İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/554 K.2026/428

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... işletmesinin davacı şirket tarafından yürütüldüğünü, davalı şirkete ait ... plakalı araç ile 12.07.2024 ve 13.07.2024 tarihlerinde ücret ödenmeksizin ihlalli geçiş yapıldığı, 6001 sayılı Kanun'un 30/7 maddesi uyarınca tanınan 15 günlük cezasız ödeme süresi içinde ödeme yapılmadığı,

bunun üzerine geçiş ücreti ile 4 kat ceza tutarının tahsili amacıyla icra takibi başlatıldığını, davalının borca, faize, yetkiye ve tüm ferilerine itiraz ettiğini, bu itirazların haksız ve kötü niyetli olduğunu, para borçlarında alacaklının yerleşim yerinin de özel yetkili olduğunu, bu nedenle İstanbul icra dairelerinde takip başlatılmasının hukuka uygun bulunduğunu, davalıya ait aracın geçiş yaptığı sırada HGS hesabının müsait olmadığını, provizyon sorgusunda “Ürün Kara Listede” sonucunun alındığını, HGS hesabını yeterli bakiyeyle bulundurma yükümlülüğünün araç sahibine ait olduğunu,

bu nedenle geçiş ücretinin tahsil edilememesinden davacının sorumlu tutulamayacağını, ihlalli geçişlerin çeşitli bankalar ve internet kanalları üzerinden sorgulanıp ödenebileceğini, buna rağmen ödeme yapılmaması sebebiyle 4 kat ceza uygulanmasının kanuna uygun olduğunu, davacı şirketin tacir olması ve uyuşmazlığın ticari iş niteliği taşıması nedeniyle 3095 sayılı Kanun'un 2/2 maddesi uyarınca avans faizi talep edilebileceğini, borçlunun ihlalli geçiş tarihinden itibaren tanınan 15 günlük sürenin bitiminde temerrüde düştüğünü, bu tarihten itibaren faiz işletilmesinin gerektiği,

işlemiş faiz ve buna bağlı KDV talebinin de hukuken mümkün olduğunu, alacağın likit ve belirlenebilir olduğunu, takibe konu borcun takip tarihi itibarıyla 2.567,50 TL asıl alacaktan başlayıp faiz ve KDV ile birlikte 3.652,59 TL'ye ulaştığını, davalının itirazının haksız olduğunu belirterek İİK m.67/2 uyarınca icra inkâr tazminatına hükmedilmesini talep ettiğini, .... İcra Müdürlüğü'nün 2025/...

E. Sayılı dosyasına yapılan itirazın iptali, takibin devamı, takip konusu alacağın en az %20'si oranında icra inkâr tazminatı ile yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davalıya yükletilmesi talep etmiştir.

CEVAP

Davalı tarafça cevap dilekçesi sunulmadığı görülmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; ....İcra Müdürlüğü'nün 2025/... Esas sayılı icra takibine yapılan itirazların iptali istemine ilişkindir.

Mahkememiz tarafından tarafların delil listesinde gösterdikleri deliller celp ve incelenmiş, mahkemece değerlendirilmiştir.

Dava konusu ....İcra Müdürlüğü'nün 2025/... Esas sayılı icra dosyası UYAP üzerinden dosyamız arasına alınmıştır.

Huzurdaki uyuşmazlık; ....İcra Müdürlüğünün 2025/... takip sayılı dosyasında takibin devam edip etmeyeceği, itirazın iptal edilip edilmeyeceği ve icra inkar tazminatına hükmedilip edilmeyeceği hususlarında toplanmıştır.

Dava konusu ....İcra Müdürlüğü'nün 2025/... Esas sayılı dosyasında; davacının davalı aleyhine 15/04/2026 tarihinde toplam 3.652,59 TL üzerinden ilamsız takip başlatıldığı, davalının yasal süresi içerisinde takibe, borca itirazı ile takibin durduğu anlaşılmıştır.

Ayrıca taraflar arasında anlaşma sağlanamadığına dair arabuluculuk son tutanağının düzenlendiği akabinde iş bu davanın 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.

Davaya konu ... plakalı aracın tescil kayıtlarının Uyap sistemi üzerinden dosyamız arasına alınmış, mahkememiz tarafından tarafların delil listesinde gösterdikleri deliller celp ve incelenmiş, mahkemece değerlendirilmiştir.

Mahkememiz dosyası bilirkişiye tevdi edilmiş, Bilirkişi ... tarafından hazırlanan 16.04.2026 tarihli bilirkişi raporunda özetle;

"Davalıya ait ... plakalı araç ile 12.07.2024 - 13.07.2024 tarihlerinde davacı işletimindeki otoyoldan ihlalli geçiş yapıldığı sabittir.

Geçiş tarihlerinde davalıya ait HGS hesabında yeterli bakiye bulunmadığı, bu nedenle geçiş ücretlerinin sistem üzerinden tahsil edilemediği anlaşılmıştır.

Geçişlere ilişkin olarak daha önce tahsil edilmiş bir bedel bulunmadığından, mükerrer tahsilat söz konusu değildir.

Davacının geçiş ücreti ve 4 kat ceza tutarına ilişkin alacağı yerindedir; bu yönüyle icra takip dosyasındaki 2.567,50 TL asıl alacak tutarı uygun bulunmaktadır.

Faiz ve KDV yönünden ise, takip tarihine kadar değişen oranlarda ticari avans faizi uygulanması ve faiz üzerinden KDV hesaplanması suretiyle TOPLAM ALACAĞIN 3.756,54 TL OLDUĞU hesaplamalar neticesinde belirlenmiştir.

Bu itibarla, davacının takip ve dava konusu alacak bakımından esas itibarıyla haklı olduğu kanaatine varılmıştır." şeklinde rapor görüşü bildirmişlerdir.

6001 sayılı Kanuna eklenen Geçici 3. madde de ise “Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden yapılmış olan geçişlerde araç sahiplerine bu Kanunun 30. maddesinin beşinci fıkrası uyarınca tahakkuk ettirilen ancak bu maddenin yürürlük tarihi itibarıyla tahsilatı yapılmamış olan para cezaları hakkında bu Kanunun 30. maddesinde yer alan oranlar uygulanır.” düzenlemesi yapılmıştır.

Kanunun 30. maddesinin, 27.03.2015 tarihli ve 6639 sayılı Kanunun 33. maddesi ile değişiklik yapılan (7) numaralı fıkrasında, geçiş ücreti ödenmeden geçiş yapılması hâlinde ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere bu maddenin (1) numaralı ve (5) numaralı fıkralarında belirtilen cezaların uygulanmayacağı öngörülmektedir.

Anayasa Mahkemesi'nin 18.01.2018 tarih, ... Karar sayılı kararında ".... İşletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücreti ödenmeden geçiş yapılması hâlinde yaptırım uygulanmasına sebebiyet veren eylem ücret ödemeden geçiş yapılması anında tamamlanmış olacaktır.

Bu durumda, kuralda belirtilen ödemesiz geçiş tarihinden itibaren on beş gün içinde geçiş ücretinin ödenmesi hâlinde cezanın uygulanmayacağına ilişkin düzenleme oluşan neticeyi ortadan kaldırılmakta olup ihlalli geçiş eylemini gerçekleştirenler lehine getirilmiş bir düzenlemedir.... kuralda, cezasızlık hâlinin kapsamı, eylemin sonucu olarak öngörülen yaptırımın hangi hâlde uygulanmayacağı, ödemenin hangi süre içinde yapılması gerektiği açık, anlaşılır, uygulanabilir ve nesnel olarak belirlenmiştir.

Geçiş ücretinin ödenmesi şekil ve yöntemlerinin tümünün önceden öngörülmesi ve kanun koyucu tarafından tek tek belirlenerek kanun metninde ifade edilmesi oldukça güçtür.

Geçiş ücretinin tahsili yöntemlerinin zaman içinde değişip gelişebileceği ve otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerinin tahsili yöntemlerinin benzerlik arz ettiği hususları dikkate alındığında kuralda belirlilik ilkesine aykırılık bulunmamaktadır..." yönünde karar vermiştir. Bu durumda davalının ihlali sebebiyle davacının, davalıya ayrıca bir bildirim yapmasına gerek bulunmadığı anlaşılmaktadır.

(İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi'nin 2018/1124 Esas, 2021/347 Karar sayılı ilamı)

Yargılama kapsamında toplanan tüm delillerin değerlendirilmesi sonucunda; ihlalli geçiş görüntüleri ile provizyon kayıtları incelenmek suretiyle hazırlanmakla ayrıntılı, gerekçeli ve denetime elverişli olan bilirkişi raporu ile tespit edildiği üzere, davalının sahibi olduğu ... plakalı araç ile 12.07.2024-13.07.2024 tarihleri arasında davacıya ait ücretli otoyollardan HGS/OGS hesap bakiyesinde yeterli meblağ bulundurmadan ihlalli geçişler yaptığı ve geçiş ücretlerini 15 günlük süre içinde ödemediği, rapordaki tespitler uyarınca yasa gereğince geçiş bedelinin 4 katı tutarında ceza bedelini de ödemekle mükellef olduğu,

ihlalli geçiş yapan aracın, ihlallerin yapıldığı tarihte davalıya ait olduğu hususunun tescil kayıtları ile sabit olduğu, alınan tüm bilirkişi raporlarında tespit edilen geçiş ücreti ve 4 katı ceza bedeli toplamı 2.567,50-TL asıl alacak tutarı kadar davacı yanın davalı yandan alacaklı olduğunun tespit edildiği görülmüştür.

Tanzim edilen bilirkişi raporuna taraflarca itiraz edilmediği, raporun yeterli incelemeyi ihtiva eder nitelikte olduğu anlaşıldığından hükme esas alınmıştır.

Davacı şirket tarafından geçiş ücretlerinin ve ceza bedellerinin tahsili noktasında uygulanması gereken yasal düzenleme, yasanın 30. maddesinin 5, 6 ve 7. fıkralarıdır.

Zira 3. fıkrada düzenlenen tebliğ hükmünün, maddenin birinci fıkrasında belirtilen idari para cezaları ile geçiş ücretleri ve ikinci fıkrasında yer alan idari para cezaları yönünden geçerli olduğu açıkça düzenlenmiş olup, idari para cezalarının ise Genel Müdürlükçe yetkilendirilen personel veya trafik polisi, trafik polisinin görev alanı dışında kalan yerlerde jandarma personeli tarafından verileceği belirtilmiştir.

Davacı şirket tarafından tahsil edilen geçiş ücretleri ve cezalar ise bu kapsamda olmadığından, yasal düzenleme ile tebliğ zorunluluğunun olmadığı ve geçiş tarihinden itibaren 15 günlük süre içerisinde ödenmesi gerektiği açıktır. Bu hükmün uygulanabilmesi için ihlalli geçişin, geçiş anında muhataba bildirilmesi gerekmektedir. Dosyadaki İGB dökümlerinin mevcut olması karşısında davacının geçiş ücretinin 4 katı oranındaki tutarı davalıdan talep edebileceği kanaatine varılmıştır.

Anılan rapora taraflarca itiraz edilmediği, davalı tarafça davaya cevap da verilmediği, böylece davacının anılan tutar yönünden talebinde haklı olduğu, ancak davacı yanın takip dosyası ve dava kapsamında işlemiş faiz ve faizin KDV'si talepleri de bulunmakla; ihlalli geçişte bulunana bildirim yapma zorunluluğunun olmayışının geçiş ücreti ve ceza bedelinin talep edilebilmesine ilişkin olduğu ve ihlalli geçiş tarihi itibariyle faizin işlemeye başlayacağı anlamına gelmediği,

temerrüt faizi talep edilebilmesi için TBK'nun 117. maddesi uyarınca alacaklının ihtarı ile borçlunun temerrüde düşürülmesinin gerektiği, anılı hüküm uyarınca davalı yanın takip tarihinden önce temerrüde düşürüldüğü ispatlanamadığından davacı yanın alacağa işlemiş faiz ve faizin KDV'si taleplerinin yerinde olmadığı( Emsal Karar İstanbul BAM 45. H.D 2021/1034 esas ve 2024/926 karar) kanaatine varıldığından davanın 2.567,50-TL asıl alacak tutarı üzerinden kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İcra İnkar tazminatı talebi bakımından da alacağın likid alacak olduğu ve bu bağlamda icra inkar tazminatı şartlarının oluştuğu anlaşılmakla (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 45. Hukuk Dairesi 2021/771 Esas, 2024/998 Karar) davanın kabulüne dair karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Katip ... · (e-imza) Hakim ... · (e-imza)