KÜNYE
T.C. İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesi (Denizcilik İhtisas Mahkemesi Sıfatıyla)
- Karar tarihi
- 22 Nisan 2025
- Esas no
- 2023/127 Esas
- Karar no
- 2025/278
Karar Metni
4.716 kelime·24 dk okuma·6 bölüm
İSTANBUL 17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİNİN 23/05/2023 TARİH ... ESAS ... KARAR SAYILI DOSYASI İLE TEVHİTLİDİR.
BİRLEŞEN DAVADA
DAVA
Alacak (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı)
DAVA TARİHİ:18/04/2014
BİRLEŞTİRME TARİHİ :23/05/2023
KARAR TARİHİ:22/04/2025
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı), Deniz Ticaret (Deniz Taşımacılığı Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Müvekkili ... San.ve Tic. Ltd.
Şti.'nin Amerika'ya ve Fransa'ya sattığı ürünlerin deniz yoluyla taşınması için davalılarla anlaşma yaptığını, yapılan anlaşma doğrultusunda davalı ... ile Fransa'da bulunan müşteriye 20 palet şişelenmiş Amerika'da bulunan müşteriye 20 palet toplam 80 varil organik meyve suyu (karadut) gönderilmesinin kararlaştırıldığını, lokal masrafların müvekkiline ait olmak üzere Fransa yüklemesinin FOB, Amerika yüklemesinin ise CİF olarak yapıldığını, davalılarla yapılan anlaşma uyarınca İstanbul Ambarlı Limanından 18.04.2013 tarihinde taşıma yapılması için hazır olunduğunu, anlaşma doğrultusunda ...
Lojistik firması ile Amerika'ya ...limanına 20 palet 80 varil karadut suyunun ... ...
Taşımacılık firmasıyla da Fransa Müşterisine Antwerp - Belçika limanına 20 palet şişelenmiş ve kolilenmiş nar suyu taşınması için konişmentolar düzenlendiğini, Türk Ticaret Kanunun 1228 ve 1229. maddelerine uygun olarak düzenlenen konişmentolarda taşınan malların nelerden ibaret olduğunun ve nereye gideceğinin açıkça yer aldığını, davalıların bizzat düzenledikleri konişmentoya uygun olarak taşıma yapmakla yükümlü olduklarını, müvekkili ... ...'in,
yapılan işlemlere uygun olarak davalı şirketlerin taşıdığı malların müşterilerine ulaşmasını beklerken Fransa'ya giden konteynınn içerisinden ABD'ye gitmesi gereken ürünün (20 palet 200 kg'lık 80 varildeki hammadde karadut suyu) çıktığının Fransa'daki müşteri tarafından bildirilmesiyle, taşıma işlemlerinde karışıklık olduğunu öğrendiğini, davalı taşıyıcıların yaptığı hata sonucu Amerika'ya gönderilmesi gereken 20 palet 80 Varil hammadde karadut suyunun Belçika Antwerp'e giden gemiye, Belçika Antwerp'e gitmesi gereken Fransa müşterisi ürünü 20 palet şişelenmiş meyve suyunun ise ABD'ye giden gemiye yüklendiğini,
davalıların düzenledikleri konişmentoya uygun olarak yükleme ve taşıma yapması gerekirken, yükleme esnasında karşılıklı olarak taşınacak malları karıştırdığını, her bir davalının kendisinin taşıması gereken malı bırakıp, diğer malı gemiye yüklediğini, bu nedenle yükleme sırasında yapılan bu hatadan davalılar ... ... Taşımacılık ve ...
Lojistik firmalarının müteselsilen sorumlu olduklarını, davalılarca yapılan bu hatanın kendilerinden kaynaklandığını belirtilerek malları doğru alıcı ve limanlara sevk etmeleri için sözlü olarak yapılan uyarıdan bir netice alınamadığını, davalıların malların doğru limana yönlendirilmesi için haksız bir şekilde ilave masraf talep ettiğini, yükleme sırasında malların karışıklığının fark edilmediğini ve konişmentoların her iki davalı (forwarder) nakliyeciler tarafından sanki mallar doğru limanlara gitmişçesine düzenlendiğini, yüklemelerin davalı firmaların sorumluluğunda gerçekleştiğini,
davalıların kendi hataları ile ürünleri doğru adreslere teslim edemediklerini, hatalı olarak yapılan bu işlemlerden sorumlu olduklarını, taşıyanın, eşyanın zıyaı veya hasarından yahut geç tesliminden doğan zararlardan, zıya, hasar veya teslimde gecikmenin, eşyanın taşıyanın hakimiyetinde bulunduğu sırada meydana gelmiş olması şartıyla sorumlu olduğunu,
eşyanın,yükleten veya onun adına veya hesabına hareket eden bir kişiden yahut yükleme limanında uygulanan kanun ve düzenlemeler uyarınca eşyanın taşınmak üzere kendilerine teslimi zorunlu makamlardan ya da üçüncü kişilerden taşıyanca teslim alındığı andan taşıyan tarafından gönderilene teslim edildiği ana veya gönderilenin eşyayı teslim almaktan kaçındığı hallerde sözleşme veya kanun hükümlerine yahut boşaltma limanında uygulanan ticari teamüle uygun olarak gönderilen ermine hazır tutulduğu ana ya da boşaltma limanında geçerli kanun ve düzenlemeler uyarınca eşyanın kendilerine teslimi zorunlu makamlara veya üçüncü kişilere teslim edildiği
ana kadar taşıyanın hakimiyetinde sayılır, amir hükümlerinin düzenlendiğini, maddede de görüldüğü üzere taşıyanın, eşyanın yükletilmesi için kendisinden beklenen dikkat ve özeni göstermekle yükümlü olduğunu, söz konusu davada davalı taşıyan (forwarder) firmaların konteynerler yükletilirken kendilerinden beklenen özeni göstermediklerini bunun sonucunda da konteynerlerin farklı varma limanına gönderilmelerinin söz konusu olduğunu,
davalılarca yapılan bu hatanın kendilerinden kaynaklandığı ve malların doğru alıcı ve limanlara sevk etmeleri yönünde müvekkili firma tarafından sözlü olarak yapılan uyarını yanı sıra her iki davalı taşıcıya da 07/05/2013 tarihinde gönderilen fax ile taşımaların hatalı yaptığını, Amerika'ya gönderilen ürünlerin Belçika Antvverp limanına, Belçika'ya gönderilen yüklemenin de ... limanına gitmekte olduğunun ihtar edilerek konu ile ilgili hatanın taşıyıcı davalılarca ivedilikle çözümlenmesi gerektiğinin belirtildiğini, davalılarla yapılan bu görüşmelerden bir netice alınamadığını,
üstelik malların doğru limana yönlendirilmesi için haksız bir şekilde ilave masraf da talep edildiğini, müvekkilinin 10/05/2013 tarihinde ...
22. Noterliğinin 10/05/2013 tarihli, ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile davalılara yapılan hatayı ve bu hatanın ivedilikle düzeltilmesi gerektiğini bir kez daha ihtar ettiğini, yüklemelerin davalı firmaların sorumluluğunda gerçekleşmesine rağmen, ürünlerin doğru adreslere teslim edilemediğini, malların gıda içerikli olması ve yaşanan bu aksama nedeniyle bozulma veya son kullanma tarihlerinin geçmesi ihtimalinde doğacak zararları önlemek maksadıyla, müvekkilinin yanlışlıkla Fransa'ya giden ürünleri yeniden Amerika'ya göndermek için Fransa müşterisi...'nin taşıma firması ...'e taşıma işini yaptırığını,
bu iş için ... firmasına iki fatura ile toplam 7.979,52 Euro ödendiğini, yanlışlıkla Amerika'ya giden ürünlerin de davalı ... tarafından 5.325,00 USD ek ücretle yeniden Fransa'ya gönderildiğini, yapılan bu ek taşımalardan davalılara haber verilerek nakliye veya yükleme hatası her kimden kaynaklanmış ise o kişi veya şirketten rücuen tahsil etme hakkı saklı kalmak kaydıyla, taşımaların yaptırıldığının bildirildiğini, müvekkilin malların zarara uğramaması için ihtirazi kayıtla ödediği ek navlun ücretinin taşıyanın sorumluluğuna ilişkin yasa hükümleri uyarınca davalılardan tahsilinin gerektiğini,
müvekkilinin Fransa'da bulunan müşterisi... ... ... France firmasına her ay belli aralıklarla 5 (Beş) konteynır ürün ihraç etmekte olduğunu, davalıların kusuruyla yanlış ve hatalı taşıma yapılması nedeniyle müvekkilin Fransa'ya yaptığı ihracatın sekteye uğradığını bu nedenle en azından bir aylık ticari kayıp söz konusu olduğunu, müvekkilin Fransa'ya yaptığı ihracatın şu anda 1 ay geriden gelmekte olduğunu,
müvekkilinin yoksun kaldığı kazancından hatalı taşıma yapan davalıların sorumlu olduğu ve zararın davalılarca müştereken tazmininin gerektiğini belirterek yükün doğru limanlara gönderilmesi için ek taşıma bedelleri 7.979,52 Euro ve 5.325,00 usd ile müvekkilinin hatalı taşıma yapılan dönemde yoksun kaldığı gelir için, fazlaya ilişkin haklan saklı kalmak ve yargılama aşamasında ticari kayıtlarla belirlenecek yoksun kalman kazanç değerine arttırılmak kaydıyla şimdilik 3.000,00 TL yoksun kalınan kazanç alacağının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekilince Mahkememizin ... Esas sayılı dosyasına sunulan 14.05.2018 tarihli ıslah dilekçesinde; kazanç kaybı talebini 17.394,96 TL ye yükselterek sonuç olarak , 7.979,52 Euro ve 5.325,00 Amerikan dolarının ödeme tarihinden itibaren işleyecek Euro ve Amerikan Dolarına bankalarca uygulanan en yüksek mevduat faiziyle birlikte davalıdan tahsili ile müvekkilinin aylık olarak yaptığı ihracattan yoksun kaldığı kazanç için 17.395,96 TL yoksun kalınan kazanç (kar mahrumiyeti) alacağının dava tarihinden itibaren ticari temerrüt avans faiz oranı üzerinden işleyecek faiziyle davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... ... vekili cevap dilekçesinde özetle. Müvekkilinin 2119 440 23075568 no'lu nakliyat sigorta poliçesi ile ... Sigorta A.Ş. nezdinde sigortalı bulunduğunu, hiçbir şekilde dava dilekçesindeki iddialar nedeniyle müvekkilinin kusuru ve sorumluluğu olduğunu kabul anlamına gelmemek kaydı ile davanın ... adresinde mukim ... Sigorta A.Ş.'ye ve ... ...
A.Ş.'ye ihbar edilmesini talep ettiklerini, somut olayda hak düşürücü süreler/zamanaşımı sürelerinin dolduğunu, davanın öncelikle bu nedenle reddinin gerektiğini, davacının, yükleme tarihinden itibaren uzun bir zaman geçtikten sonra açtığı işbu davada ileri sürdüğü iddiaların külliyen gerçeğe aykırı olup müvekkilinin hiçbir kusuru ve sorumluluğunun bulunmadığını, ürünlerin ...'dan, Ambarlı Limanı'na davacının sorumluluğundaki araçla geldiğini, davacının gümrükçüsünün gözetiminde konteynere yüklendiğini,
davacının gümrükçüsünün organize ederek gözetimi altında konteynerlere yüklenen ürünlerin yüklendiği konteyner numaralarının kendilerince beyannameye yansıtıldığı gibi gemiye yükleme işinin de yine kendilerinin gözetim ve denetimi altında yapıldığını, açılan beyanname muhtevası ile konişmentonun birbirine uygun olup yazışmalara yükleme talimatına uygun hareket edildiğini, bu nedenle, kabul anlamına gelmemek kaydıyla ortada iddia edildiği gibi bir yanlış yükleme varsa bile bu durumun sorumluluğu ve neticelerinin müvekkiline yüklenemeyeceğini,
belirtildiği şekilde davacının gümrükçüsünün organize ederek gözetimi altında yüklenen konteynerin Antwerp Limanına tahliye edildiğini, bundan sonra davacı yükleyicinin, aynı gün müvekkilinin dışında başka bir yüklemesi daha olduğunu, her iki yüklemenin de gümrükçüsünün aynı kişi olduğunu, ürünlerin yanlış konteynerlere yüklendiğini belirterek adres değişikliği talebinde bulunduğunu, müvekkilinin ise davacı yükleniciye adres değişikliği talebi için 4.200,00 USD navlun ücreti teklifi verdiğini, her ne kadar davacı, taşımaların hatalı yapıldığını belirterek,
düzeltilmesi talebiyle faks gönderdiğini iddia etmişse de, müvekkilinin böyle bir faks almadığını, müvekkilinin herhangi bir kusuru ve sorumluluğu bulunmadığının, taşıma belgelerinin ile de açık olduğunu, müvekkiline atfı kabil herhangi bir kusur ve sorumluluk bulunmadığından davacının taleplerinin reddi gerekmekte ise de, kabul anlamına gelmemek kaydı ile dava dilekçesindeki taleplerin afaki ve fahiş olduğunu, dava dilekçesindeki iddialara göre davacının diğer davalı ...
Lojistik ile taşıma konusunda anlaştığını, bu davalının tanzim ettiği navlun faturasına yasal süresi içinde itiraz etmediğini, herhangi bir ihtirazi kayıt da ileri sürmeden navlun ücreti ödediğini, davacının, diğer davalıya ödediğini iddia ettiği navlun ücretini müvekkilinden talep etmesinin yasal dayanağı müşterisi...'nin taşıma firması ...'e 7979,52 EURO ödediğini iddia etmişse de, bu iddianın ispatı zımnında ibraz edilen faturaların 27.06.2013, 09.08.2013 şeklinde iddia edilen olaydan aylar sonraki tarihleri taşıdığını, bu nedenle, faturaların davaya konu taşımaya ait olamayacağının açıkça ortada bulunduğundan,
davacının başka taşımalarına ait faturaları davaya konu etmesinin kötü niyetinin açık göstergesi olduğunu, yukarıda da belirtildiği üzere müvekkilince teklif verilen 4.200 USD navlun fiyat teklifi nazara alındığında davacının, bu taşıma için ödediğini iddia ettiği 7979,52 EURO navlun ücretini çok fahiş olduğunu, davacının, Fransa'ya aylık olarak yaptığı ihracattan yoksun kaldığı kazanç olduğu iddiasıyla 3.000,00 TL talep etmişse de, taşıma hukukunda tazminatın kapsamının Borçlar Hukukundaki kadar geniş olmadığından yasal dayanaktan yoksun, ispat edilemeyen, afaki bu iddia ve talebin de külliyen reddinin gerektiğini,
kusur ve sorumluluğu bulunmadığından müvekkiline karşı ileri sürülen taleplerin külliyen reddi gerekmekle birlikte bir an için aksinin düşünülmesi halinde, TTK.'nun 1186.maddesinde taşıyıcının sorumluluğunun sınırlandırıldığını, 1190. maddesinde taşıyanın sorumluluktan kurtulması halleri ile sorumluluk sınırlandırılmasına ilişkin hükümlerin, navlun sözleşmesine konu olan eşyanın zıya, hasar veya geç teslimi yüzünden, taşıyan aleyhine, haksız fiile veya diğer bir sebebe dayanılarak açılacak bütün davalarda uygulanacağının belirtildiğini ileri sürerek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Lojistik Hiz Taş San Tic Ltd Şti vekili cevap dilekçesinde özetle; taşımanın konteyner taşıması olduğunu, taşımada iç istif, yükleme, taşıma, boşaltma, teslim, sair ameliyeler ve bildirimler ile konişmento tahtında yapılan taşıma nedeni ile muhtemel ihtilaflar halinde uygulanacak hukukun ABD Hukuku olduğu, taşıyan ile taşıtan arasındaki hukuki ilişkilerin navlun sözleşmesindeki hükümlere bağlı olduğunu belirterek davanın yetki ve husumet yönünden reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Dava ilk olarak Mahkememizin ... esasına kaydedilmiş, daha sonra Mahkememizin 23/06/2015 tarihli celsesinde verilen karar uyarınca 2 nolu davalı ... ... ... Hizmetleri ve Dış Tic. Ltd. Şti. hakkındaki dava tefrik edilerek Mahkememizin ... Esasına kaydedilmiştir.
Mahkememizin ... Esas sayılı dosyasında verilen 23/06/2015 tarih ... Esas, ... Karar sayılı kararı ile Mahkemenin milletlerarası yetkisine yönelik yapılan itirazın kabulü ile, dava dilekçesinin mahkememizin yetkisizliği nedeniyle reddine karar verilmiştir.
Davacı vekilinin talebi üzerine dosya Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'ne gönderilmiş olup, Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 10/02/2016 tarih, 2016/355 Esas, 2016/1269 Karar sayılı ilamı ile Yetki şartının yer aldığı konişmentonun davalının müvekkili olan ... ile yapıldığı, davalı acentenin şahsına karşı açılan davada kendi adına taraf olmadığı konişmentodaki yetki şartına istinaden yetkisizlik kararı verilemeyeceği, yetki itirazının buna göre değerlendirilerek bir karar verilmesi gerekirken yerinde olmayan yazılı gerekçeyle yetkisizlik kararı verilmesinin doğru görülmediği belirterek Mahkememiz kararı bozulmuş ve dosya Mahkememize iade edilerek ... Esasına kaydedilmiştir.
Mahkememizin ... Esas sayılı dosyasında yapılan yargılama neticesinde 23/05/2017 tarih, ... Esas, 2017/160 Karar sayılı kararı ile davacının davasının pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmiştir.
Davacı vekilinin talebi üzerine dosya Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'ne gönderilmiş olup, Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 27/03/2019 tarih, 2017/4739 Esas, 2019/2352 Karar sayılı ilamı ile davacı, dava dışı kişi ile düzenlenen taşıma sözleşmesi gereğince sözleşmeye konu emtiayı davalıya teslim ettiğini, davalının da bu emtiayı gideceği yer dışında başka yere gönderilmesine neden olduğunu ileri sürerek maddi tazminat isteminde bulunduğunu, iddianın ileri sürülüş şekli itibariyle davacı davalının şahsi kusurundan kaynaklanan zararın tazminini talep ettiğini, bu nedenle, davanın,
acentenin şahsi kusuru iddiasına dayalı bir dava olduğu gözetilerek işin esasına girip bir karar verilmesi gerekirken, acente olduğundan bahsedilerek pasif husumet yokluğu nedeniyle davanın red edilmesi doğru görülmediğini belirterek Mahkememiz kararı bozulmuş ve dosya Mahkememize iade edilerek Mahkememizin ... Esasına kaydedilmiştir.
Tefrik kararı ile ... Taşımacılık hakkında devam eden asıl davada Mahkememizin 21/02/2019 tarih, ... Esas, ... Karar sayılı kararı ile davacının davasının kısmen kabülü ile, 5.325 USD'nin ödeme tarihi olan 28.06.2013 tarihinden itibaren 3095 sayılı kanunun 4/a madde ve fıkrası gereğince, 17.395,96 TL yoksun kalınan karın dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya dair istemin reddine karar verilmiştir.
Taraf vekillerinin talebi üzerine dosya İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 43. Hukuk Dairesi'ne gönderilmiş olup, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 43. Hukuk Dairesi'nin 16/02/2023 tarih, 2020/980 Esas, 2023/156 Karar sayılı ilamı ile tarafların iddia ve savunmaları kapsamında, taşımalara konu konşimento üzerindeki kayıtlar, sevk irsaliyesindeki kayıt ve yazışmalar,
gelen yazı cevapları ile esasen iki farklı taşıma bulunduğu ve her iki taşımayı ayrı ayrı üstlenen taşıyanların birlikte hareket ettikleri veya her iki yükün de davalıya teslim edildiğine ilişkin bir iddia bulunmadığı da nazara alınıp yükletenin müterafik kusurunun bulunup bulunmadığı da değerlendirilerek varsa davalının sorumluluğunun tespiti için rapor alındıktan sonra oluşacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekeceği belirtilerek Mahkememiz kararı kaldırılmış ve dosya Mahkememize iade edilerek 2023/127 Esasına kaydı yapılmıştır.
Mahkememizin ... Esas sayılı dosyasında yapılan yargılama neticesinde 23/05/2023 tarih, ... Esas, ... Karar sayılı kararı ile Mahkememizin ... esas sayılı dosyasının HMK nun 166/1-4 maddeler gereğince Mahkememizin 2023/127 esas sayılı dosyası ile birleştirilmesine, yargılamaya Mahkememizin... esas sayılı dosyası üzerinden devam edilmesine karar verilmiştir.
Mahkememizin ... Esas sayılı dosyasında aldırılan 21/04/2016 tarihli bilirkişi raporunda özetle.
Satış sözleşmesinde bulunan FOB kaydı ve davalı tarafından düzenlenen fatura göz önünde tutulduğunda davacı ile davalı arasında navlun sözleşmesi bulunmadığı, Davacının uyuşmazlıkta yükleten sıfatına sahip olduğu, davalı tarafından düzenlenen fatura içeriği dikkate alındığında konteyner içeriğinin Davalı tarafından yüklendiği, ancak, gerek ABD'ye gerekse Antwerp limanına gönderilecek eşyanın 20 paket içinde olduğu, dosyadaki bilgiler dikkate alındığında Davalının 20 paket içine 2820 kartonu yüklediğine dair belge bulunmadığı, Davalının bir konteyner içine kendisine teslim edilen 20 paketi yüklediği kanaatine varıldığı,
Davacının aksini ispat etmesi diğer bir ifadeyle 20 paket içine 2820 kartonun Davalı tarafından yüklendiği ve istif edildiği ispat edildiği takdirde davalı'nın sorumluluğu gündeme gelebileceği kanaatine varıldığı belirtilmiştir.
Mahkememizin ... Esas sayılı dosyasında aldırılan 10/05/2017 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle. Kök rapora karşı yapılan itirazlar ve davacı tarafından sunulan yazışmalar dikkate alındığında, Belçika yükünün Davalının bilgisi dahilinde ... nolu konteynere yüklediği bu konteynerin resmi belgeler dikkate alındığında ABD taşımasını yapan gemiye yüklenmiş olduğu, Davalının Davacıya düzenlediği faturada Belçika yükünün gemiye yüklenmesini de üstlendiği,
dolayısıyla yanlış konteynerin yanlış gemiye yüklenmesinden sorumluluğunun gündeme geleceği, sorumluluğunun Belçika yükü İçin yapılan masraflar ve zararlar bakımından söz konusu olması gerektiği, kök rapor sonrasında heyete eklenen mali bilirkişi incelemesi sonrasında,davacı yanın sunduğu ticari defterlerinin TTK hükümlerine güıe gerekli açılış onayına sahip olmakla birlikte kapanış (ibraz) tasdikleri yününden de gerekli onaya sahip olduğu, davacı ticari defterlerinin HMK 222'ye göre delil niteliğinde olduğu, ancak bu hususun hukuki yorum takdirinin mahkemeye ait olduğu,
davacı yanın talep edebileceği kar mahrumiyetinin detayı yukarıda açıklandığı üzere 17.395,96 TL olduğu kanaatine varıldığı belirtilmiştir.
Mahkememizin ... Esas sayılı dosyasında aldırılan 30/03/2018 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle; Davalı'nın sorumluluğu bakımından ek raporda varılar kanaate muhafaza edildiğini, davacının yalnızca Belçika yükünün liman işlemleri işini taahhüt ettiğinden sorumluluğunun Belçika yükü için yapılan masraflar ve zararlar bakımından söz konusu olması gerektiği yönündeki kanaatin korunduğu belirtilmiştir.
Mahkememizin ... Esas sayılı dosyasında aldırılan 11/01/2019 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle; ...ve ...tarafından yapılan değerlendirmede dosyaya ibraz edilen yazışmalar ve sevk irsaliyeleri yukarıda kronolojik olarak incelenmiş ve Belçika yükünün yanlış konteynere yüklenmesindeki kusurun davalıda olduğu kanaati muhafaza edilmiş, ABD'den Belçika'ya yapılan ikinci taşımanın navlunu olan 5325 USD'den davalının sorumlu olduğu kanaatine varıldığı,
... tarafından yapılan değerlendirmede ise malların ayrı ülkelere sevk edilmesinden ihracatçı firmanın kamyonlarını doğru konteynerlere yönlendirip boşaltılmasını sağlamakla görevli kişinin dikkatsizliğinden kaynaklandığı kanaatine varıldığı, kar kaybı itirazı bakımından ...tarafından yapılan değerlendirmede Davalı yanın kar kaybının fahiş olduğu yönündeki itirazının görüşü değiştirecek nitelikte olmadığı, dolayısı ile davacının talep edebileceği kar mahrumiyetinin 17.395,96 TL olduğu yönündeki kanaatin aynen korunduğu kanaatine varıldığı belirtilmiştir.
Mahkememizin birleşen ... Esas sayılı dosyasında aldırılan 07/09/2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle. İncelenen davacı şirkete ait 2013 ve 2014 yılı Ticari defterlerinin açılış tasdikleri ile yıl sonunda yaptırılması gereken kapanış tasdiklerinin yasal süresinde TTK. Hükümlerine göre usulüne uygun yaptırılmış olduğu ve davacı şirketin 2013 ve 2014 yılı ticari defterlerini TTK.
Hükümlerine göre usulüne uygun tutmasından dolayı davacı şirketin 2013 ve 2014 yılı ticari defterlerinin sahibi lehine delil niteliği taşıdığı, davalı şirketin ...
Limanından Antwep Limanına yapılan sevkiyata ilişkin 31/05/2013 tarih, ... no.lu 5.325,00 USD tutarlı faturanın davacı şirket ünvanına düzenlendiği, davacı şirketin tarafına düzenlenen faturaları ticari defterlerinde kayıt altına aldığı, davacı şirketin tarafına düzenlenen fatura bedelini 28/06/2013 tarihinde banka havalesi ile davalı şirkete ödediği ve ticari defterlerinde kayıt altına aldığı, davalının konteyner içi yanlış yüklemesi nedeniyle konteynerin ABD'den, Antwerp'e gönderilmesi nedeniyle davacı tarafından fazladan ödenmek zorunda kalınan 5.325,00 Usd navlun ücretinden TBK madde 112 uyarınca, sorumlu olduğu, tefrik edilen ...
E dosyasında mali bilirkişi tarafından “Davacı yanın talep edebileceği kar mahrumiyetinin 17.395,96 TL olduğu” kanaatine varıldığı, takdiri ve değerlendirme Mahkemeye ait olmak üzere, davacının 17.395,96 TL kar kaybından, bu dosya davalısı ve ... dosya davalısının müştereken sorumlu olduğu, davalının 8.697,98 TL kar kaybından sorumlu olduğu belirtilmiştir.
Mahkememizin 14/06/2023 tarihli ara kararı ile dosyanın bilirkişi heyetine tevdine karar verilmiş olup, bilirkişi heyetinden aldırılan raporda özetle.
Davalı ...'ın konteyner içine yüklemeyi üstlendiği; ancak konteyner içine yüklemenin fiilen dava dışı ... ... tarafından ifa edildiği; dava dışı ... ...'nin, davalı ...'ın TBK m. 116 uyarınca ifa yardımcısı olduğu; konteyner içine yükleme hizmetinin hiç ifa edilmemesinden veya kötü ifa edilmesinden doğan sorumluluğun TBK m. 112 vd. hükümlerine tabi olduğu, davalı ...'nın konteyner içine yüklemeyi üstlendiği; ancak konteyner içine yüklemenin fiilen dava dışı ... ... tarafından ifa edildiği;
dava dışı ... ...'nin, davalı ...'nın TBK m. 116 uyarınca ifa yardımcısı olduğu konteyner içine yükleme hizmetinin hiç ifa edilmemesinden veya kötü ifa edilmesinden doğan sorumluluğun TBK m. 112 vd. hükümlerine tabi olduğu, heyette bulunan gümrük müşaviri bilirkişinin görüşüne göre, "ihracatçılar ya da gümrükçülerinin, ihraç eşyasının yükleneceği/taşınacağı konteyner tahsisini ya da taşıma işini organize etmedikleri; bu gibi işlemlerin profesyonel gemi acenteleri veya alt yüklenici/forwarder (komisyoncular) firmalar aracılığıyla yapıldığı;
ihracat yüklerinin hatalı gönderilmesine sebebiyetin acentelerin sorumluluğunda olan yüklerin belirlenen konteynerlere hatalı yüklenmesinden kaynaklandığı; davalı acentelerin müteselsil sorumluluklarının olması gerektiği; yükletenin müterafik kusurunun bulunmadığı", heyette bulunan uzman bilirkişilerin, teknik incelemeleri neticesinde, dosya içeriğindeki bilgi ve belgeler çerçevesinde karışıklığın tam olarak ne şekilde gerçekleştiğini belirleyemedikleri, iki farklı varma limanına taşınacak olan konteynerlerin içine ilgili yüklerin yüklenmesi,
birbirinden bağımsız iki firma olan davalı ... ve davalı ... tarafından üstlenilmişse de, her iki konteyner içine yükleme de fiilen aynı firma (dava dışı ... ...) tarafından yapılmış bulunduğundan; bu firma ise her iki davalının da ifa yardımcısı olduğundan, davalıların TBK m. 112 uyarınca kendilerine hiçbir kusur yüklenemeyeceğini kanıtlayamamış oldukları da dikkate alındığında, davalıların, davacının (ispatlanan) zararından müteselsilen sorumlu oldukları, her iki dosyaya daha önce sunulan bilirkişi raporlarında,
mali müşavirler tarafından yapılan zarar hesaplarının esas alınıp alınmayacağı hususunda takdirin münhasıran Sayın Mahkemeye ait olduğu belirtilmiştir.
Mahkememizin 05/03/2024 tarihli celsesi uyarınca ile ek rapor alınmak üzere dosyanın bilirkişi heyetine tevdine karar verilmiş olup, bilirkişi heyetinden aldırılan ek raporda özetle; ilk raporda varılan kanaatte bir değişiklik bulunmadığını belirtilmiştir.
Mahkememizin birleşen ... Esas sayılı dosyasında aldırılan bilirkişi heyet raporunda özetle. İncelenen davacı şirkete ait 2013 ve 2014 yılı Ticari defterlerinin açılış tasdikleri ile yıl sonunda yaptırılması gereken kapanış tasdiklerinin yasal süresinde TTK.
Hükümlerine göre usulüne uygun yaptırılmış olduğu ve davacı şirketin 2013 ve 2014 yılı ticari defterlerini TTK. hükümlerine göre usulüne uygun tutmasından dolayı davacı şirketin 2013 ve 2014 yılı ticari defterlerinin sahibi lehine delil niteliği taşıdığı, davalı şirketin ...
Limanından Antwep Limanına yapılan sevkiyata ilişkin 31/05/2013 tarih, ... no.lu 5.325,00 USD tutarlı faturanın davacı şirket ünvanına düzenlendiği, davacı şirketin tarafına düzenlenen faturaları ticari defterlerinde kayıt altına aldığı, davacı şirketin tarafına düzenlenen fatura bedelini 28/06/2013 tarihinde banka havalesi ile davalı şirkete ödediği ve ticari defterlerinde kayıt altına aldığı, davalının konteyner içi yanlış yüklemesi nedeniyle konteynerin ABD'den, Antwerp'e gönderilmesi nedeniyle davacı tarafından fazladan ödenmek zorunda kalınan 5.325,00 USD navlun ücretinden TBK madde 112 uyarınca, sorumlu olduğu, tefrik edilen ...
E dosyasında mali bilirkişi tarafından davacı yanın talep edebileceği kar mahrumiyetinin 17.395,96 TL olduğu kanaatine varıldığı, davacının 17.395,96 TL kar kaybından, bu dosya davalısı ve ... Esas sayılı dosya davalısının müştereken sorumlu olduğu, davalının 1/2 oranında (%50) 8.697,98 TL kar kaybından sorumlu olduğu belirtilmiştir.
Dava, yüklemenin başka konteynere yapılması nedeniyle oluşan zararın tazmini ve oluşan kar kaybının tahsili davasıdır.
Davacı vekili, davacı şirketin Amerika ve Fransa'ya sattığı ürünlerinin deniz yoluyla taşınması için davalılarla anlaşma yaptığını, lokal masraflar davacıya ait olmak üzere Fransa yüklemesinin "FOB", Amerika yüklemesinin ise "CIF" olarak yapıldığını, davalılarla yapılan anlaşma uyarınca İstanbul Ambarlı Limanından 18/04/2013 tarihinde taşıma yapılması için hazır olunduğunu, anlaşma doğrultusunda ... firması ile Amerika Long Beach limanına 20 palet 80 varil karadut suyu, ... firması ile de Fransa'daki müşterilerine Antwerp-Belçika Limanına 20 palet şişelenmiş ve kolilenmiş nar suyu taşıması için konişmentolar düzenlendiğini,
konişmentolarda taşınan malların nelerden ibaret olduğu ve nereye gideceğinin açıkça yer aldığını, davalıların yükleme esnasında malları karşılıklı olarak karıştırdıklarını ileri sürerek davalılarca yapılan hata nedeniyle yanlış limana giden eşyaların doğru limana gönderilmesi için yapılan ek taşıma bedellerinden 7.979,52 Euro ve 5.325 USD ‘nin ve davacının Fransa’ya aylık olarak yaptığı ihracaattan yoksun kaldığı kazanç için şimdilik 3.000,00 TL’nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini istemiştir.
Dosyaya sunulan beyanlar, navlun faturaları, ana ve konişmentoların incelenmesinden davacı ... San.ve Tic.Ltd.Şti. Nin davalılar ... ...Taşımacılık Tic.Ltd.Şti. ve ... ...Ve Diş Ticaret Ltd. Şti. İle Amerika'ya ve Fransa'ya sattığı ürünlerin deniz yoluyla taşınması için anlaşma yapmış olduğu, taşımanın davalıların organizasyonu ile yapıldığı, anlaşma doğrultusunda davalı ... Ltd.
Şti ile Fransa'da buluna müşteriye 20 palet şişelenmiş ve kolilenmiş organik meyve suyu (nar suyu) gönderilmesi, davalı ... Ltd. Şti ile de Amerika'da bulunan müşteriye 20 palet toplam 80 varil organik meyve suyu (karadut) gönderilmesinin kararlaştırıldığı, Amerika yükü için ...
Konteynerın , Belçika yükü için ... ... sayılı konteynerın yüklemesinin yapıldığı, dava konusu taşımalara ilişkin olarak ... firmaları tarafından ara konişmentoların düzenlenmiş olduğu, fiili taşımanın ... .... tarafından yapıldığı anlaşılmaktadır.
Taşımaya konu yüklerinin belirlenen konteynerler ile liman sahasında tahliye etmeleri gerekirken, yükleme esnasında, taşınacak yüklerin karşılıklı olarak karıştırıldığı görülmektedir. Uyuşmazlık yüklerin yanlış konteynerlere hatalı yüklenmesinden kim ya da kimlerin sorumluluğunda olduğu noktasında toplandığı görülmektedir. Dosya kapsamı ve bilirkişi raporlarına göre karışıklığın tam olarak ne şekilde meydana geldiği belirlenememekle birlikte yükleme aşamasında karıştırılmış olduğu dosya kapsamı ile sabittir. Bu durumda hatalı yüklemeden davalıların sorumluluğunun bulunup bulunmadığının tespiti gerekmektedir.
Dosyaya sunulan ... Nolu 25.04.2013 Tarihli faturanın davalı ... tarafından, davacı ... adına "yükleme, liman güvenlik, liman terminal, konşimento ücretleri" konusuyla düzenlenmiş olduğu görülmektedir. ... Nolu 26.04.2013 Tarihli ... tarafından, davalı ...'a ... ... nolu konteyner için "gemi yükleme ücreti, saha konteyner dolum ücreti, gemi liman güvenlik bedeli, konşimento ücreti" konularıyla düzenlenmiş olduğu görülmektedir. Yine davalı ... tarafından davacı ...
Natural adına ... sayılı 24/04/2013 tarihli boşaltma tahliye yükleme liman dolum vs açıklamalı faturanın düzenlendiği görülmektedir. Buna göre davalıların konteyner içi yükleme işini üstüne almış olduğu, bu operasyonu da fiili deniz taşımasında olduğu gibi bizzat kendisinin yerine getirmediği, konteyner içi yüklemesinin de fiili deniz taşıyanı ... tarafından yerine getirildiği, bu işleme ait ücretin ... tarafından davalılara fatura edildiği anlaşılmaktadır.
Dosyada mevcut ... firmaları tarafından düzenlenen konişmentolarda yükletenin davacı olduğu kayıtlıdır. Fiili taşıyan konişmentolarında ise yükleten davalılardır. Her iki konişmentoda da yükleten yükledi, istifledi, saydı, mühürledi' kayıtları bulunmaktadır. Bu kayıtlar, konteyner içine yüklemenin taşıyan tarafından üstlenilmediğini; konteyner içine dolum işinin ve masrafının yükletene ait olduğunu göstermektedir.
Ancak dosyaya sunulan hizmet faturalarından iç dolumun fiili taşıyan tarafından yapıldığı ve bedelinin davalılara fatura edildiği anlaşılmaktadır. Buna göre davalıların taşıma işini organize ettikleri, iç dolum işini üstlendikleri, iç dolumu fiili taşıyana yaptırdıkları anlaşılmaktadır.
Bu durumda davalıların iç dolum ve yükleme konusunda ifa yardımcısı konumunda olan fiili taşıyanın bu aşamada yükleri bir şekilde karıştırarak yanlış limanlara göndermesinden kaynaklı masraflardan sorumlu oldukları değerlendirilmiştir.
Davalı ... yönünden devam eden ... Esas sayılı dosyanın istinaf incelemesinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 43. Hukuk Dairesi, 16.02.2023 tarih ve E. 2020/980, K. 2023/156 numaralı kararı ile "mahkemece aralarında gümrük müşavirinin de bulunduğu yeni bir bilirkişi heyetinden tarafların iddia ve savunmaları kapsamında taşımalara konu konişmento üzerindeki kayıtlar, sevk irsaliyesindeki kayıt ve yazışmalar,
gelen yazı cevapları ile esasen iki taşıma bulunduğu ve her iki taşımayı ayrı ayrı üstlenen taşıyanların birlikte hareket ettikleri veya her iki yükün de davalıya teslim edildiğine ilişkin bir iddia bulunmadığı da nazara alınıp yükletenin müterafik kusurunun bulunup bulunmadığı da değerlendirilerek varsa davalının sorumluluğunun tespiti için rapor alındıktan sonra sonuca göre karar verilmesi gerektiği belirtilmiş olup , aldırılan bilirkişi raporunda Gümrük müşaviri bilirkişi "ihracatçılar ya da gümrükçülerinin, ihraç eşyasının yükleneceği/taşınacağı konteyner tahsisini ya da taşıma işini organize etmediklerini;
bu gibi işlemlerin profesyonel gemi acenteleri veya alt yüklenici/forwarder (komisyoncular) firmalar aracılığıyla yapıldığını; ihracat yüklerinin hatalı gönderilmesine sebebiyetin acentelerin sorumluluğunda olan yüklerin belirlenen konteynerlere hatalı yüklenmesinden kaynaklandığı, bu halde davacının fazladan ödemiş durumunda kaldığı, 7.979,52EURO+5.325,00 USD tutarları karşı davalı acentelerin müteselsil sorumluluklarının olması gerektiği" değerlendirmesi yapılmıştır.
Buna göre zararın meydana gelmesinde yükletenin müterafik kusuru bulunmadığı kabul edilmiştir.
Davacı taraf yükün doğru alıcısına teslimi için yapılan ilave masrafların tazmini ve bu nedenle oluşan kar kaybının tahsili istemiyle eldeki dava açılmıştır. Dosyaya sunulan mali müşavir bilirkişi raporunda Davalı şirketin ...
Limanından Antwep Limanına yapılan sevkiyata ilişkin 31/05/2013 tarih, ... no.lu 5.325,00 USD tutarlı faturanın davacı şirket ünvanına düzenlendiği, davacı şirketin tarafına düzenlenen faturaları ticari defterlerinde kayıt altına aldığı, davacı şirketin tarafına düzenlenen fatura bedelini 28/06/2013 tarihinde banka havalesi ile davalı şirkete ödediği ve ticari defterlerinde kayıt altına aldığı, Dava dışı ...
Ltd tarafından 01.03.2014 tarih, ... no.lu 5.334,37 EURO tutarlı ve 01.03.2014 tarih, ... no.lu 2.645,15 EURO tutarlı 2 adet faturayı davacı şirket ünvanına düzenlediği, davacı şirketin tarafına düzenlenen faturaları ticari defterlerinde kayıt altına aldığı, davacı şirketin tarafına düzenlenen fatura bedellerini 12/03/2014 tarihinde banka havalesi ile Dava dışı ... Ltd'ye ödediği ve ticari defterlerinde kayıt altına aldığı görülmüştür.
Davacı şirket tarafına düzenlenen fatura bedellerini ve kar kaybını talep etmiştir.
Davalı ... Taşımacılık hakkında devam eden asıl davada Mahkememizin 21/02/2019 tarih, ... Esas, ... Karar sayılı kararı ile davacının davasının kısmen kabülü ile, 5.325 USD'nin ödeme tarihi olan 28.06.2013 tarihinden itibaren 3095 sayılı kanunun 4/a madde ve fıkrası gereğince, 17.395,96 TL yoksun kalınan karın dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya dair istemin reddine karar verilmiş olup ....
İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında başlatılan takipte ödeme yapılması nedeniyle takibin infazen kapatıldığı görülmektedir. Bu nedenle davalı ... ... ve Dış Tic. Ltd. Şti. yönünden. 5.325,00 USD ve 17.395,96 TL bakımından dava konusuz kaldığı anlaşıldığından bu alacak bakımından karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.
Davacı vekili fazladan ödenen navlun dışında kar kaybı talebinde de bulunmuş ise de kar kaybına yönelik mali müşavir bilirkişi raporunun denetime elverişli olmadığı, davacının kar kar kaybına yönelik başkaca beyan ve delil sunmadığından fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.
Davalı ... Lojistik bakımından yapılan değerlendirmede; her ne kadar 07/09/2022 sayılı bilirkişi raporunda yükün Antwerp e götürülmesi için ödenen 5,325,00 USD bakımından sorumlu olduğu belirtilmiş ise de davalı ... ın Amerika yüklemesini üstlenmiş olduğu, bu yükün doğru limana götürülmesi için ...
Ltd tarafından 01.03.2014 tarih, ... no.lu 5.334,37 EURO tutarlı ve 01.03.2014 tarih, ... no.lu 2.645,15 EURO tutarlı 2 adet faturayı davacı şirket ünvanına düzenlediği, davacı şirketin tarafına düzenlenen faturaları ticari defterlerinde kayıt altına aldığı, davacı şirketin tarafına düzenlenen fatura bedellerini 12/03/2014 tarihinde banka havalesi ile Dava dışı ...
Ltd'ye ödediği, dolayısıyla bu davalıdan davalının üstlendiği fakat hatalı şekilde yapılan taşımaya ilişkin ödenen fatura bedelleri toplamı 7.979,52 Euro yu talep edebileceği kabul edilmiştir. Yine kar kaybı talebi bu davalı bakımından da yukarıda açıklanan gerekçelerle yerinde görülmemiş, bu yönden talebin reddi gerekmiştir.
Davacı vekili davalıların dava konusu yükün doğru limanlara gönderilmesi için ek taşıma bedelleri 7.979,52 Euro ve 5.325,00 usd ile kar kaybının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep ve dava etmiş ise de dava konu edilen taşımaların birbirinden farklı olduğu, davacının taraflarla arasındaki sözleşme ilişkisine dayanmış olduğu, bu nedenle her bir davalının organize ettiği taşıma bakımından sorumluluğun bulunduğu değerlendirilerek davalı ... ... ve Dış Tic.
Ltd. Şti. yönünden. 5.325,00 USD ve 17.395,96 TL bakımından dava konusuz kaldığından bu yönden karar verilmesine yer olmadığına, fazlaya ilişkin talebin reddine, davalı ... ...Taş. San. Tic. Ltd.
Şti. yönünden açılan davanın Kısmen Kabulü ile 7.979,52 Euro alacağın 3095 sayılı yasanın 4/a maddesi uyarınca dava tarihinden itibaren işleyecek EURO faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır
İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesi, E. 2023/127, K. 2025/278, 22 Nisan 2025 tarihli karar · Kaynak: UYAP Emsal Karar Arama