İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/728 K.2025/388

Mahkememizin yukarıda esas numarası yazılı dosyasının mahkememizde yapılan yargılaması sonucunda;

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı, müvekkili ... aleyhine .... İcra Müdürlüğü’nün ...

Esas sayılı dosyası üzerinden başlattığı takip ile; aslen hakkı olmadığını, bir alacağı, kötü niyetle ve müvekkili zarara uğratmak kastıyla tahsil ettiğini, davalı alacaklının kötü niyetli olarak başlattığı ve haksız biçimde tahsil etmeye çalıştığı ticari ilişkiye konu borcun bulunmadığının tespit edildiğini ve devamında tahsil edilen miktarın istirdadı için bu davayı açmak gerektiğini, davalının müvekkili aleyhinde başlattığını .... İcra Müdürlüğü’nün ...

Esas sayılı dosyası kapsamında ödeme emri müvekkiline tebliğ olduğunu, bu süreçte müvekkili yoğun iş hayatı ve özel sebeplerinin üst üste gelmesi sonucunda olmayan borcuna itiraz etmeyi unuttuğunu, takip dayanağı belgesi bir whatsapp konuşma kaydından ibaret olan işbu mesnetsiz takibin kesinleşmesi sonucunda müvekkili haciz işlemlerine maruz kalmamak adına icra dosyasının kapanması için dosyaya 30.09.2024 tarihinde 244.764,13-TL ödeme yaptığını, takip dayanağı belge taraflar arasında daha önceden yapılmış bir ticari işlem ile ilgili olup davacı müvekkili bu ticari işlemden doğan borcunu ifa ettiğini, Müvekkili,

davalı tarafın ortağı ve müdürü olduğunu, ... İhracat Ltd. Şti. ile 1100 m² mermer taşının 250.000,00-TL karşılığında satın alınması hususunda anlaştığını, Söz konusu anlaşma gereği; müvekkili "250.000,00-TL'lik bedel ... seri numaralı Halkbankasına ait 25.11.2023 vade tarihli çeki" 26.01.2023 tarihinde düzenlendiğini ve davalıya teslim ederek edimini ifa ettiğini, bu anlaşma müvekkili ... ile davalı tarafın ortağı ve müdürü olduğu ... İhracat Ltd.

Şti. arasında gerçekleşmiş olduğunu, bu olay haricinde müvekkilin davalı ... ile herhangi bir ticari faaliyetleri söz konusu olmadığını, Müvekkilin davalı alacaklıya borçlu olmadığının tespitini, .... İcra Müdürlüğü’nün ...

Esas sayılı dosyasına konu takibin bu şekilde iptalini, müvekkilinin borçlu olmadığı halde ödemek zorunda kaldığı 244.764,13-TL’nin ödeme tarihi olan 30.09.2024 tarihinden itibaren yasal faizi ile istirdatını, Her türlü yargılama harç ve masrafları ile vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

İspat yükü üzerinde olan Davacı, Müvekkili şirketinin mermer ticareti kapsamında edimlerini yerine getirmediğine dair iddialarını destekleyecek herhangi bir belge sunmadığını ve borçlu olmadığı iddialarını ispatlayamadıklarını, taraflar arasında yapılan sözlü anlaşmaya göre, Müvekkili şirketi, Davalıya 1100 m² "Marmara Mermeri" teslim edecek ve Davalı, bu teslim karşılığında Müvekkile 385.000-TL ödeme yapacağını, dava dilekçesinden de anlaşılacağı üzere, taraflar arasındaki ticaret ve mermerin miktarı her iki tarafın da kabulünde olduğunu, davacı, tarafların 1100 m² mermer için 250.000-TL ücret üzerinden anlaştığını iddia ettiğini,

bu iddia somut olayın gerçeklerini yansıtmadığını ve hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, zira, 2023 yılı Ocak ayında Marmara Mermeri’nin ortalama satış fiyatı metrekare başına yaklaşık 350-TL iken, bu mermerin nakliye hariç satışa hazır hale getirilme maliyeti metrekare başına yaklaşık 250-TL’olduğunu, davacı, 1100 m² Marmara Mermeri’nin metrekare başına 227-TL’ye, yani çıkarılma maliyetinin dahi altında bir fiyata satıldığını ileri sürdüğünü, ancak piyasa koşulları dikkate alındığında, bu iddianın gerçek dışı olduğunu, Fiyat konusundaki bu gerçek dışı iddianın yanı sıra, Davacı,

Müvekkili şirketinin edimlerini uygun şekilde ifa etmediğini ileri sürdüğünü, ancak bu iddia da dayanaktan yoksun olduğunu, zira, dava dilekçesi ve ekleri incelendiğinde, davacının dava dışı üçüncü bir şirketle olan ilişkisine dair detaylar ve belgeler sunduğu,

ancak Müvekkili şirketinin edimlerini yerine getirmediğine dair somut bir delil sunmadığı görüldüğünü, davacı, Müvekkili şirketin yükümlülüklerini yerine getirmediğine dair soyut iddialarda bulunduğunu, bu iddialarını destekleyecek hiçbir belgeyi mahkemeye sunmadığını, Müvekkili şirkete bu konuda herhangi bir ihtarname çekilmediği gibi, yazılı veya sözlü bir uyarı yapılmadığını, Davanın reddini, yargılama giderleri ile avukatlık vekalet ücretinin davacı üzerine bırakılmasını, karar verilmesini talep etmişlerdir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; istirdat isteminden ibarettir.

Huzurdaki davada uyuşmazlık; davacının, davalının ortağı olduğu dava dışı şirketten 1100 metrekare mermer alması karşılığında verdiği ... seri numaralı 250.000 TL'lik çekten dolayı başlatılan .... İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı takipte, taraflar arasındaki sözleşme bedelinin ne olduğu, davalının mermer taşlarının bir kısmını teslim edip etmediği, davacının eksik ödeme yapıp yapmadığı, davacının dava konusu çek harici bakiye borcu bulunup bulunmadığı ve davacının fazla ödeme yapıp yapmadığı ile borçlu olmadığının tespiti ve ödenen 244.764,13 TL'lik bedelin istirdatının talep edilip edilemeyeceği noktalarında toplanmaktadır.

6100 sayılı HMK'nın 114/1-c ve 115. maddeleri gereğince görev hususu kamu düzenine ilişkin dava şartlarından olmakla mahkememizce davanın her aşamasında re'sen nazara alınması gerektiğinden dava dosyası öncelikle bu noktada incelenmiştir.

TTK'nın 4 ve 5. maddeleri ile ticari davaların;'' Her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın; a) Bu Kanunda, b) Türk Medeni Kanununun, rehin karşılığında ödünç verme işi ile uğraşanlar hakkındaki 962 ila 969 uncu maddelerinde, c) 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun malvarlığının veya işletmenin devralınması ile işletmelerin birleşmesi ve şekil değiştirmesi hakkındaki 202 ve 203, rekabet yasağına ilişkin 444 ve 447, yayın sözleşmesine dair 487 ila 501, kredi mektubu ve kredi emrini düzenleyen 515 ila 519,

komisyon sözleşmesine ilişkin 532 ila 545, ticari temsilciler, ticari vekiller ve diğer tacir yardımcıları için öngörülmüş bulunan 547 ila 554, havale hakkındaki 555 ila 560, saklama sözleşmelerini düzenleyen 561 ila 580 inci maddelerinde, d) Fikri mülkiyet hukukuna dair mevzuatta, e) Borsa, sergi, panayır ve pazarlar ile antrepo ve ticarete özgü diğer yerlere ilişkin özel hükümlerde, f) Bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerde, öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılır.

Ancak, herhangi bir ticari işletmeyi ilgilendirmeyen havale, vedia ve fikir ve sanat eserlerine ilişkin haklardan doğan davalar bundan istisnadır.'' şeklinde tanımlandığı görülmüştür.

Anılı kanuni düzenlemeye göre, bir uyuşmazlığın ticari dava sayılması için TTK 4/1.maddesine göre her iki tarafında tacir olması ve ticari işletmeleri ilgili hususlardan doğması, yahut tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın "a-f" bentlerinde sayılan hususlardan doğmasının gerektiği açıktır.

Yukarıda açıklanan hususlarda yapılan incelemede; huzurdaki davanın 6102 sayılı TTK'nın 4. maddesinin "a-f" bentlerinde sayılan mutlak ticari davalardan olmadığı görülmüştür. Mahkememizin görevli olup olmadığının anlaşılması için ise TTK 4/1. maddesi gereği davanın nispi dava niteliğinde olup olmadığının tespiti gereklidir. Bunun için her iki tarafın tacir olması ve uyuşmazlığın tarafların ticari işletmesi ile ilgili olması kriterinin bulunması gerekmektedir.

Bu kapsamda davacı yönünden ... Ticaret Sicil gazetesine yazılan müzekkereye "...İlgi yazınızca talep ettiğiniz; ... T.C. kimlik numaralı ...'nun Müdürlüğümüzde kaydına rastlanmamıştır. " şeklinde, ... Gelir Dairesi'ne yazılan müzekkereye ise"İlgi tarih ve esas sayılı yazınıza istinaden Dairemiz kayıtlarının tetkikinde, ...

TC kimlik numaralı ...'nun 06/05/2021 tarihinden itibaren taş ve mermerin kesilmesi, şekil verilmesi ve bitirilmesi (doğal taşlardan, mermerden, su mermerinden, travertenden, kayağantaşından levha/tabaka, kurna, lavabo, karo, kaldırım taşı, yapı taşı, mezar taşı, vb. imalatı dahil, süs eşyası hariç) faaliyetinden dolayı dairemiz mükellefi olduğu, gerçek usulde vergilendirildiği ve ikinci sınıf tüccar olarak işletme hesabı esasına göre defter tuttuğu tespit edilmiştir." şeklinde yanıt verildiği anlaşılmıştır.

Yapılan incelemeler sonrası davalının ticareti sicil kayıtlarında gerçek kişi tacir kaydı bulunduğu ve tacir olduğu ancak davacının işletme esasına göre defter tuttuğu ve VUK 177'de belirlenen hadleri aşmadığı yani tacir olmadığı ve eldeki davanın nispi ticari dava da olmadığı tespit edilmiş olup işbu dava için genel mahkeme sıfatıyla asliye hukuk mahkemelerinin görevli olduğu anlaşılmıştır.

Açıklanan tüm bu nedenlerle davanın, HMK'nun 115/2. maddesi uyarınca aynı Kanunun 114/l-(c) maddesinde belirtilen dava şartı noksanlığı nedeniyle usulden reddine ve Asliye Hukuk Mahkemesine görevsizliğine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir. Dosya görev açısından incelendi.14/05/2025

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır