İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/370 K.2019/740

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili Mahkememize tevzi edilen dava dilekçesi ile müvekkil çekleri düzenlediği ... Şti aralarında kararlaştırdıkları inşaat yapı malzemelerinin alımı ve bedelinin ödenmesi için bir araya geldiklerini müvekkilin dolandırılarak bu iş için düzenlediği malların teslimi anında vereceği çeklerin defterinin arasından kaybolduğunu, Kendisini ... İnşaat yetkilisi olarak tanıtan ve hakkında İstanbul Cumhuriyet Savcılığının ...

Soruşturma numarası ile suç duyurusunda bulunuduğu, müvekkilin keşide edip hazır ettiği ve henüz tamamlamadığı çekleri masanın üzerindeki ajandasının arasına koyduğunu o sırada müvekkilin telefonunun çalmasıyla kendisi yan odaya geçerek telefonla konuştuğunu, bu durumu fırsat bilen şüpheli şahısın çekleri defterin arasından alarak bulunduğu yeri terk ettiğini, mezkur çek her ne kadar müvekkil tarafından düzenlenmişse de daha tamamlanamadan rızası hilafına elinden çıktığını, çekin bankadan tahsil edilmesini engellemek için,

dava sonuna kadar ödeme yasağı konulmasını ve mezkur çekin üçüncü şahıslara devir ve cirosunun yasaklanması yolunda ihtiyati tedbir kararı tesis edilmesine karar verilmesini, davanın kabulü ile, öncelikle davaya konu çekin ödenmesini önlemek üzere ödeme yasağı konulmasına ve söz konusu çekin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

Dava, keşideci tarafından tanzim olunan çekin kaybolduğu iddiasına dayalı iptal davasıdır.

İptal davası açma hakkı, TTK'nın 651.maddesi uyarınca, çeke bağlı alacağı bulunan hamile aittir. İptal kararını alan hamil, TTK'nın 652. maddesinde düzenlendiği üzere, hakkını senetsiz ileri sürebilir ya da borçludan yeni bir kıymetli evrak düzenlenmesini isteyebilir. İptal davasının amacı budur. Çek keşidecisinin TTK'nın 818/1-s maddesi yollamasıyla TTK'nın 757 maddesi gereğince iptal davası açma hakkı bulunmamaktadır. (Y.11.H.D. 2014/1464E-2018/7019K emsal kararı)

HMK 382/2.e-6 bendine göre, eldeki dava çekişmesiz yargı işidir. Çekişmesiz yargı işlerinde niteliğine uygun düştüğü ölçüde basit yargılama usulü uygulanır.( HMK 385/1)

Hasımsız açılan davalarda dava dilekçesi verilmekle, dilekçelerin teatisi aşaması tamamlanmış olduğundan, ön inceleme aşaması başlar (HMK 322.maddesi atfıyla aynı Yasa'nın 137.maddesi). HMK 320/1.maddesi gereğince, mahkeme, mümkün olan hallerde tarafları duruşmaya davet etmeden dosya üzerinden karar verir. HMK 138.maddesi uyarınca, ön inceleme aşaması başladığında mahkeme, dava şartları hakkında dosya üzerinden karar verebilir.

HMK 114/1.h.bendinde, hukuki yarar dava şartaları arasında sayılmıştır. HMK 115/1.maddesine göre, mahkeme dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır ve dava şartlarında eksiklik bulunması halinde davanın usulden reddine dair kararını yargılamanın her aşamasında verir. Bu hukuki gerekçelerle, çek iptali davalarında dava dilekçesi üzerinden duruşma açılmadan davanın reddine karar verilebilecektir. (İstanbul 14.H.D. 2017/1052 E- 2018/65K)

Yasal dayanakları ortaya konularak yapılan bu açıklamalardan sonra somut olaya gelindiğinde, davacının çekin keşidecisi olduğu, çek iptali davası açamayacağı, davanın hasımsız olup basit yargılama usulüne tabi olduğu, duruşma açılmadan ret kararı verilebileceği kanaatiyle davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır