İstanbul 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/794 K.2024/581

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili davacının eşi 05/07/2016 tarihinde motoru ile seyir halinde iken karşı yönden gelen ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın çarpmasıyla meydana gelen trafik kazası sonucu kaldırıldığı hastanede hayatını kaybettiğini, Ankara Trafik İhtisas Dairesi Başkanlığı'nın 10/05/2017 tarihli raporunda ...'ın asli kusurlu olduğu, müteveffanın tali kusurlu olduğu yönünde rapor düzenlendiği, müteveffanın desteğinden yoksun kalan müvekkillerinin adına tazminat ödenmesi talebiyle 25/12/2017 tarihinde ... Hesabına başvurulduğu, ancak ... Hesabından olumlu yanıt alınamadığını belirterek davanın kabulüne, yargılama gideri ve ücreti vekaletin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın dava şartını yerine getirmediğini, davacıdan müteveffanın kimlik belgesi ve nüfus kayıt örneğinin Suriye Konsolosluğu ve ilgili Valilikçe tasdik edilmiş belge aslının müvekkili kuruma gönderilmesi tazminat ödemesi yapılması için müvekkili kuruma gönderilmesinin istenmesine rağmen müvekkili kuruma gönderilmediğini, müteveffanın motosikletin sürücüsü olduğundan bu araç yönünden talebin söz konusu olamayacağını,

müteveffanın trafik kazası esnasında motosiklete kasksız ve benzeri koruyucu tedbirler olmadan binmiş olması ve motosikleti ehliyetsiz olarak kullanması sebebiyle müterafık kusurlu olduğunun sabit olduğu, müvekkilinin sorumluluğunun tespiti açısından gerekli olan birçok hususun dava dilekçesinden anlaşılamadığını, zararın tespit edilmesi gerektiğini, mahkemenin kusur incelemesi yaptırması gerektiğini, Sosyal Güvenlik Kurumunun ödemiş olduğu tazminat varsa tespit edilerek ödenecek tazminattan düşülmesi gerektiğini, müvekkili kurumun sorumluluğunun teminat limiti ve kusur oranı ile sınırlı olduğunu belirterek davanın reddine,

yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; trafik kazası sonucunda meydana gelen ölüm olayına dayanılarak açılmış destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkindir.

Dava dilekçesi, cevap dilekçesi ve sair tüm evraklar hep birlikte incelenmiştir.

Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; " iddia, savunma, toplanan deliller, bilirkişi raporları, olayla ilgili olarak .... Ağır Ceza Mahkemesinde görülerek sonuçlandırılan ve yasa yolu denetiminden geçerek kesinleşen, 2017/11 Esas-2017/118 Karar sayılı ceza yargılamasına ilişkin dava dosyası ve tüm dosya kapsamı gözetilerek;

Davacıların desteği ...'nın hayatını kaybetmesiyle sonuçlanan 05/07/2016 günlü trafik kazasının oluşumunda, ... plaka sayılı araç sürücüsü ...'ın %75 oranında, müttevefanın ise sürücü belgesiz olarak ve koruma başlığı takmaksızın alkollü olarak araç sevk etmesi nedeniyle %25 oranında kusurlu bulunduğu, ... plaka sayılı aracın ZMM sigortası bulunmadığından oluşan zarar nedeniyle, ... Hesabı'nın sorumluluğu yoluna gidilebileceği benimsenerek, 16/01/2019 günlü hesap bilirkişi ek raporu doğrultusunda;

"-Davanın KABULÜ ile davacı ... için 163.698,95-TL, davacı Menal için 46.482,72-TL, davacı ... için 46.482,72-TL olmak üzere toplam 256.664,39-TL maddi tazminatın 12/10/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacılara verilmesine," karar verilmiştir. Mahkememizce verilen 09/04/2019 tarih ve 2018/44 Esas, 2019/315 sayılı kararın davalı tarafça istinaf edilmesi üzerine yapılan istinaf incelemesi neticesinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi'nin 15/09/2022 tarih ve 2019/2812 Esas, 2022/1099 Karar sayılı ilamıyla;

"...Hal böyle olunca; hükme esas alındığı anlaşılan 28/11/2018 günlü heyet raporu ile 10/05/2017 günlü ATK raporundaki belirleme ve değerlendirmelerin, destek sürücü ...'nın eylemlerinin kazanın oluşumunda (ölümle sonuçlanması değil) nasıl etkili olduğu, kazayı önleme bakımından alabileceği herhangi bir önlem bulunup bulunmadığı, varsa nedeni konusunda yeterli, açık, denetlenebilir gerekçeler içermedikleri, ve kazanın meydana geldiği an ile kazanın gerçekleştiği yolun nitelikleri bakımından çelişkili bilgiler içerdikleri açıktır.

O halde mahkemece olayın özellikleri ve konunun önemi de dikkate alınmak ve gerekirse yerinde yeniden keşif yapılmak suretiyle, ... veya Karayolları Genel Müdürlüğü gibi kurumlardan seçilecek kusur konusunda uzman 3 kişilik bir bilirkişi kurulundan kaza tespit tutanağı,

kaza ile ilgili olarak yapılan tüm soruşturma evrakları ile ceza soruşturma kapsamında alınan ve az yukarı da özetlenen tüm kusur raporları ve eldeki dosya kapsamında temin edilen bilirkişi heyet raporunu da irdeleyen ve var olan çelişkileri de giderebilecek nitelikte davacıların desteği ... ile ...'nın sürücüsü bulunduğu motosiklette yolcu olarak bulunan ...'ın ölümüyle sonuçlanan 05/07/2016 günlü trafik kazasının oluşumunda, motosiklet sürücüsü ...'nın ve karşı araç sürücüsü ... 'nun davacı tarafça kazanın oluşumundaki kusur durum ve oranının ne olduğu konusunda açık, ayrıntılı ve denetimine imkan verecek nitelikte rapor alınması,

destek ...'nın müterafik kusur durumunun ayrıca değerlendirilmesi ve ondan sonra ulaşılacak sonuca göre, davalı ... Hesabının sorumluluğunun kapsamının tartışılıp belirlenmesi gerekirken, tüm bunlar yapılmadan karar verilmiş olması HMK.m.353/1-a/6 hükmü kapsamındaki hali oluşturacağından davalı ...

Hesabı vekilinin istinaf başvurusunun açıklanan bu nedenle kabulü ile ilk derece mahkemesince verilen kararın kaldırılmasına ve açıklandığı şekilde inceleme ve araştırma yapıldıktan sonra tazminat hesaplamasına ilişkin diğer hususlar aynı kalmak kaydıyla ( kusur ve müterafik kusur durumu hariç) yeni bir hesaplama yapılmaksızın ve kazanılmış haklara halel gelmeksizin taraflar arasındaki uyuşmazlıkla ilgili olarak yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi gerektiği sonucuna varılarak aşağıdaki biçimde hüküm tesis edilmiştir." gerekçesi ile kaldırılması üzerine dosya mahkememiz işbu esasına

kaydedilmiştir.

Bu kapsamda mahkememizce karar kaldırma üzerine 2 ve 3 nolu tensip ara kararları ile; İstinaf karar kaldırma ilamı doğrultusunda kaza yeri mahal mahkemesine talimat yazılarak, ceza dosyası, trafik kaza tespit tutanağı ve tüm dosya incelenerek yerinde keşif yapılmak suretiyle yolun şartlarının ayrıntılı belirtilmesi fotoğraflanması ile tarafların meydana gelen trafik kazasında kusur durum ve oranlarının belirlenmesinin istenilmesine, mahkememizce seçilecek trafik bilirkişisi için 1.000,00 TL ücret takdirine, bilirkişi ücretinin davacı vekili tarafından 2 haftalık kesin süre içerisinde mahkememiz veznesine yatırılmasına, aksi halde inceleme talebinden vazgeçilmiş sayılacağı hususunun işbu tensip zaptının davacı vekiline tebliği ile ihtar edilmiş sayılmasına,

3-2 nolu ara karar ikmalinin ardından talimat keşif raporunun değerlendirilerek meydana gelen trafik kazasında tarafların kusur durum ve oranlarının belirlenmesi, önceki raporlar arasındaki çelişkilerin giderilmesi için ... ve Karayolları Genel Müdürlüğünde görevli 3 kişilik uzman kusur bilirkişisine dosyanın tevdine ilişkin ara karar oluşturulmasına," dair karar verildiği, tensip ara kararı uyarınca keşif yapılması için ... Asliye Hukuk Mahkemesine talimat yazıldığı, 05/06/2023 tarihinde talimat mahkemesince keşfen inceleme yapıldığı, bilirkişi tarafından 29/10/2023 tarihinde bilirkişi raporu sunulduğu anlaşılmıştır.

Bilirkişi tarafından sunulan 29/10/2023 tarihinde sunulan raporda özetle;

"... plakalı otomobil sürücüsü ... yönünden, Tescilsiz motosiklet sürücüsü ... yönüyle, motosiklette yolcu konumunda iken ex olan ... yönüyle "kazanın unsurlarının neler olduğu ve kazada kimin kusurunun bulunduğu" bakımından yaptığım tespit ve değerlendirmeler yukarıda ayrıntılı olarak açıklanmış olup;

3.a)... plakalı otomobil sürücüsü ...'ın alkollü araç kullanıp, karşı yol bölümüne geçip, kendi şeridinde gelen diğer sürücü idaresindeki motosikletin geçiş güzergahını daraltarak, şeridine tecavüz ederek bilinçli taksirle sebebiyet verdiği bu kazada asli ve tam kusurlu olduğu kanaati oluşmuştur.

3.b)Tescilsiz motosiklet sürücüsü ...'nın ise kendi şeridinde seyir eder iken bir anda şeridine tecavüz edilmesi, kendisinin virajdan yeni çıkması ve çarpma ile geldiği yöne diğer aracın çarpmasıyla altı metre savrulması gibi unsurların dikkate alınmasıyla, kazaya etken kural ihlalinin olmadığı kanaati oluşmuştur.

Sürücü belgesiz ve alkollü araç kullanıp, kask takmaması nedeniyle de tazminata esas olmak üzere müterafik kusurunun olduğu kanaati ağırlık kazanmıştır.

3.c)Tescilsiz motosiklette yolcu konumunda iken ex olan ...'ın sürücüye müdahalesi olmaksızın maruz kaldığı bu kazada, kazaya etken kural ihlalinin olmadığı kanaati oluşmuştur. Ancak kask takmadığı ve sürücüsünün alkollü olduğu araca binmesiyle de müterafik kusurunun olduğu kanaati ağırlık kazanmıştır." şeklinde görüş bildirildiği anlaşılmıştır.

Mahkememizce dosyanın kusur tespiti yönünden ... Makine Mühendisliği kürsüsünden üç kişilik bilirkişi heyetine tevdi edildiği, bilirkişi heyeti tarafından sunulan 06/03/2024 tarihli raporda özetle;

"Sürücü ...'ın ün % 65 oranında asli kusurlu olduğu,

Sürücü ...'nın % 35 oranında tali kusurlu olduğu

Yolcu ...'ın % 30 oranında müterafik kusurlu olduğu" şeklinde görüş bildirilmiştir.

Mahkememizce 05/03/2024 tarihli kusur raporunda belirlenen kusur oranları (müterafik kusur hariç) üzerinden tazminat hesabı yapılması için dosya kapsamında daha evvel rapor düzenleyen bilirkişiye tevdi edildiği, bilirkişi heyeti tarafından sunulan 22/04/2024 tarihli raporda özetle;

"-Davacıların Talep Edebilecekleri Tazminat Hesaplanmasında; (BAM Kararına uyularak ve verilen görev çerçevesinde müterafık kusur durumu gözetilmeksizin, sadece kazada müteveffanın % 35 kusurunun bulunduğunun Sayın Mahkeme tarafından kabulü durumunda)

- Davacı eş ... ...’ nın eşini kaybetmesi sonucu toplam maddi destek zararının 311.807,52 TL olduğu, 20-25 yaş arası evlenme olasılığının % 40 ve 18 yaş altı her bir çocuk için % 5 olasılık indirimi ile (% 40-%10) % 30 yeniden evlenme olasılığının tenzili ile Destek zararının 218.265,27 TL olduğu, müteveffanın kaza da % 35 kusurunun bulunduğunun kabulü durumunda davalı sigorta şirketinden talep edebileceği DYK zararının 141.872,42 TL olabileceği,

- Davacı kızı ...’ nın babasını kaybetmesi sonucu toplam maddi destek zararının 61.976,97 TL olduğu, müteveffanın kaza da % 35 kusurunun bulunduğunun kabulü durumunda davalı sigorta şirketinden talep edebileceği DYK zararının 40.285,03 TL olabileceği,

- Davacı kızı ...’nın babasını kaybetmesi sonucu toplam maddi destek zararının 61.976,97TL olduğu, müteveffanın kaza da % 35 kusurunun bulunduğunun kabulü durumunda davalı sigorta şirketinden talep edebileceği DYK zararının 40.285,03 TL olabileceği,

-Müteveffanın dava dışı annesinin kaza tarihinde hayatta olmadığı, dava dışı baba ...'nın 15.08.1948 doğumlu olduğu ve halen yaşadığının tespiti ile babaya da müteveffanın gelirlerinden pay ayrılarak hesaplama yapıldığı, dava dışı baba Nuri’ nin toplam destek zararının 66.122,34-TL olduğu, müteveffanın kazanın oluşumunda % 35 kusurlu olduğunun kabulü durumunda talep edebileceği zararın 42.979,52 TL olacağı hesaplanmıştır.

265.422,00 TL toplam (dava dışı baba dahil) maddi zararın 2016 yılı ZMMS poliçesi azami limiti 310.000,00 TL ‘nin içinde bulunduğu,

-SGK tarafından davalılara bağlanan rucüya tabi bir ödeneğin bulunmadığı," şeklinde görüş bildirilmiştir.

İstinaf karar kaldırma ilamı doğrultusunda alınan kusur raporu ile daha evvel alınan kusur raporları arasındaki çelişkinin giderildiği, netice olarak dosya kapsamına ceza kovuşturma dosya içeriğine göre 06/03/2024 tarihli ...

Makine Mühendisliği kürsüsünden üç kişilik bilirkişi heyeti tarafından hazırlanan rapor denetime elverişli bulunmuş olup, rapora göre sürücü ...'ın ün % 65 oranında asli kusurlu olduğu, davacıların desteği sürücü ...'nın ise % 35 oranında tali kusurlu olduğu tespit edilmiştir.

Yapılan bu tespit üzerine tazminat hesabının denetlenebilmesi bakımından dosya daha evvel rapor hazırlayan aktüerya bilirkişisine tevdi edilmiş olup, mahkememizce istinaf karar kaldırma ilamı doğrultusunda verilen görev çerçevesinde müterafik kusur gözetilmeksizin tazminat hesabı yapılmış ve rapor denetime elverişli bulunmuştur.

Rapor ile; davacı eş ...'nın eşini kaybetmesi sonucu toplam maddi destek zararının 311.807,52 TL olduğu, 20-25 yaş arası evlenme olasılığının % 40 ve 18 yaş altı her bir çocuk için % 5 olasılık indirimi ile (% 40-%10) % 30 yeniden evlenme olasılığının tenzili ile Destek zararının 218.265,27 TL olduğu, müteveffanın kaza da % 35 kusurunun bulunduğunun kabulü durumunda davalı sigorta şirketinden talep edebileceği ... zararının 141.872,42 TL olabileceği, davacı kızı ...’ nın babasını kaybetmesi sonucu toplam maddi destek zararının 61.976,97 TL olduğu,

müteveffanın kaza da % 35 kusurunun bulunduğunun kabulü durumunda davalı sigorta şirketinden talep edebileceği DYK zararının 40.285,03 TL olabileceği, davacı kızı ...’nın babasını kaybetmesi sonucu toplam maddi destek zararının 61.976,97TL olduğu, müteveffanın kaza da % 35 kusurunun bulunduğunun kabulü durumunda davalı sigorta şirketinden talep edebileceği ... zararının 40.285,03 TL olabileceği belirlenmiştir.

Trafik kazasının meydana geliş şekli destek ...'nın kaza esnasında alkollü olduğu, sürücü belgesinin bulunmadığı ve kasksız olarak motosiklet kullandığı tespit edilmiş olduğuna göre desteğin kazanın meydana gelişindeki maddi kusuru dışında müterafik kusurunun da bulunduğu ve bu kusurun maddi kusurdan ayrı olarak dikkate alınması gerektiği mahkememizce daha evvel verilen kararın yalnızca davalı tarafça istinaf edilmesi sebebiyle kazanılmış haklar da gözetilerek destek ...'nın kazada %20 oranında müterafik kusurunun bulunduğunun kabülüyle davacıların bilirkişi raporu ile belirlenen tazminat tutarlarında %20 oranında müterafik kusur indirimi

yapılması sonucunda; davacı eş ... için 113.497,94-TL, desteğin kızı olan davacı Menal için 32.228,024-TL, desteğin kızı olan davacı ... için 32.228,024-TL olmak üzere toplam 177.953,98-TL destekten yoksun kalma tazminatına hak kazanıldığı anlaşılmakla davanın kısmen kabulüne, fazlaya ilişkin istemin reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda ayrıntılı olarak izah edildiği üzere;

1-Davanın KISMEN KABULÜ İLE; davacı ... için 113.497,94-TL, davacı Menal için 32.228,024-TL, davacı ... için 32.228,024-TL olmak üzere toplam 177.953,98-TL destekten yoksun kalma tazminatının 12/10/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacılara verilmesine,

2-Fazlaya ilişkin istemin reddine,

3-Alınması gerekli 12.156,03-TL karar ve ilam harcından peşin alınan 910,90-TL harcın mahsubu ile geriye kalan 11.245,13-TL eksik harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,

4-Davacı taraflarca başlangıçta yapılan 77,00-TL gider ile yargılama aşamasında yapılan 16.412,35-TL olmak üzere toplam 16.489,35-TL yargılama giderinden davanın kabul ve ret oranına göre hesaplanan 11.432,06-TL yargılama gideri ve peşin yatan harç gideri 910,90-TL'nin toplamı olan 12.342,96-TL yargılama giderinin davalıdan alınıp davacılara verilmesine, geriye kalan kısmın davacılar üzerinde bırakılmasına,

5-Gider avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,

6-Davacı taraflar vekille temsil olunduğundan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve taktir olunan 28.472,64-TL vekalet ücretinin davalıdan alınıp davacılara verilmesine,

7-Davalı taraf vekille temsil olunduğundan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve taktir olunan 17.900,00-TL vekalet ücretinin davacılardan alınıp davalıya verilmesine,

Dair, davacılar vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, kararın tebliğinden itibaren iki haftalık kesin süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 03/07/2024

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır