İstanbul 15. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/599 K.2024/788

Mahkememizde görülen davanın yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA /Davacı vekili dava dilekçesinde ve özetle;

Davacı müvekkilinin ... AŞ. şirketinde ... numaralı hesap sahibi olduğunu , Davacının 01/05/2015 tarihinde kendisine sunulan ... programı üzerindeki hesabına toplam 11.600 Abd Doları depozito yatırdığını ve aynı tarihte açtığı işlemler sonucunda 183.807,77 Abd Doları kazanç elde ettiğini , Davacının aynı günün sabahında, mail adresi olan [email protected]'a [email protected] mail adresinden "Sayın ... ... , Sistemde yaşanan sorun nedeniyle piyasa ile uyumlu fiyatlardan gerçekleştirilemeyen 3:56 ve sonrasındaki emirleriniz Kaldıraçtı Alım-Satım İşlemleri Tebliğ'i Madde 10 çerçevesinde silinmiştir." mailini aldığını,

Davacının ... platformundaki hesabını kontrol ettiğinde yaptığı işlemlerin tamamının silindiğini gördüğü ve silme işleminden önce, yaptığı işlemlerin sonucunda açtığı pozisyonların hesap özetini bilgisayarlara kayıt ettiğini, Davalının, Davacının kazandığı parayı silmesi ve davacının yaptığı işlemleri ... platformu hesap özetinden tamamen yok etmesi, yasanın emredici düzenlemelerini ihlal teşkil ettiğini , davalı hesap özetini yok ederek, yapmış olduğu eylemin delilini ortadan kaldırmaya çalıştığını,

Davacının Davalıya gönderdiği mail ile silme işlemine gerekçe gösterilen, 10. Madde'nin gerekçelerini ve açtığı işlemlerin fiyat sağlayıcı kuruma iletildiğine dair LOG kayıtlarını istemesine rağmen karşı tarafın bu kayıtları göndermediğini, Davalının iptal gerekçesini bildirmediğini

Bu sebeple ... Noterliği'nin 22/05/2015 tarih ve ... sayılı İhtarnamesi keşide edilerek davalı tarafa tebliğ edildiğini , davalı tarafın sessiz kalması üzerine, davacı müvekkili tarafından ... İcra Müdürlüğü'nün 2015/... E. sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, Davalının borcumuz yoktur yönünde itirazda bulunduğunu belirterek ;

Davacının, ... AŞ. nezdindeki ... numaralı hesabından, Davacıya tanımlanan ... programı üzerinden yapmış olduğu işlemler neticesinde elde ettiği 183.807,77 ABD Doları kazanca ilişkin işlem ve hesap özetinin, karşı tarafça, mevzuata aykırı eylemlerle yok edilmesi ve gerekçesiz olarak silindiğini bildirmesi nedeniyle doğan alacağa ilişkin, ... İcra Müdürlüğü'nün 2015/... E. sayılı dosyasından yapılan icra takibine itirazın iptaline, takibin devamına, Davalı / borçlunun asıl alacağın %20'sinden az olmamak kaydı ile Davacıya icra inkar tazminatı ödemeye mahkum edilmesini, yargılama gideri ile birlikte vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP / Davalı vekili cevap dilekçesinde ve özetle ;

Davacının müvekkili şirketin ... nolu kaldıraçlı alım satım işlemleri müşterisi olduğunu, ... işlemlerinde kaldıraç kullanıldığını; bu işlemlerde müşterilerin %80'inin bütün parasını kaybederek zarar uğradığını , herkesin kaybettiği işlemlerde davacının kazandığını, her saatte işlem yapabildiği için Davacının da bu hakka sahip olduğu;

koruma amaçlı işlemin iptaline ilişkin yazının iki ay gecikmeli olduğunu, koruma amaçlı işlemlerin log kayıtlarının iletilmediğini , koruma amaçlı işlemin yapıldığı kuruluşun da "ana firma" olduğunu;Kaldıraçlı işlemlerde yatırımcıların %80'inin paralarını kaybettikleri yönündeki iddia gerçek dışı olduğunu, Davacının kaldıraçlı işlemleri, neredeyse yatırım kuruluşlarının yatırımcıların tüm nakit varlıklarını erittikleri, yasa dışı bir işlem gibi gösterdiği; oysa söz konusu işlemlerin Sermaye Piyasası Kanunu'nun 111-37.1 Tebliği'nde düzenlenen yasal birfinansal işlem olduğu,

bu nedenle "herkes kaybederken, davacının kazanması" gibi bir iddianın gerçek olmayacağını,

Dava konusu olaya konu işlemler, Türkiye'de resmi tatil olan 01 Mayıs 2015 günü, sabaha karşı dört saatlik zaman dilimi içinde, son derece dar işlem hacmine sahip Polanya para birimi Zloti üzerinde gerçekleştirildiğini, Sabaha karşı dört saatlik zaman dilimi içinde 208 işlem yapıldığı; Resmi tatil gününde sabaha karşı, Polonya Zlotisi üzerinde 208 işlem yapmanın, hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, Yeni Zelanda'daki saat farkıyla normal gösterme çabasının dayanaksız olduğunu,

Davacının sadece kendisinin yaptığı işlemlerin iptal edildiği iddiasının dayanaksız olduğu; aynı anda üç yatırımcının işlemlerinin de iptal edildiğini, Davacının, likidite sağlayıcı kuruluş'a koruma amaçlı işlemlerin iptal yönetimine ilişkin iddialarının dayanaksız olduğunu, belirterek; Kötü niyetli olarak ve hukuki dayanaktan yoksun olarak açılan davanın reddine ve takibin iptaline; davacının reddedilen talep tutarının%20'den aşağı olmamak kaydıyla haksız ve kötü niyetli takip tazminatına mahkum edilmesine , yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacıya tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; İİK.nun 67. maddesi hükmüne dayalı olarak açılmış olup, yapılan ilamsız icra takibine karşı davalının vaki itirazının iptali ve icra inkar tazminatı ile sorumlu tutulması istemine ilişkindir. Mahkememizce 12/07/2018 tarih, 2015/... esas, 2018/... karar sayılı karar ile davanın kabulüne ilişkin karar verilmiştir.Karar davalı tarafça istinaf edilmiş, ... Mahkemesi ... Hukuk Dairesi, 01/07/2021 tarih, 2018/... esas, 2021/... karar sayılı ilamı ile istinaf talebini esastan reddetmiştir. Davalı vekili istinaf kararını temyiz etmiş, dosya Yargıtay'a gönderilmiş,Yargıtay ... Hukuk Dairesi 22/03/2023 tarih, 2021/... esas, 2023/... karar sayılı ilamında:

"...Davalı şirket müşterisi olan davacı tarafından yapılan kaldıraçlı işlemler davalı tarafından III-37.1 sayılı Tebliğ'in 29 uncu maddesi, taraflar arasındaki Kaldıraçlı Alım Satıma Aracılık Sözleşmesi'nin 8 ve 11 inci maddelerine dayanarak iptal edilmiştir.

Davalı, davacının sisteme ilettiği emirlerin tamamının gerçek kur değerlerinden farklı olduğunu, veri sağlayıcısının ekranındaki değerlerin teknik nedenlerle gerçeğe aykırı olduğunu ve davacının bu durumu bilerek kötüniyetli işlem yaptığını iddia etmektedir.

III-37.1 sayılı Tebliğ'in 29 uncu maddesi, Seri:V No:125 Kaldıraçlı Alım Satım İşlemleri ve Bu İşlemleri Gerçekleştirebilecek Kurumlara İlişkin Esaslar Hakkında Tebliğ'in 10 uncu maddesi ve taraflar arasındaki sözleşmenin 8 ve 11 inci maddesi aynı doğrultuda olup, belirtilen koşullar gerçekleştiğinde aracı kuruma emirleri iptal yetkisi vermekte ise de, aynı zamanda gerçekleşmiş müşteri emirlerinin aracı kurumlarca iptal edilemeyeceği ve değiştirilemeyeceği de belirtilmiştir.Dosya kapsamında bulunan bilirkişi heyetinden alınan kök ve ek raporda;

gerçekleşmiş müşteri emirlerinin iptal edilemeyeceği, davacının emirleri doğrultusunda yapılan işlemlerin iptal edilmesini haklı gösterecek bir sebep bulunmadığı ifade edilmiş, İlk derece mahkemesince de işbu raporlar doğrultusunda benzer gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir.

Ancak, davalı tarafından, konuya ilişkin olarak SPK'ya yapılan şikayet nedeniyle Kurul nezdinde de inceleme yapıldığı, bu sebeple inceleme dosyasının SPK'dan celbedilmesi istenmiş ise de mahkemece bu talebinin kabul görmediği, davalının bilgi istemesi üzerine SPK tarafından işlemlerin III-37.1 sayılı Tebliğ'in 29 uncu maddesine uygun olduğu ve yapılabilecek herhangi bir işlemin olmadığı bildirilmiştir.

Ayrıca, yine davalı tarafından dosyaya sunulan sermeye piyasası alanında çalışmış uzmanlarca hazırlanan 12.12.2016 tarihli raporda, bilirkişi raporunun aksine, uyuşmazlık konusu iptal işlemlerinin III-37.1 sayılı Tebliğ'in 29 uncu maddesinin birinci fırkasının (c) bendi ile ikinci fıkrası hükümleri çerçevesinde davalının sahip olduğu hukuka uygun bir hakkın kullanımı olduğu, davalı tarafından koruma amaçlı açmış olduğu işlemlerin likidite sağlayıcı tarafından iptal edilmesi üzerine, ilgili pozisyonların alınmasına gerekçe olan davacı pozisyonlarının iptalinde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

2. Bu durumda mahkemece öncelikle konuya ilişkin şikayet üzerine inceleme yapan SPK'dan inceleme dosyasının celbedilerek dosyaya kazandırılması, sonrasında SPK'nın inceleme dosyası da değerledirilerek hükme esas alınan bilirkişi raporu ile uzman görüşü içeren bilimsel mütalaa arasındaki çelişkinin giderilmesi için konunun uzmanı olan bilirkişilerden oluşacak yeni bir heyetten rapor alınması ve sonucuna göre bir karar verilmesi gerektiğinden, eksik inceleme ile davanın reddine dair verilen kararın bozulması gerekmiştir. " gerekçesi ile Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ortadan kaldırılmasına, ilk derece mahkemesi kararının bozulmasına karar vermiştir.

Mahkememizce Yargıtay ... Hukuk Dairesi'nin 22/03/2023 tarih ve 2021/... Esas 2023/... Karar sayılı bozma ilamına uyularak yargılamaya devam edilmiştir.

SPK inceleme dosyası celp edilerek, hükme esas alınan bilirkişi kök ve ek raporları ile, davalı tarafından sunulan mütalaa arasındaki çelişkinin giderilmesi bakımından bilirkişiler Dr. ..., Doç. Dr. ... ... ve Prof. Dr. ... ın düzenlediği 22/10/2024 tarihli bilirkişi raporu alınmıştır.Alınan rapor denetlemeye ve hüküm vermeye yeterli bulunmuş, hükme esas alınmıştır.

Tüm dosya kapsamına göre;

Davacı ile davalı şirket arasında Kaldıraçlı İşlemler Çerçeve Sözleşmesi ve eki protokollerin bağıtlandığı, davacının bu sözleşme gereğince Kaldıraçlı Alım-Satım İşlemleri yaptığı, davacının 01/05/2015 tarihinde saat: 03.56-07.50 arasında gerçekleştirdiği yaklaşık 280 adet işlem sonucu 183.807,77 ABD Doları kazanç elde ettiği ,davalı aracı kurumun 01/05/2015 tarihinde Saat: 10:19:10'da davacıya gönderdiği e-mailde likidite sağlayıcı şirketin "sistemimizde olmayan bir fiyatla gönderildiklerini ve sistem tarafından ret edildiklerini tespit ettik." şeklindeki açıklamasına dayanarak davacının yaptığı işlem kayıtlarını sildiği taraflar arasında tartışmasızdır.

Dava dilekçesinde ve gerekse davalının Sermaye Piyasası Kurulu'na yapmış olduğu şikayet başvurusunda emirlerinin Kaldıraçlı Alım Satım İşlemleri Tebliği'nin Madde 10 çerçevesinde silinmesi ifadesi yer almakta ise de, sözkonusu emirlerin log kayıtlarının davalı aracı kurumun sisteminde izleniyor olması nedeniyle davalı aracı kurum tarafından gerçekleştirilen işlemin kaldıraçlı emirlerin iptali niteliğindedir.

Davalının emir iptali bildiriminde belirttiği mülga Kaldıraçlı Alım Satım İşlemleri ve Bu İşlemleri

Gerçekleştirebilecek Kurumlara İlişkin Esaslar Hakkında Tebliğ (Seri: V, No: 125) 10. Madde metni

aşağıda belirtilmiş olup, bu metin birebir uyuşmazlık konusu kaldıraçlı emrin verildiği zaman yürürlükte olan

III-37.1 sayılı Yatırım Hizmetleri ile Yan Hizmetlere İlişkin Esaslar Hakkında Tebliğ’in 29.maddesiyle aynıdır.

“Emir iptali

MADDE 10- (1) Gerçekleşmiş müşteri emirleri aracı kurumlarca iptal edilemez veya değiştirilemez.

Ancak;

a) İtiraz üzerine müşteri lehine bir iyileştirme yapılması amacıyla,

B) İşlem platformunda meydana gelen teknik bir sorun nedeniyle ortaya çıkan müşteri mağduriyetinin

giderilmesi amacıyla,

c) Müşteri emrinin alınması sonrasında, aracı kurumun söz konusu emre ilişkin olarak başka bir

kuruluş nezdinde korunma amaçlı olarak almış olduğu pozisyonun karşı tarafça iptal edilmesi veya

fiyatının değiştirilmesi durumunda,

emir iptali veya fiyat değişikliği yapılabilir.

(2) Aracı kurum, birinci fıkranın (b) bendi kapsamında bir işlem tesis etmek isterse, teknik sorundan olumsuz olarak etkilenmiş olan tüm müşteriler için söz konusu uygulama gerçekleştirilir. Birinci

fıkranın (c) bendi kapsamında bir emir iptali veya fiyat değişikliği gerçekleştirilmesi halinde ise, ilgili

müşterilere gerekçesi ile birlikte en seri iletişim aracıyla bildirim yapılır.

(3) Bekleyen emirlerin hangi koşullar altında iptal edilebileceğine veya fiyatlarının

değiştirilebileceğine ve müşteri hesaplarının hangi koşullarda işleme kapatılabileceğine ilişkin

hususlar çerçeve sözleşmede belirlenir.”

şeklindedir.

Emir iptalinin Müşteriye Bildirilmesi ;11.07.2013 tarih ve 28704 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan III-37.1 sayılı “Yatırım Hizmetleri ve

Faaliyetleri ile Yan Hizmetlere İlişkin Esaslar Tebliği”nin (III-37.1 sayılı Tebliğ) “Kaldıraçlı İşlemlerde

Emir İptali” başlıklı 29’uncu maddesinin (2) bendi, uyuşmazlık konusu olay tarihi itibariyle

yürürlükteki hükmüne göre, maddenin birinci fıkranın (c) bendi kapsamında bir emir iptali veya fiyat

değişikliği gerçekleştirilmesi halinde ise, ilgili müşterilere gerekçesi ile birlikte en seri iletişim aracıyla

bildirim yapılır.

Dava konusu olayda davalı aracı kurum davacının gerçekleştirdiği 208 adet işlemin iptalini 1 Mayıs 2015 tarihinde saat 10.19’da yatırımcının e-mail adresine bildirmiştir. Bu bildirimin yapıldığı konusunda taraflar arasında herhangi bir uyuşmazlık bulunmamaktadır.

Davalı aracı kurumla likidite sağlayıcı kuruluşun (... Limited, Yeni Zelanda) 03.02.2014 tarihinde kaldıraçlı işlemlere yönelik olarak “likidite sağlayıcılık sözleşmesi” imzaladığı sabittir.

Sermaye Piyasası Kurulu’da davacının uyuşmazlık konusu ile ilgili olarak davacı aracı kurumu şikayetine ilişkin yapmış olduğu inceleme sonucunu bildiren 31.08.2015 tarih ve ... sayılı yazısında davacının yaptığı tüm işlemlerin davalı aracı kurum tarafından ... Limited(Yeni Zelanda) nezdinde hedge edildiği, yapılan hedge işlemlerinin tümünün nezdinde hedge işlemi yapılan kurum tarafından “invalid price” açıklaması ile iptal edildiği, bu çerçevede davalı aracı kurumun davacının emirlerini iptal etmiş olduğunu belirtmiştir.

Sermaye Piyasası Kurulu sözkonusu incelemesinde davalı aracı kurum tarafından yapılan işlemin yapıldığı günde yürürlükte olan III-37.1 sayılı Yatırım Hizmet ve Faaliyetleri ile Yan Hizmetlere İlişkin Esaslar Hakkında Tebliğ’in 29uncu maddesine uygun olduğu ve davacıya gerekli bildirimlerin yapıldığı hususlarını tespit ettiğini, söz konusu tespit ve değerlendirmeler çerçevesinde uyuşmazlık konusu işlemlere ilişkin davacının davalıyı şikayetine ilişkin olarak Sermaye Piyasası Kurulu’nca yapılabilecek herhangi bir işlem olmadığını bildirmiştir.

Dava dosyasında bulunan bilirkişi kök ve ek raporlarında uyuşmazlık konusu işlemlerin iptali ile ilgili III-37.1 Sayılı Tebliğin 29uncu maddesi dışında belirtilen, III-37.1 Sayılı Tebliğin 19 ve 30. Maddeleri ile III-39.1 sayılı Yatırım Kuruluşlarının Kuruluş ve Faaliyet Esasları Hakkında Tebliği’nin 26.maddelerinin değerlendirme bölümünde ayrıntılı olarak belirtildiği üzere uyuşmazlık konusu kaldıraçlı emir iptalleriyle ilgisinin kurulamadığı hükme esas alınan raporda açıklanmıştır.

Davacının yaptığı uyuşmazlık konusu kaldıraçlı işlemlerin davalı aracı kurum tarafından likidite sağlayıcı olarak yazılı sözleşme yaptığı ... Limited(Yeni Zelanda)’e korunma amaçlı olarak gönderildiği, korunma amaçlı likidite sağlayıcı kuruma gönderilen uyuşmazlık konusu işlemlerin, korunma işlemi yapılan kurum tarafından sistemlerine piyasada olmayan bir fiyatla gönderildiklerinden “geçersiz fiyat” açıklaması ile log kayıtları da belirtilerek iptal edildiği, bu çerçevede davalı aracı kurumun davacının emirlerini iptal etmiş olduğu, bu kapsamda davalı aracı kurumun kaldıraçlı emir iptali işleminin ve müşteriye iptal bildiriminin SPK III-37.1 sayılı tebliğin 29 uncu maddesinin (c ) bendi ve devamına uygun olduğu belirlenmiştir.

Alınan bilirkişi raporu doğrultusunda ispat edilmeyen davanın reddine karar vermek gerekmiştir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle; HÜKÜM /.

1-Sabit olmayan davanın reddine, 2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince peşin alınan 6.102,86-TL den 427,60-TL nispi karar harcının mahsubu ile kalan 5.675,26-TL harcın karar kesinleştiğinde talep halinde davacıya iadesine, 3-Davalı vekili lehine karar tarihindeki avukatlık asgari ücret tarifesi üzerinden hesap olunan 76.743,07-TL nispi vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,

4-Davalının yapmış olduğu 30.255-TL tebligat gideri ve bilirkişi ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına, 6-HMK 333. md. uyarınca yatırılan ve bakiye kalan gider avansının kararın kesinleşmesi sonrası talebi halinde yatırana iadesine, Davacı vekilinin ve davacı vekilinin yüzlerine karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde Yargıtayda temyiz yasa yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 19/12/2024

Başkan ... · ¸e-imzalıdır · Üye ... · ¸e-imzalıdır · Üye ... · ¸e-imzalıdır · Katip ... · ¸e-imzalıdır