İstanbul 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/156 K.2026/349

Yukarıda açık kimliği yazılı taraflar arasında görülen TAZMİNAT davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda:

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. 18.03.2022 tarihinde davalı sürücü ... sevk ve idaresindeki, davalı .... Ltd. Şti. adına kayıtlı, davalı sigorta şirketine ... poliçe; ... acente nolu 28.12.2022 bitiş tarihli Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesiyle sigortalı ...plakalı aracın, davacıya çarpması sonucunda trafik kazası meydana geldiğini, davacının ağır yaralandığını, ...

Eğitim ve Araştırma Hastanesi Sağlık Kurulu'nun 27.12.2023 tarihli raporuna göre engellilik oranının %18 olduğunu, davalı sigorta şirketine 14.10.2022 tarihinde başvurduklarını, başvurunun 17.10.2022 tarihinde tebliğ edildiğini, sekiz günlük yasal ödeme süresi ile birlikte davalı sigorta şirketinin 27.10.2022 temerrüde düştüğünü, arabuluculuk görüşmelerinde anlaşma sağlanamadığını belirterek,

şimdilik (HMK.nun 107.maddesi) 1.000,00-TL Maddi Tazminatın (Tedavi Giderleri, Geçici İş Göremezlik, Kalıcı İş Göremezlik, Kazanç Kaybı, Bedeni Engellilik, Çalışma Gücünün Azalmasından Doğan Kayıplar ve resen gözetilen nedenler) sürücü ve işleten yönünden olayın oluş tarihi olan 18.03.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte.

Sigorta Şirketi yönünden (limit dahilinde) temerrüt tarihi olan 27.10.2022 tarihinden itibaren işleyecek temerrüt faizi ile birlikte, tarafların müştereken ve müteselsilen sorumlulukları gereği taraflardan tahsiline, davacının yaşamış olduğu kaza nedeniyle geçirdiği birden fazla ameliyat sonucu, araçlardan ve sokaklardan korkar hale gelmesi, altına bez bağlanarak yarı yatalak şekilde tedavi süreçleri yaşamış olması, evliliğinin bu süreçlerden doğan tartışmalar neticesinde sonlanması, iki küçük çocuğuyla ilgilememesi,

ilaçların ve hareketsizliğin etkisiyle aşırı kilo alarak psikolojisinin bozulması gibi birçok zorlu manen yıpratıcı süreçler geçirdiğinden, duyduğu elem ve ızdırabın bir nebze olsun telafisi için 250.000,00-TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte taraflardan (davalılardan) tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekilinin maddi tazminat talepleri açık olmadığından, maddi tazminat kalemlerinin tek tek ve miktar itibariyle somutlaştırılması için HMK.nun 31.maddesi gereğince kendisine süre verilmiş, davacı vekili 05.09.2024 tarihli beyan dilekçesinde; zarar kalemlerinin Şimdilik 200,00-TL Geçici İş Göremezlik, Şimdilik 200,00-TL Kalıcı İş Göremezlik, Şimdilik 200,00-TL Tedavi ve İyileşme Masrafları, Şimdilik 200,00-TL Kalıcı Sakatlık (Bedeni Engellilik) Sonucu Oluşan Kazanç Kaybı, Şimdilik 200,00-TL Kalıcı Sakatlık (Bedeni Engellilik) Sonucu oluşan Kazançlarda Eksilme Olmasa Bile Güç (Efor) Kaybı Sonucu Oluşan Maddi Kayıp olarak zarar kalemlerini açıklamıştır.

Davacı vekili 18.11.2024 tarihli ön inceleme duruşmasında talebini tekrar açıklayarak; taleplerinin şimdilik kaydıyla 400,00.-TL Geçici İş Göremezlik Zararı, 400,00.-TL Kalıcı İş Göremezlik zararı ve 200,00.-TL Tedavi ve İyileşme Masrafları kalemlerinden ibaret olduğunu söyleyerek, davaya bu talepleri üzerinden dvam edilmesini istemiştir.

CEVAP

Davalı ...A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının taleplerinin zamanaşımına uğradığını, ... plakalı aracın trafik sigorta poliçesinin müvekkili şirketçe temin edildiğini, sorumluluklarının teminat limiti ile sınırlı olduğunu, kusur durumunun ispatı gerektiğini, müvekkili sigorta şirketine tam ve eksiksiz bir başvuru yapılmadığını, davanın açılmasına sebebiyet vermediklerini, davacının emniyet kemerinin takılı olup olmadığının tespitinin yapılmasını talep ettiklerini, şayet emniyet kemerinin takılı olmaması halinde %20'den az olmamak kaydıyla kusur indiriminin de yapılması gerektiğini,

ekspertiz ücretine ilişkin dekont sunulması gerektiğini, ekspertiz ücretine ve KDV'ye ilişkin de itiraz ettiklerini, ayrıca aracın çekme-hurda bedeli, sovtaj, eskime ve iskontoya ilişkin dosyada mübrez bir bilgi veya belge bulunmadığından itiraz haklarını saklı tuttuklarını, müvekkili şirketten manevi tazminat talebinde bulunulamayacağını, dosya kapsamında ... SİGORTA A.Ş.'ye 35.225,03-TL, ....'a 14.774,97-TL, ...ŞTİ'ye 269,87-TL, ...A.Ş.'ye 766,80-TL,...

ŞTİ'ye 1.015,20-TL ödeme yapıldığını belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Davalı ...Şti. vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili ... firmasının davaya konu kazaya karışan ... plakalı aracın sahibi olduğunu, ancak aracın müvekkili firma ile ... Belediyesi arasında yapılan uzun vadeli araç kiralama sözleşmesi gereğince ... Belediyesine kiralandığını, aracın sürücüsü diğer davalı ...'ın da ... Belediyesi'nin çalışanı olduğunu, tüm sorumluluğun ... Belediye'sine ait olduğunu, bu nedenle öncelikle davaya husumet yönünden itiraz ettiklerini, davada öncelikli sorumlunun sigorta şirketi olduğunu, ayrıca kusur oranına da itiraz ettiklerini, kusurlu olduklarını kabul etmediklerini, davanın ... Belediye Başkanlığı'na ihbar edilmesini ve yargılama sonunda davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle. HMK'nın Haksız fiilden doğan davalarda yetki başlıklı 16. Maddesinde. "Haksız fiilden doğan davalarda, haksız fiilin işlendiği veya zararın meydana geldiği yahut gelme ihtimalinin bulunduğu yer ya da zarar görenin yerleşim yeri mahkemesi de yetkilidir." şeklinde düzenlendiğini, kaza tespit tutanağından da açıkça görüleceği üzere kazanın ... ili, ... ilçesinde ... mahallesinde gerçekleştiğini, davanın yetkili mahkemesinin ...

Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu, kaza tespit tutanağına istinaden olayın meydana gelişine ilişkin olarak müvekkiline izafe edilen kusur oranını kabul etmediklerini, söz konusu olan araç ... Belediyesine kira sözleşmesi ile kiralanmış olduğundan ve sürücü olan müvekkilinin de belediye çalışanı olması sebebiyle ...

Belediye'sinin sorumluluğunun da bulunduğunu, davacı tarafça talep edilen manevi tazminatın sebepsiz zenginleşmeye yönelik olup, kabulünün mümkün olmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME

Dava; trafik kazasından kaynaklanan maddi ve manevi zararların giderilmesi talebine ilişkin tazminat davasıdır.

Taraflar arasında kazanın varlığı, davacının olay nedeniyle yaralanması ve sigorta poliçesi hususlarında tartışma bulunmamaktadır.

Çözümlenmesi gereken sorun; kazadaki kusur durumu ve tazminat miktarı konusunda toplanmaktadır.

Olaya ilişkin hasar dosyası, trafik kazasının oluşumuna ilişkin soruşturma evrakları, tedavi belgeleri, tarafların ekonomik ve sosyal durumlarına ilişkin kolluk araştırma sonuçları ve alınan bilirkişi raporları, toplanan sair deliller, yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamına göre;

Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı ... Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü ... Sosyal Güvenlik Merkezi'nin 29.03.2024 tarihli cevabi yazısında olay nedeniyle davacıya rücuya tabi bir ödeme yapılmadığı, aylık bağlanmadığı bildirilmiştir.

Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 11/03/2021 tarih ve ... E. ....sayılı kararında da işaret edildiği üzere; malüliyet hesabının kaza tarihi olan 18.03.2022 tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümleri dikkate alınarak yapılması gerekmektedir.

Olay nedeniyle, tarihli İstanbul Adli Tıp Kurumu Başkanlığı 2.İhtisas Kurulunun 21.05.2025 tarihli raporuna göre "1.Kişinin Tüm Vücut Engellilik Oranının %8 (yüzdesekiz) olduğu,

2.Gelişen komplikasyonlar nedeniyle tedavisinin uzaması cihetiyle iyileşme (iş göremezlik) süresinin kaza tarihinden itibaren 24 (yirmidört) aya kadar uzayabileceği,

3.Başka birisinin geçici ve sürekli bakımına muhtaç durumda olmadığı oy birliği ile mütalaa olunur." şeklinde görüş bildirilmiştir.

Davacının ekonomik ve sosyal durumu araştırılmış, 29.03.2024 tarihi itibariyle; ev hanımı olduğu, çalışmadığı, gelirinin bulunmadığı, kayınbabasına ait evde oturduğu, kira ödemediği, bakmakla yükümlü 2 çocuğunun bulunduğu, 6 yaşındaki çocuğunun anasınıfı öğrencisi olduğu 9 yaşındaki çocuğunun 4. Sınıf öğrencisi olduğu, oturduğu evde kendisi, 2 çocuğu, kayınbabası, kayınvalidesi, eltisi ve 2 kayını ile birlikte yaşadığı, eltisinin ev hanımı olduğu, kayın babasının emekli aylık 10.000 TL gelirinin bulunduğu, kayınvalidesinin emekli aylık 10.000 TL gelirinin bulunduğu, 1 kayının şoför olarak çalıştığı, diğer kayının çalışmadığı,

üzerine kayıtlı gayrimenkul veya menkul malının tespit edilemediği, lise mezunu, 35 yaşında ve evli olduğu, fizikzel bir engelinin bulunmadığı, sağ bacak altında aksamalarının bulunduğu tespit edilmiştir.

Davalı ...'ın ekonomik ve sosyal durumu araştırılmış, 17.04.2024 tarihi itibariyle, ... belediyesinde işçi olarak çalıştığı, 17.000,00.-TL maaş aldığı, başka bir gelirinin olmadığı, oturduğu evin kendisine ait olduğu, eşi ve 4 çocuğu ile birlikte yaşadığı, eşinin ev hanımı olup geliri olmadığı, oğlu...'ın üniversite mezunu olup çalışmadığı, oğulları ... ve ...'ın lise mezunu olup 17.000,00.-TL aylıkla çalıştıkları, oğlu...'in lise öğrencisi olduğu, davalının 58 yaşında ve lise mezunu olduğu tespit edilmiştir.

Yetki Yönünden;

Davalı ... vekili mahkememizin yetkili olmadığını, kazanın meydana geldiği ... Asliye Ticaret Mahkemelerinin yetkili olduğunu ileri sürerek yetki ilk itirazında bulunmuş ise de, dava dilekçesinin davalıya 15.04.2024 tarihinde tebliğ edildiği, davalı vekilinin 2 haftalık davaya cevap verme süresi geçtikten sonra 02.08.2024 tarihinde verdiği cevap dilekçesinde yetki ilk itirazını ileri sürdüğü anlaşıldığından, süresinden sonra yapılan yetki ilk itirazının HMK.nun 116 ve 117.maddeleri ve davalı sigorta şirketinin adresinin...olması nedeniyle HMK.nun 6 ve 7.maddeleri gereğince reddedilmiştir.

Husumet İtirazı Yönünden;

Davalı .... Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde husumet itirazında bulunmuştur. Davalı ... firmasının davaya konu kazaya karışan ...plakalı aracın sahibi olduğunu ancak aracın, ... Belediyesi ile aralarında yapılan uzun vadeli araç kiralama sözleşmesi gereğince ... Belediyesine kiralandığını, aracın sürücüsü diğer davalı ...'ın da ... Belediyesi'nin çalışanı olduğunu, tüm sorumluluğun ... Belediye'sine ait olduğunu, davada kendilerine pasif husumet düşmediğini savunmuş ve kira sözleşmesini dosyaya sunmuştur.

Bu iddianın araştırılması, kiralama ilişkisinin varlığı ve gerçek bir kira ilişkisinin olup olmadığının tespiti bakımından davalının ticari defterleri SMM bilirkişi vasıtasıyla incelenmiş, dava ... belediyesine ihbar edilmiştir. ... belediyesi kiralama ilişkisini ve sözleşmeyi kabul etmiştir.

Mahkememizce alınan 26.02.2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle;

Davalının ibraz ettiği defter ve belgeler incelendiğinde, 2021 - 2022 - 2023 yılı e-ticari defterlerinin TTK.nun 64/3.maddesi gereğince açılış/kapanış tasdiklerinin yapıldığı, e-beratların zamanında alındığı, e-defterlerin usulüne uygun olarak tutulduğu bilirkişi tarafından tespit edilmiş, bu nedenle ticari e-defterlerin sahibi lehine delil oluşturma vasfına sahip olduğu kabul edilmiştir.

Bilirkişi incelemesinde. 31.03.2022 tarih ve... nolu fatura ve fatura ekindeki belge incelendiğinde, 10 değişik araç türünde toplam 116 araç (SÜRÜCÜSÜZ" olarak) kiralandığı, Çift Kabinli Kamyonet Pick-up cinsi altında 11 aracın bulunduğu ve bunlardan 1 tanesinin plakasının davaya konu ve ... Belediyesi'ne kiralanan... plakalı araç olduğunun görüldüğü, kiralamaya ilişkin olarak ...

Belediyesi'ne 31.03.2022 tarih ve ... nolu fatura düzenlendiği, faturanın toplam tutarının 682.388,10 TL olup, fatura ekinde ...nolu plakalı araca ilişkin verilerin de bulunduğu, faturanın ve faturaya ilişkin ödemelerin davalı ... firması ticari defterlerine kayıtlı olduğu, davalı ... firması ile ... Belediyesi arasında gerçek bir kiralama ilişkisinin bulunduğu ve kiraya konu...plakalı vasıtanın kazanın olduğu 18.03.2022 tarihinde, ...

Belediyesi'ne kiralanmış olduğu tespit edilmiştir.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun 3.maddesi gereğince malik, uzun süre olarak aracını kiraladığında kiracı, isleten sıfatını kazanır aynı yasanın 85.maddesi hükmü gereğince de işleten hukuki sorumluluk altına girer.

Davalı şirketin ... plakalı aracın uzun vadeli kiralanması ile ilgili olarak, dava dışı ... Belediyesine ... tarih ve... ihale numaralı "Araç Kiralama Hizmeti Alımına Ait Sözleşme" imzalanarak (sürücüsüz) kiralandığı, sözleşmenin davalı....Ltd. Şti.nin yasal defter kayıtlarında yer aldığı, bu sözleşmeye istinaden dava dışı ...

Belediyesi'ne 31.03.2022 tarih ve .... nolu, 682.388,10.-TL bedelli fatura düzenlediği, fatura ekindeki belge incelendiğinde, 10 değişik araç türünde toplam 116 araç kiralandığı, Çift Kabinli Kamyonet Pick-up cinsi altında 11 aracın bulunduğu ve bunlardan 1 tanesinin plakasının davaya konu ve ...

Belediyesi'ne kiralanan ... plakalı araç olduğunun görüldüğü, ödemelerin defter kayıtlarında muhasebeleştirildiği, kiralama ilişkisinin dava dışı ihbar olunan belediye tarafından da kabul edildiği, bu cari hareketler göz önüne alındığında gerçek bir kiralama sözleşmesi olduğu yönündeki bilirkişi görüşü mahkememizce de kabul edilerek, davalı şirketin savunmasının doğru olduğu, kazaya konu araçta işleten sıfatının bulunmadığı, zira sadece aracın kiralandığı,

sürücüsüyle birlikte aracın kiralanmaması nedeniyle ilişkinin hizmet alım-satım sözleşmesi olarak değerlendirilemeyeceği, bu nedenle davalı şirket hakkındaki davanın pasif husumet yokluğundan reddine karar vermek gerekmiştir.

Davacı vekili dava açarken bu durumu bilecek veya öngörmesi kendisinden beklenecek durumda değildir. Kaza fotoğraflarının incelenmesinde söz konusu aracın arkadan çekilmiş bir adet fotoğrafının olduğu, buradan da ... Belediyesine ait bir logo veya işaretin bulunmadığı, dosyada buna ilişkin bir görsel veya bilgile de rastlanamadığından davacı vekili yargılama masraflarından sorumlu tutulmamıştır. Zamanaşımı Def'i Yönünden;

Davalı sigorta vekili, davacının taleplerinin zamanaşımına uğradığı iddia edilerek, zamanaşımı def'inde bulunulmuştur. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun 109/1-2. Maddesi gereğince. Motorlu araç kazalarından doğan maddi zararların tazminine ilişkin talepler, zarar görenin, zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak iki yıl ve herhalde, kaza gününden başlayarak on yıl içinde zamanaşımına uğrar.

Dava, cezayı gerektiren bir fiilden doğar ve ceza kanunu bu fiil için daha uzun bir zaman aşımı süresi öngörmüş bulunursa, bu süre, maddi tazminat talepleri için de geçerlidir.

Kaza tarihinin 18.03.2022, dava tarihinin 06/03/2024 olduğu, yasada belirlenen 2 yıllık sürenin dolmadığı gibi, 5237 sayılı TCK.nun Taksirle yaralama suçlarının düzenlendiği 89.maddesinde yer alan ceza miktarına göre dava zamanaşımı süresinin aynı yasanın 66/1-e maddesinde 8 yıllık bir süre öngörüldüğü anlaşıldığından, davalı vekilinin itirazı yerinde görülmemiştir.

Feragat Yönünden;

Davacı vekili 26.056.2025 tarihli beyan dilekçesi ile "...dosyaya sunulan ibraname, muhteviyatında da belirtildiği üzere yalnızca sigorta şirketi yönünden olup işbu davamızdan yalnızca sigorta şirketine yönelik olarak açıkça feragat etmekteyiz. bununla birlikte tüm iddilarımız ve alacak ve taleplerimiz diğer davalılar yönünden aynen devam etmektedir. yargılamaya sigorta şirketinden feragatle tüm seyri ile devam edilmesi talep olunur...." demiş ve dilekçesi ekinde "MAKBUZ, İBRANAME VE FERAGATNAME" başlıklı belgeyi sunmuştur.

Söz konusu belgenin incelenmesinde; "...A.Ş. Nezdinde ... poliçe numaralı ... acente nolu , Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesiyle ile sigortalı ... plakalı aracın, 18.03.2022 tarihinde karışmış olduğu kaza neticesinde müvekkilim ... (T.C:...) yaralanmış ve malul kalmıştır. Söz konusu hasar sonucu maddi ve manevi zararın tazmini için ... 2. Asliye Ticaret Mahkemesi ...Esas sayılı dosyası ile dava açılmıştır. Söz konusu dava halen derdesttir. Taraflar arasında aşağıdaki koşullarda anlaşma sağlanmıştır.

Taraflar arasında varılan mutabakat gereğince 400.000,00 TL maddi tazminat, 156.887,67 TL işlemiş faiz, 64.000,00 TL Vekalet ücreti, 79.112,33 TL Yargılama gideri olmak üzere toplam 700.000,00 TL (YediyüzbinTürkLirası) tazminatın davalı ...A.Ş. tarafından aşağıda bildirilen hesaba havale edilmesi kaydıyla, 18.03.2022 tarihinde meydana gelen kaza ile ilgili olarak ...

A.Ş.’den hiçbir alacağının kalmayacağını, mezkur olay kaynaklı keşide ettiğimiz ve edeceğimiz ihtarnameler, açmış ve açacağımız dava ve icra takipleri ile işlemiş ve işleyecek faiz ve yukarıda yazılı kalemler dışındaki haklarımızdan yalnızca sigorta şirketine yönelik olarak feragat ettiğimizi, ödemenin imzayı takiben 3 iş günü içerisinde yapılmak suretiyle ve ödeme akabinde yine 3 iş günü içinde yazılı olarak ... 2. Asliye Ticaret Mahkemesi ...

Esas sayılı dava dosyasında söz konusu maddi zarar tamamen tazmin edilmiş olacağından, bu hasar dolayısıyla ... A.Ş, her türlü hak, alacak ve davadan kayıtsız şartsız ibra ettiğimizi, beyan ve ikrar ederiz. İşbu ibraname koşullarının gerçekleşmesi ile Türkiye Sigorta A.Ş. Lehine hükmedilecek vekalet ücreti ve yargılama giderlerinden, şirketçe feragat edilecektir.

İşbu ibraname poliçe kapsamı ve limitleri ile sınırlı olup poliçe kapsamına girmeyen ve poliçe limitlerini aşan kısım açısından bir sorumluluğun belirlenmesi halinde gerek sigortalı araç sürücüsünün gerekse de ruhsat sahibinin sorumluluğu, poliçe kapsamına girmeyen ve poliçe limitlerini aşan kısım için devam edecektir.

Yapılan Sulh Anlaşması nedeniyle mahkemece herhangi bir karar verilmesine gerek bulunmadığını, istinaftan/temyizden ve açılmış ise icra dosyasından karşılıklı olarak sulh yoluyla feragat edildiğini, gerek vekalet ücreti gerekse mahkeme masrafının tarafımızca anlaşılarak ödenmiş bulunduğunu, işbu anlaşmanın ilam hükmünde olduğunu karşılıklı olarak kabul ve beyan ederiz.

CMK uzlaşma ile ilgili olarak kazazedenin sigortalı araç sürücüsü ya da işleteni ile CMK kapsamında bir uzlaşmasının mevcut olması halinde ve/veya sulh görüşmeleri sürecinde durumu kazazede/vekili bilerek veya bilmeyerek saklamışsa sulh anlaşması sonucu ibraname belgesindeki yazılı tutara ilişkin hiçbir ödeme yapılmayacağı ya da ödeme yapılmışsa iş bu ödemenin yapılmış olduğu tarihten itibaren iki yıllık süre içerisinde ... Anonim Şirketi'ne iade edileceğini kabul,beyan ve ikrar ederiz.

Yukarıda belirtilen toplam 700.000,00-TL 07.12.2019 tarihinde Resmi Gazetede yayınlanarak aynı tarihte yürürlüğe giren 193 Sayılı “Dijital Hizmet Vergisi İle Bazı Kanunlarda Ve 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun” un 16. maddesi kapsamında,

“9/6/1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu ile 19/3/1969 tarihli ve 1136 sayılı Avukatlık Kanunu uyarınca karşı tarafa yükletilen vekalet ücretini (icra ve iflas müdürlüklerine yatırılanlar dâhil) ödeyenler tarafından gelir vergisi tevkifatı yapılır.” hükmü uyarınca ve ... tarih ve ... sayılı Resmi Gazetede yayımlanan “35 Seri Nolu Katma Değer Vergisi Genel Uygulama Tebliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ”in 1/C-2.1.3.2.13 başlıklı 9. maddesi kapsamında ‘’KDV mükellefleri tarafından, 5018 sayılı Kanuna ekli cetveller kapsamındaki idare, kurum ve kuruluşlar, kanunla kurulan kamu kurum ve kuruluşları,

döner sermayeli kuruluşlar, kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları, bankalar, sigorta ve reasürans şirketleri, kanunla kurulan veya tüzel kişiliği haiz emekli ve yardım sandıkları ile kalkınma ajanslarına ifa edilen ve Tebliğde özel olarak belirlenmeyen diğer bütün hizmet ifalarında söz konusu alıcılar tarafından (5/10) oranında KDV tevkifatı uygulanır.’’ hükmü uyarınca, 64.000,00-TL dava vekalet ücreti için 10.666,67-TL stopaj bedeli ile 5.333,335-TL KDV tevkifatı bedeli mahsup edilmek suretiyle 684.000,00-TL (altıyüzseksendörtbinTürkLirası) davalı ...

A.Ş. Tarafından üç iş günü içinde davacı vekili hesabına ödenecektir." denilmiştir.

Mahkememizce alınan 30.09.2025 tarihli bilirkişi heyet raporunda özetle;

...plaka numaralı kamyonetin davalı sürücüsü ...’ın %100 (yüzde yüz) oranında tamamen asli kusurlu olduğu, kazazede yaya davacı ...’a atfı kabil kusur bulunmadığı, hadisenin meydana gelmesinde, yaralanma ile sonuçlanmasında, dava konusu zararın doğmasında ve artmasında kusurlu başkaca kişi, kurum, kuruluş veya etkili faktör bulunmadığı, Sigorta Poliçesinin. 18/03/2022 kaza tarihini kapsar,... plakalı – davalı ...Limited Şirketi adına kayıtlı (2016 model ... marka ...

Çift Kabin Kamyonet 4x2 Storm tipi kamyonet- ticari) aracın 28/12/2021-2022 vadeli, davalı ...AŞ tarafından ... numaralı poliçe ile sigortalandığı ve söz konusu poliçe kapsamında vefat/maluliyet tazminatı için teminat limitinin – kişi başı 500.000,00 TL –olduğu, poliçenin 01.06.2015 tarihinden sonra geçerli olan genel şartlar dahilinde tanzim edildiği, davalı sigorta şirketinin sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve azami teminat limiti ile sınırlı sorumluluğunun bulunduğu, Davalı sigorta şirketine yazılı başvuru yapıldığı,

taraflar arasında yapılan sulh anlaşmasında davalı sigorta şirketinin 18/04/2025 tarihinde 684.000 TL davacı tarafa ödeme yaptığı ve dekontun dosyaya sunulduğu, davalı sigorta şirketinden 400.000 TL asıl alacak tazminat tutarı tahsili ile davalı Sigorta Şirketi yönünden davadan feragat edildiği ve feragatin sürekli maluliyet teminatı limiti 500.000 TL ve Tedavi Giderleri / Sağlık Giderleri teminatı 500.000 TL azami limitten feragat ettiklerinin kabulü ile değerlendirme yapıldığı, 24 ay süre ile geçici iş göremezlik zararının -kazanın oluşumunda kusurunun bulunmadığının kabulü ile- 210.697,01.-TL olduğu,

SGK tarafından davacıya herhangi bir ödeme yapılmadığı, davalı sigorta şirketi yönünden sağlık giderleri/tedavi giderleri teminatından karşılanabileceği, davacının davasından sigorta şirketi yönünden feragat ettiği görülmekle, işbu zararın diğer davalılar araç maliki ve sürücüsünden talep edilebilmesinin söz konusu olmayacağının hukuki takdirinin mahkemeye ait olduğu, % 8 maluliyet oranı dahilinde sürekli maluliyet zararının -kazanın oluşumunda kusurunun bulunmadığının kabulü ile- 925.311,71 TL olduğu, davalı sigorta şirketinin 500.000,00 TL azami teminat limiti ile işbu zarardan sorumlu olduğu,

her ne kadar 400.000 TL asıl alacak tutarı olarak ödenmiş olsa da (17. Hukuk Dairesi...E....

K. 07/07/2014 tarihli kararı) poliçede belirtilen 500.000 TL sürekli maluliyet teminatından feragat edildiği dikkate alındığında; diğer davalılara araç maliki ve sürücüsünden kalan 425.311,71 TL'nin kaza tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte talep edilebileceği (Ödeme ile rapor tarihi aynı yıl içinde olduğu ve asgari cürette de herhangi bir değişiklik olmadığı görülmekle, prograsif rant formülü ile yapılacak hesaplamada işbu rapor tarihi itibarı ile de yine sürekli maluliyet zararının 925.311,71 TL olarak hesaplanacağı görülmekle, tekrar rapor tarihi itibarı ile hesaplama yapılmamıştır,

davalı vekilince davaya verilen cevap dilekçesinde, geçici iş görmezlik, bakıcı giderleri zararı ve tedavi giderlerinin sigorta şirketinin sorumluluğunda olmadığı, 6111 sayılı yasa gereği SGK ‘dan talep edilebileceğini ve teminat dışı olduğunu belirttiği görülmekle, yapılan ödemenin sürekli maluliyet zararı ödemesi olduğu kabul edildiği, elbette hukuki takdirin mahkemeye ait olduğu,

yukarıda verilen güncel istinaf kararı ve Yargıtay 17 HD ve 4 HD kararları dikkate alındığında, hesaplanan geçici iş göremezlik giderleri zararlarının davalı sigorta şirketinin sağlık giderleri / tedavi giderleri teminatından karşılanabileceği değerlendirilmiştir.), davacının Sosyal Güvenlik Kurumu sorumluluğunda olmayan bakıcı gideri ve oksijen tedavisi toplam giderlerinin 2.739,00 TL + 5.004,00 TL = 7.743,00 TL tutarında olduğu,

davalı sigorta şirketi yönünden sağlık giderleri / tedavi giderleri teminatından karşılanabileceği, davacının davasından sigorta şirketi yönünden feragat ettiği görülmekle, işbu zararın diğer davalılar araç maliki ve sürücüsünden talep edilebilmesinin söz konusu olmayacağının hukuki takdirinin mahkemeye ait olduğu yönünde görüş bildirilmiştir.

Haksız fiile dayalı tazminat taleplerinde, gerçek zararın belirlenmesi bakımından karar tarihine en yakın tarihlerdeki ölçütlerin kullanılması gerekmektedir. Asgari ücret kamu düzeni ile ilgili olup, mahkemece re’sen gözönünde tutulması zorunludur (Emsal; Yargıtay 4.HD.nin 01.10.2024 tarih ve ... E.... K.). Bu nedenle aktüer bilirkişiden ek rapor alınması gerekmiştir.

Mahkememizce alınan 28.01.2026 tarihli EK-Bilirkişi raporunda özetle;

Aktüer bilirkişi asgari ücretteki artış nedeniyle; sürekli iş gücü kaybından kaynaklanan maddi zararının 1.166.130,44.-TL olduğu, geçici iş gücü kaybından kaynaklanan maddi zararının 210.697,01.-TL, Sosyal Güvenlik Kurumu sorumluluğunda olmayan bakıcı gideri ve oksijen tedavisi toplam giderlerinin 2.739,00 TL + 5.004,00 TL = 7.743,00 TL tutarında olduğu olduğu hesaplanmıştır.

Yukarıda yapılan açıklamalardan sonra somut olaya gelince;

Kusur Yönünden;

18/03/2022 günü saat 17:00 sıralarında davalı sigorta şirketi tarafından ZMMS poliçesi ile teminat altında olan davalı … firmasının maliki olduğu, davalı sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracı ile ...Caddesi üzerinde geri geri manevra yaparak aracının hakimiyetini kaybetmesi sonucu No: 50 ikametinin garaj önünde bulunan yaya davacı ...’e ve garaj kapısına çarparak içerisinde bulunan 41 ST 169 plakalı aracın ön kısımlarına hasar vermesi sonucu dava konusu yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazasının meydana gelmiştir.

Dava konusu olayda yönetimindeki...plaka numaralı kamyonet ile meskun mahal cadde yolunun kavşak alanı kesiminde dönmek amacıyla geri manevra ile ilerlerken aracın teknik özelliklerini, eğimli yol yapısını ve ıslak zemin şartlarını dikkate alıp müteyakkız davranması ve çevresini gereği gibi etkin şekilde kontrol etmesi gerekirken aksine davranarak arkasında yolun sağ kenarında bulunan yayayı dikkate almayan, tehlikeleri ön görmeyen, hızını, direksiyon sapma açısını ve mesafesini ayarlamayan, olası kaza tehlikesini önlemek adına zamanında tedbir uygulayamayan,

eğimli ve ıslak yolda direksiyon hakimiyetini ve kontrolünü kaybederek yayanın üzerine-tehlike bölgesine kontrolsüz yaklaşmaya devam ederek arka kesimleri ile çarpan, tamamen durup yayanın tehlike bölgesinden uzaklaşmasını beklemeyen, dalgın, dikkatsiz, kontrolsüz, tedbirsiz ve özensiz davrandığı mütalaa edilen davalı sürücü ...’ın hadisenin meydana gelmesinde, dava konusu zararın doğmasında %100 (yüzde yüz) oranında tamamen asli kusurlu olduğu,138/a,d), tutanak mümzilerine göre kaldırım bulunmayan, yer görüntülerine göre kaldırım bulunan bölünmemiş,

iki yönlü ... caddesi yolunun sağ kenarında bulunduğu esnada karşı yönden geri manevra ile üzerine doğru ani ve beklenmedik şekilde kontrolsüz yönelen sürücünün idaresindeki kamyonetin arka kesimleri ile sadmesine maruz kaldığı anlaşılan, kısa süre ve mesafede kazaya engel olabilmek adına alabileceği herhangi bir tedbir, kendini sakınabileceği emniyetli-güvenli alan bulunmayan, kazada etkili rolü veya ihmalkâr davranışı söz konusu olmadığı mütalaa edilen davacı yaya ...’a hadisenin meydana gelmesinde, yaralanması ile sonuçlanmasında,

dava konusu zararın doğmasında veya artmasında atfı kabil kusur bulunmadığı yönündeki bilirkişi tespit ve görüşleri dosya kapsamı ve oluşa uygundur. Rapora itibar etmemek için bir neden görülmediğinden mahkememizce de benimsenerek hükme esas alınmış, davacının olayda kusurunun bulunmadığı, davalı sürücünün tam kusurlu olduğu kabul edilmiştir.

Esas Yönünden; Bu raporlara istinaden dosya tazminat bilirkişisine verilmiş, sürekli iş gücü kaybından kaynaklanan maddi zararının 1.166.130,44.-TL olduğu, geçici iş gücü kaybından kaynaklanan maddi zararının 210.697,01.-TL, Sosyal Güvenlik Kurumu sorumluluğunda olmayan bakıcı gideri ve oksijen tedavisi toplam giderlerinin 2.739,00 TL + 5.004,00 TL = 7.743,00 TL tutarında olduğu olduğu hesaplanmıştır. Yapılan hesaplamalar tamamen teknik olup, hesaplamalarda maddi bir hata gözlenmemiştir. Bu nedenle mahkememizce de benimsenerek hükme esas alınmıştır.

Dava devam ederken davacı ve davalı sigorta şirketi arasında anlaşma olmuş, davalı sigorta şirketi davacı tarafa 18/04/2025 tarihinde 684.000 TL ödeme yapmış, dekont dosyaya sunulmuştur.

Yukarıda ayrıntılı olarak belirtilen "MAKBUZ, İBRANAME VE FERAGATNAME" başlıklı belgeye göre davacı taraf "...İşbu ibraname poliçe kapsamı ve limitleri ile sınırlı olup poliçe kapsamına girmeyen ve poliçe limitlerini aşan kısım açısından bir sorumluluğun belirlenmesi halinde gerek sigortalı araç sürücüsünün gerekse de ruhsat sahibinin sorumluluğu, poliçe kapsamına girmeyen ve poliçe limitlerini aşan kısım için devam edecektir...." Diğer bir anlatımla davacı taraf poliçe limitleri dahilinde davadan feragat etmiş, poliçe kapsamına girmeyen ve poliçe limitlerini aşan kısım için sürücü ve işleten hakkındaki davasına devam etmiştir.

Öyle ise davalı sigorta şirketi yönünden davanın feragat nedeniyle reddine karar vermek gerekmiş olup, diğer davalılar işleten ve sürücü yönünden ise poliçe limitlerini aşan bir zarar olup olmadığının tespiti gerekmektedir. Var ise bu aşan miktar üzerinden davalılar işleten ve sürücünün sorumluluğuna gidilecektir.

Sürekli İş Göremezlik tazminatı yönüyle poliçe limiti 500.000,00.-TL olup limiti aşan kısım (1.166.130,44.-TL - 500.000,00.-TL=) 666.130,44.-TL'nin davalı ...'tan tahsiline karar vermek gerekmiştir.

Geçici iş göremezlik ve tedavi giderleri yönünden ise poliçe limiti 500.000,00.-TL olup limiti aşan bir zarar yoktur. Zira bu zararların toplamı (210.697,01.-TL + 7.743,00.-TL=) 218.440,01.-TL olup poliçe limitinin altındadır. Poliçe limitleri dahilinde davadan feragat edildiğinden ve limiti aşan zararlar yönüyle sigorta şirketi dışındaki davalılar hakkında davaya devam edildiğinden ve poliçe limitini aşan bir zarar bulunmaması nedeniyle davacının bu yöndeki taleplerinin reddine karar vermek gerekmiştir.

Davacı vekili de bu miktarlar üzerinden 01.04.2026 tarihinde, belirsiz alacak (tazminat) davası açtığından talep sonucunu bu miktarlara göre tamamlayarak (Geçici iş göremezlik zarar talebini 210.297,01-TL artırarak Toplam 210.697,01 TL; şimdilik 400,00-TL olarak talep edilen sürekli iş göremezlik zararını sigorta şirketinin ödediği miktar mahsup edilerek geri kalan bakiye tutar yönünden 665.730,44 -TL artırarak toplam 666.130,44 TL; şimdilik 200,00-TL olarak talep edilen tedavi giderleri zararının 7543,00-TL artırılarak toplam 7.743,00 TL

) harcını yatırmıştır.

Manevi tazminat taleplerine gelince, Davacının yaralanması nedeniyle manevi zarara uğradığı sabittir. Duyduğu üzüntü ve acı ile bozulmuş olan ruhsal sağlığının bir nebze de olsa tekrar sağlamak için tarafların sosyal ve ekonomik şartları, paranın olay tarihi itibariyle satın alma gücü, malüliyet oranı, tarafların yaşı, davacının kusursuz oluşu ve davacının duyduğu fiziksel ve ruhsal acının yoğunluğu gözetilerek, davacı lehine 250.000,00.-TL manevi tazminata hükmedilmesinin çekilen sıkıntıyı hafifletebilecek düzeyde ve adalete uygun olacağı kabul edilmiştir.

KATİP - HAKİM -

¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır