İstanbul 13. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/424 K.2023/33

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalının Almanya da şirketini iki ortak ile kurduğunu ve şirketine yatırımcı arayışına giriştiğini, davalının şirkete yatırım yapmak isteyenlere şirketin amacının ve hedefinin yenilenen enerjiye ve solar enerjisine yatırım yapmak olduğunu ifade ettiğini, şikete yatırım yapan yatırımcıların borçlu tarafından kendilerine şirketin kuruluş amacı olarak ifade edilen bu amaca yönelik olması şartı ile yatırımlrını yaptıklarını ancak borçlunun yatırımcıların sermayelerini başka amaçlarla kullandığını ve şirkette vaat edilen hedefe uygun şekulde kullanılmadığından davalı hakkında ...

Asliye Ceza Mahkemesince 5 yıllık mahkumiyet kararı verilldiğini, davalının davacıdan 53.009,96.Euro alacağının bulunduğundan 53.009,96.Euro iflas kayıt tarihi olan 01.09.2009 tarihinden itibaren 3095 sayılı kanuna 4/a maddesi uyarınca faizi ile birlikte davacıya ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davalı müvekkil ...'nin Berlin Almanya adresinde ikamet eden gerçek kişi olduğunu, davacı ...'ın ise Almanya'da yaşayan ve dava dilekçesinde de açıkça belirtildiği üzere dava dışı ...'den alacaklı olduğunu iddia eden gerçek kişiler olduğunu, dava dışı ...'nin ise davacının alacaklı olduklarını iddia ettikleri Almanya'da faaliyet gösteren bir şirket olduğunu, ...

Asliye Hukuk Mahkemesi ... numaralı Mahkeme kararı incelendiğinde davacının ... olduğu, davalının ise ... olduğunun açık olduğu, müvekkil davalı ... ...'nin yetkilisi bulunmakta olup, davada iddia edilen ticari ilişkide aslen sorumlu olmasının mümkün olmadığını, davacı ...'den olduğunu iddia ettiği alacaklarını hukuka aykırı olarak davalıdan tahsil etmeye çalışmakta olduğunu, bu sebeple davaya konu ticari ilişkide taraf olmayan davalıya karşı husumet yönetilmesi hukuken mümkün olmadığını, müvekkil davalının adresinin Almanya olması nedeniyle işbu Mahkemenin davayı görmeye yetkili olmadığını,

yetkili Mahkemenin davalının yerleşim yeri olan Berlin Mahkemeleri olduğunu, davaya konu iddia edilen alacağın zamanaşımına uğradığını, iddia edilen alacak dilekçe ekinde sunulan belgelerden anlaşıldığı üzere 2005 yılına ait ticari ilişkiden kaynaklandığını, bu nedenle alacağın zamanaşımına uğradığını, davacı, davaya konu icra dosyasında ve akabinde açılan işbu itirazın iptali davasında davalı ile ilgisi bulunmayan bir yabancı Mahkeme kararını delil olarak gösterdiğini, davalı ile direk şahsen ilgisi bulunmayan delile dayanak ihtiyati haciz kararı verilmesi ve işbu davaya devam edilmesinin hukuken mümkün olmadığını,

somut uyuşmazlıkta ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için kanunda aranan koşulların hiçbirinin gerçekleşmediğini, davacı tarafından ... aleyhine ve varsa müvekkil aleyhine açılmış davalar var ise işbu davanın derdestlik nedeni ile reddedilmesi gerektiğini, ayrıca başka hukuki başvuru hakkı varken Türkiye'de yeniden dava açılması hakkın kötüye kullanılması olduğunu, davacının dava dilekçesinde sunmuş olduğu ve davalı ile hiçbir ilgisi bulunmayan ...

Asliye Hukuk Mahkemesi ve ... Sulh Hukuk Mahkemesinin ne olduğu anlaşılmayan belgeleri dışında herhangi bir belge yada delil sunulmadığını, açıklanan işbu nedenlerle davalı aleyhine açılmış olan davanın reddine karar verilmesini talep ettikleri anlaşıldı.

DELİLLER

Davacı vekili delil ve belgelerini ibraz etmiş, davada; ... Sulh Hukuk Mahkemesi (İflas Mahkemesi) tarafından düzenlenen ... esas nolu İflas Tablosu - Sıra Cetveline Kayıt Kararına, ... Asliye Ceza Mahkemesi ... esas sayılı kararına, ... Sulh Hukuk Mahkemesi’nin 15.07.2008 tarihli, müflis ... hakkında 15.07.2008 tarihinde saat 12.40’da tüketici İflasının açıldığına dair kararına, ...

Sulh Hukuk Mahkemesi’nin 17.02.2014 tarihli ve müflis ...'nin malvarlığının iflas tasfiyesine yetmemesi sebebiyle iflas tasfiyenin bitirilmesi kararına, ... Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 06.05.2014 tarihli, müflis ...’nin malvarlığının kalmaması sebebiyle iflas tasfiyesinin kapatılması kararına, ... Sulh Hukuk Mahkemesi’nin 25.08.2014 tarihli, müflis ... hakkında bakiye borçtan kurtulma kararına, ...’ye ait tapu kaydına, ...

Asliye Hukuk Mahkemesinin 18/01/2010 tarihli ve ... nolu dosyasına ilişkin ara karara ve nihai kararlara, .... Asliye Hukuk Mahkemesinin 2017/... ve .... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Esas sayılı dava dosyalarından çıkan ihtiyati haciz kararlarına, bilirkişi incelemesine, uzman görüşüne ve ikamesi mümkün her türlü yasal delile dayanmışlardır.

Davacı yanın delil dilekçesinde dayandığı .... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Esas sayılı dava dosyasında davacılar ...tarafından davalı ... ...'i aleyhine 01/11/2017 tarihinde itirazın iptali davası açtıkları, Mahkemece verilen 19/02/2019 tarih ... - ... E.K.sayılı görevsizlik kararı ile dosyanın Mahkememize gönderilerek Mahkememizin 2019/... Esas sırasına kaydı yapıldığı ve yargılamaya Mahkememizce devam edildiği anlaşılmıştır.

UYAP sistemi üzerinden bir örneği getirtilip incelenen .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dava dosyasında davacı ... tarafından davalı ... ...'i aleyhine 06/09/2018 tarihinde itirazın iptali davası açıldığı, Mahkemece verilen 15/10/2019 tarih... E.K.sayılı ilamı ile yetkisizlik kararı verildiği anlaşılmıştır.

UYAP sistemi üzerinden bir örneği getirtilip incelenen .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dava dosyasında davacı ... tarafından davalı ... ...'i aleyhine 08/06/2018 tarihinde itirazın iptali davası açıldığı, Mahkemece verilen 10/10/2019 tarih ... E.K.sayılı ilamı ile yetkisizlik kararı verildiği anlaşılmıştır.

UYAP sistemi üzerinden bir örneği getirtilip incelenen .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dava dosyasında davacı ... tarafından davalı ... ...'i aleyhine 13/07/2018 tarihinde itirazın iptali davası açıldığı, Mahkemece verilen 10/10/2019 tarih ... - ... E.K.sayılı ilamı ile yetkisizlik kararı verildiği anlaşılmıştır.

UYAP sistemi üzerinden bir örneği getirtilip incelenen .... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Esas sayılı dava dosyasında davacı Winfried Heinicke tarafından davalı ... ...'i aleyhine 03/04/2018 tarihinde itirazın iptali davası açıldığı, Mahkemece verilen 26/03/2019 tarih ... - ... E.K.sayılı ilamı ile görevsizlik kararı verildiği anlaşılmıştır.

UYAP sistemi üzerinden bir örneği getirtilip incelenen .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dava dosyasında davacı ... tarafından davalı ... ...'i aleyhine 08/01/2019 tarihinde itirazın iptali davası açıldığı anlaşılmıştır.

UYAP sistemi üzerinden bir örneği getirtilip incelenen .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dava dosyasında davacı ... tarafından davalı ... ...'i aleyhine 02/11/2018 tarihinde itirazın iptali davası açıldığı anlaşılmıştır.

Mahkememizce 03/12/2020 tarihli ara karar ile Davalı ...'nin yöneticisi / yetkilisi olduğu ... şirketinin; sicil kayıtları, kurucusu, yöneticisi, yetkilisi, ortaklarının kim olduğu, sermaye miktarı ve türü, davacı Alman vatandaşı ...'in şirketin ortağı olup olmadığı, ortağı ise hisse payının türü ve miktarına ilişkin ilgili şirket hakkında bilgi verilerek buna ilişkin tüm ticari kayıtların onaylı suretinin Almanya Yetkili Adli Makamından istinabe yoluyla istenilmesine karar verildiği, ara karar gereği istinabe işlemlerinin yapıldığı, istinabeye ilişkin Almanya Yetkili Makamca cevap verildiği ve duruşma ara kararı ile işbu yabancı dildeki evrakların Türkçe çevirisinin yapılarak dosyaya kazandırıldığı anlaşılmıştır.

Mahkememizce toplanan delillere, iddia ve savunmaya göre bilirkişi ...'dan alınan 28/06/2022 tarihli raporda: '"...bilirkişilerin hukuki açıklamalar yapabilecekleri istisnai hallerden biri olan yabancı hukukun uygulanması ile ilgili bu davada, bilirkişi raporuna konu davada ispat yükü üzerine düşen davacı tarafından sunulan belgelerin alacağı kesin olarak ispatlayan belgelerden olmadığı; özellikle davalının Almanya'daki iflas alacaklısı olan davacının, Alman hukukundaki iflas tasfiyenin kapanmasından sonra da.davalıdan talep edebileceği bir alacağı olduğunu belgeleyemediği kanaatine varılmıştır..." tespit ve rapor edilmiştir.

Bilirkişi kurulundan alınan rapora karşı taraf vekillerinin beyan ve itirazlarını yazılı olarak sunduğu, Mahkememizin 15/09/2022 tarihli duruşmasının 1 nolu ara kararı ile davanın şirket yöneticisinin haksız fiilinden kaynaklanan yönetici sorumluluğuna ilişkin olduğu gözden kaçırılmayarak ; davacı yanın itirazları kapsamında değerlendirme yapılması, bilhassa olayda uygulanacak hukukun tespiti aynı konuda farklı mahkemelerde açılan dava dosyaları kapsamında tanzim edilen ve dosyaya sunulan bilirkişi raporları da değerlendirilmek suretiyle aradaki çelişkilerin giderilmesi için dosyanın yeniden bilirkişi heyetine tevdiine karar verildiği ve işbu kapsamda bilirkişilerden alınan 24/11/2022 tarihli ek raporda "...- dava konusu uyuşmazlığın tabi olduğu hukukun Alman Hukuku olduğu;

- dava sırasında ortaya çıkan usul meseleleri bakımından ise Türk Hukuku’nun uygulanacağı;

- bilirkişi raporuna konu davada ispat yükü üzerine düşen alacaklı tarafından sunulan belgelerin alacağı kesin olarak ispatlayan belgelerden olmadığı; özellikle davalının Almanya’daki iflas alacaklısı olan davacının, Alman hukukundaki iflas tasfiyenin kapanmasından sonra da halen davalıdan cüz’i icra yoluyla talep edebileceği bir alacağı olduğunu belgeleyemediği;

- dosyaya ibraz edilmiş olan belgelerin ve özellikle “iflas tablosu” başlıklı belgenin takdiri delil olarak dikkate alınabileceği ..." tespit ve rapor edilmiştir.

Bilirkişi kurulu tarafından hazırlanan ek rapora karşı davacı yanın itiraz davalı yanın ise beyanlarını yazılı olarak sunduğu, Mahkememizin 19/01/2023 tarihli duruşmasının 1 nolu ara kararı ile bilirkişi raporu ile aydınlanabilecek konularda dosyanın yeterince aydınlığa kavuştuğundan bahisle itirazların reddine karar verildiği anlaşılmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; ...m.553 kapsamında şirket yöneticisinin haksız fiil sorumluluğuna dayalı tazminat istemine ilişkindir.

.... Asliye Hukuk Mahkemesi ... E K sayılı görevsizlik kararı davacı vekili tarafından istinaf edildiği, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 2019/692-701 E K sayılı kararı ile istinaf talebinin reddedildiği, kararın 08/05/2019 tarihinde kesinleştiği ve dosyanın Mahkememize gönderilerek Mahkememizin 2019/424 Esas sırasına kaydının yapıldığı anlaşılmıştır.

Somut olayda; davalının yetkilisi olduğu belirtilen Almanya'da kurulu ... şirketinin iflası ve bu iflasta şirket yetkilisi davalı ...'nin kusurlu olduğundan bahisle ayrıca davalının kişisel iflası ile birlikte davacının uğramış olduğu zararın tazmini amacıyla icra takibi başlatıldığı, davacı tarafın delil olarak temelde ... Sulh Hukuk Mahkemesinin iflas mahkemesi sıfatıyla verdiği iflas tablosu/sıra cetveline ve ... Asliye Ceza Mahkemesinin dosyasına dayandığı tespit edilmiştir.

O halde uyuşmazlık; yabancılık unsuru içeren eldeki davada uygulanacak hukukun tespiti, davalı yanca sunulan belgelerin alacak iddiasını ispata elverişli olup olmadığı elverişli ise alacak tutarının belirlenmesine ilişkindir.

Türk kanunlar ihtilafı kurallarına göre haksız fiilden doğan borçlar haksız fiilin topraklarında işlendiği devletin hukukuna tabidir (MÖHUK m. 34). Haksız fiil teşkil eden davranışların şirket yöneticisi iken işlenmesi ve davalının yönetici sıfatıyla sorumluluğu ile ilgili olması uygulanacak hukuku değiştirmemektedir. Bu sebeple somut olayda maddi hukuk bakımından dava konusu uyuşmazlığın tabi olduğu hukukun Alman Hukuku olduğu; dava sırasında ortaya çıkan usul meseleleri bakımından ise Türk Hukuku'nun uygulanacağı sonucuma varılmıştır.

İspat kuralına ilişkin ...m.6 hükmüne göre: "Kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür". HMK.m.190/1 hükmüne göre: "İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağianan hukukî sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir". Bir vakıadan kendi lehine haklar çıkaran/iddia eden taraf o vakıayı ispat etmeye mecburdur. Dolayısıyla anılan hükümler uyarınca davalının, eldeki davada alacağını geçerli delillerle ispat etmesi gerektiği açıktır.

Davacı yanın dayandığı ... Asliye Ceza Mahkemesinin 09.04.2013 tarihli ve ... Js 24/06 (5550) sayılı kararı ile davalı/borçlu ... aleyhine dolandırıcılık suçundan 5 yıl süreyle mahkumiyet kararı verildiği, kararın hangi müştekinin ne kadar zarara uğrayarak suçun mağduru olduğunun belli olmadığı gerekçesiyle kanun yolu aşamasında bozulduğu görülmüştür. Alman Asliye Ceza Mahkemesinin ibraz edilen kararının kesinleşmemiş olduğu için esas alınacak bir delil niteliği taşımadığı sonucuna varılmıştır.

Öte yandan; davacı yanca delil olarak dayanılan ...

Sulh Hukuk Mahkemesinin iflas mahkemesi sıfatıyla verdiği iflas tablosu/sıra cetvelinin ilam niteliğinde bir belge olmayıp, olsa olsa İİKm.68 kapsamında belge sayılıp sayılmayacağının tartışılması gerektiği, davacı tarafından dava dilekçesinin ekinde ibraz ettiği hukuki görüşe göre iflas tablosunun İİKm.68 kapsamında belge olduğunun kabulü halinde bile bu belgenin icra mahkemesinde itirazın İİK.m.68 gereğince kesin olarak kaldırılması için kullanılabileceği, ancak davamızın genel mahkeme sıfatıyla bakılan itirazın iptali davası olup, ibraz edilen belgenin içeriği itibariyle alacağın varlığı ve talep edilebilirliğini göstermediği,

gerekçe ve hüküm içermediği, sadece tablo şeklinde düzenlenmiş bir belge olup, zarar, zarar miktarı ve sorumluluğun ispatına elverişli olmadığı sonucuna varılmıştır.

Mahkememizce yapılan yargılama, toplanan taraf delilleri, hükme elverişli bulunan bilirkişi heyeti kök ve ek raporu kapsamına göre de; dava konusu uyuşmazlığın tabi olduğu hukukun Alman Hukuku olduğu, dava sırasında ortaya çıkan usul meseleleri bakımından ise Türk Hukuku’nun uygulanacağı, itirazın iptali davasında ispat yükü üzerine düşen takip alacaklısı tarafından sunulan belgelerin alacağı kesin olarak ispatlayan belgelerden olmadığı, özellikle davalı takip borçlusunun Almanya’daki iflas alacaklısı olan davacının, Alman hukukundaki iflas tasfiyenin kapanmasından sonra da halen davalıdan cüz’i icra yoluyla talep edebileceği bir alacağı olduğunu belgeleyemediği anlaşılmakla ispatlanamayan davanın reddine karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.

Başkan ... · e-imzalıdır · Üye ... · e-imzalıdır · Üye ... · e-imzalıdır · Katip ... · e-imzalıdır