İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/486 K.2024/2

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ... A.Ş.'nin sigortacılık işi ile iştigal eden sigorta şirketlerinden biri olduğunu, müvekkilinin dava dışı sigortalısı ... Gıda San. ve Dış Tic. A.Ş.'ye ait emtianın taşıma sırasında oluşabilecek rizikolara karşı Nakliyat Emtia Sigorta Poliçesi ve Abonman Sözleşmesi ile müvekkili tarafından teminat altına alındığını, müvekkili şirket sigortalısı ... Gıda San. ve Dış Tic. A.Ş. tarafından satıcı ... (...) ...

Ltdb adlı firmadan muhtelif börülce satın alındığını, sigortalıya ait börülce emtiasının ... numaralı konşimento tahtında ...'ndan Türkiye'ye taşınmak üzere ... S gemisine yüklendiğini, gemiye yüklenen börülce emtialarının ıslandığı ve bu sebeple emtiaların hasarlandığının tespit edildiğini, meydana gelen hasarın fark edilmesi ile alıcı tarafından ... ... İşlt. A.Ş.'ye hasar ihbarı yapıldığını, borçlu aleyhine ....

İcra Müdürlüğü ...Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlattıklarını, takibe davalı/borçlu tarafından itiraz edildiğini, .... İcra Müdürlüğü ...Esas sayılı dosyasına yapılan itirazın iptali ile %20’den aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın yetkili mahkemede açılmadığını, işbu davada İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin müvekkili bakımından yetkili olmadığını, usul ve hukuka göre yetkili olan ...

Ticaret Mahkemeleri nezdinde açılmamış olması nedeniyle yetki ilk itirazında bulunduklarını, ... numaralı konteynerin müvekkili şirket tarafından dış kap olarak teslim alındığını ve alındığı şekilde müşterisine teslim edildiğini, konteyner iç muhteviyatı hakkında müvekkilinin herhangi bir sorumluluğu bulunmadığını, emtianın ...

Limanı'nda bulunduğu süre içerisinde herhangi bir hasara veya kayba uğramadığını, mal sahibi, temsilcisi, konteyner acentesi ya da gemi tarafından müvekkili liman işletmesine herhangi bir talep, rücu ya da ihbarda bulunulmadığını, gümrük memuru, firma temsilcisi ve müvekkili liman işletmesi personeli tarafından yerde muayene (kapak açma) işlemi sırasında hiçbir sorun tespit edilmediğine dair 14/10/2021 tarihli tutanak tutulduğunu, herhangi bir şekilde kabul anlamına gelmemek kaydıyla hasarlanan malın bozulma süresi ve şekli göz önüne alındığında müvekkili liman işletmesinin kusuruyla çürüme/küflenmenin ...

Limanı'nda olma ihtimalinin iddia eden davacı yan tarafından delilleri ile birlikte ispatlaması gerektiğini, konteyner kondisyonundan kaynaklı bir sorundan dolayı mal hasarlanmış ise yine bu kondisyon bozukluğunun müvekkili liman işletmesinin kusuru nedeniyle oluştuğunun delilleriyle ispatlanması gerektiğini, müvekkili liman işletmesinin "ardiyeci" sıfatı ile kendisine bırakılan konteynerleri kanuni düzenlemelere uygun şekilde sakladığını ve görevini özenli ve hasarsız bir şekilde ifa ettiğini, hasarın müvekkili sorumluluğunda ve ...

Limanı'nda meydana geldiğine yönelik bir delil dosyada mevcut olmadığından davanın müvekkili şirket açısından reddi gerektiğini, yetki ilk itirazlarının kabulü ile davanın yetkili olmayan mahkemede açılmış olması sebebiyle müvekkili şirket açısından yetkisizlik kararı verilmesine, mahkemenin dosyanın esasına girilmesine karar vermesi durumunda davacı yanın haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davasının reddine, takibinde haksız ve kötü niyetli şekilde hareket ederek alacak iddiasında bulunan davacının %20’den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına mahkûm edilmesine,

yargılama giderleri ile hükmedilecek vekalet ücretinin davacı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Dava, davacı sigortalısına ait emtiaların davalılar sorumluluğunda deniz taşımasında hasarlandığı iddiası ile sigortalıya ödenen hasar tazminatının rücuen davalılardan tahsili talebi ile başlatılan icra takibine yönelik itirazın iptali davası olup, uyuşmazlığın konusunun, davalı...

İşletmeciliği vekilinin yer itibari ile yetki itirazının yerinde olup olmadığı, davanın hak düşürücü süre içinde açılıp açılmadığı, tarafların aktif ve pasif husumet ehliyetinin bulunup bulunmadığı, sigorta sözleşmesinin geçerli olup olmadığı, geçerli bir sözleşme uyarınca ödemenin yapılıp yapılmadığı, hasara ilişkin süresinde ve geçerli bir ihbarın bulunup bulunmadığı ve hasarın deniz taşıması esnasında meydana gelip gelmediği, hasarda davalının sorumlu olup olmadığı ve hasarın miktarının tespiti noktasında toplandığı görülmüştür.

Mahkememizin ... esas sayılı dosyasının 24/10/2023 tarihli celsesinde verilen ara karar uyarınca davalı hakkında açılan davanın tefrikine karar verildiğinden, ara karar gereğince davanın tefrik edilerek Mahkememizin 2023/486 esasına kaydı yapılmıştır. Mahkememizin ... Esas sayılı dosyasında; diğer davalı ... A/S'ye izafeten ... ... A.Ş. Hakkında, davalı vekilinin milletlerarası yetki itirazının kabulü ile mahkememizin yetkisizliği nedeni ile davanın usulden reddine karar verilerek, yargılamanın sonlandığı anlaşılmıştır.

.... İcra Müdürlüğü'nün ...Esas sayılı icra takip dosyasının incelenmesinden; davacı alacaklı tarafından davalı borçlu aleyhine 18/03/2022 tarihinde icra takibine başlandığı, ödeme emrinin davalı borçluya 31/05/2022 tarihinde tebliği üzerine, davalı borçlunun 02/06/2022 tarihli borca itiraz dilekçesi ile takibin durduğu ve eldeki davanın da 08/03/2023 tarihinde İİK 67 maddesi gereğince yasal 1 yıllık süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.

Davalı tarafından .... İcra Müdürlüğü'nün ...Esas sayılı icra takip dosyasına sunulan borca itiraz dilekçesi ile, icra dairesi yetkisine itiraz edilmiş olmakla birlikte, belirtilen yetki itirazının usule uygun olarak ileri sürülmediği, yetkili bulunan icra daireleri itiraz ile belirtilmemiş olduğundan bu itiraz bakımından mahkemece değerlendirilme yapılmamıştır.

Ancak, davalı vekili tarafından dosyaya sunulan cevap dilekçesi ile mahkememiz yetkisine itiraz edilmiş olduğundan, öncelikle bu hususun incelenmesi gerekmiştir. Davaya konu taşımaya ait konişmento kayıtları incelendiğinde; ..., ... ve ... numaralı konteynerler içerisinde taşınan börülce emtiasının yükleyicisinin dava dışı ... ... Ltd. firması olduğu konşimentonun emre olarak düzenlendiği, ancak ...

Müdürlüğü'nden celp edilen gümrük beyannamesi ile dosyaya ibraz edilen emtia satım faturasına göre, dava dışı sigortalı ... Gıda San. ve Dış Tic. AŞ.. firması tarafından, dava dışı satıcı ... (...) .... Ltd. firmasından satın alınan börülce emtiasının taşımaya konu edildiği, taşıyanın dava dışı ... ... firması olduğu anlaşılmaktadır.

Davacının, dava dışı sigortalı tarafından yurt dışından ithal edilen emtialar bakımından nakliyat sigorta poliçesini tanzim eden sigorta şirketi olduğu, davalının ise dava konusu edilen emtiaların gemiden tahliyesinin yapıldığı boşaltma limanı işletmecisi olduğu anlaşılmıştır.

Yükün davacı sigortalısı tarafından taşıtılması ve gemiden tahliyesi bir sözleşmeye dayalı olarak yapıldığından mahkememizin yetkisi, sözleşmeye ilişkin yetki hükümlerine göre belirlenmelidir. HMK'nun 10. maddesinde "sözleşmeden doğan davaların sözleşmenin ifa edileceği yer mahkemesinde açılabileceği hükmü düzenlenmiştir. Somut uyuşmazlıkta, taşıma Madagaskar - ... Limanı'ndan Türkiye - ...

Limanı'na yapıldığından, taşıma sözleşmesinin ifa yeri, davalının edim yükümlülüğünün tamamlandığı yer itibarı ile, dava konusu uyuşmazlık bakımından ...'dir. (Yargıtay 11. Hukuk Dairesi 13/06/2022 tarih ... Karar numaralı ilamı doğrultusunda). Öte yandan, HMK'nun 6.maddesindeki genel yetki kuralına göre de davalıların yerleşim yeri adresleri de yetkili bulunmakla birlikte, davalı... İşletmeciliği firmasının adresi bakımından ... Mahkemelerinin yetkili olduğu anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle HMK'nun 10 ve 6. maddelerine göre mahkememizin yetkili olmadığı, ... Asliye Ticaret Mahkemelerinin yetkili bulunduğu kanaati ile bu kanaat ışığında Davalının yetki itirazının kabulü ile mahkememizin yetkisizliğine, ... Asliye Ticaret Mahkemelerinin yetkili bulunduğunun tespiti ile karar kesinleştiğinde süresinde talep edilmesi halinde dosyanın yetkili ve görevli ... Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesine dair aşağıdaki hali ile karar vermek gerekmiştir.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır