İstanbul 19. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/788 K.2025/451

Mahkememizde görülmekte olan itirazın iptali (haksız eylemden kaynaklanan zarar nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkiline ait ... plakalı araç ile davalı ... sevk ve idaresindeki ... plakalı araç arasında 02/06/2023 tarihli trafik kazası meydana geldiğini, yaşanan kazada davalıya ait ... plakalı aracın %100 kusurlu olması nedeniyle uğranılan değer kaybı ve ikame araç bedeline ilişkin başlatılan icra takibine davalıların itirazı nedeniyle takibin durdurulduğunu ve işbu davanın açıldığını beyanla; davalıların ... İcra Dairesi 2023/... Esas sayılı dosyasına yaptığı asıl alacak ile tüm ferilerine ilişkin itirazlarının iptali ile takibin devamına, alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; görev itirazları olduğunu, görevli mahkemenin asliye hukuk mahkemesi olduğunu, alacak kalemlerinden trafik sigortacısı olan ... Sigorta A.Ş.'nin sorumlu olduğunu, müvekkilinin kazanın oluşumunda kusuru bulunmadığını, icra inkar tazminatının yargılamayı gerektirdiğini, talep edilen değer kaybı bedelinin fahiş olduğunu, iddia edilen araç mahrumiyet zararının davacı tarafça ispatlanması gerektiğini beyanla; davanın reddine, davacı hakkında kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Arabuluculuk son tutanak örneği, ... ve ... plakalı araçların takyidat bilgileri, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi müzekkere cevabı, ... İcra Müdürlüğü'nün 2023/... Esas sayılı dosyasının bir örneğinin dosyamız arasında olduğu görülmüştür.

Mahkememizin 28/12/2023 tarihli tensip tutanağının 19. maddesi gereğince icra takibindeki takip miktarı yönünden eksik harcı tamamlamak üzere süre verildiği, ancak davacı vekilinin 16/02/2024 tarihli dilekçesi ile kısmi dava açtıklarını beyan ettikleri görülmüştür.

Davanın ... Şirketine ihbar edildiği, ihbar olunanın bilirkişi raporuna itirazlarını içerir dilekçesinin dosyada olduğu görülmüştür.

Mahkememizin 03/04/2025 tarihli celsesinin 8 nolu ara kararı gereğince dosyanın bilirkişi heyetine tevdi edildiği, bilirkişi heyetinin 04/08/2024 tarihli raporunda sonuç ve özet olarak;

"Araçtaki değer kaybının 20.000 TL olduğu, 45 günlük makul onarım süresine göre davacının talep edebileceği araç ikame bedelinin 37.125,00 TL olduğu, kusur oranının eksik delillerin ibrazı halinde belirlenebileceği" yönünde görüş ve kanaat bildirdikleri görülmüştür.

... Şirketi'ne yazılan müzekkereye cevap verilerek hasar dosyasının gönderildiği, bunun üzerine mahkememizin 25/09/2024 tarihli celsesinin 3 nolu ara kararı gereğince taraf vekillerinin itirazları doğrultusunda ek rapor aldırılmasına karar verilmiş olup, bilirkişi heyeti 11/02/2025 tarihli ek raporunda sonuç ve özet olarak;

"Davalı sürücü ...'nin olayda %100 (yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu,

Davacı aracındaki değer kaybının 20.000 TL olduğu,

45 günlük makul onarım süresine göre davacının talep edebileceği araç ikame bedelinin 37.125,00 TL olacağı,

Davacının iddiası doğrultusunda hesaplama yapılması gerektiğine hükmedildiği takdirde araç ikame bedelinin 83 gün üzerinden 68.475,00 TL olacağı,

Davalılar vekilinin “06.11.2023 tarihli eksper raporunda onarım süresi 15 gün belirlenmiş” olduğunu kazanç kaybının 15 günlük süre için hesaplanması gerektiği yönündeki beyanları gözetildiğinde 15 günlük kazanç kaybının 12.375,00 TL olacağı" yönünde görüş ve kanaat bildirdikleri görülmüştür.

GEREKÇE

Dava; 02/06/2023 tarihli trafik kazası sebebiyle davacının aracında oluşan değer kaybının ve ikame araç bedelinin davalılardan tahsiline ilişkin başlatılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir. ... İcra Müdürlüğünün 2023/... Esas sayılı dosyasının tetkikinden; alacaklı .... ŞTİ. tarafından borçlular ... ve ... LTD. ŞTİ. aleyhine 75.750,00 TL ikame araç bedeli, 168.500,00 TL değer kaybı, 4.262,24 TL İşlemiş faiz, 5.525,88 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 254.038,12 TL üzerinden takip başlatıldığı, borçlular vekilinin itiraz ettiği, itirazın süresinde olduğu ve takibin durdurulmuş olduğu görülmüştür.

Mahkememizce yapılan yargılama, taraf iddia ve savunmaları ile dosya kapsamında mevcut tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde.

02.06.2023 günü saat 10.05 sıralarında davalı sürücü ... yönetimindeki ... plaka sayılı araç ile TEM otoyolunu takiben ... köprüsü istikametine doğru seyrederken, önünde aynı yönde seyreden ve ani fren yapmak zorunda kalan davacı tarafa ait ... yönetimindeki ...plaka sayılı araca arkasından çarpması sonucu davacının aracında hasar meydana geldiği, Karayolları Trafik Kanununun 52.maddesinde sürücülerin ;

a) “kavşaklara yaklaşırken, dönemeçlere girerken, tepe üstlerine yaklaşırken, dönemeçli yollarda ilerlerken, yaya geçitlerine, hemzemin geçitlere, tünellere, dar köprü ve menfezlere yaklaşırken, yapım ve onarım alanlarına girerken, hızlarını azaltmak”, b) “hızlarını kullandıkları aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmak”, c) “diğer bir aracı izlerken yukarıdaki fıkrada belirlenen durumları göz önünde tutarak güvenli bir mesafe bırakmak”,

zorunda oldukları gözetilerek kazanın oluşumunda belirtilen kurallara uymadan seyrini sürdürüp önündeki araç ile arasında hızına göre uygun mesafe bırakmamış olmakla, yavaşlayıp durmak zorunda kalan araca arkadan çarptığından kazanın meydana gelmesinde davalı ...'nin %100 oranında kusurlu olduğu, davacı tarafa ait ... plaka sayılı aracın 2015 model, ... marka, ... tipinde kapalı kasa kamyonet olduğu, kasko ekspertiz raporunda aracın piyasa değerinin 650.000.-TL kilometresinin 270.221 km olduğu, dava konusu aracın olay tarihindeki kasko değer listesinde 500.664.-TL olduğu,

olay tarihinde ikinci el araç teminindeki güçlükler nedeni ile rayiç değerin bu değerin üstünde olması dikkate alınarak araç değerinin 550.000,00-TL olduğu, araç onarım masrafları, aracın değer kaybına neden olan hasar parçaları, aracın kilometresi, daha önce üç hasarlı kaza geçirmiş olması ve ticari amaçlı kullanılmış olması dikkate alınarak, onarım sonrası piyasa rayiç değerinin değerinin 530.000.-TL olacağı bu durumda araçtaki değer kaybının 550.000 - 530.000 = 20.000,00-TL olduğu, yine davacı vekili tarafından aracın serviste kaldığını gösteren belgeler ibraz edilerek onarımın 83 gün sürdüğü,

bu nedenle bu süre içindeki kazanç kaybının tazmini talep edilmiş olup, aracın hasar durumu dikkate alındığında makul onarım süresinin 45 gün (1,5 ay) olacağı, piyasa araştırılması sonucunda ... Trafic Panelvan tipi araçların günlük kiralama bedelinin 825,00 TL olarak değerlendirilmesi gerektiği, 45 günlük makul onarım süresine göre davacının talep edebileceği araç ikame bedelinin 37.125,00 TL olacağı usule uygun ve denetime elverişli bilirkişi raporu ile sabittir.

Ancak mahkememizde açılan işbu itirazın iptali davasının 25/12/2023 tarihinde 10.000,00 TL üzerinden kısmi dava olarak açıldığı, davacı vekilinin 21/05/2025 tarihli ıslah dilekçesi ile 5.000,00 TL değer kaybı, 5.000,00 TL kazanç kaybı bedeli olmak üzere toplam 10.000,00 TL üzerinden açılan davanın 20.000,00 TL değer kaybı bedeli, 37.125,00 TL kazanç kaybı bedeli olmak üzere toplam 57.125,00 TL'ye ıslah edildiği, ıslahla artırılan miktar yönünden itirazın iptali için öngörülen bir yıllık hak düşürücü sürenin geçtiği, hak düşürücü süre itiraz niteliğinde olup, hakim tarafından resen dikkate alınması gerektiği gözetilerek;

davanın kısmen kabul kısmen reddi ile Davalıların ... İcra Müdürlüğünün 2023/...

Esas sayılı takip dosyasına yapmış olduğu itirazın kısmen iptali ile 5.000,00 TL ikame araç bedeli ve 5.000,00 TL değer kaybı bedeli olmak üzere 10.000,00 TL asıl alacak üzerinden takibin devamına, asıl alacağa takip tarihinden itibaren avans faizi uygulanmasına, fazlaya ilişkin ıslah ile artırılan miktarın hak düşürücü sürenin geçmesi sebebiyle reddine, asıl alacak likit olmayıp, alacak miktarının tespiti yargılama yapılmasını gerektirdiğinden icra inkar tazminatı isteminin reddine dair karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

(YARGITAY 2. HUKUK DAİRESİ 2024/8873 ESAS 2024/95870 KARAR)

HUAK 18/A-(13) ''Arabuluculuk faaliyeti sonunda taraflara ulaşılamaması, taraflar katılmadığı için görüşme yapılamaması veya iki saatten az süren görüşmeler sonunda tarafların anlaşamamaları hâllerinde, iki saatlik ücret tutarı Tarifenin Birinci Kısmına göre Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenir.

İki saatten fazla süren görüşmeler sonunda tarafların anlaşamamaları hâlinde ise iki saati aşan kısma ilişkin ücret aksi kararlaştırılmadıkça taraflarca eşit şekilde uyuşmazlığın konusu dikkate alınarak Tarifenin Birinci Kısmına göre karşılanır. Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ve taraflarca karşılanan arabuluculuk ücreti, yargılama giderlerinden sayılır." ve (14).

Fıkrası: "Bu madde uyarınca arabuluculuk bürosu tarafından yapılması gereken zaruri giderler; arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılması hâlinde anlaşma uyarınca taraflarca ödenmek, anlaşmaya varılamaması hâlinde ise ileride haksız çıkacak taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanır." hükümleri gereğince arabuluculuk gideri olarak Arabuluculuk Dava Şartı Dosya No:2023/19659 sayılı dosyasından arabulucuya 3.200,00-TL tarife bedeli üzerinden ödeme yapıldığı tespit edilmiş,

davanın kısmen kabul kısmen reddine karar verilmesi nedeniyle taraflar aleyhine ret ve kabul oranına göre arabuluculuk giderlerine hükmedilmesi gerektiği anlaşılmış ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

YARGILAMA GİDERLERİ

269,85 TL BAŞVURMA HARCI 269,85 TL PEŞİN HARÇ 220,80 TL VEKALET HARCI 8.000,00 TL BİLİRKİŞİ ÜCRETİ 433,75 TL TEBLİGAT ÜCRETİ

+ 805,00 TL ISLAH HARCI

9.999,25 TL TOPLAM