İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/122 K.2024/171

Mahkememizin yukarıda esas numarası yazılı dosyasının mahkememizde yapılan yargılaması sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalıya ait, ...plakalı aracın muhtelif tarihlerde ücret ödemeksizin davacı şirketin işletmesindeki köprü ve otoyollardan 167 kez geçiş yaptığını, bedeli ödenmeyen geçiş ücretleri ve bu ücretlere ait yasal cezaların toplamının 6001 Sayılı Kanunun 30. maddesi 5. fıkrasında "4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte,

bu ücretin on katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir" düzenlemesine yer verildiğini, ancak bu yasanın 25.05.2018 tarihinde yürürlüğe giren 7144 sayılı Kanunun 18 inci maddesi ile "on katı tutarında" ibaresi "dört katı tutarında" olarak "(5) 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında ceza,

genel hükümlere göre tahsil edilir." şeklinde değiştirildiğini, davalı aleyhine; ... 30. İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyasıyla icra takibi başlatıldığını, davalının itiraz ederek durdurduğunu, 6001 Sayılı Kanunun 30. Maddesi 25.5,2018 tarihinde yürürlüğe giren 7144 Saydı Kanunla değiştiğinden harca esas değerin yasaya uyarlandığını, sonuç olarak huzurdaki davanın açılarak, ... 30. İcra Dairesi'nin ...

Esas sayılı icra dosyasına yapılan haksız itirazın kaldırılmasını, davalının kötü niyetli olarak icra takibine itirazı nedeniyle, %20 den az olmamak üzere İcra İnkar tazminatına mahkum edilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalının usulüne uygun tebligata rağmen davaya yanıt vermediği görülmüştür.

DELİLLER

Davanın delillerini; ... 0. İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyası örneği, Karayolları 1. Ve 4. Bölge Müd.'ne, Noterler Birliğine, Ana Kontrol Merkezi'ne, ... Ticaret Sicil Müd.'ne, ... Vergi Dairesi'ne, ... PTT'ye yazılan müzekkere cevapları v.s tüm cevabi yazılar ve bilirkişi raporları oluşturmaktadır.

Mahkememizce tarafların iddia ve savunmaları ile dosya üzerinde trafik uzmanı bilirkişi ... marifetiyle inceleme icra edilerek, bilirkişiden UYAP sisteminde kayıtlı KGM müzekkere cevabı ile PTT müzekkere cevapları dikkate alınmak suretiyle davacı iddiası doğrultusunda davalıya ait araçlarla otoyoldan ihlalli geçiş yapılıp yapılmadığı, davacının alacak talebinin haklı olup olmadığı, ne miktarda haklı olduğu, neticeten var ise davacı alacağının hesaplanarak, ayrıntılı, gerekçeli, taraf ve mahkeme denetimine elverişli rapor düzenlenmesi istenilmiş ve konuya ilişkin 27/09/2023 tarihli kök rapor teminle dosyamız arasına alınmıştır.

Bilirkişi anılı raporunda özetle;"

¸Aşağıda İzahatlarının bı liği üzere;

Anapara Kaçak Geçiş Bedeli olarak 221,35 TL, Kaçak Geç olarak 881,80 TL, toplamda Anapara * 4 Katı Ceza Tutar Toplamı olarak 1.103,15 TL hesaplandığı, 3095 Sayılı Faiz Yasa gereği Dönemlik Yığılmış Avans Faiz Tutarı olarak 92,04 TL olduğu, Kaçak Geçiş * 4 Katı Ceza * Faiz Toplamı olarak 1.195,19 TL hesaplandığı, KDV 9618 olarak 16,57 TL dahil edildiğinde, Takiple İstenebilir Güncel toplam alacak bedelinin 1.211,76 TL olarak belirlenmiştir.

...'dan takiple istenebilir güncel toplam alacağın 1.211,76 TL olduğunun, 1.103,15 TL” ye takip ye takip tarihi itibari ile TC Merkez Bankası % 10,50 ve % 9,75 olmak üzere değişen oranlarda İşlemiş faiz yürütüleceği davalı ...'ya ait, ... plakalı aracı ile 01.11.2016 ile 03.04.2017 tarihleri arasında ihlalli geçişlerine ait fotoğraflarının olduğu ve ihlalli geçiş provizyon esi ile uyuştuğu, ayrıca davacı işletici firmanın, aralarında yapılan protokol gereğince davalıya herhangi bir bildirim yapma yükümlülüğünün bulunmadığı ve yukarıda izahatlarının (Bkz.

Syf 8. ) yapıldığı, Bedeli 4 Katı Ceza Tutarı Dosya muhteviyatına Davacı vekili tarafından sunulan bahse konu plakaya ait ihlalli geçiş ve görüntülerinin bulunduğu CD içeriğinde, 167 adet ihlalli geçiş bilgilerinin tutarlarının belirtildiği ve analiz edildi alli geçiş görüntülerinin mevcut olduğu, davacının İcra İnkar Tazminatı talebinin Sayın Mahkemenin takdirinde olduğu, yapılan hesaplamalar ve incelemeler neticesinde kanaatine varılmıştır

Mahkememizce davanın itirazın iptali davası olduğu ve takipte talep edilen alacak kalemleri ile mahkememizin bağlı oludğu hususu hatırlatılarak işlemiş faiz yönünden davacının yıllık 9,75 faiz oranı talep etmiş olduğu ve işlemiş faize ilişkin hesaplamasının tüm ihlalli geçişler için bu tutar üzerinden yapılması gerektiği anlaşılmakla ilgili eksikliğin giderilerek yeniden hesaplama yapılması için ayrıntılı, gerekçeli, taraf ve mahkeme denetimine elverişli ek rapor düzenlenmesi istenilmiş ve konuya ilişkin 24/12/2023 tarihli ek rapor teminle dosyamız arasına alınmıştır.

Bilirkişi anılı raporunda özetle;

" Sonuç olarak;

Davalın ...'ya ait ... plaka sayılı araç ile 01.11.2016 - 03.04.2017 tarihleri arasında 167 adet ihlalli geçişin olduğu, ihlal tarihleri ve giriş-çıkış istasyon yerleri yukarıda ayrıntılı olarak belirtilmiş olup, kök raporda da ayrıca belirtildiği,

Dosya muhteviyatının tamamı analiz edilip, incelenip ve yapılan değerlendirmeler neticesinde 29.11.2023 tarihli duruşma tutanağının G.D. bölümünün 1. Maddesinde de belirtildiği üzere takipte talep edilen alacak kalemleri ile işlemiş faiz yönünden davacının yıllık 9.75 faiz oranı talep etmiş olduğu ve işlemiş faize ilişkin hesaplamasının tüm ihlalli geçişler için bu tutar üzerinden yapılması gerektiği anlaşılmakla ilgi eksikliğin giderilerek yeniden hesaplama yapılması hususlarında aşağıda tabloda ayrıntılı belirtildiği üzere ¸

¸Aşağıda İzahatlarının belirtildiği ;

Anapara Kaçak Geçiş Bedeli olarak 221,35 TL, Kaçak Geçiş Bedeli 4 Katı Ceza Tutarı olarak 881,80 TL, toplamda Anapara * 4 Katı Ceza Tutar Toplamı olarak 1.103,15 TL hesaplandığı, 3095 Sayılı Faiz Yasa gereği Dönemlik Yığılmış Avans Faiz Tutarı olarak 91,82 TL olduğu, Kaçak Geçiş * 4 Katı Ceza * Faiz Toplamı olarak 1.194,97 TL hesaplandığı, Kdv 918 olarak 16,53 TL dahil edildiğinde, Takiple İstenebilir Güncel toplam alacak bedelinin 1.211,50 TL olarak belirlenmiştir.

...” dan takiple istenebilir güncel toplam alacağın 1.211,50 TL olduğunun,

Davacının talebi üzerine 29.11.2023 tarihli duruşma tutanağının G.D. bölümünün 1. Maddesinde de belirtildiği üzere % 9,75 olmak üzere ihlalli tarih aralıklarına göre İşlemiş faiz hesaplamalarının yapıldığı,

Davacının İcra İnkar Tazminatı talebinin Sayın Mahkemenin takdirinde olduğu, yapılan hesaplamalar ve incelemeler neticesinde kanaatine varılmıştır." şeklinde mütaalada bulunduğu görülmüştür.

TAHKİKAT, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Huzurdaki dava; ... 30. İcra Dairesi'nin ...esas sayılı dosyasında otoyol ihlalli geçiş bedeline dayalı alacak istemi ile başlatılan icra takibine davalı yanın itirazının haklı olup olmadığı hususundan ibarettir.

Mahkememizce örneği celp edilen ... 30. İcra Dairesi'nin ... takip sayılı icra dosyası aslının yapılan tetkikinde; takibin davacı tarafça davalı aleyhine otoyol geçiş ücreti alacağına istinaden toplam 2.647,89 TL alacağın avans faizi ile birlikte tahsili için yapılan ilamsız icra takibinden ibaret bulunup davalının yasal süre içerisinde sunduğu itiraz dilekçesi ile; ödeme emrine, borca, ferilerine itiraz ettiği, takibin durduğu ve davanın yasal süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.

Davanın dayanağını oluşturan 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun’un 30/5. maddesinde “...(5) 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin on katı tutarında ceza,

genel hükümlere göre tahsil edilir. ...” hükmü düzenlenmişken ... tarih ve ... sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 16.05.2018 tarih ve 7144 sayılı Kanunun 18. maddesi ile birinci ve beşinci fıkralarında yer alan “on” ibareleri “dört” şeklinde değiştirilmiştir. Aynı Kanunun 19. maddesi ile 6001 sayılı Kanuna geçici 3. madde ilave edilmiştir.

6001 sayılı Kanuna eklenen Geçici 3. madde de ise “Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden yapılmış olan geçişlerde araç sahiplerine bu Kanunun 30. maddesinin beşinci fıkrası uyarınca tahakkuk ettirilen ancak bu maddenin yürürlük tarihi itibarıyla tahsilatı yapılmamış olan para cezaları hakkında bu Kanunun 30. maddesinde yer alan oranlar uygulanır.” düzenlemesi yapılmıştır.

Kanunun 30. maddesinin, 27.03.2015 tarihli ve 6639 sayılı Kanunun 33. maddesi ile değişiklik yapılan (7) numaralı fıkrasında, geçiş ücreti ödenmeden geçiş yapılması hâlinde ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere bu maddenin (1) numaralı ve (5) numaralı fıkralarında belirtilen cezaların uygulanmayacağı öngörülmektedir.

Anayasa Mahkemesi'nin ... tarih, ... E. 2018/8 Karar sayılı kararında ".... İşletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücreti ödenmeden geçiş yapılması hâlinde yaptırım uygulanmasına sebebiyet veren eylem ücret ödemeden geçiş yapılması anında tamamlanmış olacaktır.

Bu durumda, kuralda belirtilen ödemesiz geçiş tarihinden itibaren on beş gün içinde geçiş ücretinin ödenmesi hâlinde cezanın uygulanmayacağına ilişkin düzenleme oluşan neticeyi ortadan kaldırılmakta olup ihlalli geçiş eylemini gerçekleştirenler lehine getirilmiş bir düzenlemedir.... kuralda, cezasızlık hâlinin kapsamı, eylemin sonucu olarak öngörülen yaptırımın hangi hâlde uygulanmayacağı, ödemenin hangi süre içinde yapılması gerektiği açık, anlaşılır, uygulanabilir ve nesnel olarak belirlenmiştir.

Geçiş ücretinin ödenmesi şekil ve yöntemlerinin tümünün önceden öngörülmesi ve kanun koyucu tarafından tek tek belirlenerek kanun metninde ifade edilmesi oldukça güçtür.

Geçiş ücretinin tahsili yöntemlerinin zaman içinde değişip gelişebileceği ve otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerinin tahsili yöntemlerinin benzerlik arz ettiği hususları dikkate alındığında kuralda belirlilik ilkesine aykırılık bulunmamaktadır..." yönünde karar vermiştir. Bu durumda davalının ihlali sebebiyle davacının, davalıya ayrıca bir bildirim yapmasına gerek bulunmadığı anlaşılmaktadır.

(İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi'nin 2018/1124 Esas, 2021/347 Karar sayılı ilamı)

Tüm dosya kapsamı ve toplanılan delillerin bir bütün halinde değerlendirilmesi sonucunda dosya kapsamında ihlalli geçiş görüntüsü ile provizyon kayıtları incelenmek suretiyle hazırlanan ve ayrıntılı, gerekçeli ve denetime elverişli olduğundan mahkememizce hükme esas alınan raporda tespit edildiği üzere; davalının sahibi olduğu, ... plaka sayılı araç ile davacı işletimindeki ücretli otoyollardan 01.11.2016 - 03.04.2017 tarihleri arasında ihlalli geçiş yaptığı ve geçiş ücretini 15 günlük süre içinde ödemediği bu nedenle yasa gereğince 4 katı cezayı de ödemekle mükellef olduğu,

davacı şirketçe talep edilen geçiş ücretinin davacıya ait aracın özelliklerine uygun olduğu, fiyatlandırma hatasının bulunmadığı ve davalının cevap dilekçesi de sunmadığı dikkate alınarak davacı yanın davalı yandan alacaklı olduğuna kanaat getirilmiştir.

İşlemiş faiz yönünden yapılan değerlendirmede; ihlalli geçiş ücretlerinin 15 gün içerisinde ödenmediği anlaşıldığından yasa gereği davalının ihlalli geçişten itibaren ayrıca bir ihtara gerek bulunmaksızın 15 gün sonra temerrüde düştüğünün kabulü ile takip talepnamesindeki faiz talebi ile bağlı kalınmak suretiyle yapılan hesaplama sonucunda 91,82 TL işlemiş faize hükmedilmiştir. (Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 25. Hukuk Dairesi 2022/2091 Esas, 2024/309 Karar)

İcra inkar tazminatı yönünden yapılan değerlendirmede; alacak likit olmakla davalı yanca da belirlenebilir olduğundan takibe haksız itiraz nedeniyle alacağına geç kavuşan davacı lehine %20 oranında icra inkar tazminatına hükmedilmesine dair açıklanan gerekçelerle aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

Yukarıda açıklanan tüm bu nedenlerle; davacı tarafından açılan davanın kısmen kabulü ile; davacı tarafından açılan davanın kısmen kabulü ile, ... 30. İcra Dairesi'nin ...Esas sayılı dosyasında davalının 1.103,15 TL asıl alacak ( kaçak geçiş ücreti + kaçak geçiş ceza ücreti), 91,82 TL işlemiş faiz ve 16,53 TL KDV olmak üzere toplam 1.211,50 TL alacak yönünden itirazının iptali ile takibin aynı şartlar altında devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine, alacağın likit olduğu anlaşılmakla iptaline karar verilen asıl alacağın %20'si oranında 242,30 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine dair açıklanan gerekçelerle aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

Katip · e-imza Hakim · e-imza