İstanbul 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/466 K.2025/57

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. 29.06.2011 günü sürücü ... ... sevk ve idaresindeki müvekkili şirket nezdinde Zorunlu Mali Sorumluluk sigortası ile sigortalı bulunan (poliçe ekte sunulmuştur) ... plakalı aracı ile Devrek İlçesi ... İli ...

Kömür Alım Satım deposunun önüne geldiği esnada karşıdan karşıya geçmek isteyen yaya ... ...'a çarpması neticesinde yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kaza sonrasında sigortalı araç sürücüsü olay yerini terk ettiğini, kazada müvekkili sigorta şirketi sigortalısı rücu sebeplerinin yer aldığı Trafik sigortası genel şartlar B.4.

Maddesinin (f) fıkrası aynen "Bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibizorunlu haller hariç olmak üzere, olay yerini terk etmesi veya kaza tutanağı, alkol raporu vb. kazanın oluş koşullarına ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranması halinde,

" hükmünü ihlal etmiştir.

Bu sebeple "ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda kazaya sebebiyet veren sigortalıya rücu edebilir." denildiğini, meydana gelen zarar miktarı aktüer bilirkişi marifetiyle hesaplandığını, sigortalı sürücünün kusuru oranında tespit edilen zarar müvekkil sigorta şirketi tarafından ödendiğini, ödenen sigorta tazminatının TTK m. 1481 kapsamında rücuen tazminini talep ettiklerini, davaya konu icra dosyasına yapılan itirazının iptaline,

takibin 46.343,56 TL üzerinden devamı ile 27/04/2018 (sigorta tazminatının ödeme tarihi) tarihinden itibaren işleyecek faiziyle (ticari temerrüt faizi) birlikte tahsiline, asıl alacak tutarının %20’sinden aşağı olmamak kaydıyla icra inkâr tazminatına hükmedilmesine, dosyanın tensibi ile birlikte davalıların menkul, gayrimenkul malları ile 3. kişilerdeki hak ve alacaklarının ihtiyaten haczi ile yargılama giderleri, vekâlet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle. Davacı sigorta şirketinin 26.09.2011 tarihinde olan kaza ile ilgili olarak ... plakalı aracın sürücüsü ... ...'ın olay yerini terk ettiğini, bu nedenle ödenen tazminatın rücuen müvekkilim şirketten tahsili talep ve dava edildiğini, davacının beyan ve talepleri yersiz olduğunu, zira dava dilekçesi ekinde yer alan tutanak ve mahkeme kararı incelendiğinde sürücü ... ...'ın olay yerini terk etmediğini, kaza olduğunu anlamadığını, aracın ...

Jandarma İl Komutanlığı'nın aynı gün tuttuğu raporun ilk sayfasının 3 paragrafında açıkça ... otobüsünün 350 metre uzakta ...

Valiliği İl Özel İdare Müdürlüğü Evcil ve Yabani Kuşların Tedavi Ve Barınama Merkezi önünde olduğu belirtildiğini, 350 metre uzaklığın bir yerde kaçma anlamına gelemeyeceği açıktır ki trafiği tehlikeye sokma ve diğer yolcuların sağlık ve endişe durumları da göz önünde bulundurulması gerektiğini, davacı sigorta şirketinin rücuen tazminat ya da alacak hakkı bulunmadığını, müvekkili şirkete yöneltilecek bir husumetin bulunmadığını, bu nedenle yaptıkları itirazın haksız olduğuna dair iddialarının kabulünün mümkün olmadığını, takibe konu alacağın likit olmadığını, dava konusu alacağın hukuki tartışmaya açık bir alacak olup likit olmadığını,

söz konusu uyuşmazlık yargılamayı gerektireceğini, bu itibarla davacı tarafın icra inkar tazminat talebi de haksız olduğunu, davanın hak düşürücü süre geçtikten sonra açılması nedeni ile usulden reddine, dava konusu alacak zamanaşımına uğradığından davanın esastan reddine, davanın .... İcra Müdürlüğü’nün ...

E. İcra sayılı dosyasında bulunan alacak talebinin haksız, yersiz ve hukuka aykırı olması nedeni ile esastan reddine, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davacı yana yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, trafik kazası sebebiyle sigortacı davacı tarafından dava dışı zarar görene yayaya yapılan tazminat ödemesinin davalı sigortalı araç malikinden rücuen tahsili amacıyla davalı araç maliki aleyhine yapılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

Dava dilekçesi, cevap dilekçesi ve sair tüm evraklar hep birlikte incelenmiştir.

