İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/562 K.2024/588

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Haksız Fiilden Kaynaklanan (2918 S.K.Hariç)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı Vekili dava dilekçesinde özetle; davalı ile müvekkilinin 06/07/2022 tarihinde 700 metre kare cephe paneli ve 2200 metrekare 3 hatveli çatı paneli satışına ilişkin olarak bir sözleşme düzenlendiğini, müvekkili şirket tarafından 07/07/2022 tarihinde sözleşme ile birlikte müvekkilinin ödemesi gereken 70.000,00 TL davalı şirketin hesabına gönderildiğini, sözleşmenin davalı tarafından teslim edilmediğini, bu nedenle taraflar arasında protokol düzenlendiğini, ve teslim tarihi olarak 09/09/2022 tarihi belirlendiğini, müvekkili tarafından 117.750,00 TL değerinde iki adet çekin davalıya verildiğini, bu çeklerin bankadan tahsil edildiğini,

belirlenen tarihte davalının edimini yerine getirmediğini, bunun üzerine sözleşmenin feshedildiğini ve davalının 85.000,00 TL tutarı iade ettiğini, geriye kalan 220.500,00 TL'yi ise iade etmediğini, bu nedenle .... İcra Dairesine 2023/...

Esas sayılı icra takibinin başlatıldığını, bu takibe itiraz edildiğini, bu itirazın haksız olduğunu, davalı aleyhine %20'den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, davanın kabulünü, itirazın iptalini, takibin devamını, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine, karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı taraf, usulüne uygun yapılan tebligata rağmen cevap dilekçesi sunmamıştır.

DELİLLER

... İcra Dairesine 2023/... Esas sayılı dosyası mahkememiz dosyası içerisine alınmıştır. Bilirkişi mali müşavir ... tarafından hazırlanan 08/03/2024 tarihli kök bilirkişi raporu ve 17/09/2024 tarihli ek bilirkişi raporu dosyamız arasına alınmıştır. Akbank Genel Müdürlüğüne yazılan müzekkere cevabı dosyamız arasına alınmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Mahkememiz tarafından tarafların delil listesinde gösterdikleri tüm deliller celp ve incelenmiş, mahkemece değerlendirilmiştir. Dava; .... İcra Dairesine 2023/... Esas sayılı dosyasında belirtilen alacağa dayanak teşkil eden itirazın iptaline ilişkindir. Mahkememizce celp edilen .... İcra Dairesine 2023/... Esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde, davacı ...Limited Şirketi davalı ... ... Limited Şirketi aleyhine 22/03/2023 tarihinde 220.500,00 TL alacak yönünden ilamsız takip başlatıldığı, davalının yasal süresi içerisinde takibe ve borca itirazı ile takibin durduğu akabinde iş bu davanın açıldığı anlaşılmıştır.

Bilirkişi Mali Müşavir ... tarafından hazırlanan 08/03/2024 tarihli bilirkişi raporundan özetle;..." Tüm dava dosyası, iddia, savunma, sözleşme, davacı şirket ticari defterleri ile dava dosyasına sunulan tüm deliller üzerinde, yapılan inceleme, denetim, tahlil ve değerlendirmeler neticesinde.

Taraflar arasında 06.07.2022 tarihinde 700 m² cephe paneli ve 2200 m² 3 hatveli çatı paneli satışına ilişkin 34.100.-USD bedelli bir sözleşme akdedildiği, ödemelerin sözleşme imzalanmasından itibaren 7 gün içerisinde 6.820,00.-USD kalan 27.820,00.-USD nin sıralı 4 çek ile ödeneceğinin belirlendiği, iş teslim süresinin siparişle birlikte 20 gün olduğu, Davacı şirkete ait ticari defterlerin zamanında tasdik ettirildiği, ticari defterlerin usulüne uygun tutulduğu ve birbirini doğruladığı,

davacı şirkete ait 2022 Yılı ticari defterlerin HMK 222/2 hükümlerine göre delil teşkil ettiği, Davacı şirket ticari defterleri ile dava konusu muhasebe hesap ve kayıtlarında; davacı şirketin, davalı şirketin banka hesabına 10.07.2022 tarihinde 70.000,00.-TL EFT gönderdiği, 10.08.2022 tarihinde ... numaralı 30.09.2022 vadeli ve 117.750,00.-TL bedelli, yine aynı tarihte ... numaralı 30.10.2022 vadeli ve 117.750,00.-TL bedelli toplam 235.500,00.-TL çek keşide ettiği, davalı şirketin davacı şirkete herhangi bir fatura düzenlemediği, sadece 31.10.2022 tarihinde davacı şirketin hesabına 85.000,00.-TL EFT gönderdiği,

