İstanbul 19. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/108 K.2025/95

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA

Davacılar vekili vermiş olduğu dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin, davalı ... şirketine kasko poliçesi ile sigortalı bulunan ... plakalı aracın sahibi olduğunu, 18.08.2024 tarihinde meydana gelen yangın sonucu müvekkilin aracı tamamen kullanılamaz hale geldiğini ve pert durumuna düştüğünü, müvekkilinin, hasar ve kayıp bedelinin tespiti amacıyla davalı ... şirketine başvurusunu yaptığını, davalı tarafında gerekli ekspertiz raporları hazırlatıldığını ve aracın bedelinin ödenmesi için tüm işlemler tamamlandığını,

aracın sigorta şirketinin yönlendirdiği firmaya hurda halinin satışı gerçekleştirilmiş ancak geçen süre içerisinde ödeme davalı tarafından gerçekleştirilmediğini, davalı ... ödemeyi gerçekleştirmediğini ve müvekkilinin zarara uğradığını, kaza sonrası düzenlenen Ekspertiz Raporu aracın hasar bedelinin (hurda hal bedelinin düşmesi sonucu) 700.800,00 TL olduğunu ve müvekkilinin değer kaybına uğradığını açıkça ortaya koyduğunu, ödeme yapılmaması üzerine tarafınca İstanbul İcra Müdürlüğü nezdinde icra takibi başlatıldığını, fakat davalı taraf takibe haksız bir şekilde itiraz ettiğini bildirip, davalının itirazı tamamen dayanaktan yoksun olduğunu,

borçlunun haksız ve kötü niyetli itirazının iptaline, karar verilmesini,

takip tutarının %20’sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini, yargılama giderlerinin karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili vermiş olduğu cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirket nezdinde 27.11.2023 / 27.11.2024 vade tarihli ... numaralı “Genişletilmiş Kasko Paket Sigorta Poliçesi” ile sigortalı ... plaka sayılı araç maliki, 30.09.2024 tarihinde meydana gelen kaza nedeniyle 18.08.2024 günü yapılan ihbarla ... sayılı hasar dosyası açıldığını, sigortalının kazaya karışan aracını kendi iradesiyle poliçe sartlarına uygun olarak anlaşmasız servise teslim ettiğini, Eksper tarafından bizzat araç üzerinde inceleme gerçekleştirildiğini, Başvuruya ilişkin taleplere dair cevapları sunmadan önce,

sigortalı ile müvekkili şirket arasında akdedilmiş bulunan sözleşmenin davaya konu kısımlarına ilişkin maddelerinin incelenmesi gerektiğini, hukuki olarak da değerlendirmenin ve bilirkişi incelemesinin de bu maddeler çerçevesinde yapılması gerektiğini, davacı tarafından sunulan kaza tarihine ait araç ilanları bulunmadığını, talebe ilişkin somut bir delil dosyada yer almadığını, sebepsiz zenginleşmeye yol açabilecek nitelikte olduğunu, müvekkili şirket KDV’den sorumlu olmadığını, burada açıkça müvekkili şirket adına fatura düzenlenmesi gerektiği ifade edildiğini,

bu nedenle başvuru sahibinin talebi kabul edilecek ise de müvekkili şirket adına kesilmiş bir yansıtma fatura dosyaya ibraz edilmediğinden, KDV hariç bedel üzerinden hüküm tesis edilmesi gerektiği kanaatinde olduğunu, dava şartı yokluğundan, 6100 sayılı HMK md.115 kapsamında davanın usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, belirtilen taleplerinin kabul görmemesi halinde ise delilleri, tanık anlatımları ve tüm beyanları doğrultusunda, "zenginleşme yasağı" ilkesi gözetilerek zararın somut olarak hiçbir delil ile ispatlanmamış olması nedeniyle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Davadaki uyuşmazlık; sigorta tazminatı talebine dayalı .... İcra Müdürlüğünün 2024/... Esas sayılı icra takibine yapılan itirazın iptali talebine ilişkindir.

Görev, HMK md. 114 uyarınca dava şartıdır ve mahkeme tarafından re'sen gözetilir. Ticaret mahkemelerinin görevi TTK md. 4'te düzenlenmiştir. Bu maddeye göre her ticari dava ticaret mahkemesinin görevinde değildir. Bir davanın ticaret mahkemesinde görülebilmesi için mutlak veya nispi ticari dava olması gerekir. Mutlak ticari davalar TTK'da düzenlenen konulara ilişkin olup, davanın taraflarının tacir olup olmaması önemli değildir.

Nispi ticari davalar ise, her iki tarafın da tacir olduğu ve her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili olan davalardır.

Yargıtay 20. HD'nin 2019/391 Esas ve 2019/1391 Karar sayılı ilamında "Bu maddeye göre bir davanın ticari dava sayılabilmesi için tarafların her ikisinin tacir olması ve uyuşmazlığın her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğması veya ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi olması veyahut da açılan davanın maddede altı bent halinde sayılan davalardan olması gerekir.

Taraflardan biri tacir değilse veya tacir olmasına rağmen uyuşmazlığın ticari işletmeyle ilgisi yoksa ticari davanın varlığından söz edilemez." şeklinde karar verilmiştir. Yine aynı kararda "Ticari iş karinesinin düzenlendiği TTK’nın 19/2. maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri için de ticari iş sayılması, davanın niteliğini ticari hale getirmez.

TTK, Kanun gereği ticari dava sayılan davalar haricinde, ticari davayı ticari iş esasına göre değil, ticari işletme esasına göre belirlemiştir. Hal böyle olunca, işin ticari nitelikte olması davayı ticari dava haline getirmez." şeklinde ticari davaların ve ticari işlerin ayrımına vurgu yapılmıştır.

Somut olayda davacı sigortalı davalı ise sigortacıdır. Taraflar arasındaki sigorta poliçesi kapsamında meydana gelen riziko sebebiyle davacı, sigorta tazminatının ödenmesine dair icra takibi başlatmıştır. Sigortalı aracın ruhsat kaydına bakıldığında aracın hususi nitelikte olduğu, davacının sigorta poliçesinde ev hanımı olarak belirtildiği ve mahkememizce yapılan araştırma sonucu davacının potansiyel mükellef olduğu, esnaf veya tacir kaydının bulunmadığı görülmüştür.

Aracın cinsi kamyonet olsa da, açıklandığı üzere aracın niteliği ve davacının gelir elde edici bir mesleğinin bulunmadığı gözetildiğinde, taraflar arasındaki ilişkinin tüketici işlemi olduğunun kabulü gerekir. Zira 6502 sayılı Kanun'un 3. maddesinde tüketici "ticari veya mesleki olmayan amaçlarla hareket eden gerçek veya tüzel kişi" olarak tanımlanmaktadır.

Davacının gelir getirici bir mesleğinin bulunmaması, potansiyel mükellef konumunda olması ve sigortalı araçla gelir elde ettiğine dair bir kayıt bulunmaması sebebiyle davacının tüketici olduğu sabittir. Davacının gelir elde edip etmemesinden başka aracın niteliğinin tüketici sıfatına, sözleşmenin tüketici işlemi olmasına ve görevli mahkemenin belirlenmesine bir etkisi bulunmamaktadır.

Yukarıda açıklanan sebeplerle eldeki davada davacının tüketici sıfatını haiz olması ve dava konusu işlemin bir tüketici işlemi olması sebebiyle, mahkememizin görevsizliğine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ¸ Hakim ... · ¸