İstanbul 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/95 K.2024/650

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Müvekkili şirketin uzun süreli filo şeklinde araç kiralama işi ile iştigal ettiğini, bu kapsamda müvekkilinin sahibi bulunduğu ... plakalı aracın, uzun dönemli olarak kiralandığını, aracın kira kullanımında iken 18/01/2021 tarihinde davalı ... ...

A,Ş'nin maliki olduğu ve ...'ın sevk ve idaresinde olan ... plakalı aracın kusurlu olarak çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiğini, kaza sonrasında sürücüler arasında maddi hasarlı kaza tespit tutanağı düzenlendiğini, kaza nedeniyle müvekkili şirkete ait araçta değer kaybı ve hak kaybının meydana geldiğini, değer kaybı miktarı tutarının tazmini için, kusurlu aracın ZMMS poliçesinde görünen ...

A.Ş.'ye başvuru yapıldığını, 24.06.2021 tarihinde 5.280,00-TL değer kaybı ödemesinin yapıldığını, bakiye kısım ödenmediğini, sigorta şirketi tarafından ödenmeyen bakiye alacağının tahsili için .... İcra Müdürlüğünün ...

Esas sayılı dosyasında takip başlatıldığını, davalı tarafından ödeme emrine itiraz edildiğini, Müvekkilinin, araç kiralama sektöründe faaliyet göstermekte olup tanzim ettiği sözleşmeler kapsamında müşterilere araç sunma yükümlülüğünün bulunduğunu, ancak müvekkili şirket aracının, onarımda kaldığı süre içinde kullanılmadığını ve kiracı kullanımına sunulmadığını, bu sebepten dolayı, onarım süresi boyunca müvekkilinin, ikame araç temin etmek ya da stokta araç bulundurmak gibi alternatifleri değerlendirmek zorunda kaldığını ve müşteri memnuniyetini sağlamak adına çeşitli tedbirler almasına ve ek maliyetlere neden olduğunu,

bu sebeplerden davanın kabulü ile İhtiyati Haciz talebinin kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle.

Müvekkili şirketin sahibi olduğu ... plakalı araç diğer müvekkilinin sevk ve idaresinde iken 18/01/2021 tarihinde maddi hasarlı trafik kazasına karıştığını, meydana gelen kazada müvekkilinin herhangi bir kusuru bulunmadığını, aracın tünel girişindeki buzlanma nedeniyle kaydığını, kaza tespit tutanaklarının, kazanın meydana gelmesinin ardından kolluk kuvvetlerince sınırlı bir inceleme yapılarak tutulan tutanaklar olduğunu, kaza tespit tutanağındaki hususlar çoğu zaman gerçek ile bağdaşmadığını,

... plakalı araçtaki hasara dair davacı yanca ödeme yapılmış olsa dahi araçtaki arızaların tamamının uyuşmazlığa konu olan trafik kazası ile meydana gelip gelmediğinin tespit edilmesi gerektiğini, bu nedenlerle dava konusu alacakların zamanaşımına uğramış olması sebebiyle davanın reddine, Mahkeme aksi kanaatte ise; şartları bulunmamasına rağmen belirsiz alacak davası olarak açılan işbu davanın usulden reddine, Mahkeme aksi kanaatte ise; haksız ve hukuka aykırı davanın esastan reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya bırakılmasına karar verilmesini talep ettiği görüldü.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, trafik kazasından kaynaklanan değer kaybı ve araç mahrumiyet bedelinin tahsili istemine ilişkindir.

Dava dilekçesi, cevap dilekçesi ve sair tüm evraklar hep birlikte incelenmiştir.

Davacı vekili tarafından, uzun süreli kiralama sözleşmesi sebebiyle trafik kazasından kaynaklanan değer kaybı ve araç mahrumiyet bedelinin tahsili istemi ile işbu dava açılmış olup, davacı vekili tarafından uzun süreli kiralamayı ispatlar nitelikte kira sözleşmesi vb herhangi bir belge sunulmamış, dava dilekçesinde de delil olarak kira sözleşmesine dayanılmamıştır.

Bu kapsamda; mahkememizce tensip zaptı 11/G maddesi uyarınca aktif husumetinin bulunup bulunmadığının tespiti bakımından davacı vekiline araç kiralama sözleşmesinin sunulması hususunda ihtaratlı kesin süre verilmesine rağmen davacı vekili tarafından araç kiralama sözleşmesinin sunulmamış olduğu anlaşılmıştır.

Taraf sıfatı, başka bir anlatımla husumet ehliyeti davaya konu hak ile kişiler arasındaki ilişkiyi ifade eder. Sıfat (husumet), bir maddi hukuk ilişkisinde tarafların o hak ile ilişkisinin olup olmadığını belirlenmesi anlamına gelir. Davacı sıfatı davaya konu hakkın sahibini, davalı sıfatı ise davaya konu hakkın yükümlüsünü ifade eder. Uygulama ve mahkeme kararlarında davacı sıfatı aktif husumet, davalı sıfatı ise pasif husumet olarak adlandırılmaktadır.

Davaya konu hak yada alacak üzerinde kim yada kimler hak sahibi ise davayı bu gerçek veya tüzel kişilerin açması ve kime karşı hukuki korunma isteniyorsa davanın da o gerçek kişi, kişiler, yada tüzel kişiliğe karşı yöneltilmesi gerekir. Bir kimsenin davacı veya davalı sıfatına haiz olup olmadığı tıpkı hakkın mevcut olup olmadığında olduğu gibi maddi hukuka göre belirlenir.

Taraf sıfatı (husumet) def'i değil, itiraz niteliğinde olduğundan taraflarca süreye ve davanın aşamasına bakılmaksızın her zaman ileri sürülebileceği gibi, taraflarca ileri sürülmese dahi, dosyaya intikal eden belge ve delillerden anlaşılması halinde mahkemeler ve temyiz aşamasında Yargıtay'ca da kendiliğinden gözönünde tutulur.

Davaya dayanak aracın uzun süreli kiralama sözleşmesi sunulmadığından davacının işleten sıfatına haiz olup olmadığı tespit edilememiş olup, davacının aktif husumeti bulunmadığından davanın aktif husumet dava şartı yokluğundan HMK 114/1-d,115/2 maddeleri uyarınca usulden reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda ayrıntılı olarak izah edildiği üzere;

1-Davanın aktif husumet dava şartı yokluğundan HMK 114/1-d,115/2 maddeleri uyarınca usulden REDDİNE,

2-Peşin alınan 427,60-TL harç alınması gerekli maktu karar ve ilam harcını karşıladığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına,

3-Davacının yaptığı yargılama giderlerinin üstünde bırakılmasına

4-Davalı kendini vekille temsil ettirdiğinden lehine Asgari Ücret Tarifesi gereği 200,00-TL ücret takdirine, bunun davacıdan tahsili ile davalılara verilmesine

5-Karar kesinleştiğinde artan gider avansının ilgili tarafa iadesine,

6-3.120,00-TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,

Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın tebliğinden itibaren iki haftalık kesin süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 17/07/2024

Katip ... · E-İmzalıdır Hakim ... · E-İmzalıdır