sadece para alışverişinden ibaret işlemler sonucu 31.10.2022 tarihinden itibaren davacı şirketin, davalı şirketten 220.500,00.-TL alacağının olduğu, Yüce Mahkemeniz tarafından ... dan ilgili çeklerin ödenip ödenmediğinin sorulduğu, ... tarafından verilen cevabi yazıda çeklerin ödendiğinin belirtildiği, 10.01.2024 Tarihli Ön İnceleme duruşma tutanağının, 6. Bendinde yapılan ihtara rağmen, davalı şirketin ticari defterlerini incelemeye ibraz etmediği gibi yerinde inceleme talebinin de bulunmadığı, Davacı şirketin ödeme emrinde talep ettiği avans faizinden dava dilekçesinde feragat ettiği, tüm bu veriler üzerinden.

Davalı şirket tarafından, ... İcra Müdürlüğünün 2023/... Esas Sayılı dosyasına edilen itirazın, 220.500,00.-TL likit alacak üzerinden iptali ile icra inkar tazminatı hükmünün yüce mahkemenizin takdirinde olduğu, sonucuna ulaşılmıştır. Altı sayfa bir nüshadan ibaret bilirkişi raporu; takdir Yüce Mahkemenize ait olmak üzere, saygıyla arz olunur. 08.03.2024..." şeklinde görüş bildirmiştir.

Dosya kök raporu hazırlayan ... tarafından ek rapor alınmak üzere tevdii edilmiştir bilirkişi 17/09/2024 tarihli ek raporundan özetle; ..."3. GEREKÇELİ SONUÇ: Yüce Mahkemeniz tarafından verilen, ek görevlendirme çerçevesi neticesinde.

Davacı şirketin, dava dilekçesinde belirlediği Harca Esas Tutarın: 220.500,00 TL olduğu, Davacı tarafın davalıya yapmış olduğu ödemelerin, ödeme tarihi (çeklerin ödenme tarihi) ile takip tarihi arasında aşağıda belirtilen formül üzerinden yapılacak hesaplama tablosunun aşağıdaki gibi olduğu, Anapara x Avans Faiz Oranı x Geciken Gün / Yıl (365 Gün) üzerinden yapılan hesaplamalar;

¸ Yapılan hesaplamalara göre davacının 17.03.2023 ödeme emri takip tarihinde 15.772,22.-TL avans faizi talep edebileceği ancak takipte 15.600,00.-TL avans faizi talep ettiği, takibin taleple bağlılık ilkesi gereği 15.600,00.-TL avans faizi talebi ile; Davalı şirket tarafından, ... İcra Müdürlüğünün 2023/... Esas Sayılı dosyasına edilen itirazın, 220.500,00.-TL likit alacak üzerinden iptali ile icra inkar tazminatı hükmünün yüce mahkemenizin takdirinde olduğu, sonucuna ulaşılmıştır. Üç sayfa bir nüshadan ibaret bilirkişi ek raporu; hukuki tavsif ve takdir Yüce Mahkemenize ait olmak üzere, saygıyla arz olunur. 17.09.2024

..."Şeklinde bilirkişi görüş bildirmiştir.

TTK’nın 18. maddesinde tacir olmanın hükümleri arasında sayılan yükümlülüklerin biri de kanun hükümleri uyarınca gerekli ticari defterleri tutmaktır. Defter tutma yükümlülüğü Kanunun 64. maddesinde ayrıca düzenlenerek her tacirin, ticari defterleri tutmak ve defterlerinde ticari işlemleriyle ticari işletmesinin iktisadi ve mali durumunu, borç ve alacak ilişkilerini ve her hesap dönemi içinde elde edilen neticeleri, bu kanuna göre açıkça görülebilir bir şekilde ortaya koymak zorunda olduğu belirtilmiştir.

Her iki tarafın da tacir olması nedeni ile 10/01/2024 tarihli celsede tarafların ticari defterleri üzerinde inceleme yapılmasına, tarafların inceleme gün ve saatinde ticari defterlerini incelemeye esas olmak üzere HMK 222 gereği sunmasına, bu süre içerisinde gereği yerine getirilmediği takdirde bu delile dayanmaktan vazgeçmiş sayılacağının taraflara ihtarına, ihtarın davalıya tebliğine karar verilmiş ve davalıya ihtar duruşma tutanağının tebliği ile gerçekleştirilmiştir.

Tüm dosya kapsamı, toplanan deliller, davacı tarafın ticari defterleri ve aldırılan bilirkişi raporundan davacı tarafın ticari defterlerinin usulüne uygun tutulduğunun tespit edildiği, delil vasfında olduğu, taraflar arasında ticari ilişki olduğunun davacı defter ve kayıtları ile anlaşıldığı, davalı tarafın verilen süre içerisinde defter ve belgelerini incelemek için ibraz etmediği, herhangi bir beyan ve itiraz sunmadığının görüldüğü, icra takibine yapılan itirazda hukuki ilişkinin ve alacağın varlığının inkar edilmediği görülmüştür.

Kural olarak fatura, yalnız başına ticari davalarda da delil olarak kullanılamaz. Ancak faturaların sözleşmenin ifa aşamasına ilişkin olması nedeniyle bu özelliği gereğince TTK 21/2. Maddesi gereği ''Bir fatura alan kişi aldığı tarihten itibaren sekiz gün içinde, faturanın içeriği hakkında bir itirazda bulunmamışsa bu içeriği kabul etmiş sayılır'' bu düzenlemeye göre bir sözleşmenin ifası sırasında sözleşmeden sonra düzenlenen faturanın tebliğ tarihinden itibaren 8 gün içerisinde itiraz edilmemesi halinde fatura içeriği kabul edilmiş sayılır.

TTK m.21/2'e göre fatura içeriğinin kabul edilmesine ilişkin karinenin gönderen lehine gerçekleşebilmesi için öncelikle faturanın düzenleyen tarafından karşı tarafa gönderilmesi gerekir. TTK m.21/2'e göre faturanın ne şekilde gönderileceğine dair bir düzenleme yer almamaktadır. TTK 18. Maddesinde de buna ilişkin bir düzenleme yoktur. Bu sebeple faturanın herhangi bir şekilde karşı tarafa ulaştırılması yeterlidir. Faturanın karşı tarafa gönderilip gönderilmediği hususunda uyuşmazlık çıkması halinde faturayı gönderdiğini ispat yükü HMK'nın 190. Maddesi gereğince faturayı düzenleyen tarafa aittir. (Doç. Dr. Levent Börü, Ankara Bam 3. HD Başkanı İlker Koçyiğit, Ticari Dava, Adalet Yayınevi, 2. Bası, Ankara-2021 sf. 1022-1040)

Tacir sıfatını haiz olmanın bir takım sonuçları bulunmaktadır. TTK 18/2. Maddesine göre her tacirin, ticaretine ait bütün faaliyetlerinde basiretli bir iş adamı gibi hareket etme yükümlülüğü vardır. Nitekim TTK 21/2. Maddesi de tacir sıfatına sahip olmanın getirdiği hak ve yükümlülüklere ilişkin olup fatura alacağına dayalı olarak ikame edilen somut uyuşmazlıkta doğrudan uygulanması gerekir.

Taraflar arasında ... satışına ilişkin sözleşme imzalandığı, davacı şirket, davalıya ... alımı kapsamında 70.000,00-TL'nin davalı hesabına gönderildiği süresinde teslim yapılmaması nedeniyle taraflar arasında protokol düzenlenerek 70.000,00-TL ve 117.750,00-TL değerinde iki adet çekin borçluya gönderildiği, davalının 85.000,00-TL tutarını iade edilmesine rağmen kalan 220.500,00-TL'nin iadesinin ise gerçekleştirilmediği,

davalı tarafça yapılan kısmi iadenin borcun kabulü niteliğinde olduğu bu kapsamda ödeme tarihinden itibaren hesaplanan faize göre davacının icra takibine konu ettiği alacağının bulunduğu hususu delil niteliğini taşıyan davacı defter ve kayıtlarıyla anlaşıldığı, alacağın varlığının ispat olunduğu sonuç ve kanaatiyle .... İcra Dairesi'nin 2023/...

Esas sayılı takip dosyasına yönelik davalı itirazının iptali ile asıl alacağa takip tarihinden itibaren talep gibi değişen oranlarda avans faiz uygulanması suretiyle takibin aynen devamına karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır