İstanbul 15. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/164 K.2025/505

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ticari Satımdan Kaynaklanan Semenin Tenzili) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA /Davacı vekili dava dilekçesinde ve özetle;

Davacı vekilinin mahkememize vermiş olduğu dava dilekçesinde özetle.

Davacı ile davalı şirket arasında "... " plastik atık parçalama makine imalatı ve teslimi için makine İmalat Sözleşmesi akdedildiğini, davacı kendisine düşen yükümlülükleri eksiksiz bir şekilde yerine getirdiğini, sözleşmede belirtilen ödeme takvimine uyarak tüm ödemeleri zamanında ve eksiksiz yaptığını, sözleşme konusu makine ayıplı olarak davacıya teslim edildiğini, söz konusu bu ayıp tasarım ve imalat hatasından kaynaklı ağır kusurlu olarak teslim edilen gizli bir ayıp olduğunu, davacının uğradığı üretim kaybı zararının davacıya ödenmesi gerektiğini,

plastik atık parçalama makinasının ayıplı değeri ile ayıpsız değeri arasındaki farkın hesaplanarak ayıpsız bedelinden indirilmesini, davalı tarafından yapılıp teslim edilen plastik atık parçalama makinasına ilişkin sonradan ortaya çıkan bu hususlar ürünün tasarım ve imalat yapımındaki hata ve eksikliklerden meydana geldiği açık olmakla birlikte sonradan ortaya çıkan gizli ayıp niteliğinde olduğunu bu nedenlerle ayıp nedeniyle üründe oluşan şimdilik 10.000,00 TL nin davalıdan temerrüte düşürüldüğü 09/06/2020 tarihinden itibaren işletilecek ticari faiz ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesini,

fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydı ile uzman bilirkişiler tarafından hesaplandığında artırılmak üzere şimdilik 500,00 TL maddi zararın davalının temerrüte düşürüldüğü 09/06/2020 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiliyle davacıya ödenmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP /Davalı vekili cevap dilekçesinde ve özetle; Davanın yetkili mahkemede açılmadığını, yetkiye ilişkin itirazlarının bulunduğunu, İstanbul Çağlayan Mahkemeleri ve İcra Dairelerinin yetkili olduğunu, davacı tarafın gözden geçirmeyi ve bildirimde bulunma külfetini ihmal edip süresinde ihbar yükümlülüğünü yerine getirmediğini, hukuka açıkça aykırı açılan davanın reddine, yargılama harç ve masraflar ile kanuni vekalet ücretinin davacı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Dosya muhteviyatında bulunan sözleşme gereğince Sözleşme konusu işin Makine Adı: ... Toplam Fiyat: 170.000,00 TL olduğu, Yukarıdaki İş Konusu tek Makine için ödenecek toplam meblağ 170.000,00 TL net olup sadece KDV ve nakliyesi İş Sahibine aittir ve işe dair tüm masraflar dahil olduğu, Kesin siparişle birlikte 70.000,00 TL nakit.

30.000,00 TL 3 aylık çek ile ödeneceği ve Bakiyesi teslimat esnasında 30-60-90 gün vadeli çeklerle ödenecek olduğu, İş Kalıp Sözleşmenin imzalanması ve nakit avansın hesaba geçmesi tarihlerinden itibaren (hangisi daha geç ise o tarih baz alınarak) başlayacak ve 65.gününde teslim edileceği ve yerinde devreye alınmış olduğu, sözleşmenin 23.07.2019 tarihinde iki nüsha olarak tanzim ve imza edilmiş olduğu, altında işi yapan ... Ltd Şti kaşe ve imzası ile iş sahibi ...

A.Ş. kaşe ve imzanın var olduğu anlaşılmıştır.

Alınan bilirkişi raporunda özetle, Makine üzerinde tespit edilen ayıp tasarım ve imalat hatalarından kaynaklandığı için gizli ayıp olduğu, makinenin tasarım ve imalat hataları nedeniyle bıçak kırdığı ve parçalanmış plastik parçaların büyük bir kısmının tambur altında mevcut bulunan elek ile parçalayıcı tambur arasındaki boşlukta biriktiği, çok az miktarının elek deliklerinden geçerek zemine döküldüğü, bu durumun makinedeki gizli ayıplardan kaynaklandığı, Makine imalatın istenilen kalite ve düzeyde yapılmasını sağlamadığı için gizli ayıpları nedeniyle %75 oranında kusurlu olduğu,

206.000 TL bedel üzerinden %75 oranında indirim yapılması durumunda, 154.500 TL indirim yapılması gerektiği, Üretim kaybı zararı olup olmadığının tespiti için üretime ait somut verilen belgeleriyle sunulması gerektiği, gerekli belgelerin sunulması halinde üretim kaybı zararı olup olmadığının bilirkişi heyeti tarafından değerlendirilebileceği tespit edilmiştir.

Davacı vekili ıslah dilekçesi ile talep sonucunu Dava konusu makinedeki ayıp nedeniyle doğan zararlara -ayıp oranında indirim bedeline esas olmak üzere,11.03.2025 tarihli bilirkişi raporu esas alınarak 10.000 TL den, 144.500 TL daha artırılmak suretiyle dava değerini toplam 154.500 TL olacak şekilde davalının temerrüte düşürüldüğü 09.06.2020 tarihinden itibaren işletilecek ticari faizi ile birlikte davalından tahsiliyle davacıya ödenmesine şeklinde belirtmiştir.

HUKUKİ NİTELENDİRME ve GEREKÇE

Dava, Ayıp nedeniyle satış bedelinde ayıp oranında indirim ve oluşan üretim kaybı zarar bedelinin istemine ilişkindir.

6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkındaki Kanun'un 11/1. maddesinde; malın ayıplı olması durumda tüketicinin seçimlik hakları düzenlenmiştir. Bu seçimlik haklarda tüketici; bedel iadesini de içeren sözleşmeden dönme, malın ayıpsız misliyle değiştirilmesi veya ayıp oranında bedel indirimi ya da ücretsiz onarım isteme haklarına sahiptir. Satıcı, tüketicinin tercih ettiği bu talebi yerine getirmekle yükümlüdür. Tüketici seçimlik haklarından herhangi birisini kullanabilecektir. Ne var ki, tüketici bu hakkını kullanırken 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 2.maddesinde ifadesini objektif iyiniyet (dürüstlük) kuralları içerisinde hareket etmek zorundadır.

Bu açıklamalar ışığında somut olay değerlendirildiğinde; dava konusu taraflar arasında akdedilen 23/07/2019 tarihli Makine İmalat Sözleşmesi ile.

"1000x 1000 ... makinasının 170.000 TL+KDV=206.000 TL bedelle ve 65 gün süre içerisinde teslim edilmek üzere davalı ... firması tarafından taahhüt edildiği, 09.06.2020 tarihli Tutanak ile Makinenin 21.10.2021 tarihinde bıçak kırdığı, yeni takılacak bıçaklar ile yüzüklerinin eğri olduğu, bıçakların ... firması tarafından taşlanmamış olduğu beliritlmekle makinenin geri gönderilmesine karar verildiği ve 30.01.2020 yeni ... ... ... firmasına teslimine karar verildiği, Mekanik arızaları olan makinenin 26.06.2020 tarihinde ... firmasına teslim edildiği,

Makinenin, işletmede bardak, kase v.b. plastik gıda kapları üretimi yapan diğer makinalardan çıkan işlevi bitmiş plastik levhaların rulo haline getirilmesi ile oluşan plastik atıkların (... bobin) küçük parçalara bölünerek geri dönüşümünün sağlanması için imal edildiği, iddiaya ilişkin olarak Makinedeki ayıbın tasarım kaynaklı olduğu, parçalama tamburları üzerindeki kırma veya parçalama alanına bırakılan rulo halindeki plastik atıkların bıçaklar yardımı ile parçalandığı,

parçalanan plastiklerin tamburun alt tarafına geçtiği ancak parçalanmış plastik parçaların büyük bir kısmının tambur altında mevcut bulunan elek ile parçalayıcı tambur arasındaki boşlukta biriktiği, çok az miktarının elek deliklerinden geçerek zemine döküldüğü anlaşılmakla ... plastik atık parçalama makinasının deneme çalışmaları esnasında taahhüt edilen işleri yerine getiremediği, geri dönüşüm içerisine atılan plastiklerin atıkları tambur ile elek arasındaki kısmının altında biriktirdiği, onaya çıkan bu açık ayıbın tasarım ve imalat hatalarından kaynaklandığı,

plastik atık parçalama makinasının ya da diğer adıyla ... makinasının ayıplı olduğu hususları tespit edilmekle bu kapsamda yapılan teknik incelemeler sonucunda.

Makine üzerinde tespit edilen ayıp tasarım ve imalat hatalarından kaynaklandığı için gizli ayıp olduğu, Makinenin tasarım ve imalat hataları nedeniyle bıçak kırdığı ve parçalanmış plastik parçaların büyük bir kısmının tambur altında mevcut bulunan elek ile parçalayıcı tambur arasındaki boşlukta biriktiği, çok az miktarının elek deliklerinden geçerek zemine döküldüğü, bu durumun makinedeki gizli ayıplardan kaynaklandığı,

Makine imalatın istenilen kalite ve düzeyde yapılmasını sağlamadığı için gizli ayıpları nedeniyle %75 oranında kusurlu olduğu tespiti ile buna göre belirlenen 206.000 TL bedel üzerinden %75 oranında indirim yapılması durumunda, 154.500 TL indirim yapılması gerektiği kanaati ile bu talep sunulan ıslah dilekçesi de dikkate alınarak kabul edilmiş,

Üretim kaybı zararı olup olmadığının tespiti için ise üretime ait somut verilen belgeleriyle sunulması gerekmiş olup buna ilişkin davacı tarafından sunulan somut bir delil olmaması nedeniyle üretim kaybı zararı olup olmadığının tespit edilememesi üzerine bu talep ispatlanamadığından reddedilerek davanın kısmen kabulüne dair karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. (taraflar arasında 19/06/2020 tarihinde düzenlenen taahhütname uyarınca makinenin 15 gün içinde bakımının yapılacağı belirtilmiş olup makine davalıya 26/06/2020 tarihinde teslim edilmekle bakımının yapılması için ön görülen 1 5 günlük süre sonu olan 13/07/2020 tarihi

davalının temerrüt tarihi olarak kabul edilmiştir.)

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır