İstanbul 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/96 K.2025/129

Mahkememizde görülmekte olan İtibarın Yerine Gelmesi (Adi Müflis Tarafından Talep Edilen (İİK 314)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas ve ...Karar sayılı ilamı ile 12/07/2004 tarihinden geçerli olmak üzere iflasına karar verilen ... Ticaret Sicil Memurluğu'nun ... sicil numarasında kayıtla ...(...) hakkındaki iflas tasfiye işlemleri ... 1. İflas Müdürlüğü'nün ...

İflas sayılı dosyasıyla başlandığını, ancak tasfiye sonunda masaya giren bedeller sadece tasfiye masraflarını karşılamış olduğunu, alacaklılara ödenecek bir bedel olmadığından masaya alacak kaydı yaptıran alacaklılara kayıt ve kabul edilen alacakları üzerinden İİK.251.maddesi gereğince aciz belgesi tanzim edilerek alacaklılara verildiğini ve akabinde müflis hakkındaki iflas tasfiyesi ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...

Esas, ... tarih ve ... sayılı kararı ile İİK.254.maddesi gereğince kapatıldığını, müvekkilinin iflas masasında tahsilde tekerrür olmamak üzere kabul edilerek aciz vesikasına bağlanan alacaklar müflis hakkındaki iflas tasfiyesinin kapanmasından sonra İflas tasfiyesi ... 1. İflas Müdürlüğü'nün ...

İflas sayılı dosyasından İİK.314.maddesinde de belirtildiği üzere itfa edildiğini ve müvekkilinin herhangi bir borcu kalmadığını, müvekkili hakkındaki itibarın yerine gelmesi hususunda Mahkememize başvurma gereğinin duyulduğunu, müflis hakkında verilen iflas tasfiyesinin kapatılması sonrasında, iflas dosyasında (... İflas) tahsilde tekerrür olmamak üzere kayıt ve kabul edilerek aciz belgesine bağlanan alacaklar ... 1. İflas Müdürlüğü'nün ...

İflas sayılı dosyasından itfa edildiğinden ve müvekkilinin herhangi bir borcu kalmadığından müflis hakkındaki iflasın kaldırılarak İİK'nın 314.maddesi gereğince ... Ticaret Sicili Memurluğu'nun ...sicil numarasında kayıtlı ... (Mert Ticaret)'ün itibarının yerine gelmesine karar verilmesini talep etmiştir.

...l 1.İflas Müdürlüğü ... İflas sayılı dosyasına istinaden müflis hakkında verilen iflas kararının kesinleştiğini, kapatıldığı, bu arada müflisin alacaklılara herhangi bir borcunun kalmadığı, borçların ödendiği iddiası mevcuttur.

Talep HMK m.382 gereği çekişmesiz yargı niteliğinde olup HMK m.385 hükmü uyarınca re'sen araştırılma ilkesine tabidir ve İİK m.314 hükmünden kaynaklanmaktadır.

Bu noktada halli gereken husus müflisin itibarının yerine gelmesini talep edip edemeyeceği noktasındadır.

Kararın verilmiş olduğu tarih sonrası HSK kararı çerçevesinde İstanbul 1., 2., 3., Asliye Ticaret Mahkemelerinin iflas dava ve işlerine bakmak noktasında ihtisas mahkemesi olarak görevlendirildiği ise açık olup bu ilişki mevcut yargısal uygulamalar çerçevesinde bir görev ilişkisine dönüştürülmüştür.

Bu konudaki iflasın kaldırılmasına dair kabul edilen yargısal uygulamaya göre;

"Davacının talebi, iflastan ayrı müstakilen açılan iflasın kaldırılması istemine ilişkin olduğundan, açılan davaya iflasa karar veren mahkeme tarafından bakılacağı konusunda açık yasa hükmü bulunmamaktadır.

İflas hukuku ile aynı konu başlığı altında düzenlenen konkordato talebine ilişkin İ.İ.Y.nın 309/son maddesinde "Konkordatonun tasdiki halinde, idare İFLASA HÜKMEDEN mahkemeden iflasın kaldırılmasını ister." açık yasa hükmü kıyasen uygulandığında iflasa hükmeden mahkeme terimi kullanıldığı gözönünde bulundurulduğunda, yasa koyucunun iflasın kaldırılması talebinde de asıl amacının iflasa hükmeden mahkeme olarak anlaşılması gerektiği, kaldı ki iflasa hükmeden mahkemenin davaya bakmasında usül ekonomisi bakımından da hukuki yarar bulunduğu anlaşılmakla, iflasın kaldırılmasına ilişkin davanın iflasa hükmeden mahkeme olan ... 9. Asliye Ticaret Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekir." (Yargıtay 20.HD ...E. ...K.sayılı kararı)

şeklindedir.

İflasın kaldırılmasına dair hal böyle iken müflisin itibarının yerine gelmesini hangi görevli mahkemeden talep olunacağının öncelikle dikkate alınması zorunludur. Nitekim İİK m.314 hükmü şu şekildedir.

“Adli müflis masaya kabul edilmiş bütün alacaklıların alacaklarını itfa ettiğine dair makbuz veya vesikaları göstererek iflasa karar veren mahkemeden itibarının yerine getirilmesini isteyebelir.”

Hükmünü içermektedir.

Belirtilen yasal düzenleme dikkate alındığında müflisin itibarının yerine gelmesi ancak iflasa karar veren mahkemeden talep edilebileceği açıkça düzenlenmiştir.

Hal böyle olunca ve mevcut açık hüküm karşısında müflisin itibarının yerine gelmesinin istenmesine, halihazırda yukarıda belirtilen HSK kararı çerçevesinde iflas dava ve taleplerine bakmakla görevli ve ayrıca iflas kararını dahi vermiş olan ... 3.Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından bakılması gerektiği izahtan varestedir.

Açıklanan Yargıtay uygulaması ve atıf yapılan kanun hükmü dikkate alındığında iflasa hükmeden mahkemenin ... 3.ATM olduğu anlaşılmakla müflisin itibarının yerine gelmesine dair talep ile ilgili görevli olan mahkeme ... 3.ATM'dir. Bu noktada açık kanun hükmüne rağmen yapılan tevzi, tevzi müdürlüğü hatasından kaynaklanmaktadır.

Yargısal uygulamada da bir dava dosyasının maddi hata sonucunda mahkemeye intikal etmiş olması durumunda, maddi hatayı yapan mahkemece bu eksikliğin giderilmesi için dava dosyasını teslim alan mahkemece "iade kararı" verilmesi Yargıtay Hukuk Genel Kurulu kararıyla dahi benimsenmektedir.

Nitekim adı geçen Yargıtay Hukuk Genel Kurulu Kararında da " (...) O halde; öncelikle görevsizlik kararının davalıya usulüne uygun şekilde tebliğ edilerek kesinleşmesinin sağlaması için dosyanın görevsizlik kararını veren mahkemeye iadesi ile kararın anılan mahkemece kesinleştirilmesi ve taraflardan birinin talepte bulunması üzerine görevli mahkemeye gönderilmesi gerekmektedir.

Tarafların, kararın kesinleşmesinden itibaren yasal süresi içerisinde gönderme talebinde bulunmaması hâlinde ise HMK'nın 20/1. maddesi uyarınca görevsizlik kararını veren mahkemece davanın açılmamış sayılmasına karar verileceğinden direnme kararının bu gerekçe ile bozulması gerektiği Kurul çoğunluğu tarafından benimsenmiştir" gerekçesiyle "dosyanın iadesi" şeklinde karar verilebileceği yönünde uygulamasını ortaya koymuştur.

Zaten ilk derece mahkemelerinde de az da olsa bazı mahkemelerce uzun yıllardan beri bu yönde uygulama yapıldığı bir gerçektir.

Hakimler ve Savcılar Kurulunun Birinci Dairesinin kanuni yetkisi dahilinde almış olduğu idari kararı uyarınca, dava dosyasının ihtisas mahkemesi olarak belirlenen mahkemelerce görülmesi amacıyla bu dosya ile ilgili iade kararı verilmesi ve bu "dağıtıma ilişkin hatanın" tevzi müdürlüğünce giderilmesi,

aslında HSK'nın iş dağılımı kararı uyarınca dağıtım yapılması gereken ihtisas mahkemesinin görevinin başlamasına matuf bir işlemdir. (..., Finans Davalarına Ve İşlerine Bakan ve Bakamayan Ticaret Mahkemeleri Arasındaki Yatay İlişki, İstanbul Barosu Dergisi, 2023, Ocak-Şubat, İstanbul, Sayfa 41-50) Bu şekilde dava dosyasının kanundaki açık düzenlemeye rağmen tevzi müdürlüğünce Mahkememize dağıtılması, tamamen tevzi müdürlüğünden kaynaklanan dağıtım hatasından ileri gelmektedir.

Bu nedenle Mahkememizce verilecek iade kararı, ... 3.ATM'nin görevinin başlamasına ve tevzi müdürlüğünün hatasının giderilmesine yönelik bir karar olup bu şekilde dava dosyasının ... 3.ATM'ye dağıtılması gerekir.

O halde tevzi müdürlüğünce ... 3.ATM'ye tevzi olunması gereken dosyanın açık kanun hükmüne rağmen Mahkememize tevzi olunması durumunda dosyanın ... 3.ATM'ye tevzi olunmasını teminen dosyanın tevzi müdürlüğüne iade olunması gerekmektedir. Yapılan açıklamalar karşısında dava dosyasının ... 3.ATM'ye tevzi olunmak üzere dava dosyasının İstanbul Hukuk Mahkemeleri Tevzi Bürosuna iadesine, esasın bu şekilde kapatılmasına dair hüküm kurulmuştur.

Başkan Üye Üye Katip