İstanbul 19. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/167 K.2025/775

Mahkememizde görülmekte olan itirazın iptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı ile davalı şirket arasında yapılan sözleşme uyarınca, davalı taraf otel rezervasyonları konusunda, müşterilerle-müvekkili şirket arasında aracılık hizmeti verme hizmeti üstlendiğini, davalıya ait ... adresli internet sitesinden müvekkili şirket adına rezervasyon yapan müşterilerin bilgilerini müvekkili ile paylaşılarak rezervasyona aracılık edildiğini, kısaca taraflar arasında simsarlık niteliğinde bir sözleşme bulunduğunu, davalının müşteriler ile müvekkili arasında aracılık yaptığı rezervasyon ücretlerini müvekkiline ödemediğini, 21 adet fatura alacağına ilişkin olarak ....

İcra Dairesi ... sayılı dosyasında takip başlatıldığını, davalı tarafın takibe itiraz ederek takibi durdurduğunu beyanla; davanın kabulü ile davalının takibe yapmış olduğu itirazın 180.445,21 TL asıl alacak ve bu alacağa takip tarihine kadar işlemiş faiz olan 35.049,63 TL olmak üzere toplam 215.494,84 TL yönünden iptaline, itirazın iptali talep edilen asıl alacak 180.445,21 TL nin %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, tüm yargılama giderleri ve ücreti vekaletin davalı yan üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin ... alan adlı web sitesinin sahibi olduğunu, davacı şirketin, işletmekte olduğu konaklama tesisi olan "..." isimli otelin odalarının müvekkili şirketin sahibi olduğu internet sitesi üzerinden satışının yapılması için müvekkili şirket ile anlaştığını ve taraflar arasında internet ortamında online olarak sözleşme akdedildiğini, taraflar arasındaki sözleşmenin 5.3. maddesi gereğince komisyon ve komisyon şartları belirlendiğini, taraflar arasında cari hesap mutabakatı sağlandığını ve muaccel bir borç da bulunmadığını,

davacının alacaklı olduğunu iddia ettiği hizmeti müvekkili şirkete vermediğini, müvekkilinin böyle bir borcu olmadığını, öncelikli olarak faturaya konu hizmetin davacı tarafından verilip verilmediğinin araştırılması gerektiğini, hizmetin verildiği hususundaki ispat yükünün davacı tarafta olduğunu, ancak davacının bugüne kadar bu iddiasını destekler hiçbir kanıt sunmadığını, ayrıca müvekkili şirketin davacıdan olan komisyon alacakları ve fatura alacaklarının olduğunu, bu alacaklar yönünden de takas-mahsup talebi bulunduğunu beyanla; davanın reddine, davacının %20’den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmolunmasına,

dava masraf ve vekâlet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine, karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Arabuluculuk son tutanak örneği, fatura örnekleri, sözleşme örneği, ... sitesi üzerinden rezervasyon bilgileri, .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasının bir örneğinin dosyamız arasında olduğu görülmüştür.

Mahkememizin 28/05/2025 tarihli celsesinin 6 nolu ara kararı gereğince SMMM, Bilgisayar Mühendisi ve Turizm alanında uzman 3 kişilik bilirkişi heyetine tevdi ile rapor aldırılmasına karar verilmiş olup, bilirkişi heyeti 20/10/2025 tarihli raporunda sonuç ve özet olarak;

"İncelenen davacı şirkete ait 2024 yılı ticari defter ve belgelerinin Elektronik Defter Genel Tebliği usul ve esaslarına göre tutulduğu, elektronik defterler ile envanter defterlerinin yasal süresinde onaylandığı ve davacı şirketin 2024 yılı ticari defterlerinin TTK. hükümlerine göre usulüne uygun tutmuş olduğundan davacı şirketin 2024 yılına ait ticari defterlerinin sahibi lehine delil niteliği taşıdığı,

İncelenen davalı şirkete ait 2024 yılı ticari defter ve belgelerinin Elektronik Defter Genel Tebliği usul ve esaslarına göre tutulduğu, elektronik defterler ile envanter defterlerinin yasal süresinde onaylandığı ve davalı şirketin 2024 yılı ticari defterlerinin TTK. hükümlerine göre usulüne uygun tutmuş olduğundan davalı şirketin 2024 yılına ait ticari defterleri sahibi lehine delil niteliği taşıdığı,

Davacı ...Ltd. Şti. düzenlediği e-Faturalardan ve tarafına yapılan ödemeleri Kabul etmesinden kaynaklı olarak icra takip tarihi olan 16/12/2024 tarihi itibariyle davalı ... Ticaret ve Turizm A.Ş.'den 180.445,21 TL alacağının bulunduğu,

Davalı ... Ticaret ve Turizm A.Ş.'nin tarafına düzenlenen faturalara istinaden yapmış olduğu ödemelerden ve düzenlediği e-Faturalardan kaynaklı olarak icra takip tarihi olan 16/12/2024 tarihi itibariyle davacı ...Ltd. Şti.'ye 180.445,21 TL borcunun bulunduğu,

Teknik olarak dosyaya sunulu rezervasyon işlem dökümleri / kayıtları incelendiğinde, belgelerin ... (...

Ticaret ve Turizm A.Ş.)'ye ait çevrimiçi rezervasyon sistemi üzerinden otomatik olarak oluşturulmuş kayıtlar olduğu, her bir rezervasyonda misafirlerden tahsilatın “Online ödeme yöntemi ile ....com tarafından tahsil edilmiştir” ibaresiyle açıkça belirtildiği tespit edildiği, belgelerde, ... tarafından alınan toplam rezervasyon bedelleri, uygulanan komisyon oranları ve otele aktarılması planlanan net tutarlar ayrıntılı olarak gösterildiği; ayrıca her işlem için “belirlenen banka hesabına extranet üzerinden aktarılacaktır” şeklinde sistemsel ödeme planı oluşturulduğu,

ancak döküm içeriklerinde, bu ödemelerin fiilen yapıldığına ilişkin herhangi bir “ödeme tamamlandı” kaydı, transfer onayı veya dekont niteliğinde belgeye rastlanmadığı,

Bu itibarla, teknik açıdan incelenen dökümler; misafirlerden tahsilatın ... tarafından gerçekleştirildiğini, sözleşme gereği otele yapılması gereken ödemelerin sistem üzerinde planlandığını ancak ödeme gerçekleşme durumuna ilişkin veri bulunmadığını gösterdiği, dolayısıyla belgeler, tahsilat sürecinin ... kontrolünde yürütüldüğünü ortaya koymakta olup, ödemelerin davacı otele aktarılıp aktarılmadığı hususunda kesin bir tespit yapılmasına olanak tanımadığı" yönünde görüş ve kanaat bildirdikleri görülmüştür.

GEREKÇE

Dava; sözleşmeden kaynaklanan fatura alacaklarının tahsili amacıyla başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.

.... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosya örneğinin tetkikinden; alacaklı ...LTD. ŞTİ. tarafından borçlu ... TİCARET VE TURİZM A.Ş. aleyhine 288.294,37 TL asıl alacak + 53.046,84 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 341.341,21 TL üzerinden takip başlatıldığı, ödeme emrinin borçluya tebliğ edildiği, borçlu vekilinin 16/12/2024 tarihli dilekçesi ile takibe, borca ve faize itiraz ettiği, itirazın süresinde olduğu ve takibin durdurulmuş olduğu görülmüştür.

İcra İflas Kanunu’nun 67. maddesine göre takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir. Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkûm edilir.

İtirazın iptali davalarında dava konusu farklı sebeplere dayanabileceği için görev ve yetki hususu, dava konusunun niteliğine göre HMK ve özel kanunlar çerçevesinde gözetilmesi gerekir.

İtirazın iptali davaları, icra takibine bağlı davalar olup, takibe dayanak belgelere bağlı olarak yargılama yapılır. Yargıtay HGK’nun 11/02/2020 tarih, 2017/19-2076 E. ve 2020/117 K. sayılı ilamında belirtildiği üzere itirazın iptali davaları icra takibine bağlı davalardır. Alacağın varlığının genel hükümlere göre ispatlanması imkânı, takip talebinde yer alan borç sebebinden ve takip dayanağından uzaklaşmak anlamında düşünülmemelidir.

Burada sadece icra mahkemesinin dar yetkisi nedeniyle inceleyemediği delillerin genel mahkemede serbestçe ancak borca bağlı olarak ileri sürülmesi olanağının varlığı söz konusu olmaktadır. Bu sebeple itirazın iptali davalarında alacaklı, takipte dayanmadığı belgeler dışındaki başka belgelere dayanamaz. Bu davaların konusu, icra takibine konu alacağın varlığıdır. Bu yönüyle itirazın iptali davalarının alacak davalarından farklı bir yönü bulunmamaktadır.

Davacı alacaklı yararına icra inkar tazminatına hükmedilebilmesi için davalı borçlunun itirazında haksız olması ve alacağın likit olması gerekir. Alacağın likit olmasından kasıt, alacağın belirlenebilir olmasıdır. Bunun yanında davalı borçlu yararına icra inkâr tazminatına hükmedilebilmesi için alacaklının takibinde haksız olması ve kötü niyetli olması gerekir.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacı şirkete ve davalı şirkete ait 2024 yılı ticari defter ve belgelerinin Elektronik Defter Genel Tebliği usul ve esaslarına göre tutulduğu, elektronik defterler ile envanter defterlerinin yasal süresinde onaylandığı ve 2024 yılı ticari defterlerinin TTK. hükümlerine göre usulüne uygun tutulmuş olduğundan davacı şirketin ve davalı şirketin 2024 yılına ait ticari defterlerinin sahibi lehine delil niteliği taşıdığı; davacı ...Ltd.

Şti.'nin düzenlediği e-faturalardan ve tarafına yapılan ödemeleri kabul etmesinden kaynaklı olarak icra takip tarihi olan 16/12/2024 tarihi itibariyle davalı ... Ticaret ve Turizm A.Ş.'den 180.445,21 TL alacağının bulunduğu; davalı ... Ticaret ve Turizm A.Ş.'nin tarafına düzenlenen faturalara istinaden yapmış olduğu ödemelerden ve düzenlediği e-faturalardan kaynaklı olarak icra takip tarihi olan 16/12/2024 tarihi itibariyle davacı ...Ltd.

Şti.'ye 180.445,21 TL borcunun bulunduğu bilirkişi raporu ile sabittir. Teknik bilirkişi tarafından yapılan incelemede rezervasyon işlem dökümleri / kayıtları incelenmiş, belgelerin ... (...

Ticaret ve Turizm A.Ş.)'ye ait çevrimiçi rezervasyon sistemi üzerinden otomatik olarak oluşturulmuş kayıtlar olduğu, her bir rezervasyonda misafirlerden tahsilatın “Online ödeme yöntemi ile ....com tarafından tahsil edilmiştir” ibaresiyle açıkça belirtildiğinin tespit edildiği, belgelerde ... tarafından alınan toplam rezervasyon bedelleri, uygulanan komisyon oranları ve otele aktarılması planlanan net tutarların ayrıntılı olarak gösterildiği; ayrıca her işlem için “belirlenen banka hesabına extranet üzerinden aktarılacaktır” şeklinde sistemsel ödeme planı oluşturulduğu,

ancak döküm içeriklerinde bu ödemelerin fiilen yapıldığına ilişkin herhangi bir “ödeme tamamlandı” kaydı, transfer onayı veya dekont niteliğinde belgeye rastlanmadığı tespit edilmiş olup; bu haliyle misafirlerden tahsilatın ... tarafından gerçekleştirildiği,tahsilat sürecinin ... kontrolünde yürütüldüğü ancak ödemelerin davacı otele aktarıldığının ispatlanamadığı kanaatine varıldığından, davanın 180.445,21 TL asıl alacak yönünden kabulüne karar vermek gerekmiştir.

Davacı taraf icra takibinde işlemiş faiz de talep etmiş olup; davacı taraf alacağını tahsil etmek için davalı tarafa takip tarihine kadar herhangi bir ihtarname göndermemiştir. Diğer yandan süresinde ödenmeyen alacaklarla ilgili olarak faiz talep edileceği konusunda taraflar arasında düzenlenmiş herhangi bir sözleşme veya taraflar arasında bu konuda oluşmuş bir teamül de bulunmamaktadır.

Davacı tarafın davalı tarafı takip tarihine kadar temerrüde düşürdüğüne dair dava dosyasında herhangi bir bilgi ve belge de sunmamış olduğu, somut olayda davacı tarafın takip öncesi işlemiş faiz talep edemeyeceği anlaşılmış olup, itirazın iptali davaları icra takibi ile sıkı sıkıya bağlı olmakla (Yargıtay 19. Hukuk Dairesinin 2018/3125 Esas 2018/6553 Karar ve İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesinin 2018/604 Esas 2020/217 Karar sayılı emsal kararları) taleple bağlılık ilkesi uyarınca davacının davasında kısmen haklı olduğu, davalının takibe ve borca itirazının kısmen haksız olduğu kanaatine varılmakla;

bilimsel, denetime açık ve hüküm kurmaya elverişli bilirkişi raporu doğrultusunda, davanın kısmen kabul kısmen reddi ile; davalının .... İcra Müdürlüğünün ...

Esas sayılı takip dosyasına yapmış olduğu itirazın kısmen iptali ile 180.445,21 TL asıl alacak üzerinden takibin devamına, asıl alacağa takip tarihinden itibaren ticari avans faizi uygulanmasına, fazlaya ilişkin istemin reddine, asıl alacak likit olup, asıl alacağın %20'si oranındaki icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine dair karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HUAK 18/A-(13) ''Arabuluculuk faaliyeti sonunda taraflara ulaşılamaması, taraflar katılmadığı için görüşme yapılamaması veya iki saatten az süren görüşmeler sonunda tarafların anlaşamamaları hâllerinde, iki saatlik ücret tutarı Tarifenin Birinci Kısmına göre Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenir.

İki saatten fazla süren görüşmeler sonunda tarafların anlaşamamaları hâlinde ise iki saati aşan kısma ilişkin ücret aksi kararlaştırılmadıkça taraflarca eşit şekilde uyuşmazlığın konusu dikkate alınarak Tarifenin Birinci Kısmına göre karşılanır. Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ve taraflarca karşılanan arabuluculuk ücreti, yargılama giderlerinden sayılır." ve (14).

Fıkrası: "Bu madde uyarınca arabuluculuk bürosu tarafından yapılması gereken zaruri giderler; arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılması hâlinde anlaşma uyarınca taraflarca ödenmek, anlaşmaya varılamaması hâlinde ise ileride haksız çıkacak taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanır." hükümleri gereğince arabuluculuk gideri olarak sistem üzerinden yapılan inceleme neticesinde sarf kararı düzenlenmediğinden ödeme yapılmadığı, tarafların arabuluculuk oturumuna katıldıkları ve davanın kısmen kabul kısmen reddine karar verildiği gözetilerek,

ilerde sarf kararı düzenlenmesi halinde arabulucuya ödenecek olan bedelin ret ve kabul oranına göre taraflar aleyhine hükmedilmesi gerektiği anlaşılmış ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

YARGILAMA GİDERLERİ HARÇ BEYANI

615,40 TL BAŞVURMA HARCI 1.973,41 TL PEŞİN HARÇ 1.973,41 TL PEŞİN HARÇ +10.352,80 TL EKSİK HARÇ 175,00 TL VEKALET HARCI 12.326,21 TL KARAR VE İLAM HARCI 135,00 TL TEBLİGAT ÜCRETİ

+21.000,00 TL BİLİRKİŞİ ÜCRETİ

23.898,81 TL TOPLAM