 85/1 maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-1.maddesinde de,

“sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir.

O halde zarar verenin, zarar görenin durumunun haksız fiilden önceki duruma getirilmesi ve maddi kaybının tam olarak giderilmesi esastır. Yapmış olduğu haksız fiille zarar veren işletenin verdiği zararı eksiksiz olarak gidermesi gerektiğinden, gereği yapılması zorunlu olan sigorta poliçesi ile işletenin sorumluluğunu üstlenen sigortacının da meydana gelen zarardan, dava dışı davalı şirkete sigortalı araç sürücüsünün kusurlu olması nazara alınarak tamamından sorumlu olacağı açıktır.

Toplanan deliler ve tüm dosya kapsamından; kazanın 24.11.2023-Cuma günü saat 15:50 sıralarında davalı sürücü ... sevk ve idaresindeki, davalı ... Şti. adına tescilli, davalı ...

A.Ş. tarafından, 08.03.2023-08.03.2024 tarihleri arasında geçerli olmak üzere maddi zararlarda araç başına azami 120.000,00 TL limitli ... numaralı ZMS (Trafik) sigorta poliçesi ile teminat altına alınmış, ... plaka numaralı, ... marka,... tipinde, 2012 model, beyaz renkli ticari kamyoneti ... ili, ... ilçesi, ... mahallesi, ... sokak yolu üzerinde bulunan (T) tipi kavşak kesiminde el frenini çekmeden park ettikten bir süre sonra kamyonet kendiliğinden geri istikamette kaymaya başlayarak sağ arka köşe kesimleri ile yolun sağ kenarında park halinde bulunan sürücü ... tarafından park edilmiş, davacı ...Tic.

Ltd. Şti. adına tescilli, ... Sigorta A.Ş.’ye 21.06.2023-21.06.2024 vadeli ... numaralı ... (Trafik) poliçesi ve ...

Sigorta A.Ş.’ye 23.06.2023-23.06.2024 vadeli ... numaralı kasko poliçesi ile sigortalı, ... plaka numaralı, ... marka, ... tipinde, 2023 model, gri renkli ticari kamyonetin sol arka köşe kesimlerine çarpması şeklinde vuku bulduğu ve taşıtlarda maddi hasar ile sonuçlandığı, dosyamızdan alınan dosya kapsamına uygun denetime açık ve hükme elverişli kök ve ek bilirkişi raporu ile, ... plaka numaralı ticari kamyonetin sürücüsü davalı ...’un %100 (yüzde yüz) oranında tamamen asli kusurlu olduğu, ...

(Trafik) sigortacısı davalı ... A.Ş.’nin aynı oranda ve azami 120.000,00 TL poliçe limiti ile sınırlı sorumlu olduğu, ... plaka numaralı ticari kamyonetin sürücüsü ...’a atfı kabil kusur bulunmadığı, kazanın meydana gelmesinde, dava konusu zararın doğmasında ve artmasında kusurlu başkaca kişi, kurum, kuruluş ve etkili faktör bulunmadığı, kaza tarihinde davacı ... Ltd.

Şti.’ye ait ... plaka ve (...) şasi numaralı ticari kamyonetin üzerinde meydana gelen değer kaybı zararının gerçek zarar ilkesi ve Yargıtay’ın müstakar içtihatlarına göre 90.000,00 TL mertebesinde olduğu, değer kaybı zararı ile ilgili olarak davalı ... A.Ş. tarafından yapılan 22.500,00 TL, ödemenin tenzili ile talep edilebilir bakiye zararın net 67.500,00 TL olduğu, davalı ... A.Ş. tarafından düzenlenen ...

(Trafik) sigorta poliçesi azami limitinden 26.480,92 TL bakiye limit kaldığı, Kaza tarihinde davacı ... Ltd.

Şti.’ye ait ... plaka ve (....) şasi numaralı ticari kamyonetin onarımı için yeterli olan 15 gün boyunca mahrumiyeti nedeniyle eşdeğer başka bir araç kiralanması durumunda uğranacak zararın olay döneminde günlük 900,00 TL’den toplam KDV hariç 13.500,00 TL mertebesinde olduğu, Davacının aracında meydana gelen değer kaybı ve araç mahrumiyeti zararından davalı malik ve sürücünün kusur oranında sorumlu olacağı, Davalı ...

A.Ş. azami bakiye 26.480,92.- TL. poliçe teminatı ile değer kaybı zararından sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında sorumluluğu olacağı tespit edildiğinden, davacının araç değer kaybı alacağı davası yönünden; davanın kabulüne, davalılardan ...

A.Ş sorumluluğu bakiye poliçe limiti olan 26.480,92 TL ile sınırlı olmak kaydı ile toplam 67.500,00 TL'nin kaza tarihi olan 24/11/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, yine davacının araç mahrumiyetinden kaynaklı alacak davası yönünden; davanın kabulüne, 13.500,00 TL alacağın kaza tarihi olan 24/11/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte, davalılar ...

Şirketi ile ...'tan müştereken ve müteselsilen davacıya ödenmesine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kuruluştur.

Katip · ¸e-imzalıdır Hakim · ¸e-imzalıdır