İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2026/145 K.2026/320

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekilinin Mahkemeye sunmuş olduğu dava dilekçesini özetle; ...

Limanı konteyner terminalinde 27.06.2024 tarihinde konteyner kapaklarının açıldığını, tahliye esnasında davalı şirketin tahliye edilen paletlerden birinin üzerinden geçtiğini, ürünlerde hasar meydana geldiğini, meydana gelen hasar miktarının toplam 3.879,74-USD olduğunu, davalıların rücu muhatabı olarak tespit edildiğini, hasarın tahliye esnasında iş makinesinin 1 palet ürünün üzerinden geçtiği için kolilerde ezilmelerin meydana geldiğini, 1 no'lu davalı sigorta şirketi ile anlaşma gereğince 14/06/2024 tarihli ... no.lu navlun faturası karşılığında yükü teslim alıp teslim ettiği ana kadar tamamen sorumlusu olduğunu,

davalı şirkete ve davalı 2 no'lu işletmeye sağlam ve eksiksiz teslim edildiğini, bu nedenle davalıların hasarı tazminle mükellef olduğunu, davacı şirket sigortalısına sigorta tazminatını ödediğini, bu nedenle davalılara karşı rücu hakkının doğduğunu, ....

İcra Müdürlüğünün 2025/... esas sayılı dosyası ile icra takibinin başlatıldığını, davalıların itirazı üzerine icra takibinin durdurulduğunu, taraflar arası yapılan ara buluculuk görüşmesinden anlaşmanın sağlanılmadığını, bu nedenle davacı şirketin davalı şirketlere işbu itirazın iptali davasının açıldığını, davalıların en az %20 icra inkar tazminatını ve vekalet ücretinin davalılardan tahsilini talep ettiğini, tüm bu nedenlerle davacı şirketin icra inkar tazminatının kabul edilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... A.Ş vekilinin Mahkemeye sunmuş olduğu cevap dilekçesini özetle.

Davacı ... sigorta tarafından sigortalı lehine yapılan sigorta ödemesine dayanılarak işbu dava ikame edildiğini, satıcı tarafından sigortalıya satılan ferrit nüve emtiasının ... liman işletmeliğinde dava dışı sigortalı tarafından boşaltım işlemleri sırasında hasara uğradığını, diğer davalı aleyhine rücuen tahsil amacıyla icra takibinin başlanıldığını, icra takibine itirazda bulunulduğunu, İstanbul Deniz İhtisas Mahkemesi sıfatını haiz olan ....

Asliye Ticaret Mahkemesi'nin görev alanına girdiğini, davanın hasardan kaynaklanan zararın yükün teslim edildiğinden itibaren bir yıl içinde ikame edilmesi gerektiğini, davacı şirkete taşıyan olarak husumet yöneltilmesinin haksızca olduğunu, davalı şirketin yalnızca taşıma işleri komisyoncusu olarak hizmet ettiğini, bundan dolayı taşıyan sıfatında bulunmadığından usulden reddinin talep edildiğini, davacı şirketin konişmentoyu taşıyan sıfatıyla imzalamadığını, herhangi bir taşıma belgesinin bulunmadığını ve taşımayı üstlenmediğini, davacının aktif husumet ehliyeti bulunup bulunmadığının incelenmesi gerektiğinin,

yüke zarar yükümlülüğü alıcıya intikal ettiğinin, mal bedelinin ödenmediğini, davacı tarafın şartları yerine getirmediğinden lütuf ödemesinin rücu edilemeyeceğinin mahkemeye sunulduğunu, davacının yükümlülüğünde olmak üzere mali bilirkişi incelenmesinin yapılması gerektiğini, davacı tarafın akdi halefiyet iddiasının kanunlara aykırı olduğunu, davacının delillerin bir kısmını sunmadığını, müvekkilin limandan indirildiği andan itibaren iddia edilen zarardan sorumlu olmadığını, davalı şirketin yükümlülüklere uyduğunu, konteynerin gönderilene teslim edildiğini, görevsizlik kararının usulen reddinin talep ettiğini,

davanın reddinin talep edildiğini, davacı tarafın kötüniyet tazminatına hükmedilmesinin gerektiğini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesini arz ve talep etmiştir.

Davalı vekilinin Mahkemeye sunmuş olduğu cevap dilekçesini özetle.

Mahkemenin işbu uyuşmazlığının çözümünde görevli olmadığını, Adalet Bakanlığınca Denizcilik İhtisas Mahkemelerinin kurulması gerektiğini, davanın zaman aşımına uğradığını, hasarın davalı tarafından gerçekleştiğinin görülmediğini, davacının rucuen tazmin ve alacak talebine konu hasarın taşımaya uygun tedbir alınmadığını, hasara uğraması halinde davacının sigortalısının kusurundan dolayı davacı sigortanın rücu hakkının olmadığını, gerekçeli delillerin belirtildiğini, söz konusu hasarın liman işletmecisinden sorumlu olmadığından davanın reddinin talep edildiğini, sayın mahkemenin görevsizliğinin talebinde bulunulduğunu, davalı ...

A.Ş nin sorumluluk yüklenilmeyeceğinin, davanın reddinin talep edildiğini, yargılama giderleri ve vekalet ücretlerinin davacı tarafın karşılaması gerektiğini arz ve talep etmiştir.

Dava; denizyolu taşımacılığı sırasında meydana gelen zararın, davacı sigorta şirketi tarafından sigortalısına ödenmesi üzerine, zarardan sorumlu olduğu iddiasıyla davalılardan rücuen tazmini isteminden kaynaklanmaktadır.

TTK'nın 1472.maddesinde düzenlenen halefiyet, yasal, sınırlı ve cüz’î halefiyet niteliğindedir. Bu maddeden doğan halefiyet hakkına istinaden açılan veya açılacak olan dava, esas itibariyle sigortalının, kendisine zarar verene karşı açacağı tazminat davasının, onun halefi sıfatıyla sigortacı tarafından açılmasıdır.

TTK'nın 1472. maddesi uyarınca sigortacı, sigorta bedelini ödedikten sonra hukuken sigorta ettiren yerine geçer ve dava, tazmin ettiği bedel nisbetinde sigortacıya intikal eder. Bu şekilde sigortalısının haklarına halef olan sigorta şirketinin, ödediği tazminat miktarınca hukuken sigortalı yerine geçerek açtığı rücû davası, aslında bir tazminat davası olup, bu niteliği itibariyle aynı zamanda şahsî nitelikte bir eda davasıdır.

Burada sigortacı, sigorta ettiren yerine geçtiği için sigortalı hangi mahkemede dava açabilecek ise sigortacının da aynı mahkemede dava açması gerekir.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun, görev hususunu düzenleyen 5. maddesinin ikinci fıkrasında "Bir yerde asliye ticaret mahkemesi varsa, asliye hukuk mahkemesinin görevi içinde bulunan ve 4. madde hükmünce ticari sayılan davalarla özel hükümler uyarınca ticaret mahkemesinde görülecek diğer işlere asliye ticaret mahkemesinde bakılır. Bir yerde ticaret davalarına bakan birden çok asliye ticaret mahkemesi varsa, iş durumunun gerekli kıldığı yerlerde Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulunca, asliye ticaret mahkemelerinden biri veya birkaçı münhasıran bu Kanundan ve diğer kanunlardan doğan deniz ticaretine ve deniz sigortalarına ilişkin hukuk davalarına bakmakla görevlendirilebilir." hükmü getirilmiştir.

HSK’nın 20.07.2004 gün 370 sayılı kararı ile İstanbul ilinde Denizcilik İhtisas Mahkemesi kurulup, faaliyete geçtiği anlaşılmaktadır.

Deniz alacağı hususunda, 6102 sayılı TTK'nın 1352/1. maddesinde "Deniz alacağı; aşağıda sayılan hususların birinden veya birkaçından doğan istem anlamına gelir" ve aynı maddenin 1-l bendinde "l) Geminin işletilmesi, yönetimi, korunması veya bakımı için sağlanan eşya, malzeme, kumanya, yakıt, konteynerler dâhil teçhizat ve bu amaçlarla verilen hizmetler" hükümleri mevcuttur.

Somut olayda davacı sigorta şirketi, eldeki davayı sigortalısının halefi olarak açmış olmasına göre, görevli mahkemenin tayininde sigortalı ile davalılar arasındaki ilişkinin hukuki mahiyeti nazara alınır. Buna göre davacının sigortalısı ile davalılar arasındaki uyuşmazlığın denizyolu taşımacılığından kaynaklandığı, bu istemin denizcilik ihtisas mahkemesinin görev alanına girdiği, söz konusu mahkemenin mahkememize göre daha ihtisas mahkemesi olduğundan Deniz İhtisas Mahkemesi olan .... Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmek üzere İstanbul Mahkemeleri Tevzi Bürosuna gönderilerek esasın bu şekilde kapatılmasına karar verilmiştir.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır