İstanbul 15. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/133 K.2024/770

Mahkememizde görülen Tazminat ((Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasında;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin ... plakalı 2005 model ... marka ticari aracın sahibi olduğunu, nakliye işi ile iştigal eden müvekkilinin aracı taşıma işlerinde kullandığını, 02.07.2020 tarihinde davalı ... A.Ş.'ye ait ... plakalı ... marka aracın sürücüsü davalı ... ...'nin, ...

Caddesinde seyir halindeyken direksiyon hakimiyetini kaybetmesi sonucu ilk olarak park halindeki ... plakalı araca daha sonra müvekkilinin park halinde bulunan aracına çarptığını, müvekkilin aracının bu kazada ağır hasar aldığını, davalı ... ...'nin bu kazaya tam kusuruyla sebebiyet verdiğinin 02.07.2020 tarihli kaza tespit tutanağı ile sabit olduğunu, kaza sonrası müvekkili aracını kaza mahallinden çekici ile servise çektirdiğini ve 944,00-TL çekici ücreti ödemek zorunda kaldığını, 03.07.2020 tarihinde servise çekilen aracın tamirinin 09.10.2020 günü tamamlandığını ve servisten müvekkiline teslim edildiğini,

nakliye işi ile iştigal eden müvekkilin aracın serviste kaldığı bu zaman diliminde aracını çalıştıramaması nedeniyle ticari kazanç kaybına uğradığını, ayrıca araçta meydana gelen ağır hasar ve yüksek tamir faturası nedeniyle müvekkilinin aracında değer kaybı meydana geldiğini, davalıların, müvekkilinin çekici masrafı ile ticari kazanç kaybı ve araç değer kaybı zararlarını müştereken ve müteselsilen tazmin etmesinin gerektiğini, kazaya sebebiyet veren ve işleteni davalı ... , A.Ş. olan ... plakalı aracın, davalı ... ...

Sigorta Şirketi tarafından sigortalı olduğunu, müvekkilin kaza sonucu uğradığı maddi zararının karşılanmasının davalı sigorta şirketinden talep edildiğini ancak davalı ... ...

Sigorta Şirketinin talebi reddettiğini belirterek; ihtiyati haciz talebinin kabulüyle, fazlaya dair diğer her türlü dava ve talep haklarımız saklı kalmak kaydıyla davanın kabulüne karar verilmesine, araç değer kaybı alacağından 1.500,00-TL (belirsiz alacak olarak), ticari kazanç kaybı alacağından 6.000,00-TL (belirsiz alacak olarak), çekici masrafı alacağı 944,00-TLolmak üzere toplamda 8.444,00-TL maddi tazminatın 02.07.2020 kaza tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile müvekkiline ödenmesine,

arabuluculuk vekalet ücreti dahil yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ...

Anonim Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının ihtiyati haciz talebinin kabul edilemez halde olduğunu, belirsiz alacak davası ancak taraflarca dava konusu olay sonucunda hesaplanamayan bir tutar varsa açılabileceğini, aksi halde davanın usulden reddinin gerektiğini belirsiz alacak davasının alacaklı olduğunu iddia eden kişilerin, hem zamanaşımını kesip hem de yargılama giderleri olan harçtan kurtulmasını sağlayacak bir yol olmadığını, belirsiz alacak davasının özelliği gereği alacaklı olduğunu iddia eden kişinin, ne kadar alacaklı olduğunu hesaplayamaması gerektiğini, davacı tarafın,

davacının davalı sigorta şirketine başvuruda bulunurken rahatlıkla hesaplayabildiği bu tutarları, mahkemeye başvururken hesaplayamamış olmasının mümkün olmadığını, kısmi dava açılması gerekirken, belirsiz alacak davası açılarak, hem kanunun tanımış olduğu bir hakkı kötüye kullanıldığını hem iyi niyet kurallarına aykırı davranıldığını hem de usulen hata yapıldığını, kazaya karışan aracın değer kaybının ispatlanması gerektiğini, bu hususta da davacının ispat yükü altında olmakla beraber, kaza tarihindeki değeri ile dava tarihindeki değerinin karşılaştırılabilmesi için, bilirkişi incelemesi gerektiğini,

kaza tespit tutanağı esas alınarak yapılacak bir inceleme sonucunda, müvekkil şirket adına kayıtlı aracın, yolun sağ tarafında park etmiş bir araca çarptıktan sonra yolun aynı yönünde sağ tarafta park etmiş bulunan davacıya ait araca gerçekten iddia olunduğu şekilde hasar vermesinin mümkün olup olmadığının belirlenmesi gerektiğini belirterek; haksız ve hukuksuz dayanaklarla ve taleplerle açılmış davanın reddine, mahkeme aksi kanaatte ise müvekkili şirkete yönelik iddiaların reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... ... Sigorta Şirketi'ne dava dilekçesinin tebliğ edildiği ancak davaya karşı cevap sunmadığı görüldü.

Mahkememizce alanında uzman bilirkişilerden kök rapor ve ek rapor alınmış dosya arasına konulmuştur.

