İstanbul 13. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/143 K.2025/27

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının 02.11.2022 tarihinde ... İç ve Dış Tic.A.Ş'den (... Şubesi'nden) "...-... 75" 189 Ekran ...TV" ürünü 19.997TL. bedelle satın aldığını, ürünün yetkili servis tarafından teslim edilmek üzere fatura düzenlenerek, davacıya verildiğini, 04.11.2022 tarihinde ... yetkili servisi olan “...

San. ve Tic.Ltd.Şti) tarafından kurulumu yapılmak üzere ürünün adrese teslim edildiğini, ürün kurulumunun yapıldığı sırada aynı yetkili servis tarafından düzenlenen "Yetkili Servis Fişi"nden anlaşılacağı üzere "cihaz teşhir ürünü, panelin üst kısmında parmak ucu gibi siyah leke var" şeklinde tespitin yapıldığını, ayıbın, yetkili servis tarafından kurulum sırasında tespit edildiğini, davacının zaman kaybetmeden, ürünü satın almış olduğu şubeyle bu durumu görüştüğünü; ayıplı teslim edilen ürüne ilişkin, yasal seçimlik haklarını kullandığını belirttiğini;

davalı tarafından, davacının seçimlik haklarının hiçbirinin kabul edilmediğini, TKHK m. 10 hükmünce ürün her ne kadar teşhir ürünü dahi olsa, üründeki ayıba ilişkin açıklayıcı bilginin, tüketiciye verilen fatura üzerinde açıkça gösterilmesinin yasal zorunluluk olduğunu, bir ürünün teşhir ürünü olmasının, onu tek başına ayıplı kılmadığını, ancak faturada ürünün sahip olduğu ayıba ilişkin, hiçbir açıklayıcı bilgi bulunmadığını, üründeki söz konusu ayıba ilişkin, müvekkiline verilmiş herhangi bir bilgi yahut etiket bulunmadığını, müvekkilinin ürünü satın aldığı tarihte, ürünü açıp, çalıştırarak kontrol ettiğinden,

teşhir ürününde hiçbir ayıp olmadığına güvenerek söz konusu ürünü satın aldığını, 04.11.2022 tarihinden itibaren 6 ay içerisinde ortaya çıkan ayıplardan, davalının sorumlu olduğunu belirtmiş ve terditli şekilde öncelikle ürünün ayıpsız bir misliye değiştirilmesini, aşırı bir masraf gerektirmediği takdirde bütün masrafları satıcıya ait olmak üzere satılanın ücretsiz onarılmasını istediğine ilişkin yasal hakkını, olmadığı takdirde de satılanı alıkoyup ayıp oranında (Panel değişimi halinde, panel değişim ücreti tutarında) satış bedelinden indirim yapılmasını talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle. TBK m. 227 ve TKHK m.l11 hükmüne göre seçimlik haklardan birinin kullanılabileceğini.

TTK m. 18, 23 hükmünce usulüne uygun bir beyanın olmadığını; teslim anında ürünün yüzeyinde parmak izi gibi siyah lekenin var olduğunun tespit edildiğinin iddia edildiğini, bu kapsamda iddia edilen ayıbın "açık ayıp" niteliğinde olduğunu ve bu sebeple 2 gün içerisinde satıcıya bildirimde bulunulması gerektiğini, fakat davacı tarafından özellikle davalıya başvuruda bulunulan tarih dile getirilmeyerek “derhal” gibi yuvarlak bir tabir tercih edildiğini, hem süresine hem de usulüne uyulmaksızın gerçekleştirilen sözde "ihbar" külfeti kanuna ve yasaya uygun olarak yerine getirilmediğini,

davacının seçimlik haklarını kullanabilmesi için ürünün ayıplı olması gerektiğini beyan etmiş ve davanın reddini talep etmiştir.

Dava, taraflar arasındaki alım satım sözleşmesi kapsamında davalıdan satın alınan ürünün ( smart tv) ayıplı olduğundan bahisle terditli olarak ürünün ayıpsız misli ile değişimi, ücretsiz onarımı ve satış bedelinden indirim yapılması taleplerine ilişkindir.

Bilirkişi heyeti 21.05.2024 tarihli raporunda özetle; mahkemece 06.12.2023 tarihli celsede TBK'nın ayıp hükümleri kapsamında değerlendirme yapılarak sözleşmeye konu ürünün ayıplı olup olmadığı, ayıplı ise ayıbın niteliği belirlenerek uyuşmazlık kapsamında rapor alınmasına karar verilmiş olup tüm dosya incelendiğinde takdir Mahkeme'ye ait olmak üzere Teknik inceleme neticesinde: "...-... 75, 189 Ekran ...marka/model” televizyonunun yetkili servis ... San ve Tic. Ltd.

Şti personeli tarafından yapılan ilk kurulum testi aşamasında ekrandaki siyah lekenin tespit edildiği ve bu tespitin servis formunda kayıt altına alındığı, televizyon ölü piksel test modunda yerinde yapılan incelemelerde de ekranda parmak ucu kadar gölge şeklinde siyah leke olduğunun tespit edildiği hususları birlikte değerlendirildiğinde; tespitlere istinaden televizyonun gizli ayıplı olduğu, bu ayıbın davacı tüketicinin kullanımından kaynaklı olmadığı, dosya içerisinde bulunan bilgi ve belgeler kapsamında davalı tarafından satışa sunulan televizyonun tespit edilen ayıbına ilişkin davacı tüketiciye bilgi verilmediğinin anlaşıldığı,

Davacı tarafından talepler yönünden: ürünün ayıpsız misli ile değişim talep edilmiş olup yapılan piyasa araştırmasında "...-...

75, 189 Ekran ...marka/model” televizyonunun mağaza klarında bulunmadığı, muhtemelen ü nlandığı ve aynı zamanda nün teşhir ürün olması sebebi ile ürünün misli ile değişiminin mümkün olmadığı aşırı bir masraf gerektirmediği takdirde bütün masrafları satıcıya ait olmak üzere satılanın ücretsiz onarılması talep edilmiş olup ölü piksel testinde arozanın tespit piksel arızalarında panel değişimi gerektiği, panel değişiminin yaklaşık ayıpsız misli ile eşdeğer fiyatta olduğu, onarımın ekonomik olmadığı,

iki talep mümkün olmadığı takdirde ise satılanı alıkoyup ayıp oranında (panel değişimi halinde, panel değişim ücreti tutarında) satış bedelinden indirim talep edilmiş ise de onarımın aşırı masraf tespitine istinaden ayıp oranında satış bedelinden indirim oranının belirlenemediği, Borçlar mevzuatı yönünden değerlendirme neticesinde: Satış sözleşmesinde ayıptan sorumluluk (ayıba karşı tekeffül) hükümlerinin TBK m.

219 vd. hükümlerinde düzenlendiği; olayda davacı alıcının davalı satıcının satılanın ayıbından sorumluluğu kapsamında seçimlik hakkını kullanmak istediği;

Yukarıdaki teknik inceleme neticesinde gizli ayıbın varlığı tespit edildiğinden TBK m. 223/II,c.31hükmü gereğince davacı alıcının ayıbı farkettiğinde “hemen” satıcıya

bildirme (ihbar etme) külfeti altında olduğu; dosya kapsamı incelendiğinde davacı alıcı tarafından bu durumun hemen davalı satıcıya bildirildiği, dolayısıyla TBK m. 227 hükmünde sayılan seçimlik hakkın kullanılabileceği kanaatine varıldığı; Mahkemece TBK kapsamında değerlendirme yapılmasına karar verilmiş olup davacının talepleri, seçimlik hakkın düzenlendiği TBK m. 227 hükmü kapsamında incelendiğinde:

satılanın ayıpsız misli ile değişimi talep edilmiş olup bu hakkın, TBK m. 227/I,b.4 hükmünde “İmkân varsa, satılanın ayıpsız bir benzeri ile değiştirilmesini isteme” hakkının düzenlendiği; ancak yukarıdaki teknik

inceleme neticesinde bunun mümkün olmadığı tespit edildiğinden bu hakkın kullanılamayacağı kanaatine varıldığı, - aşırı bir masraf gerektirmediği takdirde bütün masrafları satıcıya ait olmak üzere

satılanın ücretsiz onarılması talep edilmiş olup bu hakkın, TBK m. 227/I,b.3 hükmünde “Aşırı bir masrafı gerektirmediği takdirde, bütün masrafları satıcıya ait olmak üzere satılanın ücretsiz onarılmasını isteme” hakkının düzenlendiği; ancak yukarıdaki teknik inceleme neticesinde bunun da mümkün olmadığı tespit edildiğinden bu hakkın kullanılamayacağı kanaatine varıldığı,

olmadığı takdirde de satılanı alıkoyup ayıp oranında (panel değişimi halinde, panel değişim ücreti tutarında) satış bedelinden indirim talep edilmiş olup bu hakkın, TBK m. 227/I,b.2 hükmünde “Satılanı alıkoyup ayıp oranında satış bedelinde indirim isteme” hakkının düzenlendiği; buna ilişkin olarak yukarıdaki teknik incelemede, onarımın aşırı masraf gerektirmesi dolayısıyla ayıp oranında satış bedelinden indirim oranının da belirlenemediğinin beyan edildiği; hal böyle olmakla alıcı davacının, bu seçimlik hakkını da kullanma imkanının teknik yönden bulunmadığı kanaatine varıldığı,

takdirin elbette Mahkeme’ye ait olduğu hususları tespit ve rapor edilmiştir.

Bilirkişi heyeti 02.12.2024 Tarihli ek raporunda özetle; Tarafların 21.05.2024 tarihli kök raporuna yaptığı itirazına ilişkin yukarıda izah edilen hususlar kapsamında 21.05.2024 tarihli kök raporda kanaatimizi değiştirecek herhangi bir bilgi ve belge Mahkemeye ek olarak sunulmadığı tespit edilmiş olup kök raporumuzun sonuç bölümünde belirtilen kanaate aynen iştirak edildiğini, takdiri Mahkeme’ye ait olmak üzere

Teknik inceleme neticesinde: "...-... 75, 189 Ekran ...marka/model” televizyonunun yetkili servis ... San ve Tic. Ltd. Şti personeli tarafından yapılan ilk kurulum testi aşamasında ekrandaki siyah lekenin tespit

edildiği ve bu tespitin servis formunda kayıt altına alındığı, televizyon ölü piksel test modunda yerinde yapılan incelemelerde de ekranda parmak ucu kadar gölge şeklinde

siyah leke olduğunun tespit edildiği hususları birlikte değerlendirildiğinde; tespitlere istinaden televizyonun gizli ayıplı olduğu, bu ayıbın davacı tüketicinin kullanımından

kaynaklı olmadığı, dosya içerisinde bulunan bilgi ve belgeler kapsamında davalı tarafından satışa sunulan televizyonun tespit edilen ayıbına ilişkin davacı tüketiciye

bilgi verilmediğinin anlaşıldığı,

Davacı tarafından talepler yönünden:

ürünün ayıpsız misli ile değişim talep edilmiş olup yapılan piyasa araştırmasında "...- ... 75, 189 Ekran ...marka/model” televizyonunun mağaza

stoklarında bulunmadığı, muhtemelen ürünün üretiminin sonlandığı ve aynı zamanda

ürünün teşhir ürün olması sebebi ile ürünün misli ile değişiminin mümkün olmadığı,

aşırı bir masraf gerektirmediği takdirde bütün masrafları satıcıya ait olmak üzere

satılanın ücretsiz onarılması talep edilmiş olup ölü piksel testinde arızanın tespit edildiği,

ölü piksel arızalarında panel değişimi gerektiği, panel değişiminin yaklaşık ayıpsız misli

ile eşdeğer fiyatta olduğu, onarımın ekonomik olmadığı,

iki talep mümkün olmadığı takdirde ise satılanı alıkoyup ayıp oranında (panel değişimi

halinde, panel değişim ücreti tutarında) satış bedelinden indirim talep edilmiş ise de

onarımın aşırı masraf tespitine istinaden ayıp oranında satış bedelinden indirim oranının

belirlenemediği,

Borçlar mevzuatı yönünden değerlendirme neticesinde: Tüm dosya kapsamı, itirazlar ve

beyanlar incelendiğinde teknik yönden görüş değişmediğinden borçlar mevzuatına yönelik

görüşte de değişiklik olmadığı; tüketici mevzuatının ise uzmanlık alanımın dışında kalması

nedeniyle değerlendirilemediği hususları tespit ve rapor edilmiştir.

Tüm dosya kapsamı birlikte incelendiğinde ve değerlendirildiğinde;

Mahkememizce alınan bilirkişi kök ve ek raporları birlikte değerlendirildiğinde davacının davalıdan aldığı ürünün ayıplı olduğu, ayıbın gizli ayıp niteliğinde olduğu ve davacının süresinde ayıp bildiriminde bulunduğu anlaşılmış, davacı taraf dilekçesinde her ne kadar TKHK hükümleri kapsamında taleplerde bulunmuşsa da davacını tüketici sıfatının bulunmaması nedeniyle bilirkişi raporlarında da değerlendirildiği üzere taleplerin TBK ayıp hükümlerine göre değerlendirilmesi gerekmiş ve bilirkişilerce yapılan tespitte ürünün ayıplı olduğu, gizli ayıp nedeniyle davacının süresinde ihbarda bulunduğu ve ürünün onarımının ekonomik olmadığı,

onarımın seredeyse ürün bedeli kadar masraflı olduğu belirlenmiştir. Davacının seçimlik talepleri için yapılan değerlendirmede, teknik bilirkişi ... marka ... 75, 189 Ekran ...marka/model televizyonun mağaza stoklarında bulunmadığı ve muhtemelen ürünün üretiminin sonlandığını belirterek ürünün ayıpsız misli ile değişiminin mümkün olmadığını belirtmişse de 6098 sayılı TBK'nın 227. Maddesinde.

Satılanın değerindeki eksiklik satış bedeline çok yakın ise alıcı, ancak sözleşmeden dönme veya satılanın ayıpsız bir benzeriyle değiştirilmesini isteme haklarından birini kullanabileceği açıkça belirtildiğinden davacının ücretsiz onarım ve satış bedelinden indirim talep etme hakkının bulunmadığı yönündeki değerlendirme isabetli olmakla birlikte, ürünün stoklarda bulunmaması ve muhtemel üretiminin sonlanması nedeniyle değişim talep edemeyeceğine yönelik değerlendirmeye katılmak mümkün değildir, zira TBK 227.

Maddede açıkça satılanın ayıpsız bir benzeri ile değiştirilmesini isteme hakkından söz edilerek ayıpsız ürün için birebir değişimden değil benzerinden bahsedilmektedir. Bu durumda ... marka ...

75, 189 Ekran ...marka/model televizyonun özellikleri göz önünde bulunduruarak davalı tarafından ayıpsız bir benzeri ile değiştirilmesine karar vermek gerekmiş, ayrıca tevzi formunda belirtilen dava değeri, dava dilekçesi ekinde sunulan faturaya göre dava konusu ürünün değeri olduğundan, bedeli dikkate alındığında kararın miktar itibariyle kesin olduğu anlaşıldığından aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

Katip .. Hakim ... · e-imzalıdır e-imzalıdır