İstanbul 13. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/365 K.2022/339

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Müvekkili ile davalı arasında 03/05/2016 ve 27/05/2016 tarihli fason dikim ile ... nolu ... Model- Bayan Siyah Denim Çino Pantolon-ürün 15/06/2016 tarih A....

Nolu sevk irsaliyesi ile 237 adet ürün ve ... ...- Bayan Gabardin Pantolon- ürün 27/05/2016 tarih E... nolu sevk irsaliyesiyle 386 adet ürün, davalıya fason dikim ve tamir yapılmak üzere teslim edildiğini, fason dikim ve tamir işlemlerinin gerçekleştirilmesi için ayrıca gerekli olan ancak davalıda bulunmayan ... marka ... numaralı ...

Marka Geçme makinası da kullanılması için emanet olarak teslim edildiğini, davalıya teslim edilen toplamda 623 adet ürün ve 2 adet makina, dikim ve tamirat işlerinin tamamlanmasına ve cari hesap incelendiğinde, davalıdan alacaklı durumda olunmasına rağmen hiçbir gerekçe gösterilmeden müvekkile teslim edilmeyerek, kanuna aykırı olarak alıkonulduğunu, müvekkilinin işbu 623 adet ürünü ... şirketine şirketine ihraç edeceğini, ... ile yapılan satış sözleşmesi gereğince ürünlerin zamanında teslim edilmemesi durumunda ciddi cezai yaptırımla karşı karşıya kalmak ihtimaline binaen davalıya ....

Noteri 15/07/2016 tarih ... yevmiyeli ihtarname gönderildiği ve ürünlerin müvekkile teslim edilmesinin ihtar edildiğini, davalı ürünüleri alıkoyması nedeniyle ayrıca ... C.

Başsavcılığının 2016/... soruşturma sayılı dosyasında suç duyurusunda bulunulduğunu, davalıya dikim ve tamir edilmek üzere teslim edilen 623 adet ürün ve 2 adet makinanın hiçbir hukuki neden olmaksızın tamamen kanuna aykırı olarak davalı tarafından el konularak iade edilmediğini, davalı tarafça hukuka aykırı olarak el konulan ... model 386 adet, ... model 237 adet ürün bedeli ve satış kaybının hesaplanarak zararın tespitine ve tazmini ile müvekkil şirkete ait ... ... marka ... makina ve ... numaralı ...

Marka Recme makinasına el konulduğu maddi tazminatın hesaplanarak zararın tespiti ve tazmini için işbu davanın açıldığını, arz ve izah olunan nedenlerle fazlaya ilişkin talep ve dava hakkı saklı kalmak üzere, şimdilik 5.000,00 TL maddi zararın tazmini ile dava tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri, vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkili ile davacı arasında Fason Dikim Sözleşmesi olduğunu ancak akdedilen sözleşme örneğinin müvekkilde olmadığını zira sözleşmenin tek nüsha olarak akdedildiğini akdedilen sözleşmede davacı olduğunu, davacının dilekçesinde belirttiği 623 adet ürüne el konulduğunu ve geri iade edilmemesi gibi bir durum olmadığını, keza makinaların müvekkile verilmesinin ve geri iade edilmemesi gibi bir durumda olmadığını, bunların kabulünün mümkün olmadığını,

müvekkile 237 adet ürün teslim edildiğni ve dimimi yapıldıktan sonra bu ürünlerden 234 adetinin 14/06/2016 tarih A.46 nolu sevk irsaliyesi ile dikimi yapılarak davacıya teslim edildiğini ayrıca 237 adet ürünün müvekkile tamir için 15/06/2016 tarihinde teslim edildiğini hilafi hakikat olduğunu, davacının mahkemeye sunmuş olduğu ... nolu sevk irsaliyesindeki yazı ve imzanın müvekkile ait olmadığını, bu belgedeki yazı ve imzaya itiraz edildiğini, imza incelemesi yapılmasının talep edildiğini, müvekkile teslim edildiğini ve iade alınmadığı iddia edilen 386 adet ürünün ise dikimi yapılmadan müvekkilden iade alındığını,

sebebin ise getirilen ürünlerin ücreti ödenmediğinden müvekkilin dikimi yapmadığını ve ürünlerin davacı firma yetkililerine iade edildiğini bu hususta tanıklar olduğunu, tanık dinletilmesine karar verilmesi halinde tanık isim ve adreslerinin mahkemeye bildirildiğini, davalının işbu ürünleri iade aldıktan sonra ...

