İstanbul 19. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/152 K.2024/439

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekilinin vermiş olduğu dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin ... Mah. ... Cad. A Blok Sitesi ... Blok No: ... İç Kapı No: ... İSTANBUL adresindeki merkezini ... Mah. ... Cad. A Blok Sitesi ... No: ... İç Kapı No: ... İSTANBUL adresine taşıdığını, bu adres taşıma işlemi 28.12.2023 tarihli ve 10989 sayılı Ticaret Sicil Gazetesinde ilan edildiğini, müvekkili şirketin ... Bankası ...

Şubesinden verilen 33 adet çek yaprağını tüm aramalara rağmen bulunamadığını, müvekkili şirketin hem taşıma işlemleri sırasında bu çek yapraklarının kaybolması, kaybolması halinde kötü niyetli kişilerin eline geçmesi ihtimali hem de işten ayrılan personellerin bu çek yapraklarını yanlarında götürme ihtimaline karşısında bu çeklerin iptali davası açma zaruriyetinin doğduğunu, çalınması muhtemel 33 adet çekin her bir yaprağı için bankada 9.270 TL teminat hesabı bulunduğunu, bu durumda 33 adet çek yönünden müvekkili şirketin kredi limitinden 305.910 TL düşüldüğünü,

33 adet çekin takasa ibraz edilmesi halinde sorgulanmadan ödenmesi riski bulunduğunu, ayrıca keşide etmediği çekler nedeniyle karşılıksız çek işlemi yapılabileceğini, tüm bunlar karşısında müvekkilinin huzurdaki davada güncel hukuki yararının bulunduğunu talep ve dava etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Talep, zayi olan çek hakkında iptal kararı verilmesi istemine ilişkindir.

Zayi olduğu iddia edilen çeke ilişkin banka kayıtları celbedilerek incelenmiştir.

Kıymetli evrakın zayi ve iptali TTK'nın 651 ve 652. maddelerinde düzenlenmiştir. Yasa hükümlerine göre kıymetli evrak zayi olduğu takdirde mahkeme tarafından iptaline karar verilebilir. Kıymetli evrakın zayi olduğu veya zayi ortaya çıktığı anda senet üzerinde hak sahibi olan kişi, senedin iptaline karar verilmesini isteyebilir. İptal kararı üzerine hak sahibi hakkını senetsiz olarak da ileri sürebilir veya yeni bir senet düzenlenmesini isteyebilir. Yargıtay içtihatlarına göre yiten, yırtılan, okunamayacak kadar tahrip olan, elden her hangi bir şekilde çıkan senetler zayi kavramı içinde değerlendirilir.

Senedin kimin elinde olduğu biliniyorsa o kişiye karşı istirdat davası açılması gerekir. Senedin kimin elinde olduğu bilinmiyorsa senedin iptali davası açılması gerekir.

TTK' nın 651. ve izleyen maddeleri uyarınca kambiyo senetlerinin zayi nedeniyle iptal davası açma hakkı lehtar ve hamile tanınmış bir haktır.

Tüm izah edilen nedenler çerçevesinde; davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde beyan edildiği üzere dava konusu çeklerin keşidecisinin davacı ... olup, 33 adet boş çek yaprağının davacı uhdesinde iken kaybolduğu, bu durumda davacı ...' nin yetkili hamil çek alacaklısı konumunda olmadığı, zayi nedeniyle çek iptali davasının ancak alacaklı sıfatını taşıyan yetkili hamil tarafından veya lehtar tarafından açılabileceği, keşideci tarafından dava açma yetkisi olmadığı, yine ayrıca boş ve imzasız çek evrakı olması nedeniyle tedavüle el verişli bir kombiyo senedi olmadığından çek iptal davası açılmasında da hukuki bir yarar bulunmadığı anlaşılmakla, davanın reddine dair karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır