İstanbul 10. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/185 K.2025/574

İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 27/12/2016 Tarih ... Esas... Karar sayılı kararı ile Mahkememizin... Esas sayılı dosyası ile birleştirilmesine kararı verildiği, Mahkememizin 2015/1203 esas sayılı dosyasında verilen 05/07/2018 tarihli karar ile davalı ...Ltd.Şti. ve ...zmit şubesine...seri nolu 17/10/2015 tarihli ...ltd. Şti ait 5.000,00 TL bedelli çek yönünden dava tefrik edilerek Mahkememiz yukarıda yazılı esas sırasına kaydı yapıldı dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacıya ait fabrikaya 23/08/2015 tarihinde hırsız girmesi sonucunda davacının hamilindeki 24 adet çek, bir miktar nakit para ve 3 adet munzam senedin çalındığını, bu hırsızlıkla ilgili olarak ...C.Başsavcılığının ...soruşturma sayılı dosyası ile soruşturma açıldığını ve hırsızlığa konu çek ve senetlerle ilgili Kocaeli ...Sulh Ceza Mahkemesinin ...

D.iş sayılı dosyası ile el koyma kararı verildiğini, Kocaeli ...Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası ile 24 adet çekin iptali için çek iptali davası açıldığını ve mahkemece tedbir kararı verilerek ödemen men yasağı konulduğunu, iş bu çek iptali davasında çek ve munzam senetler için gerekli ilanların yaptırıldığını ve tedbir kararlarının da ilgili banka şubelerine bildirilerek hırsızlığa konu çeklerle ilgili tedbir kararlarının uygulamaya konulduğunu,

ancak mahkemece hakkında tedbir kararı verilen ...İzmit Şubesinin ...seri nolu 20/11/2015 tarihli...belediye başkanlığına ait 150.000 TL bedelli çeke ilişkin İstanbul ...İcra Müdürlüğünün ...esas sayılı dosyası ile takip başlatıldığını, iptali talep edilen çekin Kocaeli/... Başkanlığı tarafından...Ltd.

Şti. yazılmış olup bu şirket tarafından da davacıya ciro edilerek teslim edildiğini, Babaoğul şirketine yazılan çekin davacı tarafından ciro yapılmadan işyerindeki kasadan çalındığını, çekin ...şirketinden sonra sırasıyla ...Ltd. Şti. ve ... Ltd. Şti. tarafından cirolanarak alacaklı olduğunu iddia eden davalı ...Ltd.

Şti. ye teslim edildiğini, davacının...Belediye Başkanlığı ve ...Şirketinin, ...firmasından sonraki ciro silsilesindeki şirketlerle hiçbir ticari ilişkisi ve alışverişi olmadığını, bu nedenle Babaoğul firmasından sonra çeki cirolayan tüm şirketlerin kötü niyetli olduğunu, davalının işbu çekin arkasındaki ödeme yasağı kararına rağmen ihtiyati haciz kararı alarak icra takibi başlattığını, mevcut çekle ilgili olarak bankaya hem Kocaeli Ticaret Mahkemesinin tedbir kararının hem de ...C.Başsavcılığının el koyma kararının teslim edildiğini, mevcut çekin ...İzmit, Kartepe şubesine elden veya takas şubesinden de sorulmadığını,

davaya konu çekin arkasında hangi bankaya ait olduğu anlaşılmayan çekin sorulduğuna dair basılan kaşenin de sahte olduğu, silik ve okunaksız olduğunun görüldüğünü, yine ... İzmit şubesine ... seri nolu 17/10/2015 tarihli ...ltd.

Şti ait 5.000,00 TL bedelli çek yönünden de istirdat talebinde bulunduğunu beyanla davanın kabulü ile, davalı şirket elindeki çekin davacıya iadesine, ödendiğinde telafisi mümkün olmayan ve imkansız zararlar doğacağından icra dosyasındaki meblağın alacaklıya ödenmemesi için tedbir kararı verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu çekle ilgili söz konusu alacağın tahsili amacıyla İstanbul ...ATM.nin ... D.iş sayılı dosyası ile ihtiyati haciz kararı alındığını ve bunun akabinde İstanbul ...

İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası ile kambiyo senetlerine mahsus icra takibi başlatıldığını, davacının çekte cirosu bulunmadığından huzurdaki davada taraf sıfatı olmadığını, davacının dava açabilmesi için yetkili hamil olduğunu ve senedin zilyetliğinin kendisine geçtiğini ispata yarar herhangi bir belge sunmadığını, davalının çeki edinme nedenini kanıtlama yükümlülüğü bulunmadığını, çekin rıza dışı elden çıkması halinde ispat yükünün çekin yetkili hamil olduğunu ve rızası hilafına elinden çıktığını ileri süren davacıya ait olup, davacının iddiasının kesin ve inandırıcı delillerle kanıtlması gerektiğini,

aksi halin kabulünün kıymetli evrakın mücerretlik ilkesini ortadan kaldıracağını, sunulan evrakların davacının çekin yetkili hamili olduğunu ispatlamaya yeterli olmadığını, davacı tarafın rızası hilafına elden çıkan ve hakkında tedbir kararı verilen çeke dayanılarak icra takibi yapılamayacağını idda etmiş ise de, Yargıtay 12.HD.nin 2012/24600 esas, 2013/312 karar sayılı kararında da belirtildiği üzere söz konusu çekten alacağına ulaşamayan davalının İİK.kapsamında davacı tarafa karşı icra takip işlemi yapmasının hukuka uygun olduğunu,

ayrıca söz konusu alacağa ilişkin ihtiyati haciz kararı ve akabinde gerçekleştirilen kambiyo senetlerine özgü icra takibinin usulüne uyun bir şekilde gerçekleştirildiğini, dava konusu çekteki ciro zinciri incelendiğinde hukuka aykırı bir durum olmadığını, iyiniyetli haklı alacaklı konumunda bulunduklarını, amir yasa ve yerleşik Yargıtay içtihatlarına göre ilgili çeki hukuka uygun ve yetkili bir şekilde elinde bulunduran davalıya karşı davacı tarafın istirdat iddialarının reddi gerektiğini, bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava, çek istirdadına ilişkindir.

Tebligatlar usulüne uygun yapılmış olup, İstanbul ... İcra Müdürlüğü... E. sayılı dosyasına ilişkin ödeme emri fotokopisi, ... İzmit Şubesi ...seri nolu 20.11.2015 tarihli ... Belediye Başkanlığı'na ait 150.000,00 TL bedelli çek fotokopisi, ... İzmit şubesine ...seri nolu 17/10/2015 tarihli ... ltd. Şti ait 5.000,00 TL bedelli çek Kocaeli ...Sulh Ceza Mahkemesi ...D.iş. sayılı el koyma kararı, Kocaeli ... Ticaret Mahkemesi ...

E, sayılı dosyası tensip zaptı, 25/08/2015 tarih Kocaeli ...Ticaret Mahkemesi ...E, sayılı dosyası ...İzmit Şubesi'ne yazıları ödeme yasağı kararı, Kocaeli ...Ticaret Mahkemesi ... E. sayılı dosyası dava dilekçesi örneği, Türkiye Ticaret Sicil Gazetesine yazılan ilan metni, Yargıtay kararları, ...müzekkere cevabı, Ticaret Sicil Müdürlüğü şirketin tasfiye karar bilgileri, Kocaeli ...

Ağır Ceza Mahkemesi'nin ... ceza dava dosyası uyap sureti,...tarafından sunulan CD v.s her türlü yasal delil dosya arasına alınmıştır.

Tarafların iddia ve savunmaları doğrultusunda yapılan yargılama, toplanan deliller, dava dilekçesi ve tüm dosya kapsamı ile yapılan değerlendirmede;

6102 sayılı TTK'nın 792. maddesinde "Çek, herhangi bir suretle hamilin elinden çıkmış bulunursa, ister hamile yazılı, ister ciro yoluyla devredilebilen bir çek söz konusu olup da hamil hakkını 790'ıncı maddeye göre ispat etsin, çek eline geçmiş bulunan yeni hamil ancak çeki kötüniyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu takdirde o çeki geri vermekle yükümlüdür." şeklinde bir düzenlemeye yer verilmiştir.

Bu düzenleme uyarınca rıza hilafına elden çıktığı ileri sürülen çekin istirdatına yahut menfi tespite karar verilebilmesi için davacının dava konusu yaptığı çekin yetkili hamili olduğunu kanıtlaması yanında, çeki elinde bulunduran yeni hamilin çeki kötü niyetle iktisap ettiğini ya da iktisapta ağır kusuru bulunduğunu ispat etmesi gereklidir.

Bu durum karşısında davada ispat yükü çekin istirdatına karar verilmesini talep eden davacıya ait olup aksinin kabulü kıymetli evrakın mücerretlik ilkesini ortadan kaldırır.

Kambiyo senetlerinden doğan alacağa karşı borçlunun ancak senedin hükümsüzlüğüne taalluk eden veya senetten anlaşılan defilerle alacaklıya karşı şahsen haiz olduğu defileri ileri sürebileceği bu defilerden bazılarının mutlak, bazılarının ise nispi olduğu, senette sahtecilik definin mutlak defilerden olduğundan ve iyiniyetli hamil de dahil herkese karşı ileri sürülebileceğinde tereddüt bulunmamaktadır. Çekteki imzanın sahte olması, senetteki taahhüdün bulunmadığı yönündeki defilerden olup herkese karşı ileri sürülebileceğinden imzaları davacı şirket temsilcilerine ait olmayan davaya konu çeklere ilişkin sahtelik iddiasının iyiniyetli de olsa hamile karşıda ileri sürülebileceği aşikardır.

Somut olayda davacı vekili her ne kadar; müvekkiline ait fabrikaya 23/08/2015 tarihinde hırsız girmesi sonucunda davacının hamilindeki 24 adet çek, bir miktar nakit para ve 3 adet munzam senedin çalındığını, bu hırsızlıkla ilgili olarak ...C.Başsavcılığının ... soruşturma sayılı dosyası ile soruşturma açıldığını ve hırsızlığa konu çek ve senetlerle ilgili Kocaeli ...Sulh Ceza Mahkemesinin ... D.iş sayılı dosyası ile el koyma kararı verildiğini, Kocaeli ...

Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası ile 24 adet çekin iptali için çek iptali davası açıldığını ve mahkemece tedbir kararı verilerek ödemen men yasağı konulduğunu, iş bu çek iptali davasında çek ve munzam senetler için gerekli ilanların yaptırıldığını ve tedbir kararlarının da ilgili banka şubelerine bildirilerek hırsızlığa konu çeklerle ilgili tedbir kararlarının uygulamaya konulduğunu bu nedenle ...İzmit şubesine ... seri nolu 17/10/2015 tarihli ... ltd.

Şti ait 5.000,00 TL bedelli çekin istirdadına karar verilmesini talep etmiş ise de.

03/06/2025 tarihli celsede dosyanın, davalının dava konusu çeki iktisap etmekte ağır kusurlu ve kötü niyetli olup olmadığı hususunda rapor alınmak üzere bilirkişi tevdiine karar verildiği, davacı vekiline bilirkişi delil avansını yatırmak üzere 2 haftalık kesin mehil verildiği, bilirkişi ücretini yatırmaması halinde bilirkişi deliline dayanmaktan vazgeçmiş sayılacağının ve dosyadaki mevcut delil durumu itibariyle karar verileceği hususunun duruşma zaptının tebliği ile ihtarına karar verildiği, duruşuma zaptını davacı vekiline usulüne uygun tebliğine rağmen bilirkişi delil avansının yatırılmadığı,

davacı vekilinin yukarıda belirtildiği üzere belgelendirilmeksizin mazeret bildirdiği, dolayısı ile davasını ispat külfeti altında olan davacının dosyadaki mevcut delil durumu itibari ile davasını ispat edemediği anlaşıldığından davanın reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip · ¸e-imzalıdır Hakim · ¸e-imzalıdır