İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/136 K.2024/618

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. 25.05.2014 tarihinde sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracı ile 0-1 Kuzey yol ... Köprü çıkışlarında seyir halindeyken ... ayrımlarını geçtikten 200 metre sonra yolun sağındaki bariyerlere çarpması sonucu tek taraflı, maddi hasarlı ve yaralanmalı trafik kazası meydana geldiğini, kaza tespit tutanağında; bu kazanın oluşumunda ...

Plaka sayılı araç sürücüsü ...'ın 2918 sayılı K.T.K'nın 52/1-b bendinde yer alan 'Hızlarını, kullandıkları aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmak' kuralını ihlal ettiğinin belirtildiği, davacı asil ... ... ... plakalı araçta yolcu konumunda bulunduğunu, müvekkilinin, söz konusu kaza dolayısıyla yaralandığını ve ...

Hastanesi'nde tedavi altına alındığını, ayrıca davacı asil ... ...'ın 'tıbia şaft kırığı ve humerus üst uç kırığı' tanısı konulduğunu, 26.05.2015 tarihinde ... Hastanesi tarafından düzenlenen Engelli Sağlık Kurulu Raporunda müvekkilinin maluliyet oranının %59 olarak belirlendiğini, olay nedeniyle ...

Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından 2014/... soruşturma ve 2014/... karar numarası ile mağdur-şüpheli ... hakkında "Taksirle Bir Kişinin Yaralanmasına Neden Olma" suçundan 'Kovuşturmaya Yer Olmadığına Dair karar verildiğini belirterek, davacıya ödenmesi gereken işgücü kaybından doğan toplam 3.000,00-TL daimi maluliyet (sakatlık) tazminatının davalı şirkete başvuru tarihi olan 02.05.2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; kabul anlamına gelmemekle birlikte; müvekkili şirketin maddi tazminat talepleri açısından, poliçe limitleri dahilinde ve sigortalı aracın sürücüsünün kusuru oranında davacının zararlarını gidermekle yükümlü olduğunu, davacının kaza geçirdiği aracın ticari bir araç olmadığı gibi yapılan taşımada hatır taşıması olduğunu, davacının sürekli iş görmezlik talebinin, kazanın oluşumunda davacının da kusuru bulunması nedeniyle reddedilmesi gerektiğini belirterek, davanın reddi ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.

DELİLLER

1-Hasar dosyası, tedavi evrakları, 2-SGK cevabı yazısı, 3-ATK raporu, 4-Bilirkişi kök ve ek raporu,

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Dava; Trafik kazası sebebiyle açılan maluliyet tazminatı talebine ilişkindir.

Dosyada mübrez; hasar dosyası, tedavi belgeleri ve SGK cevabı yazısı tetkik edilmiştir.

Davacının; maluliyet, iş güç kazanç kaybı oranının tespiti için dosyanın adli tıp kurumuna gönderilmesi sonucu alınan 13/06/2018 tarih ve 39191 karar sayılı raporda; ... oğlu 05/03/1972 doğumlu ... ...’ın 25/05/2014 tarihinde geçirmiş olduğu kaldığı trafik kazasına bağlı el sağ bileği hareket kısıtlılığı, splenektomi ve kruris kırığı arızası nedeniyle 11.10.2008 tarih ve 27021 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği hükümlerinden yararlanılarak ve meslek grup numarası bildirilmemekle Grup 1 kabul olunarak:

Gr1 VIII(2Aa.........20)A%24x1/2 =%12

Gr1 XII(32a.........1)A%5

Gr1 XI (3..........15)A%19

Balthazard formülüne göre 32.284

E cetveline göre %33.2(yüzdeotuzüçnoktaiki) oranında meslekte kazanma gücünden kaybetmiş sayılacağı,

İyileşme (iş göremezlik) süresinin olay tarihinden itibaren 9 (dokuz) aya kadar uzayabileceği bildirilmiştir.

Dosyanın, savunma iddia ve tüm dosya kapsamı nazara alınarak hesap ve kusur hususunda rapor alınmak üzere bilirkişiye tevdii ile hazırlanan 02/01/2019 tarihli bilirkişi raporunda.

25/05/2014 tarihinde meydana gelen trafik kazasında; davalı tarafından zorunlu trafik sigorta poliçesi ile sigortalanmış bulunan ... plakalı araç sürücüsü dava dışı ...'ın % 100 (yüzde yüz) oranında tam asli kusurlu olduğu, davalının %100 kusur oranındaki sorumluluk durumuna göre davacı ... ...’ın; geçici iş göremezlik dönemine ait maddi zararının 8.517.69-TL. olup, dava dilekçesinde sadece daimi maluliyet tazminatı talep edilmiş olması hususundaki takdirin Mahkemeye ait olduğu, Mahkemece geçici iş göremezlik zararı bakımından hüküm kurulması halinde.

Mahkemece de Yargıtay'ca kabul gören %20 oranında hatır taşıması indirimi yapılacağının kabulü halinde davacının geçici iş göremezlik dönemi için talep edilebilir indirimli zararının (8.517.69x%80')= 6.814.15 TL olacağı, sürekli(daimi) iş göremezlik dönemine ait %33,2 maluliyeti İle İlgili maddi zararının = 209.730,91-TL. olduğu, Mahkemece de hatır taşıması indirim oranının Yargıtay'ca kabul gören %20 olarak kabul edilmesi halinde; davacının sürekli iş göremezlik dönemi için talep edilebilir indirimli zararının (209.730,9lx%80) = 167.784,73 TL olacağı, davacının maddi zararlarının poliçe limiti içinde ve kapsamında bulunduğu,

başvuru tarihine göre davalı bakımından temerrüt tarihinin 13.05.2016 olarak belirlendiği bildirilmiştir.

Rapora itirazların değerlendirilmesi için dosyanın rapor hazırlayan aktüer bilirkişiye tevdii ile hazırlanan 03/04/2019 tarihli bilirkişi ek raporunda.

25.05.2014 tarihinde meydana gelen trafik kazasında davalının %100 kusur oranındaki sorumluluk durumuna göre davacı ... ...'ın; davalı tarafın itirazı doğrultusunda değişiklik gerektirmeyen 27.12.2018 tarihli raporda belirlendiği gibi geçici iş göremezlik dönemine ait maddi zararın 8.517.69 TL. olup, dava dilekçesinde sadece daimi maluliyet tazminatı talep edilmiş olması hususundaki takdirin Mahkemeye ait olduğu,

Mahkemece geçici iş göremezlik zararı bakımından hüküm kurulması halinde Mahkemece de Yargıtay'ca kabul gören %20 oranında hatır taşıması indirimi yapılacağının kabulü halinde davacının geçici iş göremezlik dönemi için talep edilebilir indirimli zararının (8.517,69x%80)= 6.814,15 TL olacağı, sürekli (daimi) iş göremezlik dönemine ait %33,2 maluliyeti ile ilgili maddi zararının = 209.730,91-TL. olduğu,

Mahkemece de hatır taşıması indirim oranının Yargıtay'ca kabul gören %20 olarak kabul edilmesi halinde davacının sürekli iş göremezlik dönemi için talep edilebilir indirimli zararının (209.730,9 lx%80) = 167.784,73 TL olacağı, davacının maddi zararlarının poliçe limiti içinde ve kapsamında bulunduğu, başvuru tarihine göre davalı bakımından temerrüt tarihinin 13.05.2016 olarak belirlendiği bildirilmiştir.

Davacı vekili 05/06/2019 tarihli ıslah dilekçesi ile sürekli maluliyet talebini 206.730,91- TL artırdığını, bilirkişi raporunda geçici iş göremezlik tutarı olarak belirlenen 8.517,69- TL'yi taleplerine eklediği beyanı ile toplam talebini 218.248,60-TL olarak ıslah etmiştir. Tüm dosya kapsamı ve toplanılan delillerin bir bütün olarak değerlendirilmesi sonucunda; 25.05.2014 tarihinde dava dışı sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı, davacının yolcu konumunda olduğu araç seyir halinde iken meydana gelen tek taraflı trafik kazası neticesinde davacının yararlandığından bahisle eldeki tazminat davasının açıldığı anlaşılmıştır.

Dava tarihi itibarıyla KTK’nun 97. maddesi gereğince sigorta şirketine başvuru dava şartı düzenlemesi yürürlükte olmakla, davacı tarafça bu dava şartının davalı yana 03.05.2016 tarihinde ulaşan dilekçe ile yerine getirildiği görülmüştür. Dosya kapsamına alınan ve hüküm kurmaya elverişli bulunan Adli Tıp Kurumu ...

İhtisas Kurulu’nun 13.06.2018 tarihli raporunda; davacının 25.05.2014 tarihinde geçirmiş olduğu trafik kazası nedeniyle meydana gelen el sağ bileği hareket kısıtlılığı, splenektomi ve kruris kırığına bağlı gelişen arızasının tıbbi iyileşme süresinin 9 aya kadar uzayabileceği ve bu sürede %100 malul sayılması gerektiği, beden çalışma gücü azalma oranının %33,2 olduğunun mütalaa edildiği, kaza tarihi itibarıyla yürürlükte bulunan Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Tespit İşlemleri Yönetmeliği’ne göre maluliyet hesaplamasının yapıldığı anlaşılmıştır.

Maluliyet raporu esas alınarak düzenlenen 02.01.2019 tarihli bilirkişi raporu ve 03.04.2019 tarihli ek bilirkişi raporunda.

Dava konusu olayda sigortalı araç sürücüsü dava dışı ...’ın %100 oranında asli kusurlu olduğunu, davacı asilin hesap tarihi itibariyle talep edebileceği maluliyet tazminatının 209.730,91 -TL olduğu, kaza tarihi itibarıyla davalının ZMSS poliçesine istinaden kişi başına 268.000,00- TL ölüm ve sakatlanma teminatı altında olduğundan hesaplanan maluliyet tazminatının poliçe limiti dahilinde olduğu anlaşılmıştır.

Raporda davacının geçici iş göremezlik dönemi için her ne kadar 8.517,69- TL hesaplanmış ise de davacı vekilince dava dilekçesinde yalnız daimi maluliyet tazminatı talep edildiğinden yargılaması devam eden bir dava içinde ıslah ile ikinci bir talepte bulunma olanağı bulunmadığı için dava dilekçesinde talep edilmeyen geçici iş göremezlik tazminatı ıslah ile istenemeyeceğinden bu tazminat talebine hükümde yer verilmemiştir.

Davacı vekilinin ıslah dilekçesine karşı davalı yanca zamanaşımı definde bulunulmuş ise de TBK’nun 72/1. maddesinin 2. cümlesi gereğince aynı zamanda taksirle yaralama suçu teşkil eden fiil bakımından kaza tarihi itibarıyla TCK’nun meri hükümleri gereğince 8 yıllık ceza zamanaşımı süresi uygulanacağından ıslah ile arttırılan talebin zamanaşımına uğramadığı görülmüştür. Kazaya ilişkin ...

CBS’nın 2014/... soruşturma numaralı dosya kapsamında alınan ifadelerden davacının sigortalı araçta hatır için taşındığına dair bir çıkarımda bulunulamadığından davalı lehine hatır taşıması indirimi uygulanmamıştır.

Her ne kadar bilirkişi raporunda davacı tarafın sigorta şirketine 02.05.2016 tarihinde başvuru yaptığı kabulü ile bu güne 8 iş günü eklenmesiyle 13.05.2016 tarihi temerrüt tarihi olarak tespit edilmiş ise de bilirkişi raporunda başvurunun kargoya verildiği tarih esas alındığından, bu tarih yerine başvurunun sigorta şirketine ulaştığı 03.05.2016 tarihi esas alınması gerektiğinden bu tarihe 8 iş günü eklenmesiyle bulunan temerrüt tarihi olan 16.05.2016 tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesi gerekmiştir.

Neticeten davanın kısmen kabulüne, sürekli iş göremezlikten kaynaklanan 209.730,91- TL maddi tazminatın temerrüt tarihi olan 16.05.2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, dair hüküm verilmiştir.

Davalı vekilinin istinaf talebi üzerine ... BAM ... Hukuk Dairesinin 2019/... Esas 2022/... karar sayılı ilamıyla "....Öncelikle belirtilmelidir ki. HMK'nın 357/1.maddesinde açıklandığı üzere, ilk derece mahkemesinde ileri sürülmeyen iddia ve savunmalar istinaf incelemesinde dinlenemez ve yeni delillere dayanılamaz.

Somut olayda davalı vekili tarafından, davacının kask ve bunun gibi koruyucu ekipmanlar kullanmayarak zararın artmasına sebep olduğu, dava dışı sürücünün içkili olduğunu bilerek aracına bindiği ve araç sürücüsünün içkinin etkisiyle yaptığı kazada yaralandığı yönünde ki iddiaları ilk derece mahkemesinde ileri sürülmediğinden, istinaf incelemesi sırasında incelenemeyeceği, incelenmesine yasal olanak bulunmadığı, ayrıca davacının; sürücünün aracı hızlı sevk ve idare etmesini engellemediği,

bu suretle kusura katılımının olduğu ve tazminattan indirim yapılması gerektiği yönündeki iddiaların, davacının kusura katılım mahiyetinde dava dışı sürücüyü hızlı araç sevk ve idare etmesi hususunda her hangi bir teşvik yada özendirmesinin bulunduğu hususunun, yada sürücünün aracı hızlı sevk ve idare etmesini engelleyebilme olanağı mevcut iken engelleme davranışlarının bulunmadığı hususunun ispat edilemediği, bu hususta iş bu dosya kapsamında ispata yarar bilgi ve belge bulunmadığı gibi ceza soruşturma dosyasında da ispata yarar bilgi ve beyan bulunmadığı,

hal böyle olunca da davalı vekilinin açıklanan hususlardaki istinaf başvurusunun yerinde olmadığı, sonuç ve kanaatine varılmıştır. Sonuç olarak, toplanan delillerin ilk derece mahkemesinin kararı ve gerekçesi ile birlikte istinaf başvuru nedenleri de göz önüne alınmak suretiyle incelenmesi ve değerlendirilmesi neticesinde.

Dosya içindeki bilgi ve belgelere, ilk derece mahkemesi tarafından delillerin tartışılması ve değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırılık olmamasına, özellikle oluşa uygun olarak düzenlenen uzman bilirkişi raporunda belirtilen kusur oranının hükme esas alınmasında bir isabetsizlik bulunmamasına, maddi tazminatın belirlenmesine ilişkin oluşa ve dosya kapsamına, yerleşik yargısal uygulamalara uygun olarak tanzim edilen raporun esas kabul edilmesinde bir isabetsizlik bulunmamasına, ceza zamanaşımı süresi göz önüne alındığında dava tarihi itibariyle zamanaşımı süresinin dolmamış olmasına, tazminat tutarının doğru hesaplanmış olmasına,

hatır taşımasının olmamasına, araçta yolcu olan davacının müterafik kusurunun bulunmamasına göre, davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b/1.maddesi hükmü gereğince esastan reddine" dair karar verilerek dosya mahkememize tevzi olmuş ve yargılamaya aynı esas üzerinden devam olunmuştur.

Davalı vekilinin temyiz talebi üzerine Yargıtay 4. Hukuk Dairesi'nin 2023/17143 E, 2023/5913 K. Sayılı ilamıyla".... 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun (TBK) 52 nci maddesi uyarınca zarar gören, zararı doğuran fiile razı olmuş veya zararın doğmasında ya da artmasında etkili olmuş yahut tazminat yükümlüsünün durumunu ağırlaştırmış (müterafik kusur hâli söz konusu) ise hâkim, tazminatı indirebilir veya tamamen kaldırabilir.

Müterafik kusura ilişkin savunma bir def’i olmadığından bu yönde bir savunma olmasa da resen dikkate alınması gerekir. Somut olayda; davacının, sigortalı aracın sürücüsü olan arkadaşı ile birlikte seyir halindeyken kazanın meydana geldiğini beyan ettiği, sürücünün ise olayda 1,77 promil alkollü olduğu sabittir.

Bu durumda davacının, araç sürücüsünün alkollü olduğunu bilmesi gerektiği, araca kendi isteğiyle bindiği, kazanın oluşumunda alkollü sürücünün kusurlu bulunduğu, yaralanması ile neticelenen kazanın meydana gelmesine, dolayısıyla muhtemel zararı doğuran fiile razı olduğu anlaşılmaktadır.

Bu itibarla TBK’nın 52 nci maddesi gereğince Dairemizin yerleşik uygulamasına göre %20 oranında müterafik kusur indirimi yapılmak suretiyle davalının sorumlu olduğu tazminat miktarının belirlenmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiştir.

1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine, Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ortadan kaldırılmasına, Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına" karar verilerek, dosya yeniden mahkememize tevzi olmuş, mahkememizin 2024/136 Esasına kaydedilerek yargılamaya bu dosya üzerinden devam olunmuştur.

Yukarıda yapılan açıklamalar neticesinde yapılan yargılamada; mahkememizce bozma ilamı öncesi yapılan yargılama sonucunda 209.730,91- TL maddi tazminatın temerrüt tarihi olan 16.05.2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine şeklinde karar verilmiş olup ilgili kararın temyiz incelemesinde bozulduğu ve mahkememizin işbu 2024/136 Esas sayılı sırasına kaydı yapıldığı görülmüştür. Yargıtay .... Hukuk Dairesi'nin 2023/...

E, 2023/... K. Sayılı ilamında bozma sebebi olarak "davacının, araç sürücüsünün alkollü olduğunu bilmesi gerektiği, araca kendi isteğiyle bindiği, kazanın oluşumunda alkollü sürücünün kusurlu bulunduğu, yaralanması ile neticelenen kazanın meydana gelmesine, dolayısıyla muhtemel zararı doğuran fiile razı olduğu anlaşılmaktadır.

Bu itibarla TBK’nın 52 nci maddesi gereğince Dairemizin yerleşik uygulamasına göre %20 oranında müterafik kusur indirimi yapılmak suretiyle davalının sorumlu olduğu tazminat miktarının belirlenmesi" gösterilmiştir. Mahkememizce bozma öncesi alınan 03/04/2019 tarihli bilirkişi raporunun incelenmesinde hatır taşıması sebebiyle tazminattan %20 indirim yapılmış hali ile tazminat bedelinin raporda belirlendiği görülmüştür.

Her ne kadar sebebi farklı olsa da raporda hesaplanan indirim oranının aynı olması nedeniyle usul ekonomisi gereği yeniden rapor alınması yoluna gidilmemiş ve TBK 52. maddesi gereği davacının, yaşanan olayda davalının alkollü olduğunu bilerek kullandığı araca binmesi nedeniyle müterafik kusurlu olması sebebiyle 167.784,73 TL (209.730,91*%80) maddi tazminat yönünden davanın kabulüne karar verilmiştir.

Açıklanan nedenlerle davanın kısmen kabülü ile, sürekli iş göremezlikten kaynaklanan 167.784,73 TL maddi tazminatın temerrüt tarihi olan 16.05.2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır