İstanbul 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2014/1115 K.2020/404

Mahkememizde görülmekte olan Çek İstirdat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili davacı firma için kesilmiş olan keşidecisi ... Ltd Şti olan ...bank/... Şubesinin ... no.lu çek ile, keşidecisi ... Tic. A.Ş. olan ...bank/... Şubesinin ... no.lu çekin 22.09.2013 tarihinde, ...'de, fabrika binası merkezinde, kimliği belirsiz hırsızlarca kasanın açılması suretiyle çalındığını, hırsızlardan bir kısmının yakalanarak davasının ... 1.Asliye Ceza Mahkemesinde ...

Esas sayılı dosyası ile halen devam ettiğini, işbu çek ve çalınan diğer çeklerin iptali için ... 4. ATM ... Esas sayılı dosya ile dava açıldığını, Basın İlan Kurumunda ilanları yaptırılmışken davalı (temlik eden) ...nin bu iki çek için davaya müdahale talebinde bulunduğunu, ...

4. ATM tarafından kendilerine işbu çeklerin için istirdat davası açmaları yönünden süre verildiğini, bu nedenle iş bu davanın açılma zorunluluğunun doğduğunu, dava konusu her iki çekin (23/03/2015 tarihli celse beyanında iddia somutlaştırılıp) keşideci imzası, lehdar ismi, keşide tarihi, miktar kısımlarında tahrifat yapılmak suretiyle tedavüle sürülmüş olduğunu belirterek, dava konusu iki çekin davalıdan istirdadına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Yargılama sırasında çek alacağını temlik eden davalı ...

AŞ vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin 6361 sayılı Kanun ve ilgili Yönetmelik hükümlerine göre BDDK ve Hazine Müsteşarlığı denetiminde faaliyet gösteren bir faktoring şirketi olduğunu, müvekkilinin temlik aldığı alacakların, müşterisi olan şirketlerin mal ve hizmet satışlarından doğmuş veya doğacak alacakları olup cari hesaplarına kayıtlı ve faturalandırılan alacakları olduğunu, müvekkili şirket ile faktoring müşterisi ... arasında imzalanan faktoring sözleşmesine istinaden faktoring müşterisinin fatura alacaklarının temlik alındığı ve söz konusu temlik işlemine istinaden dava konusu çeklerin müvekkili şirkete verildiğini,

müvekkili şirket tarafından söz konusu çeklerin bankaya ibraz edildiğini, ancak dava konusu çekler hakkında ödeme yasağı kararlarının verilmiş olduğunu, müvekkili şirketin dava konusu çeklerin yetkili ve iyiniyetli hamili olduğunu, TTK md 677, 790 ve 792.

Maddeler gereği müvekkilinin çekleri davacının zararına bilerek/kasten ve kötüniyetli iktisap ettiğini davacının ispatlaması gerektiğini, davacının hırsızlık/sahtecilik iddialarının kabulü halinde dahi bu iddiaların ve davacının zararının müvekkili hamil şirkete karşı değil sahtecilik yapanlara karşı ileri sürülebileceğini belirterek, dava konusu çekler hakkında istirdat istemiyle açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava , iki adet çekin istirdatı istemine ilişkindir.

Dava İstanbul (Kapatılan) 49 ATM 2014/198 E dosyasıyla açılmış, mahkemenin kapanması üzerine mahkememizin 2014/1115 E dosyasına kaydedilmiş ve yargılamaya devam edilmiştir.

Dava konusu çeklerden keşidecisi ...Tic. Ltd Şti olan ...bank/... Şubesinin ... no.lu 4.400,00 TL bedelli çekin ... 36.İM ... E takip dosyasında, keşidecisi ... A.Ş. olan ...bank/... Şubesinin ... no.lu 7.000,00 TL bedelli çekin ... 31. İM ... dosyasında davalı tarafından takip konusu yapıldığı anlaşılmış, dosyalar celbedilmiştir.

Mahkememizce tarafların bildirdiği tüm deliller toplanmış, dava konusu çek asılları, takip dosyaları, ... 4. ATM ... Esas sayılı dosyası, ... 1.Asliye Ceza Mahkemesinde .. Esas sayılı dosyası Uyap kayıtları, factoring sözleşmesi ve ekleri, muhatap banka ve Silivri 1.Noterliği yazışma cevapları incelenmiş, davaya konu çeklerin lehdar ve keşideci imzası kısımlarında tahrifat olup olmadığı hususunda İstanbul Adli Tıp Kurumu Fizik İhtisas Daire Başkanlığından iki kez rapor alınmıştır.

Adli Tıp Kurumundan alınan 12/09/2018 tarihli ilk raporda, çeklerin keşide tarihi ve miktar kısımlarında tahrifat yapıldığını gösterir bulgu bulunmadığı bildirilmiş, raporda istenen hususlardaki eksiklik nedeniyle çekler ve dosya tekrar ATK'ya tevdi edilmiş, alınan 31/10/2019 tarihli ikinci raporda da çeklerin imza ve lehdar bölümlerinde kazıntı, silinti, sürşarj vasıtasıyla tahrifat yapıldığını gösterir bir bulgu saptanamadığı tespit edilerek bildirilmiştir.

... 4. ATM ... Esas sayılı dosyasının celbedilen Uyap kaydında, zayi nedeniyle çek iptali davasında çeklere ödemeden men tedbir kararı verildiği, davalının çeklerin elinde olduğunu bildirdiği, bunun üzerine davacıya çek istirdat davası açması için süre verildiği görülmüş, ... 1.Asliye Ceza Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasında da davacının işyerinden hırsızlık yaptıkları tespit edilerek yakalanan kişilerle ilgili hırsızlık suçundan yapılan yargılamaya ilişkin olduğu görülmüştür.

Yargılama sırasında dava konusu çek asılları taraflarca bildirilen takip ve dava dosyalarında bulunamadığından, tahrifat iddialarının değerlendirilmesi bakımından, yaklaşık 4 yıl boyunca çek asıllarının bulunması için uğraşılmıştır.

Muhatap bankalara yazılan yazılara verilen cevaplarda, keşideci şirketlerin aynı seriden başka çeklerinin ibraz edilerek ödenmiş olduğunu, ancak dava konusu çeklerdeki keşideci imzalarının ödenen diğer çek imzalarıyla aynı olmadığı bildirilmiştir.

Dava konusu çeklerin ön ve arka yüz incelemesinde, çeklerin gerçek lehdarı olan davacının çeklerin lehdar kısmında veya ciro zincirinde yer almadığı, çek ciro zincirlerinde kopukluk bulunmadığı, çeklerde gözle tespit edilir bir tahrifat-değişiklik bulunmadığı, davalının factoring sözleşmesi akdettiği ve kredi kullandırdığı son cirantadan çekleri (temlik aldığı fatura alacağına istinaden) tevdi bordrosuyla temlik alan yetkili hamil göründüğü tespit edilmiştir.

Davacı şirketin işyerinde hırsızlık gerçekleştiği hususu sabit olsa da, çeklerin ciro zincirinde davacı şirketin yer almadığı, çeklerin lehdarı olduğu ileri sürülse de lehdar kısmında tahrifat olmadığının ATK raporuyla tespit edilmiş olduğu, ciro zinciri arasında çeklere hamil olduğuna dair bir iddianın da bulunmadığı, sonuç itibariyle davada dayanılan deliller kapsamında davacının gerçek yetkili hamil olduğu iddiasını ispatlayamamış olduğu, kambiyo evrakının illiyetten mücerretlik ilkesi uyarınca davacı yetkili hamil olduğunu ispatlamış sayılsa bile,

çeklerin istirdadını talep edebilmesi için aynı zamanda TTK md 790 uyarınca davalı hamilin çekleri kötüniyetle veya ağır kusurla iktisap ettiğini ayrıca ispatlaması gerektiği, bu hususun da toplanan deliller kapsamında ispatlanamamış durumda olduğu kanaatiyle, davanın reddine karar vermek gerekmiştir.

Katip ... Hakim ...