İstanbul 19. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/475 K.2022/471

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Müvekkili Şirket, 3996 sayılı “Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanun” ve 2011/1807 (eski 94/5907) sayılı “3996 Sayılı Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanunun Uygulama Usul ve Esaslarına İlişkin” Bakanlar Kurulu Kararı çerçevesinde özel yetkili bir anonim şirket olarak kurulduğunu, ülkemizdeki en büyük alt yapı projelerinden biri olan Avrupa Otoyolu Projesi” nin yap-işlet-devret modeli ile yapımı ve işletilmesini, Karayolları Genel Müdürlüğü ile imzalamış olduğu 27 Eylül 2010 tarihli Uygulama Sözleşmesi çerçevesinde üstlendiğini,

6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunun 30. maddesinin 5. fıkrası ile Görevli Şirkete, geçiş ücreti ile geçiş ücretine tahakkuk eden ceza tutarını genel hükümlere göre tahsil etme hak ve yetkisi verildiğini, 6001 sayılı Kanun’un 30.maddesinin 5. fıkrası, 30431 sayılı Resmi Gazetede yayınlanarak 25.05.2018 tarihinde yürürlüğe giren 16.05.2018 tarihli ve 7144 Sayılı Kanun (“Torba Kanun”)’un 18. maddesi ile değiştirilmiş olup, 19. maddesi ile 6001 sayılı Kanun’a eklenen Geçici Madde 3 ile de söz konusu değişikliğin uygulama usulü belirlendiğini,

Torba Kanun’un 18. maddesi ile yapılan değişiklikten sonra ise 6001 sayılı Kanun’un 30. maddesinin 5. fıkrası ile “4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir” şeklinde düzenlendiğini, bu doğrultuda,

işbu davaya konu ihlalli geçişlere ilişkin geçişe ait geçiş ücreti ve ceza tutarı Torba Kanun’un yürürlük tarihinden önce tahsil edilmediğinden uyuşmazlık konusuna ilişkin tutarlar 4 (dört) katı üzerinden takibe konu edildiğini, davalının muhtelif plakalı araçlar ile gerçekleştirdiği ihlalli geçişler nedeniyle doğan ve yasal süresi içerisinde ödenmeyen geçiş tutarı ve yasadan kaynaklı para cezasının tahsili amacıyla ... İcra Müdürlüğü 2019/...

Esas Sayılı dosyası ile takip başlatıldığı, davalının itirazı üzerine takibin durduğunu beyanla; davalının ... İcra Müdürlüğü 2019/... Esas sayılı dosyasına yaptığı itirazının iptaline, borçlu aleyhine yüzde yirmiden az olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesine ve yargılama giderlerinin Davalı üzerinde bırakılmasına ve lehine vekâlet ücretine hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; yetki, hakdüşürücü süre ve zamanaşımı itirazları olduiğunu, müvekkili şirkete ait aarçların tamamında ... tanımlı olduğundan ihlalli geçişin bulunmasının mümkün olmadığını beyanla davanın reddini, icra inkar tazminat talebinin reddi ile takibe konu alacak miktarının %20'sinden az olmamak kaydıyla müvekkili şirket lehine kötü niyet tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Arabuluculuk Son Tutanak örneği, araç kayıtlarının dosyamız arasında olduğu görüldü.

... İcra Müdürlüğü'nün 2019/... Esas sayılı bir suretinin UYAP sistemi üzerinden bir örneğinin alınarak dosyaya eklendiği görüldü.

... İl Emniyet Müdürlüğü'ne yazılan müzekkereye cevap verilmiş olduğu, ..., plakalı araçlar ile 10.06.2019- 25.09.2019 tarihleri arasında davalı şirket adına kayıtlı olduğu, araçların tescilli olduğu, araçların yarı römorklar için çekici motorlu araç olduğu, araçların ticari araç olduğu ve vük tasımacılığında kullanıldığının bildirildiği görülmüştür.

