İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2017/197 K.2018/254

Dava

Davacı vekili mahkememize ibraz ettiği dava dilekçesi ile, müvekkili şirkete verilen ve zayi olması nedeniyle iptaline karar verilen senedin 02/08/2014 tanzim tarihli olup, bedelinde 312.500 TL olduğunu, senedin zayi olması sebebiyle iptali talepli olarak müvekkilinin İstanbul 5 Asliye Ticaret Mahkemesine başvurduğunu mahkeme tarafından 17/12/2015 tarihinde..karar sayılı kararı ile dava konusu senedin iptaline karar verildiğini, bunun üzerine müvekkilinin TTK 652.maddesi uyarınca sahip olduğu yasal hakkını kullanarak, senet keşidecisi olan ...

Sağlık Ürünleri Araştırma Danışmanlık İnşaat Medikal İthalat İhracat AŞ ile senette kefil olarak yer alan davalı ...'dan senet bedelinin tahsilinin talep ettiğini, bu amaçla İstanbul 25 İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası ile takip başlatıldığını, davalı ...'un kötü niyetli olarak itiraz ettiğini, 652.maddeye göre, iptal kararı üzerine hak sahibinin hakkını senetsiz olarak da ileri sürebileceğini veya yeni bir senet düzenlenmesinin isteyebileceğini müvekkilinin yasal hakkını kullandığını itirazın iptaline ve icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı tarafa usulüne uygun şekilde tebligat çıkarılmasına rağmen davaya cevap vermemiş, duruşmaları da takip etmemiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava, TTK 652.maddesine dayanılarak alacağın tahsili için başlatılan ilamsız takibe yapılan itirazın iptaline ilişkindir.

Deliller, İstanbul.. karar sayılı kararı ilamı, İstanbul 25 İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası yasal mevzuat.

İstanbul 25 İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası alınıp incelendiğinde, davacı tarafından davalı ... ve ... Sağlık.. AŞ hakkında 312.500 TL asıl alacak üzerinden ilamsız takip başlatıldığı takibe dayanak olarak 5 ATM nin iptal kararı ile TTK 652 maddesinin gösterildiği görülmüştür.

Ödeme emrinin davalıya karar başlığındaki adrese tebliğe çıkartıldığı, aynı adreste çalışan ... tarafından tebligatın alındığı, süresinde alacağa ve ferilerine itiraz edildiği görülmüştür.

İstanbul 5 Asliye Ticaret Mahkemesinin .. karar sayılı ilam incelendiğinde ... .. AŞ tarafından zayi nedeniyle bono iptali için dava açıldığı, mahkemece yapılan yargılama sonunda keşidecisi ... Sağlık ..AŞ , kefili ... olan 02/08/2014 tanzim tarihli 312.500 TL bedelli bir adet senedin zayi nedeniyle iptaline karar verilmiş ve kararın kesinleştiği görülmüştür.

TK 652.maddesine göre, iptal kararı üzerine hak sahibi hakkını senetsiz olarak ileri sürebilir veya yeni bir senet düzenlenmesini isteyebilir. İptal kararı alan kişi elinde senet olmadığı için sadece esas borçluya başvurabilir. Düzenleyen bononun asıl borçlusudur. Ayrıca düzenleyenin veya kabul eden muhataba aval verenler ile bunların yetkisiz veya yetkisini aşan temsilcileri ve asıl borçlunun mirasçıları kambiyo ilişkisinde asıl borçlu gibi sorumludur. Bu nedenle senede aval veren davalı ...'a da iptal kararı nedeniyle başvurulması mümkündür.

Yargıtay 19 Hukuk Dairesinin 10/11/2011 tarih 2011/377 esas 2011/12318 karar nolu ilamında da belirtildiği üzere, iptal kararı iptal edilen senet yerine geçmez sadece davacının senedi ibraz edememesine rağmen hak sahibiymiş gibi kabul edilmesinin ve senet arada ödenmemişse ve hak mevcutsa hakkı talep edebilmesine imkan verir.

Yani iptal kararı hamilin elinde senet olmadığı halde iptal kararını göstermek suretiyle ve hüviyetini ispat ederek borçludan ifayı talep hakkına sahiptir, kuşkusuz borçlunun iptal kararına rağmen davacının hak sahibi olmadığının iddia etmek imkanı vardır.

Yargıtay 19 Hukuk Dairesinin 13/11/2013 tarih 2013/12610 esas 2013/1791 karar sayılı ilamında belirtildiği üzere, görüldüğü gibi borçlu iptal kararı hamilinin sadece kararı ibraz etmesi ve kararda adı geçen alacaklının kendisi olduğunu ispatlaması üzerine , ağır kusur ve hilesi bulunmaksızın borcunu öderse borcundan kurtulmaktadır. Borçlu iptal kararını alan kişiye karşı bazı defileri ileri sürebilir.

Örneğin borçlu iptal kararını alan kişinin aslında senet üzerinde herhangi bir hakkının olmadığı, (hiç hak sahibi olmadığı veya belirli nedenlerle hak sahipliği sıfatının sona erdiği ) defini ileri sürebilir. Ancak iptal kararı hamili hak sahibi olduğunu iptali ilişkin yargılamada az çok ispatladığından bunun aksine iddia eden borçlu bu yöndeki iddialarını ispat etmek zorundadır.

Borçlunun iddialarını ispat etmesiyle zayi nedeniyle iptal kararı etkisini kaybeder yani sonuç doğurmaz. İptal kararının olumlu etkisiyle borçlunun karar hamilinin yapacağı ifa onu borcundan kurtaracağı için senedi zilliyet olan üçüncü kişi borcun sona erdiği defi ile karşılaşabilir.

Bu durumda üçüncü kişi, kendisine ifada bulunan iptal kararı hamili aleyhine sebepsiz zenginleşme davası açabilir, başka bir anlatımla böyle bir durumda senede zilliyet olan üçüncü kişi iyi niyetli iptal kararı hamiline ödemede bulunan borçluya başvuramaz.

Davacı taraf senedin düzenlenme nedeninin 16/11/2017 tarihli dilekçesinde açıklamıştır. Yukarıda yazılan içtihatlarda belirtildiği üzere davacı iptal kararı ile davacı alacağını az çok ispatlamış durumdadır. Aksini iddia eden borçlunun davacının senet üzerine herhangi bir hakkının olmadığını yada hiç hak sahibi olmadığını hak sahipliği sıfatını sona erdiğini iddia ediyorsa ispat yükü davalı taraftadır.

Davalı cevap dilekçesi vermeyerek münkir konumuna düşmüş ise de, inkar ettiği vakaları ve delillerini , cevap dilekçesi vermeyerek ve duruşmaya gelmeyerek ispat edememiştir.

Tüm bu nedenlerle davacının davacının davasının kabulüne, Yargıtay 19 Hukuk dairesinin 20/03/2014 tarih 2014/2770 esas 2014/5495 karar nolu ilamında da belirtildiği üzere itiraz haksız olduğundan %20 oranında hesaplanan icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.