İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/486 K.2020/381

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Taraflar arasında akdedilen 16/02/2016 tarihli sözleşmenin esaslı unsurlarından olan ödeme koşullarına uyulmaması koşuluna aykırılık sebebiyle müvekkilinin 56.400,60-TL hizmet bedeli alacağının tahsili amacı ilşe yapılan icra takibi başlatıldığını, müvekkili şirketin, unvanından da anlaşılacağı üzere ... tarafından üretilen ... , ..., vb. ... nevinin satış ve pazarlaması ile iştigal ettiğini, davalı ile müvekkili şirket arasında 16/02/2016 tarihli ... satım sözleşmesinin imzalanmış olduğunu, işbu sözleşmenin 2.4 maddesinde müşterinin ödeme koşullarına uymaması vb. Hallerde müvekkil şirketin,

işbu sözleşmeyi hiçbir ön ihbara gerek kalmaksızın derhal feshedebilir, hükmünün yer aldığını, anılan sözleşme gereğince davalı tarafından fatura borcunun ödenmemesi sebebiyle cari hesap borcunun tahsili amacıyla Davacı müvekkil şirket tarafından .... İcra Müdürlüğü'nün 2018/...

E. Sayılı dosyası nezdinde davalı aleyhine yasal takip başlatıldığını ve akabinde ...Noterliği'nin 09.03.2018 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile 16/02/2016 tarihli sözleşmenin feshedildiği ve sözleşmenin 2.1 maddesi gereğince A seri 248375 sıra numaralı 56.400,60-TL bedelli fatura davalıya tebliğ edilerek işbu fatura bedelinin ödenmesinin ihtar edildiğini, ancak davalının ....

Noterliğinin 16/03/2018 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile fatura içeriğini kabul etmediğini ve faturayı iade etiğini ihtar ettiğini, davalının bu tutumunun hem TTK 20/2 maddesin belirtilen her tacirin, ticaretine ait bütün faaliyetlerinde basiretli bir işadamı gibi hareket etmesi lazım olduğunu, tacir olma hükümlerine aykırılık, hem de M.K 2/1 maddesinde belirtilen herkes haklarını kullanmakta ve borçlarını ifada hüsnüniyet kaidelerine riayetle mükelleftir, hüsnüniyet kaidelerine riayet etmediğini gösterdiğini, 16/02/2016 tarihli sözleşmenin 2.1 maddesinde,

2 yıllık süre içerisinde kotanın gerçekleştirilmemesi durumu halinde müşteri ...'nın kendisine ödemesi gereken münhasır yatırım destek bedelinin tamamını almış ise aldığı katılım bedelinin gerçekleştirmediği satış ile oranlanması sonucu bulunacak miktarlarını ...'ya iade edeceğini kabul ve taahhüt ettiğini, şeklinde ve sözleşmenin 5-c maddesin '' ..., müşteri'ye işyerinin işletilmesine katkıda bulunmak amacı ile 50.848,00-TL+KDV hizmet bedeli faturası karşılığında nakit ödeme yapacağını, şeklinde düzenlendiğini, davacı müvekkil şirket tarafından davalıya işbu nedenle 24/03/2016 tarihinde 54.139,58-TL ödenmiş olduğunu,

davalının katılım bedelinin gerçekleştiremediği satış ile oranlanması sonucu bulunan 47.797,12-TL + KDV olmak üzere toplam 56.400,60-TL hizmet bedelinin alacağının tahsili için .... İcra Müdürlüğü'nün 2018/...

E: sayılı dosyası ile davalı aleyhine icra takibi yapılmış ise de davalı borçlu borcu bulunmadığı gerekçesiyle takibe itiraz ettiğini ve takibin durmasına neden olduğunu, davalının itirazının iptalini, takibin devamını, davalının %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesini, yargılama giderleri ile yasal vekalet ücretinin davalı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalıya çıkarılan tebligatların usulüne uygun olarak tebliğ edildiği ancak herhangi bir cevap dilekçesinin sunulmadığı anlaşıldı.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava; faturaya dayalı alacak istemi ile başlatılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir. ... İcra Müdürlüğü'nün 2018/... E. Sayılı dosyası (dava konusu) celp edilmiştir. ... İcra Müdürlüğü'nün 2018/... E. Sayılı dosyası (aynı taraflar arasında farklı alacak istemi ile başlatılan) celp edilmiştir. Taraflar arasındaki sözleşme ile mahkememiz ara kararı gereğince davacı vekilince sözleşme süresi boyunca davalı tarafa yapılan satışları gösterir şekilde irsaliyeli/faturalarını ve davalı tarafa yatırım destek bedelinin ödendiğini gösterir delillerinin ibraz edildiği görülmüştür.

Mahkememiz ara kararı ile görevlendirilen mali maüşvir bilirkişi ... marifetiyle hazırlanan 15/06/2020 tarihli bilirkişi raporunda özetle; ''...Davacı tarafça incelemeye ibraz edilen.

2016,2017,2018 ve 2019 yılları yasal defterlerinin E-Defter tabi olduğunu, E-Defter tabi yevmiye ve kebir defterlerinin E-Beratlarının yasal süresinde verildiğini, tasdike tabi envanter defterlerinin açılış tasdiklerinin ise yasal süresinde yaptırıldığını, davalı tarafça yasal defter ve kayıtları incelemeye ibraz edilmediğini, bu nedenle dava konusu olaylar yönünden davalı yasal defter kayıtları üzerinde herhangi bir inceleme yapılmadığını,

taraflar arasındaki 16/02/2016 tarihli ... satım sözlemesi gereğince davalının ödeme koşullarını uyup uymadığı hususunda davacı yasal defter kayıtları incelendiğinde davacının davalıdan 31/07/2017 tarihi itibariyle 3.661,78-TL alacaklı olduğu yönde bakiyesinin bulunduğu bu bakiye ile ilgili olarak da davacının ... İcra Müdürlüğü'nün 2018/...

E. Sayılı dosya ile 28/02/2018 tarihinde 3.661,78-TL icra takibi başlattığını, davacı yasal defter kayıtları incelendiğinde davalı tarafça davacıya yatırım destek bedeli karşılığında 08/03/2016 tarih ve 60.000,64-TL tutarında fatura düzenlendiğini, söz konusu fatura karşılığında davacının davalıya 24/03/2016 tarih ve 54.139,58-TL iş bankası ile nakit ödeme yaptığını, bakiye 5.861,06-TL'nin ise 16/02/2016 tarih ve 5.861,06-TL tutarındaki mal satış faturası karşılığı ödendiğini, taraflar arasında akdedilen sözleşmenin 2.1 maddesinde belirtilen 2 yıllık 4.500-LT alım kotasının davalı tarafça gerçekleştirmediğini,

toplamda 256,95-LT alım yaptığının tespit edildiğini, sözleşme kotası olan 4.500-LT'den davalı tarafça alımı yapılan toplam 256,95-LT tenzil edildiğinde davalının eksik alım miktarının 4.243,05-LT olarak hesaplandığını, taraflar arasında akdedilen sözleşmenin 4/C maddesi çerçevesinde davacının eksik alımdan dolayı davalıdan talep edebileceği iade bedelin 56.559,85-TL olarak hesaplandığını, ancak davacı tarafça davalıya toplam 54.600,60-TL tutarında iade faturası kesilerek huzurdaki dava ile bu bedelin talep edildiğini, taleple bağlılık ilkesi gereği bu bedeli talep edebileceğini,

davacı tarafça icra takip tarihine kadar işlemiş faiz talep edilmediğinden icra takip tarihine kadar işlemiş faiz hesaplanmadığını...'' mütalaa ettiği görülmüştür.

Huzurdaki davada taraflar arasında 16/02/2016 tarihli ... satım sözleşme ilişkisinin tesis edildiği ihtilaf dışı olup uyuşmazlığın; taraflar arasındaki ... satım sözleşmesi gereğince davalının ödeme koşullarına uyup uymadığı, davalı tarafa yatırım destek bedelinin ödenip ödenmediği, ödenmiş ise sözleşmenin 2. ve 4/c maddeleri kapsamında katılım bedelinin (kota hedefi) gerçekleştirilmeyen satış ile oranlaması sureti ile hesaplanan 56.400,60-TL bedelli faturaya dayalı alacak talebinin yerinde olup olmadığı, anılı talep ile başlatılan icra takibine davalı yanın itirazının iptaline karar verilip verilemeyeceği noktasında toplandığı anlaşılmıştır.

Mahkememiz ara kararı gereğince davacı vekili tarafından ibraz edilen irsaliyeli faturaların davalı tarafa isticvap mahiyetinde tebliğ edilmiş olup davalı tarafın isticvap edileceği duruşmada hazır bulunmaması nedeni ile HMK'nın 171/2 maddesi gereğince irsaliyeli fatura ve içerikleri bu nedenle davalı tarafça kabul edilmiş sayılmıştır.

Mahkememizce tespit edilen uyuşmazlık noktalarında icra edilen yargılama ve tüm dosya kapsamında edinilen vicdani kanaat gereğince; davacı tarafın faturaya dayalı alacak istemine dayalı olarak başlattığı icra takibinin, davalı yanın ödeme emrinin tebliğinden itibaren 7 gün içerisinde vaki itirazı nedeniyle durduğu, itirazın iptali davasının kanuni süre içerisinde ikame edildiği, davalı tarafın mahkememizce ihtar edilmesine rağmen ticari defterlerini ve sair delillerini ibraz etmediği, bu nedenle yalnızca davacı ticari defterleri üzerinde mali müşavir bilirkişi marifeti ile inceleme yapılabildiği,

ayrıntılı, dosya kapsamına uygun ve gerekçeli olmakla raporun itibar edilir bulunduğu, defter kayıtları kapsamında davacının davalıdan 3.661,78-TL (cari hesap alacağı) alacaklı göründüğü, anılı alacak istemi ile başlatılan icra dosyasının dosyamız arasında olduğu, (.... İcra Müdürlüğü'nün 2018/... E. Sayılı dosyası) huzurdaki dava dosyasına konu talep yönünden ise (.... İcra Müdürlüğü'nün 2018/...

E. Sayılı dosyası) davacının sözleşmenin 2 ve 4/c maddelerine dayalı olarak düzenlediği fatura alacağının konu edildiği, davalının düzenlediği 60.000,64-TL bedelli fatura kapsamında davacı tarafça yatırım destek bedeli kapsamında davalıya 54.139,58-TL nakit ödeme yapıldığı, bakiye 5.861,06-TL'nin ise mal satış faturası karşılığı ödendiği, yanlar arasındaki sözleşmenin 2. maddesi kapsamında betimlenen 2 yıllık 4500 lt alım kotasının ise yalnızca 256,95 lt alım yapmak sureti ile davalı tarafça gerçekleştirilemediği,

sözleşme kotası kapsamında eksik alım miktarı olarak hesaplanan 4.243,05 lt üzerinden sözleşmenin 4/c maddesi kapsamında davacının 56.559,85-TL tutarında alacak isteminde haklı olduğu anlaşılmakla birlikte HMK'nın 26. maddesi bağlamında taleple bağlılık kuralı gereğince takip dosyası kapsamında talep edilen 56.400,60-TL'nin aşılamayacağı tespit edilmiş olup tüm bu nedenlerle davacı tarafın davalı taraftan takip tarihi itibariyle 56.400,60-TL (asıl alacak) alacaklı olup bu tutar yönünden başlatılan icra takibine davalı takip borçlusunun vaki itirazının haksız olduğu, alacağın faturaya dayalı olup likit olduğu anlaşılmakla;

davanın kabulüne, davacı lehine icra inkar tazminatına dair aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır