İstanbul 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/56 K.2025/427

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Abone Sözleşmesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Dava: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili, yukarıda ismine yer verilen davalı firmanın ... Sözleşme Hesabı Numaralı Doğalgaz tüketicisi konumundaki müşterisidir.

Davalı firmaca, Aralık 2022 dönemi adi altında 704.395.-TL'lik fatura tanzim edilerek bu bedelin ödenmesini talep ettiğini, müvekkili şirketin ödemeleri otomotik ödeme kapsamında olduğunu, işbu fatura banka hesabından ödendiğini, hemen akabinde internet üzerinden itiraz edilmiş fakat işbu itirazlarının reddedildiğini, müvekkilinin davalı kuruma ödemiş olduğu tutar 704.395.-TL (Tüketim Miktarı kwh : 337.026,50 x Birim Fiyat : 1.77121020 x Kdv :185704.395.-TL) olduğunu, müvekkili şirketin yıllık tüketimi ekli bir yılık 12 adet fatura ve ekli excel tablosundan da görüleceği üzere 293.031 metreküptür.

Oysa ... tarafından yıllık tüketim 300.000 metreküpü geçince uygulanması gereken Birim Fiyat : 1.77121020 üzerinden 2022 Aralık ayı faturasını düzenlendiğini, müvekkili şirketin aralık ayı tüketimi olan 337.026,50 kwh bu tüketime Kasım ayında uygulanan birim fiyat (0,93556193) uygulansa idi KDV dahil 372.065.-TL ödemeleri gerekeceğini, bu haliyle 332,330.-TL fazla ödeme yapıldığını, davalı kurumun hesabı esas alınacak olursa müvekkil şirkete geçmiş dönem için fark faturası kesilecek ve gelecek dönem faturalamaları da 300 bin metreküp üzerinden hesap yapılacağı için 480 - 87,18 zamlı olarak yansıtılacağını,

müvekkili şirketin ekte sunulan 12 aylık fatura tüketimi hesaplandığında 293.031 metreküp ettiğini, bu husus dikkate alınarak davalı şirketin yanlış kesilen faturasının iptali ile fazla ödenen kısmın faiziyle birlikte iadesine karar verilmesini talep ettiğini, taraflarınca davalı firmaca düzenlenen dava konusu faturanın yanlış olduğuna, düzeltilmesine ve fazla ödenen kısmın iadesi için arabuluculuk müessesine başvurulmuş ancak arabuluculuk görüşmesi sonucunda anlaşma sağlanamadığını, bu hususa İlişkin arabuluculuk anlaşamama tutanağını dilekçeleri ekinde sunduklarını,

dava konusu faturanın açıkça hukuka aykırı bir şekilde tanzim edilmiş olması ve bundan sonra da zamlı fatura kesilmesi ihtimaline binaen, eski fiyat üzerinden faturalandırma yapılması için İhtiyati Tedbir kararı verilmesini talep ettiklerini, dava konusu faturanın açıkça hukuka aykırı bir şekilde tanzim edilmiş olması ve bundan sonra da zamlı fatura kesilmesi ihtimaline binaen, eski fiyat üzerinden faturalandırma yapılması için ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep ettiklerini,

taraflarına kesilen 01/01/2023 tarih ... numaralı 704,395-TL tutarında fatura borcunun olmadığının Tespitine (Menfi Tespit) ve davalı firmaca fazla alman 332.330.- TL' nin yasal faiziyle birlikte müvekkile iadesi amacıyla İş bu davayı açmak zorunluluğumuz hâsıl olduğunu, ihtiyati tedbir taleplerinin kabulü ile dava süresince 300 bin metreküp tüketimden fazla tüketime uygulanan fiyat üzerinden faturalama yapılmasının tedbiren durdurulmasına,

davalarının kabulüyle müvekkilin 704.395.-TL tutarında fatura borcunun olmadığının tespitine (Menfi Tespit) ve davalı firmaca fazla alman 332.330.- TL' nin yasal faiziyle birlikte müvekkile iadesine yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

Cevap: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı ...

Ticaret A.Ş., ... sözleşme hesap no'lu aboneliğine müvekkil ... tarafından tahakkuk ettirilen Aralık 2022 dönemi 704 395.-TL tutarında faturadan dolayı borcunun olmadığının tespitine ve fazla alındığım iddia ettiği 332.330.- TL'nin yasal) faiziyle birlikte iadesine karar verilmesi talebiyle derdest davayı ikame etmiş bulunmadığını, davacı yanın talepleri haksız ve mesnetsiz olup davanın reddi gerektiği kanaatinde olduklarını,

davacı yan dava dilekçesinde 12 aylık faturalarında görünen kwh bazındaki tüketim miktarlarını esas alarak bir yıllık tüketim miktarlarının 293.031 metreküp olduğunu bu nedenle (0,93556193) birim fiyat üzerinden faturalama yapılması gerektiğini iddia ettiğini, müvekkili kurum ..., iş ve işlemlerini 4646 Sayılı Doğalgaz Piyasası Kanunu ve bu kanuna dayanılarak Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) tarafından yayınlanan yönetmelik ve tebliğler ile ikincil mevzuat çerçevesinde yürüttüğünü, 01.01.2023 tarihli ... numaralı faturada bu mevzuat içerisinde yer alan "01 Aralık 2022 tarihi itibarı ile.

Dağıtım Şirketlerinin Kademe. 2/Serbest Bölge/OSB Kademe-2 müşterilerinin 2022 Yılı Aralık ayı elektrik üretim amaçlı doğal gaz kullanımları haricindeki fiili tüketim miktarlarının 60'ı için işbu Tarifede yer alan Elektrik Üretimi Amacı Dışında Kullanım için geçerli olan Kademe- 2/Serbest Bölge/OSB Kademe-2 fiyatı, 460'ının üzerindeki elektrik üretim amaçlı doğal gaz kullanımları haricindeki fiili tüketim miktarları için ise ...

A.Ş. (...) tarafından işletilen Organize Toptan Doğal Gaz Satış Piyasası'nda (OTSP) 2022 Yılı Kasım ayının İM (dâhil) ile 25'i (dâhil) arasında oluşan Günlük Referans Fiyatların (GRF) aritmetik ortalaması uygulanacaktır." bildirisine istinaden hesaplandığını, ... tarafından faturalarda uygulanan Ağırlıklı Ortalama Perakende Satış Fiyatı, Tedarikçi Firma Doğal Gaz Alım Fiyatı, EPDK Tarafından belirlenen Dağıtım Şirketi Sistem Kullanım Bedeli ve ÖTV-KDV vergilerinden oluşmadığını, Tedarikçi Firma Gaz Alım Fiyatı.

Kademe 1 (0-300.000 Sm. Tüketim Aralığı) ve Kademe 2 (300.000 Sm. Tüketim üzeri) olmak üzere belirlendiğini, görüleceği üzere, Kademe 1 ve Kademe 2 tüketim aralıkları kwh üzerinden değil Sm3 birimi üzerinden belirlendiğini ve kwh ile Sm3 birbirinden farklı birimlerde olduğunu, EPDK mevzuatı uyarınca Sm3 (Standart metreküp).

15*C'de ve 1,01325 bar mutlak basınçta, 1 metreküplük bir hacim dolduran, su buharı içermeyen ve Üst Isıl Değeri 9155 Kcal olan doğal gaz miktarını ifade eder. Sm3 değeri.

Kwh ile ifade edilen tüketim miktarının belirli bir katsayı ile çarpılması sonucu belirleneceğini, tüketim miktarı (kwh)'ın belirli bir katsayı ile çarpılması ile elde edilen Sm3 değerinin bir diğer adı da "Düzeltilmiş Tüketim" olup davacı şirketin Sm3 bazındaki tüketim miktarları (Düzeltilmiş Tüketim) ekli excel tablosunda verilmiştir.

Ekli tablo incelendiğinde davacı şirketin dahil olduğu kademenin tespitinde baz alman Sm3 biriminden tüketim (Düzeltilmiş Tüketim) miktarının 300.524,96 Sm3 olduğu ve böylece 300Sm3 değerini aştığının görüleceğini, davacı abonenin 2022 yılı toplam tüketiminin 300.000 Sm3'ü geçmesi nedeni ile fiyat kademesi değiştiğini, kademe değişikliği nedeni ile çıkan faturası yeni fiyat tarifesinden hesaplandığını, abonelere gönderilen faturalarda tüketim miktarı, mevzuat gereğince kwh olarak yer almaktadır.

Tabi olunan kademenin tespitinde ise yukarıda açıkladıkları üzere, faturalardaki kwh birimi ile belirilmiş bu değer değil, bu değerin bir katsayı ile çarpılmasıyla elde edilen Sm3'e değeri baz aldıklarını, davacı yan kwh/Sm3 dönüştürme işlemini yapmaksızın kwh bazındaki tüketim miktarlarını toplayarak 300'ün altında kaldığını iddia ettiğini, davacı yanın tüketimi 300 Sm3'ün değil 300 kwh'm altında olduğunu, 300 Sm3'ü ise geçmediğini, bu sebeple haksız ve mesnetsiz davanın reddi taleplerinin mevcut olduğu,

davacı yan EPDK mevzuatına ve tarifelerine tamamen aykırı, yasal ve mantıksal dayanaktan yoksun bir hesaplama ile iş bu davayı ikame ettiğini davanın temeli, adeta 1 kilogram ile 1 litrenin eşit kabul edilmesi esasına dayalı bir hesaplama olup bu haliyle davanın reddi gerektiğinin aşikar olduğunu, bu itibarla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Toplanan Deliller: ... tarafından hazırlanan 28/12/2023 tarihli bilirkişi raporu, ... tarafından hazırlanan 27/02/2024 tarihli bilirkişi ek raporu, ...'tan ... Sözleşme sureti celp edilerek dosya arasına alındı. Delillerin Değerlendirilmesi, Davanın Hukuki Niteliği ve Gerekçe ; Dava, menfi tespit istemine ilişkindir.

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 307.maddesinde düzenlenen feragat, davacının talep sonucundan kısmen veya tamamen vazgeçmesi olup, karşı tarafın ve mahkemenin muvafakatine bağlı olmaksızın (HMK md.309/2), hüküm kesinleşinceye kadar her zaman (HMK md.310) davacının tek taraflı irade beyanıyla dilekçe ile veya yargılama sırasında sözlü olarak yapılabilen (HMK md.307), kesin hüküm gibi hukuki sonuç doğuran (HMK md.311) ve rücu edilemeyen usul işlemidir.

Bu işlemin vekil tarafından yapılacaksa vekilin vekâletnamesinde özel yetkinin bulunması gerekir (HMK md.74). Feragat ve kabul beyanında bulunan taraf, davada aleyhine hüküm verilmiş gibi yargılama giderlerini ödemeye mahkum edilir. Davadan feragat veya davayı kabul veya sulh mahkemenin ilk celsesinde vuku bulursa, karar ve ilam harcının üçte biri, daha sonra olursa üçte ikisi alınır (Harçlar Kanunu 22/1).

Davadan feragat, davayı kabul ve sulh, içerikleri itibariyle birer maddi hukuk işlemi olmakla birlikte, yapılış şekli itibariyle birer usulü işlemdir. Bu nedenle söz konusu işlemler bir taraftan maddi hukuk anlamında uygulama imkânı bulan iradeyi bozan hâllere dayanılarak iptal edilebilirken, diğer taraftan kesin hüküm gibi sonuç doğurmaktadır.

Dosya kapsamında davacı vekilinin 02/06/2025 tarihli feragat dilekçesinde, davadan feragat ettiklerini beyan ettiği; davalı tarafça sunulan 03/06/2025 tarihli beyan dilekçesiyle ise yargılama gideri ve vekalet ücreti talepleri olmadığını beyan ettiği anlaşılmaktadır.

Davanın tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edebilecekleri "menfi tespit" davası olması, davacı vekilinin vekaletnamesinde feragat etmeye özel yetkisi bulunması, feragatin karşı tarafın yahut mahkemenin muvafakatine bağlı olmaması hususları nazara alınarak davacı vekilinin kayıtsız ve şartsız feragati sebebiyle davanın reddine karar verilmesi gerekmektedir. Anılan gerekçelerle davacının kesin hüküm gibi hukuki sonuç doğuran ve ön inceleme duruşması yapıldıktan sonra sunulan feragat beyanı sebebi ile davanın feragat nedeniyle reddine, yargılama giderlerinin 6100 Sayılı HMK'nın 312. maddesi uyarınca davacı üzerinde bırakılmasına dair karar vermek gerekmiş ve hüküm aşağıdaki şekilde kurulmuştur.

Katip Hakim