Dosyamıza getirtilen ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde; davacı tarafından davalı aleyhine toplam 43.343,56-TL üzerinden icra takibi yapıldığı, davalının itirazı üzerine takibin durduğu, itirazın süresinde ve usulüne uygun yapıldığı, buna göre davanın, İİK.67.maddesinde yazılı 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.

İddia ve toplanan deliller kapsamında bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiş ve bilirkişi sunmuş olduğu 29/04/2024 tarihli raporunda özetle;

"1. ... ... : 2918 sayılı karayolları Trafik kanununun 84/j (Manevraları düzenleyen genel şartlara uymama) kanun maddesini ihlal ettiğinden dolayı %75 (YÜZDE YETMİŞ BEŞ) ORANINDA KUSURLU OLDUĞU;

2. ... ... : 2918 sayılı karayolları Trafik kanununda yer alan yayalara ait kusurlardan 68/1-a-3 (Her iki tarafta yaya yolu veya banket bulunmayan 2 yönlü trafiğin kullanıldığı karayollarında veya taşıt yolunun sol kenarını izlememek) kanun maddesini ihlal ettiğinden dolayı %25 (YÜZDE YİRMİ BEŞ) ORANINDA KUSURLU OLDUĞU; Kanaatine varılmıştır.

3. ... plaka sayılı aracın sürücüsü dava dışı ... ...‘ın kazanın oluşumunda %75 oranında KUSURLU olması sebebiyle araç maliki davalı ... Turizm Tic. Ltd. Şti.’nin, 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve bağlı yönetmelikler gereği dava dışı ... ...’un sürekli sakatlığa maruz kalması sonucunda meydana gelen zarardan sürücünün kusuru nispetinde %75 oranındaki kısmından araç maliki ve işleticisi olarak müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu;

4. Davacı ... Sigorta A.Ş.(... Sigorta A.Ş.) tarafından sigortacı sıfatı ile ... plaka sayılı aracın maliki, davalı ... Turizm Tic. Ltd. Şti.’nin hukuki sorumlulukların teminat altına alınması maksadıyla 27.01.2011 başlangıç 27.01.2012 bitiş tarihlerini kapsayacak şekilde ... numaralı Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesinin tanzim edildiği;

5. Gerçekleşen zararın, davacı ... Sigorta A.Ş.(... Sigorta A.Ş.) tarafından sigortacı sıfatı ile ... plaka sayılı aracın maliki, davalı ... Turizm Tic. Ltd. Şti.’nin hukuki sorumluluklarının teminat altına alınması maksadıyla 27.01.2011 başlangıç 27.01.2012 bitiş tarihlerini kapsayacak şekilde tanzim edilen, ... numaralı Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta poliçesi hükümleri gereğince, poliçe teminat limitleri ile sınırlı olmak kaydıyla teminat kapsamında olduğu;

6. Dava konusu kaza tarihinde Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası poliçesinin Sakatlanma ve Ölüm Tazminat Teminat limitinin kişi başına 200.000,00-TL, kaza başına 6.200.000,00-TL olduğu, davacı ... Sigorta A.Ş.(... Sigorta A.Ş.)‘nin, poliçe teminat limiti tutarına kadar gerçekleşen toplam tazminat tutarından sorumlu olduğu; artan bakiyenin poliçe teminatı kapsamında değerlendirilemeyeceği;

7. Gerçekleşen kaza sebebi ile dava dışı ... ...‘un sürekli sakatlığa maruz kalması sonucunda meydan gelen zararın davacı ... Sigorta A.Ş.(... Sigorta A.Ş.) tarafından sigortacı sıfatı ile düzenlenen ... numaralı Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta poliçesi hükümleri gereği, Sakatlanma ve Ölüm Tazminat Teminat limitinin kişi başına 200.000,00-TL, tutarındaki poliçe teminat limitini aşmadığı;

8. 29.06.2011 tarihinde meydana gelen kaza sonucunda oluşan zararın, poliçenin başlangıç ve bitiş tarihleri arasındaki vadesi içerisinde gerçekleştiği;

9. Davalı ... Turizm Tic. Ltd. Şti.’nin maliki olduğu ... plaka sayılı araç sürücüsü dava dışı ... ...‘ın %75 oranındaki kusuru nispetinde, gerçekleşen zararın, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortacısı sıfatı ile davacı ... Sigorta A.Ş.(... Sigorta A.Ş.) tarafından mezkûr kaza sonucunda sürekli sakatlığa maruz kalan dava dışı ... ...‘a ödenmesine engel teşkil edecek bir hususun bulunmadığı;

10. Davacı ... Sigorta A.Ş.(... Sigorta A.Ş.) tarafından dosyada mübrez 27.04.2018 tarihli ödeme dekontu ile dava dışı ... ...‘un vekili Av. ...’ya 44.990,16-TL, tutarındaki sürekli sakatlık tazminat ödemesinin gerçekleştirildiği;

11. Davalı ... Turizm Tic. Ltd. Şti.’ın mülkiyetinde bulunan ... plaka sayılı aracın sürücüsü dava dışı ...ın geçerli bir sebep olmadan olay yerinden ayrılmak suretiyle; 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu Madde 81/d maddesi ile 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu’nu kapsamında Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu tarafından yayınlanan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları Tebliğinin B4-f maddelerini ihlal ettiği; kaza sonrasında kolluk güçlerine haber vermeden, zorunlu bir sebep olmadan olay yerinden ayrılmanın Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının B4-f maddesi gereğince Sigortalıya rücu sebepleri kapsamında değerlendirildiği;

12. Davacı ... Sigorta A.Ş.(... Sigorta A.Ş.)‘nin sigortacı sıfatı ile ödediği 44.990,16-TL, tutarındaki tazminat bedelini ... plaka sayılı aracın sürücüsünün olay yerinden ayrılması sebebiyle, araç maliki davalı ... Turizm Tic. Ltd. Şti.’a karşı rücuen tazminat talep şartlarının gerçekleşip gerçekleşmediğinin takdirinin münhasıran Sayın Mahkemeye ait olduğu" şeklinde görüş bildirilmiştir.

Bu kapsamda somut olaya bakıldığında; TTK ‘ nun 1282. Maddesi uyarınca sigortacı, geçerli bir sigorta ilişkisi kurulduktan sonra oluşan rizikolardan sorumlu olduğu gibi aynı yasanın 1281. Maddesi hükmü uyarınca da, kural olarak rizikonun

teminat dışında kaldığına ilişkin iddianın sigortacı tarafından ispatlanması gerekmektedir.

Dava konusu kazasında kazayı müteakiben, ... plaka sayılı aracın sürücüsü ihbar olunan ... ...‘ın 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu Madde 81/1d maddesi gereği olay yerinden ayrılmayıp, kolluk güçlerine haber vermesi gerekirken, olay yerinden ayrıldığı dosya kapsamına göre sabittir.

Sürücünün olay yerinin terk edilmesini gerektirecek şekilde araçta yaralı olduğu veya olayın gerçekleştiği mahalde sürücünün can güvenliğini tehdit eden unsurların bulunduğuna ilişkin dosya münderecatında herhangi bir bilgi ve belgenin bulunmadığı dolayısı ile davacının meydana gelen trafik kazasından kaynaklı olarak dava dışı zarar görene ödemiş olduğu tazminatı araç işleten davalıdan rücuen tahsilini talep ve dava hakkı bulunduğu anlaşılmakla, davanın kabulü ile davalı tarafından ....

İcra Dairesinin ... Esas sayılı icra takibine yapılan itirazın iptaline, takibin aynen devamına, sürücünün olay yerini terk ettiği davalı araç işleten tarafça da bilindiğinden alacağın likit olduğu gözetilerek alacağın %20'si oranında hesap olunan 9.268,75-TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda ayrıntılı olarak izah edildiği üzere;

1-Davanın KABULÜ İLE; davalı tarafından .... İcra Dairesinin ... Esas sayılı icra takibine yapılan itirazın iptaline, takibin aynen devamına,

2-Alacağın %20'si oranında hesap olunan 9.268,75-TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

3-Alınması gereken 3.165,72-TL karar ve ilam harcından 559,72-TL peşin harcın mahsubu ile geriye kalan 2.606,00-TL eksik harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,

4-Davacı tarafça başlangıçta yapılan 867,97-TL yargılama gideri ile yargılama aşamasında yapılan 6.195,00-TL masraf olmak üzere toplam 7.062,97-TL yargılama giderinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine,

5-Gider avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,

6-Davacı taraf vekille temsil olunduğundan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve taktir olunan 30.000,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine,

7-1.560,00-TL Arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,

Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, kararın tebliğinden itibaren iki haftalık kesin süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 22/01/2025

Katip ... Hakim ...