İstanbul 15. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/684 K.2024/194

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı şirket vekili dava dilekçesinde özetle, davacının ...

A.Ş.den kredi kullanarak ... marka aracı satın aldığını, aldığı aracın ilk günden itibaren arıza verdiğini, davacının araçtan faydalanamadığını, maddi ve manevi zarara uğradığını, yetkili servisin çalışanlarının aracın kontrollerini yaptığını ancak herhangi bir tespitte bulunamadıkları gibi tamir konusunda davacıyı oyaladıklarını, makinedeki arızanın davalılar tarafından giderilememesinin araçtaki üretim hatasının açık göstergesi olduğunu, 17.04.2018 teslim tarihli araçta bir arıza olup olmadığının tespiti için ...

Sulh Hukuk Mahkemesinde delil tespiti davası açtıklarını, 2018/ ... -D.İş sayılı dosyaya sunulan 01.10.2018 tarihli raporda, aracın soğutma tertibatının normal işlevini yerine getirmediğinin ve motoru soğutamadığının belirlendiğini, zararın 132.000,00 TL olarak tespit edildiğini, davacının aracı leasing aracılığıyla aldığını ancak taksit zamanı gelmediğinden dava tarihi itibariyle bir ödeme yapmadığını, davacının araçtaki arıza nedeniyle istediği faydayı sağlayamadığını belirtmiş ve ayıplı aracın ayıpsız yenisiyle değiştirilmesini veya ödediği taksitlerin iadesine,

şimdilik 1000 TLnin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekiline talep sonucunu açıklaması için süre verilmiş olup davacı 03/09/2021 tarihli dilekçesi ile talebini dava konusu ayıplı aracın öncelikle ayıpsız yenisiyle değiştirilmesi veya müvekkilin iş makinesi için taksitli bir şekilde ödediği iş makinesinin değeri olan 104.000(yüzdörtbin) Euro nun davalılardan alınarak davacıya verilmesi ve fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalması kaydıyla iş makinesinin ayıplı olmasından kaynaklı yeterli kapasite ile çalıştırılamadığı saatlerin gelir kaybını karşılamak maksadıyla şimdilik (HMK 107.

Maddesi) de göz önüne alınarak 1.000,00 TL maddi tazminatın iş makinasının teslim tarihi olan 17/04/2018 tarihinden işleyecek yasal faizi ile davalılardan alınarak davacıya ödenmesi şeklinde açıklamış ve sonradan 104.000 euro luk talep yönünden davasından feragat etmiştir.

CEVAP

Davalılardan ... Tic.

A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle, satılanın ayıplı olmadığını, onarım hakkını kullanan davacıya karşı davalı şirketin yükümlülüklerini yerine getirdiğini, ayrıca satılandaki arızaların kullanım hatası olduğunu, arıza nedeniyle yetkili servise bırakılan iş makinesinin arızaları giderilmek ve bakımları yapılmak suretiyle makinenin eksiksiz ve çalışır şekilde teslim edildiğini, dava konusu iş makinesinin 17.04.2018 tarihinde davacıya teslim edildiğini, bu makinenin Şanlıurfa ... bölgesinde çalıştığını, yaz döneminde ve öğlen saatlerinde hararet şikayeti yapıldığını, dosyadaki servis formlarından da anlaşıldığı üzere aracın incelendiğini,

ayıp iddiasının motordaki hararetten kaynaklandığını, hararet problemine her zaman rastlanmadığını, dolayısıyla araçta kronik bir hararet probleminin olmadığını, kullanıcının iş makinesini kullanım kılavuzunda belirtilen şartlara ters düşecek veya uygun olmayacak tarzda kullandığını, bu hususla ilgili olarak davalı şirket sorumlusunun Kasım ve Eylül aylarında ziyaret ettiğini, motorda hararet bulgusuna rastlanmadığını, öğlen saatlerinde iş makinesini davacının çok zorladığı zamanlar hararetin yükseldiğinin tespit edildiğini,

Temmuz ve Ağustos aylarında hava sıcaklığının 40 derecenin üzerine çıktığının davacı tarafından davalı şirkete bildirildiğini, kasım ayında ziyaretinde davacının aracı göstermediğini, yaz aylarında gelinmesini istediğini, dolayısıyla hararet probleminin davacının kullanım talimatlarına veya prosedürlerine uymadan, kullanıcı hatasıyla makineyi zorlamasından ötürü meydana geldiğini, buna rağmen yetkili servis tarafından gerekli müdahalelerin yapıldığını ve tekrar davacıya sorunsuz olarak teslim edildiğini, satılanın ayıplı olmadığını,

onarım hakkını kullanan davacı tarafa karşı yükümlülüklerini yerine getirdiklerini ve satılandaki arızaların kullanım hatasından kaynaklandığını, bilirkişi incelemesi yapıldığında sonucun bu şekilde çıkacağından emin olduklarını, süresinde ayıp ihbarında bulunmadığından aracı ayıplarıyla birlikte kabul etmiş sayılacağını, alıcının malı alırken gözden geçirmesi gerektiğini, davacının TBK 227/1deki seçimlik haklarından ücretsiz onarım hakkını kullandığını, bu nedenle malın ayıpsız misli ile değiştirilmesi yönündeki taleplerinin kabul edilemeyeceğini belirtmiş ve davanın reddini istemiştir.

Davalılardan ... Oto. A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle, davacının iddialarının gerçeği yansıtmadığını, davacının aracın maliki olmadığını, kiracısı olduğunu, bu nedenle dava açma hakkının olmadığını, davanın husumet yokluğundan reddini istediklerini, delil tespiti raporundaki hususları kabul etmediklerini, ayıbın zamanında ihbar edilmesi gerektiğini belirtmiş ve davanın reddini istemiştir.

Davalılardan ... A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle, servis formlarını inceleyemediklerini, kiracının seçimi ve talebi üzerine 3. Kişiden sağlanan malın ayıplı olmasından kiralayanın sorumlu tutulamayacağını, davacı ile davalı şirket arasında 13.04.2018 tarihli sözleşme imzalandığını, satıcısı ... Tic. A.Ş. olan 13.04.2018 tarihli fatura ile 1 adet ... plakalı 2018 model ... tipi ... marka paletli ekskavatörün satın alınarak davacı kiracıya teslim edildiğini, davalı şirketin hasım gösterilmesinin FKKna aykırı olduğunu belirtmiş ve davanın husumet yokluğundan reddini istemiştir.

DELİLLER

Taraflarca delil olarak; finansal kiralama sözleşmesi, faturalar, bilgi ve belgeler, ticari defter ve kayıtlar ile bilirkişi incelemesine dayanılmış olup gösterilen deliller toplanarak dosya arasına konulmuştur.

Dava konusu uyuşmazlık üzerinde talimat yolu ile yerinde keşif icra edilmiş olup alınan 01/02/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle, dava konusu iş makinesinin Çalışmasında herhangi sorun gözlemlenmediği, olağan çalışma şartlarını koruduğu, herhangi bir sorunu olmayan iş makinesinin AYIPLI OLMADIĞI, Hararet sorunu olmadığı, soğutma işlevini zorlu çalışma koşullarında da yerine getirebildiği, Son iki keşif tarihlerindeki çalışma saatleri açısından da irdelendiğinde çalışma koşullarının mevcut olduğu günlerde yaklaşık 12-14 saatlik bir günlük kullanıma sahip olmuş olduğu,

keşif tarihindeki genel durumu ile irdelenmesi neticesinde, BAKIMSIZ OLDUĞU, oluşmuş arızaların bakımsızlıktan kaynaklandığı ve gereği gibi giderilmeden kullanımına devam ediliyor olduğu, motor arızaları ve benzeri sorunlann iş^ ekipmanından kaynaklanmadığı, kullanıcı/kullanım hatalanndan kaynaklandığı,

Normal kullanım verileri gözlemlenen iş ekipmanının kullanılamamasının kullanım/kullanıcı hataları ve bakımsızlık sebeplerinden kaynaklandığı irdelenmiş olup, davacının davalılar veya iş ekipmanı kaynaklı bir sorun sebebiyle makineyi çalıştıramama durumuna rastlanılmadığından gelir kaybı oluşmayacağına ilişkin takdirin Mahkemeye ait olduğu ve periyodik bakımlarının, arızalara ilişkin onarımların zamanında ve gereği gibi yapılması durumunda çalışmasında bir sorun olmayacağı tespit edilmiştir.

GEREKÇE

Davacı ile davalılardan ... şirketi arasında Finansal Kiralama Sözleşmesi tanzim edildiği, sözleşmeye istinaden iş makinesinin davalılardan ... şirketinden satın alınarak kiralandığı, iş makinesinin ayıplı olduğu iddia edilerek davacı tarafından ayıplı aracın yenisi ile değiştirilmesi ve uğradığı zararın tazminini davalılardan tahsili talep edilmiştir.

Davacının davaya konu iş makinesini finansal kiralama yolu ile kiraladığı, davacı ile adı geçen finansal kiralama şirketi arasında yapılan sözleşme kapsamında davacının eldeki davayı açmaya hakkının bulunduğu, davacının (ayıba karşı tekeffül hükümleri gereği) aktif dava ehliyetinin bulunduğu anlaşılmıştır.

Davalılardan .... Tic. AŞ'nin iş makinesinin servisi olup, satış sözleşmesi ve garanti sözleşmesinin tarafı olmadığı görülmekte ise de; ayıplı olduğu iddia edilen iş makinesinin adı geçen şirket tarafından davacıya teslim edildiği, bu hali ile adı geçen davalının ayıplı malı teslim eden konumunda olduğu, ayrıca davacının dava dilekçesinde servisin söz konusu ayıpları ortadan kaldırmadığı yönünde iddialarının yer aldığı göz önüne alındığında, davalı .... San. Tic. AŞ'nin pasif husumet ehliyetinin bulunduğu kanaatine varılmıştır. (antalya bam 11 hd 2021/2067E. Sayılı ilam)

Tarafların iddia ve savunmaları doğrultusunda yapılan yargılama, toplanan deliller, keşif ve bilirkişi raporları ile dosya kapsamındaki tüm belge ve bilgiler birlikte değerlendirildiğinde; dava, finansal kiralama sözleşmesi uyarınca kiraya verilen iş makinesinin ayıplı olduğu iddiasıyla aracın yenisi ile değişimi ve oluşan zararın tahsili istemlerine ilişkin olup dava konusu iş makinesi üzerinde yapılan keşif sonucu alınan bilirkişi raporu uyarınca dava konusu iş makinesinin Çalışmasında herhangi sorun gözlemlenmediği, olağan çalışma şartlarını koruduğu, herhangi bir sorunu olmayan iş makinesinin AYIPLI OLMADIĞI, Hararet sorunu olmadığı,

soğutma işlevini zorlu çalışma koşullarında da yerine getirebildiği, Son iki keşif tarihlerindeki çalışma saatleri açısından da irdelendiğinde çalışma koşullarının mevcut olduğu günlerde yaklaşık 12-14 saatlik bir günlük kullanıma sahip olmuş olduğu, keşif tarihindeki genel durumu ile irdelenmesi neticesinde, bakımsız olduğu, oluşmuş arızaların bakımsızlıktan kaynaklandığı ve gereği gibi giderilmeden kullanımına devam ediliyor olduğu, motor arızaları ve benzeri sorunlann iş^ ekipmanından kaynaklanmadığı, kullanıcı/kullanım hatalanndan kaynaklandığı,

Normal kullanım verileri gözlemlenen iş ekipmanının kullanılamamasının kullanım/kullanıcı hataları ve bakımsızlık sebeplerinden kaynaklandığı irdelenmiş olup, davacının davalılar veya iş ekipmanı kaynaklı bir sorun sebebiyle makineyi çalıştıramama durumuna rastlanılmadığından gelir kaybı oluşmayacağı ve periyodik bakımlarının,

arızalara ilişkin onarımların zamanında ve gereği gibi yapılması durumunda çalışmasında bir sorun olmayacağı tespiti ile bu tespit mahkememizce yerinde görülmekle davanın talep edilen iş makinesinin değeri olan 104.000(yüzdörtbin) Euro nu iadesi talebi yönünden feragat nedeniyle ve ayıplı aracın ayıpsız yenisiyle değiştirilmesi ve zarar tazmini talepleri yönünden ise davanın esastan reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.