Tekstil firmasına fason dikimini gerçekleştirildiği, ... l'e ait ... nolu sevk irsaliyesi ek olarak dosyaya sunduğunu, dolayısıyla 386 adet ürünün müvekkili uhdesinde olduğuna ilişkin davacının iddiasının tamamen gerçek dışı olduğunu, müvekkili firmaya kullanılmak üzere teslim edilip geri iade edilmediği belirtilen Zikzak Makinaya ilişkin iddianın da gerçek dışı olduğunu, müvekkilin davacıdan ... marka ... olarak belirtilen zikzak makinası ve bir başka zikzak makinası almadığını, davacının delil olarak dosyaya sunduğu ... nolu sevk irsaliyesinde böyle bir makinanın müvekkilin teslim aldığına dair imzasının, onayının ve bilgisinin olmadığını,

davacının kendisi tarafından düzenlediği belgeyi haksız surette delil olarak kullandığını, böyle bir belgeden müvekkilinin haberinin olmadığını, mahkemeye sunulan bu sevk irsaliyesi incelendiğinde zaten Prestij Moda Şenol Başaran isimli firma adına düzenlendiğini, müvekkili ile akın uzak alakası olmadığını, müvekkilin davacıdan 1 adet ...

Marka Recme makinası teslim aldığını daha sonra da bu makinanın davacı firma yetkililerince iade alındığını, buna ilişkin tanık dinlenilmesinin talep edildiğini, müvekkilinin sözleşme yükümlülüklerini yerine getirdiğini, müvekkilde iddianın aksine davacıya ait hiç bir ürün ve makina bulunmadığını ayrıca müvekkilinin davacıda kalan alacaklarının bulunduğunu, haksız ve hukuka aykırı açılan davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Davanın; hizmet sözleşmesinden kaynaklı alacak davası olduğu anlaşılmıştır.

Davacı vekili delil ve belgelerini ibraz etmiş, davada; 03/05/2016 ve 27/05/2016 tarihli Fason Dikim Sözleşmesi ve Sipariş formları, 15/06/2016 tarihli A ... nolu ve 27/05/2016 tarihli ... nolu sevk irsaliyesi, ... ... marka zikzak makinası ve ... numaralı ... marka recme makinası faturası, .... Noterliği kanalıyla ... yevmiye numaralı 15/07/2016 tarihli ihtarnamesi, davalı aleyhine ... Cumhuriyet Savcılığı'na yapılan suç duyurusu, Ticari defter ve kayıtlar, sevk irsaliyeleri ve faturalar, cari hesap kayıtları, bilirkişi incelemesi, tanık , yemin vs deliline dayanmıştır.

Mahkememizin 09/10/2020 tarih ve 2016/... esas, 2020/... karar sayılı kararla "......Asıl ve ıslahla açılan davanın kısmen kabulüne,1-11.640,08-TL'nin 09/09/2016 tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 2/2 maddesi gereğince %10,50 oranında değişen oranlarda ticari temerrüt faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, Fazlaya ilişkin talebin reddine," karar verilmiştir.

Hüküm davalı ...-... vekili tarafından istinaf edilmiş ve BAM 15. Hukuk Dairesi'nin 2021/1136 esas, 2021/912 karar sayılı 18/05/2021 tarihli ilamı ile "... 6100 sayılı HMK'nın 2. maddesi uyarınca dava konusunun değer ve miktarına bakılmaksızın malvarlığı haklarına ilişkin davalarla, şahıs varlığına ilişkin davalarda görevli mahkeme, aksine bir düzenleme bulunmadıkça asliye hukuk mahkemesidir.

Öte yandan, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 4. maddesinde, her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın bu maddede sayılan dava ve işlerin asliye ticaret mahkemelerince incelenerek karara bağlanacağı hükme bağlanmıştır.Taraflar arasındaki dava eser sözleşmesinden kaynaklanmaktadır.

Davacı ticaret şirketi tacir ise de, davalının tacir olduğuna ilişkin dosya kapsamında bir delil bulunmamaktadır. Davalı da esnaf işletmesi sınırlarında gelire sahip olduğunu, tacir olmadığını savunarak, davanın asliye hukuk mahkemesinde görülmesi gerektiğini belirtmiştir.

Davanın eser sözleşmesinden kaynaklanan tazminata ilişkin olduğu, davacı tacir ise de davalının tacir olduğuna dair dosya kapsamında delil bulunmadığı, davanın TTK'nın 4. maddesinde sayılan dava ve işlerden olmadığı anlaşılmaktadır. Eser sözleşmelerinden kaynaklanan dava ve işlere asliye ticaret mahkemesi tarafından bakılacağına dair özel bir düzenleme de bulunmamaktadır.

Bu durumda, mahkemece öncelikle davalının tacir olup olmadığı, esnaf işletmesi sınırlarında kalıp kalmadığı hususunda gerekli araştırma yapılıp, görevli mahkeme belirlendikten sonra görev hususunda bir karar verilmesi gerekirken, bu konu üzerinde durulmaksızın yazılı şekilde esas yönünden karar verilmesi hatalı olmuştur.

Açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile, usul ve yasaya uygun bulunmayan yerel mahkeme kararının HMK'nın 353/1-a-6.bendi gereğince kaldırılarak, yukarıda açıklanan şekilde inceleme yapılıp sonucuna uygun karar verilmek üzere dosyanın mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi gerekmiştir.

HÜKÜM

Gerekçesi açıklandığı üzere;Davalı vekilinin istinaf başvurusunun esasa ilişkin sebepler incelenmeksizin usul yönünden kabulüne, ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 09/10/2020 tarih ve 2016/... esas, 2020/... karar sayılı kararının kaldırılmasına... " karar verilmiştir.

Kaldırma ilamı doğrultusunda davalının tacir olup olmadığı, esnaf işletmesi sınırlarında kalıp kalmadığı hususunda Vergi Dairesine, Esnaf ve Sanatkarlar Odalar Birliğine ve İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğüne ayrı ayrı müzekkere yazıldığı,

... nce verilen müzekkere cevabında davalı ...'un esnaf kaydına rastlanılmadığı hususunun bildirildiği,

Ticaret Sicil Müdürlüğünce verilen müzekkere cevabında ... -...'un kaydının bulunmadığı hususunun bildirildiği,

Küçükköy Vergi Dairesi Müdürlüğünce verilen müzekkere cevabında, mükellefin 2. sınıf tacir olduğu ve işletme esasına göre defter tuttuğu görülmüş olup 2016 dönemi Yıllık Gelir Vergisi Beyannamesinin ekte sunulduğu hususunun bildirildiği görülmüştür.

Yargıtay 20 HD'NİN 18/10/2016 tarih ve 2016/7571 E, 2016/9310 K sayılı emsal ilamı gözönüne alındığında "..... Vergi Dairesinin 21/03/2016 tarihli cevabi yazıları ile davacının 2. Sınıf tacir ve işletme hesabına göre defter tuttuğu, davalının kilit imalatı faaliyeti yaparak kayıtlı mükellef olup işletme hesabına göre defter tuttuğunun belirtildiği, tarafların tacir olduğu ve uyuşmazlığın her iki tarafın da ticari işletmesini ilgilendiren eser sözleşmesinden kaynaklandığı, davanın ticaret mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerektiği..... " yargı yeri olarak Ticaret Mahkemesinin gösterildiği, ... Vergi Dairesinden gelen müzekkere cevapları dikkate alındığında mahkememizin görevli olduğu anlaşılmıştır.

Mahkememizce toplanan delillere, iddia ve savunmaya göre davalının söz konusu fatura üzerinde imza incelemesi hususunda Grafolog bilirkişi ... 'ndan rapor alınmış, 26/03/2019 Tarihli bilirkişi raporunda özetle.

İnceleme konusu imza içeren iki adet sevk irsaliyesi suretlerinde (... nolu ve E ... nolu) Majiskül (büyük harflerle) olarak " ... " isim soy isim yazısının bulunduğunu ve bu yazılarının alt tarafına adı geçen şahıs adına imza atıldığını, söz konusu imzaların haf unsuru içerdiklerinden bahsi geçen soyisim yazıları da dikkate alınarak yapılan değerlendirmede;

... adına atfen atılan imzaları ile adı geçen şahsa ait mevcut mukayese imzaları arasında grafolojik tanı unsurlarından tersim tarzi, işleklik derecesi, alışkanlıklar, istif, eğim, doğrultu, seyir, hız ve baskı derecesi bakımından benzerlikler saptandığından inceleme konusu imzaların ... eli ürünü olduklarını tespit ve rapor etmiştir.

Mahkememizce davacı vekiline A... sevk irsaliyesinin aslını sunması için 2 haftalık süre verildiği, davacı vekilinin 05/03/2020 tarihli beyan ve ıslah dilekçesi incelendiğinde, söz konusu A... nolu sevk irsaliyesinin şirket kayıtlarında bulunamadığı, bu belgenin sunulamaması sebebiyle A... nolu 3.436,50-TL bedelli faturadan kaynaklı alacakları ve talep hakları saklı kalmak kaydı ile bu fatura bedelini talep etmedikleri, dava değerinin toplam 11.640,08-TL olarak belirlendiği hususunda beyanda bulunduğu anlaşılmıştır.

Mahkememizce toplanan delillere, iddia ve savunmaya göre davacının, davalı borçludan alacaklı olup olmadığı hususunda bilirkişi SMMM ... 'dan rapor alınmış, 07/10/2019 Tarihli bilirkişi raporunda özetle. Davacı tarafından davalıya 15/06/2016 tarih A ... seri nolu sevk irsaliyesi ile ... nolu ...

237 adet "Bayan siyah denim çino pantolon" tamir yapılmak üzere 27/05/2016 tarih E... seri nolu sevk irsaliyesi ile ... ... nolu 386 adet "Bayan gabardin pantolon"fason dikimi yapılmak üzere teslim edildiğini, işbu ürünlerin davalı tarafından davacıya geri iade edilmediğini iddia edilerek bedellerinin tazminini talep ettiğini, ürünlerin gerek mamul hali gerekse işbu ürünler için davacı tarafından yapılan hammadde maliyeti, gerekse de mamül olarak birimi satış fiyatları hususunda hiç bir mali verinin davacı tarafından sunulmadığını,

söz konusu ürünlere ilişkin herhangi bir değer tespitinin yapılamadığını ve davacının bu yöndeki tazmin talebine yönelik değerlendirmede bulunulmadığını, tazmini talep edilen 2 adet makinadan ... Elektrikli Zikzak-Şase No ... Makinasının davalıya teslim edildiğine ilişkin taraf beyanları, dosyaya sunulan somut sevk irsaliyesi de değerlendirilereke işbu makina ile ilgili davacının tazmin talebinin yerinde olmadığını, ... Cep Karşılığı İplik Kesme Havl.ZIN.DİK.

Makinası ile ilgili olarak taraf beyanları, dosyaya sunulu somut belgeler ile birlikte değerlendirildiğini, işbu makinanın KDV dahil 6.043,08 TL'nin 18/07/2016 temerrüt tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 2/2 maddesi gereğince %10.50 ve değişen oranlarda ticari temerrüt faizi ile birlikte davalıdan tazmini ile talep edilebileceği, 29/01/2020 Tarihli bilirkişi Ek raporunda özetle.

Davacı yanın aynı döneme yakın tarihli olarak "... fasion" firması adına düzenlenen 22/07/2016 tarih ... seri nolu ... adet %98 pamuk %2 EA Bayan Pantolon 14.50 TL birim fiyatı üzerinden düzenlenen fatura dosyaya ibraz ettiğini, davacının fason dikim olarak davalıya teslim edilen ve iade edilmediği iddia edilen 237 adet bayan pantolon için bedellerinin işbu emsal birim fiyat üzerinden tazminini talep ettiğini,

davacının işbu talebi sayın mahkemenizce de yerinde olduğu kanaatine varılması halinde emsal birim fiyatı olarak sunulan faturadaki 14.50 TL pantolonun birim fiyatı üzerinden 237 adet pantolon x 14.50 TL/adetin 3.436,50 TL ve 386 adet bayan pantolon x 14.50 TL/adetin 5.597,00 TL olmak üzere toplamda 9.033,50 TL hesaplanan tutarın da davalıdan talep edilebileceğini, ... Elektrikli Zikzak-Şase No ...

Makinasının davalıya teslim edildiğine ilişkin taraf beyanları, dosyaya sunulan somut sevk irsaliyesi de değerlendirilereke işbu makina ile ilgili davacının tazmin talebinin yerinde olmadığını, ... Cep Karşılığı İplik Kesme Havl.ZIN.DİK.

Makinası ile ilgili olarak taraf beyanları, dosyaya sunulu somut belgeler ile birlikte değerlendirildiğini, işbu makinanın KDV dahil 6.043,08 TL'nin 18/07/2016 temerrüt tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 2/2 maddesi gereğince %10.50 ve değişen oranlarda ticari temerrüt faizi ile birlikte davalıdan tazmini ile talep edilebileceği hususu tespit ve rapor edilmiştir.

Dosyaya getirtilen yanlara ait tüm deliller, yapılan bilirkişi incelemesi sonucunda düzenlenen rapor ve tüm dosya kapsamından anlaşıldığı üzere; taraflar arasında hizmet sözleşmesinden kaynaklı alacak iddiasına dayalı olarak işbu davanın açıldığı,

... Cumhuriyet Başsavcılı tarafından, Müşteki ... San ve Tic A.Ş’nin 27.05.2016 tarihli şikayeti ile Şüpheli ... hakkındaki Güveni Kötüye kullanmadan dolayı açılan Soruşturma dosyasından yapılan incelemede: ( ... C.Başsavcılığı 2016/... Sor. 2016/... K.Nolu Soruşturma dosyası ) müşteki ile şüphelinin anlatımları dikkate alındığında meselenin hukuk mahkemelerinde çözümü gereken hukuki ihtilaf olduğu, şüphelinin üzerine atılı bulunan suçun yasada tanımlanan unsurlarının somut olayda gerekleşmediğinden şüphelinin üzerine atılı bulunan suçun yasal unsurları oluşmadığından kamu adına kovuşturmaya yer olmadığına ….karar verildiği,

Grafoloji uzmanı bilirkişi tarafından sunulan 26/03/2019 tarihli raporda, davalı yanın 15.06.2016 tarih ... nolu Sevk irsaliyedeki imzaya itirazda bulunduğu, bu sevk üzerindeki imza incelemesi yapılmadığı, imza incelemesi 25.03.2016 tarih ... nolu Sevk İrsaliyesi üzerindeki imza incelemesi yapıldığı ve bu Sevk İrsaliyesinde ...a atfen atılı imzanın Özay Bozkur eli ürünü olduğu, imza incelemesi yapılan bir diğer sevk irsaliyesinin ise : 27.05.2016 tarih ... seri nolu sevk irsaliyesi üzerindeki teslim alan olarak ... adına atılı imzanın da ... eli ürünü olduğu,

Taraflar arasındaki ticari ilişkiye ilişkin olarak davacıya ait 2016 yılı ticari defetr kayıtlarına göre, davacı tarafından davalıya yapılan ödemelerden dolayı davaldan 6.253.44 TL alacaklı duruma geçtiği ve ticari ilişkiden dolayı davacının davalıdan 6.253.44 TL alacaklı olarak 2017 yılına devrettiği, takip eden yıllara ilişkin ticari defter incelemesi ibraz edilmediğinden tarafların ticari ilişkiden alacak/borç durumu ile ilgili her hangi bir tespit yapılamadığı, huzurdaki davanın taraflar arasındaki ticari ilişkiden kaynaklanan alacak/borç ilişkisine dair olmadığı,

davada taraflar arasında imzalanan 03.05.2016 Tarihli “Fason Dikim Atölye İş Sözleşmesi” ile ... ...

Nolu 210 adet ... model ürünün 10 TL birim fiyat üzerinden dikim işine konu ürünlerin 15.06.2016 tarih A.... nolu Sevk İrsaliyesi ile 237 adet ürünün davalıya tamir yapılmak üzere sevk edildiği ve işbu ürünlerin davalı tarafından davacıya geri iade edilmediğinden bedellerinin tazmini ile ödenmesi talep edildiği, taraflar arsaında imzalanan 27.05.2016 tarihli Sözleşme ile ... ... nolu 386 adet ürünün de 27.05.2016 tarih ... seri nolu Sevk İrsaliyesi ile Fason dikim yapılmak üzere davalıya sevk edildiği ve söz konusu ürünlerin iade edilmediğinden bedellerinin tazmini talep edildiği,

Tazmini talep edilen 2 adet makinadan, ... Elektrikli Zikzak – Şase No ... Makinasının davalıya teslim edildiğine ilişkin taraf beyanları, dosyaya sunulan somut sevk irsaliyesi de değerlendirillerek işbu makina ile ilgili davacının tazmin talebinin yerinde olmadığı, ... Cep Karşılığı İplik Kesme Havl. Zın.

Dik. makinası ile ilgili olarak taraf beyanları, dosyaya sunulu somut belgeler birlikte değerlendirildiği, İşbu Makinanın KDV dahil 6.043.08 TL’nın 18.07.2016 Temerrüt tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 2/2 maddesi gereğince %10.50 ve değişen oranlarda Ticari temerrüt faiz ile birlikte davalıdan tazmin ile talep edilebileceği, davacının fason dikim olarak davalıya teslim edilen ve iade edilmediği iddia edilen 237 adet bayan pantolon için bedellerinin işbu emsal birim fiyat üzerinden tazminini talep ettiği, 237 adet pantolon x 14.50 TL/adet = 3.436.50 TL olmak üzere toplam 11.640,08-TL olduğu hususunun tespit ve rapor edildiği, ( A...

Seri nolu sevk irsaliyesi ile ... nolu Muroglo 237 adet " bayan siyah denim çino pantolon " tamiri yapılmak üzere verildiği, davalının bu sevk irsaliyesindeki imzayı kabul etmediği, 05/03/2020 tarihli beyan dilekçesinde ... nolu sevk irsaliyesinin şirket kayıtlarında bulunamadığı,

bu belgenin bulunamaması sebebiyle ... nolu 3.436,50-TL bedelli faturadan kaynaklı, alacakları ve talep hakları saklı kalmak kaydı ile bu fatura bedelini talep etmediklerini beyan etmiş olmakla bu alacak kalemi yönünden herhangi bir hüküm tesis edilmemiştir. ) anlaşılmakla, denetlemeye ve hükme dayanak etmeye elverişli bilirkişi raporuna göre davanın kısmen kabulüne karar verilmiş ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır