İstanbul 2.Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi E.2017/532 K.2020/254

Mahkememizde görülmekte bulunan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesi ve aşamalardaki beyanlarında özetle: davalı ile müvekkil ...’ın da aralarında bulunduğu dört meslek birliği arasında 06.06.2011 tarihli, "Müzik Eserleri Yayın İzin Sözleşmesi" akdedildiğini, taraflar arasında imzalanan sözleşme ile davalının takip konusu yapılan ... logolu işletmesinde müvekkili meslek birliğinin üyelerinin eser, icra ve fono gramlarından oluşan repertuarlarının FSEK md.25 ve 80 anlamında temsil suretiyle umuma iletim hakkının lisanslandığını, sözleşmenin "Mali Şartlar” başlıklı 5. maddesinde davalı tarafından ödenmesi gereken Lisans Bedeli,

ödeme vadeleri vc söz konusu bedellerin meslek birlikleri arasında ne şekilde taksim edileceği hususlarının düzenlendiğini, sözleşmenin yine 5. maddesinde, sözleşme konusu mali hak bedelinin 2008, 2009, 2010, 2011 ve devamında ne şekilde ödeneceğinin düzenlenmiş olduğu, sözleşmenin ayrılmaz parçası olan 4'Ek-l:... A.

Ş./Müzik Eserleri Yayın İzin Sözleşmesi Sözleşmeye Konu Yayın Kuruluşu Bilgileri (Ek-2) isimli belge de ise davalı tarafından yıllar içerisinde ödenmesi gereken bedeller ve söz konusu bedellere ilişkin vadelerin düzenlendiğini, ayrıca Sözleşme’nin "Sözleşmenin Süresi" başlıklı 10.maddesindeki "Taraflardan her biri, işbu Sözleşme ile belirlenen hükümlere aykırılık ile oluşacak hakir bir nedenin varlığı halinde, sözleşme’nin devamı boyunca her yıl sonunda hitamından en az 1 (bir)ay öncesine kadar iş bu sözleşmenin feshedildiğini karşı tarafa noter vasıtası ile bildirerek sözleşmeyi feshedebileceğini,

sözleşme yukarıda belirtilen koşul ile fesih edilmediği müddetçe kendiliğinden 1 yıllık dönemler halinde uzayacağı.."nın kararlaştırıldığını, düzenleme uyarınca davalı tarafından herhangi bir fesih bildirimi yapılmadığı gibi sözleşme konusu lisansın kullanımına da devam edildiğini, mali hak bedellerini ödemeyen davalının, sonraki yıllar için herhangi bir fesih bildirimi göndermediği gibi aynı zamanda söz konusu malî hak bedellerine ilişkin gönderilen faturalara da TTK m. 21 uyarınca kanuni süresi içerisinde itiraz etmediğini, bunun söz konusu faturaları kabul manasına geldiğini, ayrıca sözleşmeyi ihlal ettiğinin de açık bir kanıtı olduğunu,

davalının sözleşme ile kabul etmiş olduğu faiz oranına yaptığı itirazın haksız olduğunu, davalının imzası ile tasdik edilmiş olan sözleşme'nin 5.maddesinde açıkça; "yayın kuruluşu, ödemesi gereken mali hak bedellerini, sözleşmede belirlenen vadelerde ödemediği takdirde tl üzerinden yıllık olarak yasal ve ticari faizin ortalaması oranında faiz ödeyecektir." şeklinde düzenlendiğini, tacir olan davalının, basiretli bir tacir gibi hareket etmediğini, sözleşmesel sorumluluklarını ve sözleşme hilafına üzerine düşen ödeme yükümlülüğünü yerine getirmediğini ve haksız ve kötü niyetli olarak takibe itiraz ettiğini belirtmiş ...

5. icra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasında belirtilen 11.766,64 TL olan alacak tutarına yapılan haksız itirazın iptali ile bu miktar üzerinden davalı aleyhine %20 icra inkar tazminatına hükmedilerek yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili sunmuş olduğu cevap dilekçesi ve aşamalardaki beyanlarında özetle: davalı müvekkilinin işine özen gösteren, tanınmış bir firma olduğunu, müvekkilim ile davacı arasında Musiki Eserleri Yayın İzni Sözleşmesi imzalandığını, işbu sözleşme gereğince davalı müvekkilim üzerine düşen ödeme yükümlülüğünü yerine getirdiğini, sözleşmenin şartlarına uygun davrandığını, ancak davacı taraf müvekkil aleyhine ... 5. İcra Müdürlüğü’nün ...

E Sayılı Dosyası ile haksız ve hukuka aykırı icra takibi başlattığını, işbu dava ve icra takibinin haksızlığı dilekçemiz ekinde sunacakları belge ve faturalar ile sabit olduğunu belirtmiş haksız ve hukuka aykırı davanın reddi ile davacı aleyhine %20'den az olmamak şartıyla kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine verilmesini talep etmiştir.

Dosyada taraflarca bildirilen tüm deliller toplanmış, icra müdürlüğü dosyası dosyamız arasına alınmıştır. Taraflar arasında akdedilmiş olan 06.06.2011 tarihli “Müzik Eserleri Yayın İzin Sözleşmesi” dosya içerisine alınmıştır. Davaya konu ... 5. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası incelendiğinde; davacının davalı aleyhine 10/11/2016 tarihinde 9.539,60 TL asıl alacak, 2.227,04 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 11.766,64 TL'lik ilamsız takip başlattığı, davalının 26/11/2016 tarihinde tebliğ olunan ödeme emrine süresi içerisinde icra dairesinin yetkisine, borcun tamamına, işlemiş faize ve sözleşmeye itiraz ettiği ve takibin durdurulduğu, davanın süresi içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.

Mali müşavir bilirkişi tarafından dosyaya sunulan 27/03/2018 tarihli raporda özetle; dava dosyası ve ekinde yer alan her türlü bilgi, belge, tüm deliller yapılan incelemeler ve değerlendirmeler neticesinde davacı şirketin 2013-2014-2015-2016-2017-2018 yılına ait ibraz ettiği ticari defterlerinin açılış tasdiklerinin zamanında ve usulüne uygun olarak yaptırılmış olduğu, defterlerin birbirini teyit eder şekilde tutulduğu, kayıtların düzenli ve yasalara uygun tutulduğu, ticari defterlerin HMK 222 maddesi uyarınca sahibi lehine delil vasfına haiz olduğu, davalı şirketin ticari defter ve belgelerini ibraz etmediği,

davacı kurum ile davalı şirket arasında akdedilen ‘‘Müzik Eserleri Yayın İzin Sözleşmesi” kapsamında, davacı tarafından tanzim edilen faturalar ve davalı tarafından yapılan ödemeler neticesi, takip tarihi itibariyle davacı cari hesap alacağının toplam 9,539,60 TL olduğu, davalının takip tarihinden önce temerrüdünün olmaması nedeniyle, davacının söz konusu alacak için, takip tarihinden itibaren yasal faiz talep edebileceği, işlemiş faiz talebinde bulunabileceği yönünde kanaat bildirildiği anlaşılmıştır.

Davacı vekili sunmuş olduğu rapora itiraz dilekçesinde özetle; davalı borçlu ile akdedilen 06.06.2011 tarihli sözleşme hükümlerini incelemeden dava tarihine kadar olan sözleşme bedeline faiz işletilmediğini, sözleşme'nin 54. maddesinde "YAYIN KURULUŞU, Ödemesi gereken mali hak bedellerini sözleşmede belirlenen vadelerde ödemediği takdirde TL Üzerinden yıllık olarak yasal ve ticari faizin ortalaması oranında faiz ödeyecektir." hükmünün yer aldığını, borç gösterir tablo incelendiğinde, borçlunun, sözleşme hükümlerine göre ödeme yapmadığı ve bu nedenlerle faizin işletilmesi gerektiğini,

raporun sonuç bölümünün 3. Bendinde "Davalının takip tarihinden itibaren yasal faiz talep edeceği" sonucuna varıldığını belirterek, davaya konu borcun sözleşme hükümlerine göre faizin eklenmesi suretiyle yeniden hesaplama yapılmak üzere ek rapor alınmasına karar verilmesini talep etmiş, davalı vekili rapora itiraz dilekçesinde özetle;

bilirkişi raporunda müvekkil şirketin, bilgi ve belgelerini elde olmayan nedenlerle ve şirketin ...'te olması nedeniyle sunmamış olduğunu, ilgili fatura ve belgeleri mahkemenize sunduklarında davacının bu davayı açmada haksız ve hukuka aykın olduğunun görüleceğini, bilirkişi tarafından tespit olunan takip tarihi itibariyle davacı tarafın alacağının varlığı ve miktarını kabul etmediklerini, müvekkillerinin borcunun olmadığını bu nedenle faiz de talebinin de hukuka aykırı olduğunu, icra takibinin kötü niyetli olarak başlatıldığını, yeniden bilirkişi raporu alınmasını talep ettiği anlaşılmıştır.

İtirazlar sonrası dosya tekrardan bilirkişiye tevdi olunmuş, sunulan 10/10/2018 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle; kök raporda davalının takip tarihinden evvel temerrüdünün olmadığı gerekçesiyle faiz hesabının yapılmadığını, bu defa takdiri sayın mahkemeye ait olmak üzere faiz hesabının (davacı vekili tarafından sunulan faiz hesabına mesnet teşkil eden tablo tetkik edilmiş doğruluğu aynen kabul edilmiştir) aynen kabul edildiğini belirterek davalıca talep edilecek faiz miktarının 1.922,93 TL olabileceği yönünde kanaat bildirdiği anlaşılmıştır.

Davalının yerinde inceleme talebi üzerine ... Asliye Hukuk Mahkemesine talimat yazılmış, talimat mahkemesi vasıtasıyla sunulan 06.02.2019 tarihli bilirkişi raporunda özetle; davalının dava dosyasına 2011,2012,2013,2014,2015 ve 2016 yıllarına yasal defterleri dava dosyasına yerinde ibraz ettiğini, yasal defterler ticari münasebet kayıtlarına göre, davalı taraf dava dosyasına dayanak olan icra takibine konu faturalardan 27.07.2011, 13.03.2012, 27.11.2013 tarihli faturaları yasal defterlerine birebir olarak kayıtlı olduğu, kayıtlı olan bu faturaların bedellerini kasadan nakit olarak ödediği kaydının olduğu, ancak dava dosyasına dayanak olan icra takibine konu 15,04.2015 ve 12.10.2016 tarihli faturaların yasal defterlerinde kayıtlı olmadığının tespit edildiği anlaşılmıştır.

Davalı defterlerinin incelenmesi sonucu sözleşme hükümlerine göre takibe konu edilen alacağın net bir şekilde tespiti yönünden dosya tekrardan mali müşavir bilirkişiye tevdi olunmuş, mali müşavir bilirkişi tarafından dosyaya sunulan 19/09/2019 tarihli bilirkişi raporunda özetle; davacının tutulması zorunlu ticari defterlerinin, TTK hükümlerine göre usulüne uygun olarak tutulduğu, açılış kapanış onaylarının, yasal süresinde yapıldığı, defterlerin sahipleri lehine takdiri delil niteliğine haiz olduğu, davalıya kesilmiş olan faturaların; davacının defter kayıt ve beyanlarında mevcut olduğu,

davalıya kesilmiş olan son 2015 ve 2016 yıllarına ait faturaların davalı defter kayıt ve beyanlarına alınmadığının 06.02.2019 tarihli ...

Talimat Nolu bilirkişi raporunda bilirkişi ... tarafından tespit edilmiş olduğu, davacının, takip tarihine kadar asıl alacağa işleyecek aylık faiz talebinin sözleşme hükümlerine göre yerinde olduğu, davacının, sözleşme hükümlerine göre; asıl alacak olarak 9.539,60-TL işlemiş faiz olarak 2.227,04-TL toplamda 11.766,64 TL alacaklı olduğu sonuç ve kanaatine ulaşıldığının bildirildiği anlaşılmıştır.

İş bu dava taraflar arasında akdedilen lisans sözleşmesine dayalı yapılan takibe vaki itirazın İİK.'nın 67. Maddesine dayalı iptali istemine ilişkindir.

Anılan maddede "Takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir. (Değişik fıkra: 09/11/1988 - 3494/1 mad.) Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibin de haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın (Değişik ibare: 02/07/2012-6352 S.K./11.md.) yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir." hükümlerine amirdir.

Davacı ... ve diğer meslek birlikleri (..., ..., ...) ile davalı Davacı ... ile Davalı ... arasında 06/06/2011 tarihinde imzalanan, dava dosyasında mübrez sözleşme ve ekinde 01.01.2008 - 31.12.2011 dönemine ilişkin sözleşme bedeli olarak ödenmesi gereken tutarlar ile Madde 5 -Mali Şartlar ve EKl'de gösterilmiştir.

Sözleşmenin "SÖZLEŞMENİN SÜRESİ" başlıklı 10 maddesinin (1) bendi uyarınca sözleşmenin 01.01.2008-31.12.2011 dönemi için imzalandığı, sözleşmede belirtilen koşullarda fesih edilmediği müddetçe kendiliğinden l'er (birer) yıllık dönemler halinde uzayacağı taahhüt edilmiş ve imza altına alındığı görülmüştür.

Sözleşmenin "Mali Şartlar" başlıklı 5. maddesinin (4) bendi uyarınca; "YAYIN KURULUŞU, ödemesi gereken mali hak bedellerini, sözleşmede belirlenen vadelerde ödemediği takdirde TL üzerinde yıllık olarak yasal ve ticari faizin ortalaması oranında faiz ödeyecektir." şeklinde sözleşme imza altına alınmıştır. Yine sözleşme’nin 8. maddesinde: "Taraflar bu sözleşmeden doğacak uyuşmazlıkları önce kendi aralarında sulhen çözmeye gayret ederler. Aksi halde bu sözleşmeden doğacak uyuşmazlıkların çözümünde İstanbul Merkez Mahkemeleri ile İstanbul İcra Daireleri yetkilidir." hükmünü içerdiği anlaşılmıştır.

Dosya kapsamındaki sözleşmenin dört meslek birliğini içine aldığı ve sözleşme ve ekinde konu bedelin dağılımının yer aldığı tespit edilmiştir.

Yapılan yargılama, davacı tarafın iddiaları, tanzim olunan bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; taraflar arasında imzalanan 04/10/2011 tarihli tarihli Meslek Birlikleri Lisans Sözleşmesi kapsamında davacı tarafça düzenlenen faturaların ödenmemesi üzerine ... 5. İcra Müdürlüğünün ...

Esas sayılı dosyası ile davalı hakkında icra takibinin başlatıldığı, davalıya çıkartılan ödeme emrinin tebliği üzerine davalı tarafından süresi içerisinde itiraz edildiği ve yine davacı tarafından itiraz üzerine süresi içerisinde itirazın iptali davasının açıldığı, davalı tarafça icra müdürlüğünün yetkisine itirazda bulunulmuş ise de izahı yapıldığı üzere taraflar arasındaki sözleşmenin 8. Maddesi gereği bu itirazın yerinde olmadığı,

mahkememizce taraflar arasındaki sözleşme hükümleri dikkate alınarak yaptırılan bilirkişi incelemesinde ayrıntısı bilirkişi raporunda gösterildiği şekilde, düzenlenen faturaların sözleşmeye uygun olarak düzenlendiği, davacının takip talebindeki asıl alacak talebi yerinde olduğu gibi sözleşme hükümleri dikkate alındığında borcun kesin vadelere bağlı olduğu temerrüt ihtarına gerek bulunmadığı davacının faiz talebinin ve sözleşme hükümleri dikkate alındığında takibe esas faiz oranlarının sözleşme hükümlerine uygun olduğu,

davalının harici ödeme iddiasını sunulan deliller kapsamında ispatlayamadığı anlaşılmakla, davacının sübut bulan davasının kabulü ile ... 5. İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı takip dosyasında davalı tarafından yapılan itirazın iptaline, takibin aynen devamına ve alacağın likit olduğu davalının itirazında haksız ve kötü niyetli olduğuna kanaat getirilmekle asıl alacak miktarının %20 si oranında inkar tazminatına hükmolunarak aşağıdaki şekilde hüküm tesis olunmuştur.