Davacı vekili 26.08.2024 tarihli dilekçesi ile talep sonucunu toplam 84.490,00-TL olarak artırmak suretiyle dava değerini 92.934,00-TL olarak harçlandırmıştır. Bedel artırım dilekçesi davalı tarafa tebliğ olmuştur.

Dava: Haksız Fiilden Kaynaklanan Tazminat İstemine İlişkindir.

Davacının işleteni olduğu ... plakalı aracın; işleteni davalı ... ... A.Ş., sürücüsünün davalı ... ... olduğu, kaza tarihinde ZMMS'sinin ... Sigorta olduğu ... plakalı araç ile yaptığı 02.07.2020 tarihindeki kaza neticesinde oluşan değer kaybı, kazanç kaybı ve çekici masrafının tazmini için açılan iş bu tazminat davasında öncelikle kusur tespiti ardından zarar kalemleri için hesaplamalar yapılması gerekecek olup, mahkememizce de bu yönde hareket edilmiştir.

Kusur yönünden yapılan değerlendirmede; 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun Madde 47 /d “ Trafik işaret ve kurallarına uyma”, Madde 52/ b “Hızın gerekli şartlara uygunluğunu sağlamak “ ve 84 / g ve “ Asli kusurlu haller "maddelerini ihlal etmesi nedeniyle ... plakalı araç sürücüsü davalı ... ...' nin “ %100 oranında asli kusurlu olduğuna ilişkin rapor mahkememizce benimsenmiş ve bu doğrultuda hesaplamalar yapılmıştır.

Değer kaybına yönelik talebin incelenmesinde; davaya konu aracın onarıldıktan sonra mübadele ( rayiç ) değerinin olaydan önceki mübadele değerinden az olacağının kabulü gerekir. Çünkü tamamen onarılmış olsa bile bu araba tahribatın izlerini taşımaktadır. Onarılmış durumdaki değeri, ne kadar iyi onarılmış olursa olsun kural olarak aynı nitelikteki hiç hasara uğramayan araç değerinden düşüktür ve bu da cari değerinden kaybettirmektedir.

Değer kaybı, aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp, onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki farka ilişkin olup araçtaki değer kaybı belirlenirken, aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki 2. el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin tespiti ve arasındaki fark göz önüne alınarak belirlenmelidir.

(Yargıtay (Kapatılan ) 17. Hukuk Dairesi 2015/15003E.-2016/2856K. Sayılı İlamı). Bilirkişi heyeti tarafından belirtilen ilkelere göre araçtaki değer kaybı son ek rapora göre 2.500,00-TL olarak belirlenmiştir. Kaza yapan aracın yukarıda belirlenen somut özellikleri dikkate alındığında değer kaybı bedeli mahkememize kabul görülmüştür. ZMMS, işleten ve sürücü söz konusu gerçek zarardan müteselsilen sorumlu olacaktır.

Çekici masrafına yönelik talebin incelenmesinde; dava dilekçesine ek faturanın kabul edilebilir olduğu, masrafın zorunlu ve yapılması gereken bir olay neticesinde gerçekleştiği ve sonuç olarak gerçek zarara bağlı zarar niteliğinde olduğu anlaşılmakla; ZMMS, işleten ve sürücü söz konusu gerçek zarardan müteselsilen sorumlu olacaktır.

Talep edilen kazanç kaybına ilişkin zararın belirlenmesinde ise; hasara uğrayan aracın markası, özellikleri ve model yılı ile aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği dikkate alınarak objektif olarak hasara uğrayan aracın onarımı için gerekli süre ve emsal aracın ikamesinin kullanımı için ödenecek ücret ile bu aracın kullanılamadığı süre içerisinde elde edilen yararlar dikkate alınarak söz konusu zararın kapsamı belirlenmesi,

Yargıtay uygulamaları doğrultusunda uzman bilirkişi tarafından aracın kaç günde tamir edileceği, günlük kiralama bedeli, amortisman, yakıt v.s. giderler düşülerek araç kar mahrumiyetinin belirlenmesi gerekmektedir. Bilirkişi heyeti tarafından son ek raporda belirtilen ilkelere göre aracın yedi gün içinde tamir edilebileceği öngörülmüştür.

Söz konusu aracın günlük kazancı için gelen veriler ışığında ortalama tutar baz alınarak günlük kazanç kaybının 750,00-TL olduğuna ilişkin tespit, kazanın pandemi döneminde olduğu ve bu koşulların da değerlendirilmesiyle birlikte günlük kazanç kaybı miktarına ilişkin tespit mahkememizce kabul görmüş ve toplam yedi gün karşılığı olarak 5.250,00-TL kazanç kaybı oluştuğu tespit edilmiştir.

Gerçek zarar kapsamında kalmadığı için ZMMS sorumlu olmayacak ancak işleten ve araç sürücüsünün sorumluluğu söz konusu olacaktır.

Davacıya ait aracın ticari araç oluşu karşısında avans faizine hükmedilmiş ayrıca işleten ve sürücü kaza tarihinden, sigorta şirketi için ise temerrüde düştüğü tarihten itibaren faiz işletilmesine karar verilmiştir. Belirtilen açıklamalar ışığında aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.