İstanbul 15. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/151 K.2023/938

Birleşen .... ATM'nin 2023/... E, 2023/... K sayılı dosyası;

DAVA

İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 02/03/2023

KARAR TARİHİ : 12/12/2023

Mahkememizde görülen İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesi ile özetle; müvekkil şirketin ... nun işletme hakkına sahip olduğunu, davalının işletme hakkı müvekkil şirketinde bulunan otoyollarını ticari amaçla kullanan şahıslardan olduğunu, 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğü'nün Hizmetleri Hakkında Kanunun Geçiş Ücretini Ödememe ve Güvenliğinin İhlali başlıklı 30.maddesinin 5.fıkrası 4046,

3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde ''işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarında geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte bu ücretin 4 katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir'' hükmüne haizdir.

Davalının belirtilen tarihlerde otoyoldan ihlalli geçiş yaptığının davalının şirket tarafından işletilen otoyolu kullanmadığına dair itirazda bulunmadığını, itiraz dilekçesinde geçiş ücretlerine konu borcu kabul ettiğini, para cezasının ferilerine ilişkin taleplere itiraz ettiğini, geçiş esnasında ücret toplama sistemince otoyoldan geçen her aracın plakasının önden ve arkadan fotoğrafının çekildiğini, aracın plakası ile ... veya ... etiketinin okunduğunu,

sonuç olarak davacı şirketin sadece geçiş esnasında geçiş ücreti ödenmiş ise yada 15 günlük zaman zarfında yükümlülüğü olmamakla birlikte provizyon alındığı anda yeterli bakiye var ise geçiş ücretini tahsil kabiliyeti olduğunu, her an tahsil edebilmesi .../ ... hesaplarında yeterli bakiye varken tahsilata engel olmasının mümkün olmadığını, davalı tarafın geçiş yaptığı esnada .../ ... sisteminde yeterli bakiyenin olup olmadığını yahut sistemin tedarik ettiği banka ödeme kanalından kaynaklı bir sorun olup olmadığını müvekkil şirketin bilemeyeceğini, araştıramayacağını ve kendisine öyle bir sorumlulukta atfedilemeyeceğinin ortada olduğu,

davacı şirketin yasa tarafından kendisine verilen görevi yerine getirdiğini, işletmesi devredilen köprü ve otoyollar için alınması gereken cezalı tutar için işletmeci şirket aracı görünse de yasanın açık ifadesi karşısında bunun idari para cezası olmadığının açık olduğunun, 6100 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğü Teşkilat ve Görevleri Hakkındaki kanunun 30/5 maddesine göre geçiş ücretleri ve cezalardan araç maliklerinin sorumlu olduğu,

... ve ... kartlarından para çekilmemesi halinde davalının geçiş ücretini ödemek zorunda olduğunu, İstinaf Mahkemelerinin emsal kararlarında da bu hususun belirtildiğini, tüm bu sebeplerle davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

Davalıya dava dilekçesi usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş olup, davalı davaya cevap vermemiş ve duruşmalara da katılmamıştır.

Mahkememiz dosyası ile birleşen, mahkememizin 2023/... E sayılı dosyasında davacı vekili dava dilekçesi ile özetle; davacının işletiminde olan yerden davalıya ait aracın muhtelif tarihlerde kaçak geçiş ihlalinde bulunduğunu, buna dayalı olarak kaçak geçiş ücreti ile ceza tutarının ödenmediğini, hakkında başlatılan icra takibine haksız itirazda bulunulduğunu beyan ederek itirazın iptalini istemiştir.

Mahkememizce dosyanın Karayolları taşımacılığı konusunda uzmanlığı bulunan bilirkişiye tevdi ile her iki dava dosyasına esas icra takipleri yönünden (asıl ve birleşen dava dosyaları) davacının geçiş ücreti ve ceza tutarlarından kaynaklı alacak miktarının tespiti için alınan 19/06/2023 tarihli bilirkişi raporunun sonuç kısmında;

''Sayın MAHKEMENİN kararı doğrultusunda, davacı ... ... A.Ş. ile davalı ... ... arasındaki itirazın iptali davası ile ilgili olarak dava dosyasına mübrez deliller üzerinde yapılan ve detayları yukarıda verilen inceleme ve değerlendirme sonucunda, takdiri tamamen Sayın Mahkemeye ait olmak üzere;

1-) Davacı vekili tarafından dosyaya sunulan cd de ... plakalı araca ait giriş ve çıkış görüntülerinde plakanın açık ve net olarak görüldüğü,

2-) İhlalli geçişlerin olduğu 29.10.2020 tarihinden itibaren ... plakalı araçla, ilgili olarak ... bakiyesinin yeterli olmadığının dosyadaki mevcut belgelerden tespit edildiği, ürünün kara listede olduğu,

3-) Dosya içerisinde davalıya ait aracın, ihlalli geçiş ücretlerinin ödendiğine dair herhangi bir bilgi ve belgenin bulunmadığı,

4-) ... plakalı araçla esas dosya ile ilgili olarak toplamda 64 ihlalli geçiş gerçekleştiği ihlalli geçiş ücretinin 1.318,00 TL, ceza tutarı olarak da 5.272,00 TL, toplam ihlalli geçiş + ceza olarak 6.590,00 TL hesap edildiği,

5-) Aynı plakalı araçla Birleşik dosya ile ilgili olarak toplamda 29 ihlalli geçiş gerçekleştiği ihlalli geçiş ücretinin 700,55 TL, ceza tutarı olarak da 2.802,20 TL, toplam ihlalli geçiş + ceza olarak 3.502,75 TL hesap edildiği,

6-) Toplam ihlalli geçiş miktarının; 10.092,75 TL olduğu

7-) 6001 sayılı Kanun’ nun 30/5 maddesine istinaden davacının hem ihlalli geçiş ücretini hem de dört kat ceza tutarını talep etme hakkının var olduğu,'' görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.

İlgili yerlere müzekkereler yazılmış, cevabı yazılar dosya arasına alınmıştır.

GEREKÇE

Dava; hizmet sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili amacıyla başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali, takibin devamı ve icra inkar tazminatına hükmedilmesi talebine ilişkindir.

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkil şirketin ... nun işletme hakkına sahip olduğunu, davalının işletme hakkı müvekkil şirketinde bulunan otoyollarını ticari amaçla kullanan şahıslardan olduğunu, 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğü'nün Hizmetleri Hakkında Kanunun Geçiş Ücretini Ödememe ve Güvenliğinin İhlali başlıklı 30.maddesinin 5.fıkrası 4046,

3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde ''işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarında geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte bu ücretin 4 katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir'' hükmüne haizdir.

Davalının belirtilen tarihlerde otoyoldan ihlalli geçiş yaptığının davalının şirket tarafından işletilen otoyolu kullanmadığına dair itirazda bulunmadığını, itiraz dilekçesinde geçiş ücretlerine konu borcu kabul ettiğini, para cezasının ferilerine ilişkin taleplere itiraz ettiğini, geçiş esnasında ücret toplama sistemince otoyoldan geçen her aracın plakasının önden ve arkadan fotoğrafının çekildiğini, aracın plakası ile ... veya ... etiketinin okunduğunu,

sonuç olarak davacı şirketin sadece geçiş esnasında geçiş ücreti ödenmiş ise yada 15 günlük zaman zarfında yükümlülüğü olmamakla birlikte provizyon alındığı anda yeterli bakiye var ise geçiş ücretini tahsil kabiliyeti olduğunu, her an tahsil edebilmesi .../ ... hesaplarında yeterli bakiye varken tahsilata engel olmasının mümkün olmadığını, davalı tarafın geçiş yaptığı esnada .../ ... sisteminde yeterli bakiyenin olup olmadığını yahut sistemin tedarik ettiği banka ödeme kanalından kaynaklı bir sorun olup olmadığını müvekkil şirketin bilemeyeceğini, araştıramayacağını ve kendisine öyle bir sorumlulukta atfedilemeyeceğinin ortada olduğu,

davacı şirketin yasa tarafından kendisine verilen görevi yerine getirdiğini, işletmesi devredilen köprü ve otoyollar için alınması gereken cezalı tutar için işletmeci şirket aracı görünse de yasanın açık ifadesi karşısında bunun idari para cezası olmadığının açık olduğunun, 6100 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğü Teşkilat ve Görevleri Hakkındaki kanunun 30/5 maddesine göre geçiş ücretleri ve cezalardan araç maliklerinin sorumlu olduğu,

... ve ... kartlarından para çekilmemesi halinde davalının geçiş ücretini ödemek zorunda olduğunu, İstinaf Mahkemelerinin emsal kararlarında da bu hususun belirtildiğini, tüm bu sebeplerle davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

Davacı mahkememizin 2023/...

E sayılı dava dosyası ile yine davalı hakkında itirazın iptali, takibin devamı ve icra inkar tazminatına ilişkin davasını ikame etmiş, mahkememizce dosyalar arasındaki hukuki ve fiili irtibat bulunması ve usul ekonomisi de dikkate alınarak bu dosyanın mahkememiz dosyası ile birleştirilmesine karar verilmiş, mahkememizce dosya üzerinde yaptırılan bilirkişi incelemesi sonucunda hazırlanan mütalaa da; davacı vekili tarafından dosyaya sunulan CD de ... plakalı araca ait giriş çıkış görüntülerinde plakanın açık ve net olarak göründüğü,

ihlalli geçişlerin olduğu 29/10/2020 tarihinden itibaren ... plakalı araç ile ilgili olarak ... bakiyesinin yeterli olmadığının dosyadaki mevcut belgelerden tespit edildiği, ürünün kara listede olduğu, dosya içerisinde davalıya ait ihlalli geçiş ücretlerinin ödendiğine dair herhangi bir bilgi ve belgenin bulunmadığı, ... plakalı araçla asıl dosya 2023/...E dosyası ile ilgili toplamda 64 ihlalli geçiş gerçekleştiği, ihlalli geçiş ücretinin 1.318-TL, ceza tutarı olarak da 5.272-TL toplam ihlalli geçiş tutarının 6.590-TL hesap edildiği,

aynı plakalı araçla mahkememiz dosyası ile birleşen 2023/...E sayılı dava dosyası ile ilgili olarak toplamda 29 ihlalli geçiş gerçekleştiği, ihlalli geçiş ücretinin 700,55-TL, ceza tutarı olarak da 2.802,20-TL toplam 3.502,75-TL hesap edildiği, toplam ihlalli geçiş miktarının 10.092,75-TL olduğu yönünde mütalaa da bulunulduğu, mahkememizce bilirkişinin raporunun denetime uygun, hüküm vermeye yeterli olduğu kanaati hasıl olmuş, bilirkişi raporu ile de belirtilen hesaplamalar doğrultusunda davacının davasında haklı olduğu kanısı hasıl olmuş, davacının davasının kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.