İstanbul 19. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/84 K.2023/679

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde.

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirket ile davalı arasında bayilik sözleşmesinin akdedildiğini, taraflar arasında akdedilen 01/04/2019 tarihli sözleşmenin dilekçe ekinde sunulduğunu, davalının müvekkili şirkete söz konusu bayilik ilişkisinden kaynaklanan 104.339,93-TL tutarında cari hesap borcu bulunduğunu, bu borcun 76.000,00-TL tutarında kısmına ilişkin olarak davalıdan senet alındığını, bu senet bedellerinin ödenmemesi üzerine davalı aleyhine ...

İcra Müdürlüğü'nün 2022/... esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalının, cari hesap alacağının kalan 28.337,93-TL tutarındaki muaccel haldeki bakiyesini de ödemekte temerrüde düştüğünü, davalının 28.337,93-TL tutarındaki borcunu ödemekten imtina etmesi üzerine taraflarınca icra takibine başlanıldığını, davalının 02/09/2022 tarihinde borca itiraz ettiğini, davalının borca itirazı ile yetki itirazında da bulunduğunu, davalının itirazı üzerine icra müdürlüğünün takibin durdurulmasına karar verildiğini, taraflatınca işbu dava öncesi arabuluculuk başvurusunda bulunulduğunu,

davalı taraf ile yapılan arabuluculuk görüşmesi neticesinde anlaşmaya varılamadığını, davalının yapmış olduğu haksız itirazı nedeniyle icra takibinin durduğundan, takibin devamı için taraflarınca huzurdaki davayı ikame etme zarureti olduğunu, dava konusu edilen cari hesap alacağına ilişkin tutarın likit ve belirlenebilir olduğundan davalının ayrıca takip tutarının %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesini, dava konusu alacak tutarındaki muaccel alacaklarını teminen davalının menkul, gayrimenkul mallarının ve üçüncü kişilerde bulunan hak ve alacaklarının ihtiyaten haczine,

davalının icra müdürlüğüne yaptığı itirazın iptali ile takibin devamına, haksız itiraz sebebi ile davalının takip tutarının %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı tarafa usulüne uygun tebligat yapılmasına rağmen cevap dilekçesi sunmadığı görülmüştür.

DELİLLER

... 'na müzekkere yazılarak Mahkememiz davalısı ... Tc kimlik numaralı ... ...'ın Vergi Usul Kanunu 176. ve 177. Maddeleri gereğince 1. Sınıf tacir olup olmadığı, bilanço usulüne göre defter tutup tutmadığı, tacir mi esnaf mı olduğu, tacir ise hangi defterleri tuttuğu hususunda kayıtlarının çıkartılarak mahkememize bilgi verilmesi istenilmiştir.

... 'na müzekkere yazılarak Mahkememiz davalısı ... Tc kimlik numaralı ... ...'ın Vergi Usul Kanunu 176. ve 177. Maddeleri gereğince 1. Sınıf tacir olup olmadığı, bilanço usulüne göre defter tutup tutmadığı, tacir mi esnaf mı olduğu, tacir ise hangi defterleri tuttuğu hususunda kayıtlarının çıkartılarak mahkememize gönderilmesi istenilmiştir.

... Vergi Dairesi Başkanlığı'na müzekkere yazılarak Mahkememiz davalısı ... Tc kimlik numaralı ... ...'ın Vergi Usul Kanunu 176. ve 177. Maddeleri gereğince 1. Sınıf tacir olup olmadığı, bilanço usulüne göre defter tutup tutmadığı, tacir mi esnaf mı olduğu, tacir ise hangi defterleri tuttuğu hususunda kayıtlarının çıkartılarak mahkememize gönderilmesi istenilmiştir.

.... İcra Dairesi'ne müzekkere yazılarak 2022/... esas sayılı dosyasının bir örneğinin UYAP sistemi üzerinden Mahkememize gönderilmesi istenilmiştir.

27/09/2023 tarihinde S.M.M.M bilirkişisi ve Elektronik ve Haberleşme Mühendisi bilirkişisi vasıtası ile bilirkişi raporu alınmıştır.

GEREKÇE

Dava, taraflar arasındaki bayilik sözleşmesi uyarınca cari hesap alacağının tahsili amacıyla başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.

İcra İflas Kanunu’nun 67. maddesine göre takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir. Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkûm edilir.

İtirazın iptali davalarında dava konusu farklı sebeplere dayanabileceği için görev ve yetki hususu, dava konusunun niteliğine göre HMK ve özel kanunlar çerçevesinde gözetilmesi gerekir.

İtirazın iptali davaları, icra takibine bağlı davalar olup, takibe dayanak belgelere bağlı olarak yargılama yapılır. Yargıtay HGK’nun 11/02/2020 tarih, 2017/19-2076 E. ve 2020/117 K. sayılı ilamında belirtildiği üzere itirazın iptali davaları icra takibine bağlı davalardır. Alacağın varlığının genel hükümlere göre ispatlanması imkânı, takip talebinde yer alan borç sebebinden ve takip dayanağından uzaklaşmak anlamında düşünülmemelidir.

Burada sadece icra mahkemesinin dar yetkisi nedeniyle inceleyemediği delillerin genel mahkemede serbestçe ancak borca bağlı olarak ileri sürülmesi olanağının varlığı söz konusu olmaktadır. Bu sebeple itirazın iptali davalarında alacaklı, takipte dayanmadığı belgeler dışındaki başka belgelere dayanamaz. Bu davaların konusu, icra takibine konu alacağın varlığıdır. Bu yönüyle itirazın iptali davalarının alacak davalarından farklı bir yönü bulunmamaktadır.

Davacı alacaklı yararına icra inkar tazminatına hükmedilebilmesi için davalı borçlunun itirazında haksız olması ve alacağın likit olması gerekir. Alacağın likit olmasından kasıt, alacağın belirlenebilir olmasıdır. Bunun yanında davalı borçlu yararına icra inkâr tazminatına hükmedilebilmesi için alacaklının takibinde haksız olması ve kötü niyetli olması gerekir.

Dava konusu takip dosyasının incelenmesinde, takibin usul ve yasaya uygun olduğu, takibe yapılan itirazın ve açılan işbu davanın süresinde olduğu görülmüştür. Davalı borçlunun takipte icra dairesinin yetkisine yaptığı itiraz, taraflar arasındaki sözleşmede yetki anlaşması bulunması sebebiyle yerinde değildir.

Taraflar arasında 01/04/2019 tarihli bayilik sözleşmesi bulunmaktadır. Sözleşmenin incelenmesinde, 5.18. maddeye göre taraflar arasında cari hesap ilişkisi kurulduğu ve her üç ayda bir mutabakat yapılacağının kararlaştırıldığı görülmüştür. Tarafların ticari defterlerinin incelenmesi için dosya alanında uzman bilirkişiye tevdi edilmiştir. Usulüne uygun yapılan ihtar ve davetiyeye rağmen davalı taraf ticari defter ve kayıtlarını ibraz etmemiştir. Davacı tarafın ticari defter ve kayıtlarının usulüne uygun olduğu anlaşılmış ve takip tarihi itibariyle davacının 104.337,93 TL bakiye alacağının bulunduğu tespit edilmiştir.

Dava konusu takip dışında davacı tarafın, bakiye alacağının tahsili amacıyla .... İcra Müdürlüğü’nün 2022/... Esas sayılı takip dosyasında kambiyo senetlerine özgü takip başlattığı görülmüştür. Dosyanın incelenmesinde 76.000,00 TL asıl alacak üzerinden takip yapıldığı, işbu dava konusu takip alacağının ise, bakiye alacağın senetle karşılanmayan kısmına ilişkin olduğu anlaşılmıştır. Bu kapsamda iki takibin mükerrer olmadığı, davacının bakiye alacağının tahsili amacıyla elindeki senetlerle karşılanmayan kısım için takip başlatmakta hukuki yararının bulunduğu kanaatine varılmıştır.

Tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde; yukarıda açıklanan sebeplerle davacının, taraflar arasındaki bayilik sözleşmesi kapsamında takipti belirtilen miktar kadar davalıdan cari hesap bakiye alacağının bulunduğu anlaşılmakla davanın kabulüne; alacak miktarı likit olduğundan %20 oranında icra inkar tazminatına karar verilmiştir.

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır