İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2017/1003 K.2018/1085

Mahkememizde görülen tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA

Davacı vekili, dava dışı Sürücü ...'ın sevk ve idaresindeki ... plakalı aracıyla İstanbul ili, ilçesinde seyir halindeyken arkasında aynı istikamette hareket eden davalı Sürücü ...'nin yönetimindeki ... plakalı araç ile müvekkilin aracına çarparak çift taraflı maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, karşı tarafın tam kusurlu olduğunu, kaza nedeniyle 4.177,33 Euro zarar meydana geldiğini, ayrıca maddi zararın tespiti için 721.74 Euro bilirkişi hizmet bedeli ödediklerini belirterek araç hasar bedeli ile ekspertiz giderinin davalı sürücü ile trafik sigortacısından kaza tarihinden itibaren işleyecek ve hesaplanacak avans faizi ile birlikte tahsilini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA

Davalı sigorta vekili, hasar bedeline ilişkin ödeme yapıldığını aşan kısıma ilişkin sorumluluklarının bulunmadığını, sigortalı sürücünün asli kusurlu olduğunu kabul etmediklerini, her durumda gerçek zarardan ve teminat limiti ile sorumlu olduklarını, öte yandan hasar bedeline ancak haksız fiil tarihinde ve memleket parası üzerinden hükmedilebileceğini, kendilerince eksper ataması yapılmasına rağmen karşı tarafın eksper incelemesi yaptırmasını doğru olmadığını bu nedenle bu gideri de istemeyeceğini, her durumda faiz başlangıcının ve türünün yasal ve dava tarihi olması gerektiğini belirterek davanın reddini savunmuştur. Diğer davalı ... 'ın ise davaya yanıt vermediği görülmüştür.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava hukuksal niteliği itibariyle, maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle kusurlu sürücü ve işleten ile ZMMS sigortacısından hasar ve eksper giderinin tahsiline ilişkindir.

Taraflar arasındaki çözüme kavuşturulması gereken uyuşmazlıklar, trafik kazası nedeniyle araçta meydana gelen bakiye hasar bedeli tazminatı kapsamında; davacı ile davalı sürücülerin kazadaki kusur oranları ve kaza nedenyle gerçek zarar miktarının ne tutarda olduğu, aracın kayıtlı olduğu yer Almanya ülke rayiçlerine göre hasar bedelinin tespitinin mümkün olup olmadığı, yapılan tamir ve ekspertiz masraflarının kadri maruf olup olmadığı, ayrıca Sigorta Eksper Atama Yönetmeliği 7. maddesi gereğince davacı tarafından yaptırılan bilirkişi giderlerinden davalıların sorumlu tutulup tutulamayacağı konularında toplanmaktadır.

19/08/2016 tarihinde meydana gelen trafik kazasında eksper tarafından 16/11/2016 tarihinde yapılan ihbar sonucu kaza ihbar numarası ile kaydı gerçekleştirerek, eksper incelemesi yaptırılmask suretiyle sigorta şirketlerinin 18/11/2016 davalı sürücünün tam kusurlu olduğu konusunda mutabakata vardıkları görülmektedir. Ne var ki, tramer kusur incelemelerinde eksperler tarafından kaza senaryo kitapçığı baz alınmakta, kusur oranları düz rakamlar üzerinden izafi edilmektedir dolayısıyla mahkememizce özellikle sigorta şirketinin Kusura itirazı da göz önünde bulundurularak yeniden bilirkişi kusur incelemesi yaptırmak gerekmiştir.

Dosyadaki bilgi ve belgelere göre, davalı sürücünün sevk ve idaresindeki otomobil ile yol koşullarına uymayan hızlı ve dalgın vaziyette seyir halinde yavaşlamaksızın yaklaşan takip mesafesini korumayan ve gerektiği şekilde kontrol etmeyen sürücü ... 'ın % 100 kusurlu olduğu, davacı aracın ise düz yolda seyir halindeyken herhangi bir kusurunun bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır. Bilirkişi tarafından yapılan kusur incelemesinin trafik mevzuatına uygun, denetime elverişli olduğu sonuç ve kanaatine varılmıştır.

Bir diğer uyuşmazlık ise, yabancı plakalı aracın hasara bedelinin kayıtlı bulunduğu ülke rayiçlerine göre mi yoksa Türk rayiçlerine göre mi tespiti gerektiği yönündedir. Davada yabancı plakalı araçta meydana gelen hasarın Euro olarak talep edildiği görülmektedir. Kaza 19/08/2016 günü Türkiye'de meydana gelmiştir. Türkiye'ye araç geçici süreyle giriş yapmış olup, tekrar kayıtlı olduğu ülkeye geri dönmüştür. Eğer araç kaza sonucu pert olmuşsa gümrüğe terk edilmesi gerekir.

Türkiye'de ya da yurt dışında onarımı yapılmışsa da buna dair bilgi ve belgeler sunulmalıdır. Yabancı menşeili araçların zararı tespit edilirken aracın gümrüğe terk edilmesi halinde öncelikle kayıtlı olduğu ülkedeki 2. el piyasa rayiç bedeli (olay tarihindeki) ile Türkiye'deki onarım gideri tespit edilmeli, bunlardan hangisi ekonomik ise ona hükmedilmelidir. (Yargıtay 17. Hukuk Dairesi 2013/7424 Esas, 2014/927 Karar sayılı içtihadı)

Somut olayda, davacı zarar gören yabancı plakalı aracını hasarlı halde çalıştığı için aracın kayıtlı olduğu Almanya'ya götürerek hasar tespitini ve onarımını orada yaptırmıştır. Bu durumda yabancı plakalı araçta onarım aracın kayıtlı olduğu ülkede yapıldığından, zararın kayıtlı olduğu o ülkedeki giderlere ve rayiçlere göre tespiti zorunludur. (Yargıtay 17. Hukuk Dairesi 2014/21991 Esas, 2014/19194 Karar sayılı 22/12/2014 tarihli içtihadı) Davacı tarafından sunulan tamir onarım evrakları ile ekspertiz raporunun mahkememizce atanan teknik bilirkişiler tarafından yapılan incelenmesinde Almanya rayiçlerine göre yapılan masrafların kadri maruf olduğu sigortaca yapılan ödemenin yeterli olmadığı anlaşılmıştır.

Sigorta Eksperleri Atama Yönetmeliğinin 7. maddesinde motorlu araç sigortalarında lehtar sigortalı ya da sigorta ettiren tarafından her aşamada eksper atanabileceği, aynı yönetmeliğin 11/4 fıkrasında atanan ekspertiz giderinin atamayı yapan tarafından ödeneceği düzenlenmiştir. Yani öncelikle sigorta kuruluşuna başvuruda bulunulması, eğer şirket tarafından eksper ataması yapılmaz ise zarar gören tarafından eksper incelemesi yaptırılması gerekecektir.

Bir başka söyleyişle, sigorta şirketine başvurmaksızın doğrudan zarar gören tarafından eksper incelemesi yaptırıldığı hallerde yönetmeliğin 11/4 maddesi gereğince eksper giderinden sigorta şirketi sorumlu olmayacaktır. Yani, burada yönetmelik ile özel bir başvuru şartı getirmiştir. Ancak, burada bu yönetmelik hükmü hasar gören aracın yabancı plakalı araç olması ve yurt dışında kayıtlı olması, orada tamir görmesi nedeni ile somut olayda uygulanmayacaktır.

Dolayısıyla, sadece yapılan giderin kadr-i maruf olup olmayacağı mahkememizce denetlenecektir.

Somut olayda, eksper rapor giderinin de kazaya ve Alman rayiçlerine nazaran makul ve faydalı giderlerden olduğu, bu giderin de sigorta şirketi tarafından ödenmesi gerektiği anlaşılmakla; ekspertiz ve hasar tespit giderleri yargılama gideri türünde değerlendirileceğinden yargılama giderleri kaleminde değerlendirilmiş olup, ayrıca alacak davası şeklinde talebi mümkün olmadığından aşağıdaki gibi karar verilmiştir.

(Yargıtay 17. Hukuk Dairesi 2014/15868 Esas, 2014/15196 Karar, 06/11/2014 tarihli. 2014/21991 Esas, 2014/19194 Karar sayılı 22/12/2014 tarihli İçtihatları)