Davacı şirkete yazılan müzekkereye cevap verilmiş olduğu, verilen cevapta davaya konu tarihler arasında sistemde bir sorun olmadığının tespit edildiğinin ve ilgili tarih aralığına ait geçişlere ilişkin provizyon sorgularının CD olarak gönderildiğinin bildirildiği görüldü.

... 'ye yazılan müzekkereye cevap verildiği, ... plakalı araçlara tanımlı ... numaralı ... ürününün 17/11/2019 - 14/10/2019 tarihleri arasındaki bakiye ve ücretlendirilen geçiş bilgilerinin yer aldığı banka hesap hareketlerinin gönderildiği, ... plakalı araçlara ait ise ilgili tarihlerde herhangi bir ... banka hareket kaydının bulunmadığının bildirildiği görüldü.

Mahkememizin 22/12/2021 tarihli celsesinin 8 nolu ara kararı gereğince dosya üzerinde bilirkişi marifetiyle inceleme yaptırılmasına karar verilmiş olup, bilirkişi 09/05/2022 tarihli raporunda sonuç ve özet olarak;

6001 sayılı kanunun 30/7 maddesine göre 15 gün içerisinde ihlalli geçişler ödendiği takdirde gecikme cezası alınmayacağı hükmünün olduğu, bunun yanı sıra sürücülerin ... ve ... cihazlarını sürekli bakiyesi müsait tutmakla ve kontrol etmekle sorumlu olduğu,

Karayolları Genel Müdürlüğü Sitesinde ... ve ... ile ilgili açıklamalarda ... sistemlerinden geçiş ihlali yapılması durumunda; geçiş ihlali yapılan plaka üzerine 15 (on beş) gün içinde ... veya ... abonesi olunması veya mevcut ... veya ... hesaplarında geçiş için yeterli bakiyesi olması durumunda cezalı geçiş ücreti uygulanmadığının duyurulduğu,

Davalının, .../... cihazında yeterli bakiye varken geçiş anında değişik sebeplerden ücret alınamadığında cihazın uyarı sinyali vermesi sonucunda 15 gün içerisinde yanlışlığı giderecek yeterli süresi olduğu, davalının değişik kanallardan sahipliğindeki araçların plaklarını sorgulayarak borç durumunu öğrenebileceği,

.../... cihazını doğru bir şekilde kullanmak, çalışır vaziyetinde tutmak ve cihazlara bağlı hesaplarını her zaman müsait olarak tutma sorumluluğunda olduğu,

6001 Sayılı Kanun' da ve işletme protokolünde hiçbir. şekilde ihlalli geçiş gerçekleştiren araç sahiplerine SMS, e-posta, ihtarname veya herhangi bir şekilde bildirim yapma yükümlülüğü ile ilgili bir düzenlemenin bulunmadığı,

Davalının tüzel kişi tacir olduğu, aracın ticari amaçla kullanılan çekici motorlu araç olduğu ve yük taşımacılığında kullanıldığı,

Davalının sahipliğinde olan ... plakalı araçların ihlalli geçiş yaptığı iddia edilen 10.06.2019- 25.09.2019 tarihleri arasında, ürün bakiyesi yetersiz olduğundan geçiş ücretinin alınamadığı, bu nedenlerle .../... ürününün kara listeye alındığı, ürünün bir süre sonra iptal edildiği ve bu durumda yapılan tüm geçişlerin ihlalli geçiş olarak tahakkuk ettirildiği,

Dava dosyası içeriğinde mevcut delillerin ve davacının CD içeriğindeki Geçiş Görüntüleri ile İhlalli Geçiş Provizyon sorgulama listesinde görülen geçişlerin incelenmesi sonucunda, Davalının sahipliğinde olan ... plakalı araçların 10.06.2019- 25.09.2019 tarihleri arasında16 kez ücret ödemeksizin, işletme hakkı davacı şirkette olan otoyollardan ihlalli geçişler gerçekleştirdiği, davalının araçlarına 451,80 TL Geçiş Bedeli, yasa gereği dört katı Geçiş Cezası 1.807,20 TL olmak üzere toplam 2.259,00 TL tahakkuk ettirildiği, borç tutarının ... İcra Müdürlüğü 2019/... Esas sayılı ilamsız icra takip tutarı ile uyumlu olduğu,

Mahkemece itirazın iptaline ve takibin devamına karar verildiği takdirde Davacının, 6001 sayılı yasa BAM ve yaygın Yargıtay kararları gereği davalıdan 451,80 TL Geçiş Bedeli, yasa gereği dört katı Geçiş Cezası 1.807,20 TL olmak üzere toplam 2.259,00 TL asıl alacak tutarını talep edebileceği, davacının takip sonrası takip tarihinden itibaren artan oranlarda yıllık %9 işlemiş faizi talep edebileceği, nihai hukuki değerlendirmenin Sayın Mahkemenin takdirinde olduğu yönünde görüş ve kanaat bildirdiği görülmüştür.

Bilirkişi raporunun taraf vekillerine usulüne uygun olarak tebliğ edildiği görüldü.

Davacı vekilinin 24/05/2022 tarihli bilirkişi raporuna karşı beyan dilekçesinin dosyada olduğu görüldü.

Davalı vekilinin 30/05/2022 tarihli bilirkişi raporuna karşı itiraz dilekçesinin dosyada olduğu görüldü.

GEREKÇE

Dava; ihlalli geçişlerden ötürü ödenmeyen bedelin tahsili amacıyla açılan icra takibine yapılan itirazın iptali, takibin devamı, %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatını tahsili ve vekalet ücreti ile yargılama giderinin karşı tarafa yükletilmesi talebine ilişkindir.

... İcra Müdürlüğü'nün 2019/... Esas sayılı dosyasının tetkikinden; alacaklı ... ANONİM ŞİRKETİ tarafından borçlu ... TAŞIMACILIK SANAYİ VE TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ aleyhine 2.259,00 TL üzerinden takip başlatıldığı, borçlu vekili tarafından 02/12/2019 tarihli dilekçesi ile takibe itiraz ettiği, itirazın süresinde olduğu ve takibin durdurulmuş olduğu görülmüştür.

6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun’un 30. maddesinin 5. fıkrasında; 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında cezanın genel hükümlere göre tahsil edileceği, 7. fıkrasında geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapanlardan, ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere bu maddenin birinci fıkrası ile beşinci fıkrasında belirtilen cezaların uygulanmayacağı belirtilmiştir.

Tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirildiğinde, dava konusu olayda ücretli köprü ve otoyol geçişlerinde 6001 sayılı kanunun 30/7 maddesine göre 15 gün içerisinde ihlalli geçişler ödendiği takdirde gecikme cezası alınmayacağı hükmünün olduğu, bunun yanı sıra sürücülerin ... ve ... cihazlarını sürekli bakiyesi müsait tutmakla ve kontrol etmekle sorumlu olduğu, Karayolları Genel Müdürlüğü Sitesinde ... ve ... ile ilgili açıklamalarda ... sistemlerinden geçiş ihlali yapılması durumunda;

geçiş ihlali yapılan plaka üzerine 15 (on beş) gün içinde ... veya ... abonesi olunması veya mevcut ... veya ... hesaplarında geçiş için yeterli bakiyesi olması durumunda cezalı geçiş ücreti uygulanmadığının duyurulduğu, Davalının, .../... cihazında yeterli bakiye varken geçiş anında değişik sebeplerden ücret alınamadığında cihazın uyarı sinyali vermesi sonucunda 15 gün içerisinde yanlışlığı giderecek yeterli süresi olduğu,

davalının değişik kanallardan sahipliğindeki araçların plaklarını sorgulayarak borç durumunu öğrenebileceği, .../... cihazını doğru bir şekilde kullanmak, çalışır vaziyetinde tutmak ve cihazlara bağlı hesaplarını her zaman müsait olarak tutma sorumluluğunda olduğu, 3095 Sayılı Katma Değer vergisi Kanunu’nun 24. Maddesi (c) bendinde faiz alacağı da KDV matrahları arasında gösterildiğinden ve yaygın Yargıtay kararlarında da aynı yönde içtihatlar olduğundan Davacının, davalıdan icra yolu ile tahsil edeceği faiz alacaklarından KDV tahakkuk ettirmeye ve talep etmeye hakkı olduğu,

6001 Sayılı Kanun’ da ve işletme protokolünde hiçbir şekilde ihlalli geçiş gerçekleştiren araç sahiplerine SMS, e-posta, ihtarname veya herhangi bir şekilde bildirim yapma yükümlülüğü ile ilgili bir düzenlemenin bulunmadığı, Karayollarında Geçiş Ücretlerinin Belirlenmesi ve Uygulanmasına İlişkin Yönetmelik’in 5. Maddesinde belirtilen açıklamalar doğrultusunda; davalının sahipliğinde olan incelenmesi sonucunda, Davalının sahipliğinde olan ... plakalı araçlar ile 10.06.2019- 25.09.2019 tarihleri arasında 16 kez ücret ödemeksizin işletme hakkı davacı şirkette olan otoyollardan ihlalli geçişler gerçekleştirdiği,

davalı tarafından bu geçişlerden kaynaklanan geçiş ücretlerinin iş bu geçişlerden itibaren 15 günlük yasal süresi içerisinde ödenmediği gibi davalı tarafından ödemenin yapıldığına ilişkin herhangi bir delilin de sunulmadığı, bu haliyle davalının icra takibine yapmış olduğu itirazında haksız olduğunun anlaşıldığı, davaya konu ihlalli geçiş yapılan araçların ticari amaçla kullanıldığı, dava konusu ihlalli geçişlerden ötürü somut olayda usul ve yasaya uygun hüküm kurmaya elverişli bilirkişi raporu doğrultusunda; davanın kabulü ile Davalının ...

İcra Müdürlüğü 2019/... Esas sayılı takip dosyasına yapmış olduğu itirazın iptali ile takibin aynen devamına, asıl alacak likit olup, asıl alacağın %20'si oranındaki icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HUAK 18/A-(13) ''Arabuluculuk faaliyeti sonunda taraflara ulaşılamaması, taraflar katılmadığı için görüşme yapılamaması veya iki saatten az süren görüşmeler sonunda tarafların anlaşamamaları hâllerinde, iki saatlik ücret tutarı Tarifenin Birinci Kısmına göre Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenir.

İki saatten fazla süren görüşmeler sonunda tarafların anlaşamamaları hâlinde ise iki saati aşan kısma ilişkin ücret aksi kararlaştırılmadıkça taraflarca eşit şekilde uyuşmazlığın konusu dikkate alınarak Tarifenin Birinci Kısmına göre karşılanır. Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ve taraflarca karşılanan arabuluculuk ücreti, yargılama giderlerinden sayılır. (...)" " ve (14).

Fıkrası: " Bu madde uyarınca arabuluculuk bürosu tarafından yapılması gereken zaruri giderler; arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılması hâlinde anlaşma uyarınca taraflarca ödenmek, anlaşmaya varılamaması hâlinde ise ileride haksız çıkacak taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanır." hükümleri gereğince arabuluculuk gideri olarak Arabuluculuk Dava Şartı Dosya No:2020/... sayılı dosyasından arabulucuya 1.320,00-TL tarife bedeli üzerinden kesilen Serbest Meslek Makbuzu doğrultusunda suçüstü ödenediğinden ödeme yapıldığı tespit edilerek tarafların arabuluculuk ilk oturumuna katıldıkları ve davanın kabulüne

karar verildiği gözetilerek; davalı aleyhine arabulucuk ücretine hükmedilmesi gerektiği anlaşılmış ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

YARGILAMA GİDERLERİ HARÇ BEYANI

59,30 TL BAŞVURMA HARCI 59,30 TL PEŞİN HARÇ 59,30 TL PEŞİN HARÇ + 95,01 TL EKSİK HARÇ 8,50 TL VEKALET HARCI 154,31 TL KARAR VE İLAM HARCI 900,00 TL BİLİRKİŞİ ÜCRETİ + 108,20 TL TEBLİGAT ÜCRETİ 1.135,30 TL TOPLAM