KÜNYE
T.C. İstanbul 2. Fikrî Ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi
- Karar tarihi
- 17 Aralık 2024
- Esas no
- 2020/228
- Karar no
- 2024/311
- Dava
- Alacak (Fikir Ve Sanat Eseri İle İlgili Sözleşmeden Kaynaklanan
- Dava tarihi
- 18/07/2019
Karar Metni
1.970 kelime·10 dk okuma·1 bölüm
Mahkememizde görülmekte bulunan Alacak (Fikir Ve Sanat Eseri İle İlgili Sözleşmeden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
Dava dilekçesi : Davacı vekilinin mahkememize ibraz ettiği dava dilekçesinde özetle;Davacı vekili dava dilekçesi ile tarafların Haziran 2015 tarihinde '... ' adı altında 2017 yılına kadar ...'ta yayınlanmak üzere videolar çektiklerini, bu videoların anneleri bilinçlendirme amacıyla sosyal konular içerdiğini, davalı tarafın yazılı herhangi bir sözleşme yapmadığını, çekilen videoların bedellerini ve o videoların getirileri olan yan gelirlerinin ödenmediğini, bu videoların toplumda kabul gördüğünü, 2019 yılına kadar takibeden sayısı 94.000 olduğunu, bu kanalın Türkiye de ikinci yüksek abone sayılı kanalı olduğunu,
davcının bir çok ödüller almış ve başarılı bir sanatçı olduğunu, davalı şirket, para ödeyeceğini vadederek onun ve kızının verdiği hizmetleri yok saymış onlara bir kuruş dahi ödemediğini, bunun sonucunda maddi ve manevi olarak davacının zararlara uğradığını, davacı, davalı şirketin mani olmaları nedeniyle kendisine gelen reklam, sunum, konser vs. iş tekliflerini reddettiğini, taraflar arasında yapılan sözlü anlaşmanın varlığının ortada olduğunu, kanalın kurulum aşamasında kanalın ismini davacının koyduğunu, davalı şirketin ... bağlantılı olduğunu,
bu videoları dış ülkelere de pazarlamakta olduklarını ve gelirlerini kendisi tahsil etmekte olduğunu, davalı şirketin kötü niyetli olduğunu, davalı şirket iflas ettiğini ileri sürerek ...
13.Asliye Ticaret Mahkemesinde ...E sayılı dosya ile iflasını istediğini, videolarının marka patent tescilini yaptırdığını ve videoları ...'tan sildirdiğini, bu nedenlerle öncelikle davacıların çektikleri en az 91 videonun davacılara ait olduğunun tesbiti ile davacıların, davalı şirketten harca esas olacak alacak miktarının ortaya çıkarılmasına ve alacak, yan gelir alacaklar, kaybedilmiş kazançlar ve maddi manevi zararların mahkeme masrafları ve vekalet ücretinin davalı şirket tarafından ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Cevap dilekçesi: davanın tespit davası niteliğinde olduğunu, dava açmada hukuki yararın bulunmadığını, davacıların talepleri somut olarak gösterilmediklerini, söz konusu videoların yayıncısının ... olduğunu, davalı şirketin ... da kendine ait bir kanalı bulunduğunu, davacının iddia ettiği videolarla herhangi bir ilgilerinin bulunmadığını, davacılar ile ücret ödenmesine ilişkin bir sözleşme olmadığını, zararların hiç bir somut delile dayanmadığını, bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Cevaba cevap dilekçesi: Davacı vekili cevaba cevap dilekçesinde özetle; dava dilekçesindeki beyanlarını tekrarla, davanın kabulüne, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı yana yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
İkinci cevap dilekçesi: Davalı vekili ikinci cevap dilekçesinde özetle: cevap dilekçesindeki beyanlarını tekrarla, davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı yana yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Görevsizlik kararı : ... 2.Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyasında yapılan yargılama sonucunda görevsizlik kararı verildiği ve görevsizlik kararı üzerine dosyanın yukarıda esas sayılı sırasına kayıt edilerek yargılamaya devam edildiği anlaşılmıştır.
Deliller:
... 13. ATM'nin ...Esas sayılı dosyası uyap sistemi üzerinden celp edilmiştir.
... 18. SHM'nin... Esas sayılı dosyası uyap sistemi üzerinden celp edilmiştir.
Ticaret sicil kayıtları: ... Ticaret odası Başkanlığı'ndan davalı şirketin ticaret sicil kayıtları celp edilmiştir.
Bilirkişi Raporu: 12/07/2021 tarihli bilirkişi raporunda "Davaya konu olayda da davaya konu video içeriklerinin FSEK m.84 anlamında korunması mümkün olabileceği, Gerek teknik inceleme kısmındaki tespitler gerek sektörel değerlendirme kısmındaki tespitler ile dosyada mübrez davalı tarafından davaya konu videoların ismi olan “...” isminin marka tesciline ilişkin başvurusu dikkate alındığında davacı ile davalının “...” isimli video içeriklerinin birlikte oluşturulması konusunda anlaştıkları ve bu içeriklerin ... kanalında yayınlandığı anlaşılmakla taraflar arasında yazılı bir sözleşme ile oran belirlenmediğinden video içeriklerine davacıların
katkısının önemi de dikkate alındığında davacının davaya konu video içeriklerinden elde edilecek ... gelirlerinin yarısına hak kazanabileceği, Davalının davaya konu video içeriklerinden elde ettiği ... gelirinin bulunup bulunmadığı bulunmakta ise ne kadar gelir elde ettiği ve davacının talep edebileceği bedelin tespitinin ise davalı taraf ticari defterinin mali bilirkişi tarafından incelenmesi ile tespit olunabileceği," kanaatini bildirmiştir.
18/04/2022 tarihli bilirkişi raporunda "Davalının ibraz edilen ticari defterlerinin ilgili kanun hükümlerine göre uygun tutulduğu tespit edilmiştir. Davalının muhasebe kayıtlarında alt hesap guruplarının yer aldığı, proje bazında gelir ve maliyet hesaplarının ayrıntılı olarak yer aldığı, Davalının 2015-2016 yılında “...” projesi satış hasılatı olduğu ve toplamda 37.546,09 TL zarar ettiği, 2017-2018-2019 ve 2020 yıllarında “...” projesi ve başkaca bir ... geliri elde etmediği tespit edilmiştir," kanaatini bildirmiştir.
07/10/2022 tarihli bilirkişi raporunda Mahkememiz duruşma tutanağında belirtilen “Davacının çekmiş olduğu videolara ilişkin talep edebilecekleri oyunculuk ücretinin ne olacağı hususu” incelenmiş, Davacının yaptığı işin, bilinen oyunculuk türlerinden olmayıp, davacının çalışmasının 5651 sayılı yasanın da tarif ettiği içerik sağlayıcı “internet üzerinde kullanıcılara bilgi ve veriyi üreten, sunan ve bilgi ve veriyi işleyen kişi” olduğu tespiti yapılmıştır. örnek olmak üzere ise, bazı oyunculuk türlerine ait oyunculuk ücretleri belirtilmiştir. yapılan işin amacının, biçim ve süre olarak,
sosyal medya, özellikle de (...) kanalında yayınlanmaya yönelik olduğu (tarafların kendi beyanlarında da belirttikleri gibi) anlaşılmaktadır. ... üzerinden gelir temin etmenin üç ana kaynağı örnekler ile gösterilmiştir. bu rakamlar güncel olamamakla birlikte oransal olarak bakıldığında, videoların üretim giderlerinin ve izlenme gelirlerinin birbirini karşılamayacağı kanaatine varılmıştır. videoların yayını döneminde anlık izlenme ve gelir miktarlarına erişim mümkün iken, internet yer ve erişim sağlayıcısı firmaların log (kayıt) tutma sürelerinin iki yıl olması itibariyle,
2015/2017 arasındaki dava konusu videoların izlenme ve gelir bilgilerinin, bugün için açık ortamda tespiti mümkün olmamıştır. ortada yazılı bir sözleşme bulunmasa da, tanık ifadeleri ve diğer dosya evrakından, 2015/2017 yılları süresince davacılar 94 adet video ürettikleri, çekim masraflarının davalı tarafından karşılandığı ve vidoların, davalı tarafından ... kanalında yayınlandığı anlaşılmaktadır. davacı (içerik sağlayıcının) sadece kendi annelik deneylerinden edindiği bilgilerle, izleyicisi ile sohbet şeklinde oluşturduğu video içeriklerinin sanatsal (eser) ve bilimsel (akademik) bir değer “eser vasfı” taşımadığı göz önüne alınırsa,
maddi (parasal) değerinin de internet kanalının izlenme miktarından gelecek kazançtan olabileceği kabul edilebilir yazılı bir sözleşme yapılmadan, eksik ve kusurlu olarak bir ticari faaliyet yürüten davacı ve davalı tarafların, gider ve gelir paylaşımına ait, tarafların iddiaları dışında dosya evrakında da, yeterli delile rastlanmadığından belirsiz alacak tespiti yapılamamaktadır. bu konuda resen alacak tespiti ise yukardaki bilgiler ışığında sayın mahkememizin takdirindedir. davalı ve davacı tarafların, davaya konu videolardan oları giderlerinin ne kadar olduğu dava dosyasında (bilirkişi raporunda) tespiti vardır. gelirlerinin ise,
ne kadar olduğu, ... türkiye temsilciliği'nden sorulmak sureti ile tespit edilebilir." kanaatini bildirmiştir.
14/05/2024 tarihli bilirkişi raporunda Davaya konu bu video içeriklerinde FSEK 2/1 anlamında hususi konusu olmadığı, bu nedenle video içeriklerinin FSEK anlamında “eser” vasfını haiz olmadığı, Taraflar arasında yazılı bir sözleşme olmadığı, sözlü anlaşma olduğu, dosya münderecatında taslak olarak hazırlanan bir sözleşmenin bulunduğu ancak taraf imzalarının bulunmadığı, Davalıya ait olan resmi defterlerin TTK hükümlerine göre usulüne uygun tutulmuş olduğu sahibi lehine Yüce Mahkemenin takdirinde olmak üzere takdiri delil niteliğine haiz olduğu, Davalının 2015 ve 2016 yıllarında dava konusu gelir kaydı bulunduğu,
devam yıllarda herhangi bir gelir kaydı olmadığı tespitinin 18.04.2022 tarihli Bilirkişi Raporu ile tespit Davalının ... gelirlerinin tespitine ilişkin dosyada herhangi verinin mevcut olmadığı, Davacıların talep edebileceği yoksun kalınan kar takdirinin Sayın Mahkemeye ait olacağı, Sayın Mahkemece taslak sözleşme hükümlerinin uygulanmasının takdir edilmesi halinde ... gelirlerinin müzekkere ile dosyaya celbinin gerekeceği, Sayın Mahkemece taslak sözleşme hükümlerinin davalı gelirleri üzerinden uygulanmasının takdir edilmesi halinde yoksun kalınan karın 20.426,71-TL olabileceği,
Sayın Mahkemenin davacının üzerinde sözlü olarak anlaşıldığı beyan edilen bedeller üzerinden yoksun kalınan kar hesaplanmasını takdir etmesi halinde. Davacı ... açısından 455.000,00-TL Davacı ... açısından 20.000,00-TL olmak üzere toplam 475.000,00-TL olabileceği" kanaatini bildirmiştir.
Islah dilekçesi ve dava değeri : Davacıların 11/11/2022 tarihli dilekçesi ile davacı ... yönünden maddi tazminat talebini 1.1162.264,13 TL manevi tazminat talebini 40.000,00 TL; davacı ... için maddi tazminat talebini 49.458,05 TL manevi tazminat talebini 10.000,00 TL
Dava ve uyuşmazlık : Taraflar arasındaki dava ... isimli sitede yayınlanan "..." isimli video serisinin eser sahibinin davacılar olduğunun tespiti, maddi ve manevi tazminat taleplerine ilişkindir. Davacı taraf davacılar ile davalının ...'de yayınlanmak üzer video çektiğini, davalının yazılı sözleşme yapma konusunda davacıları oyaladığını, videoların bedelleri ile videoların getirilerinin ödenmediğini belirterek davanın kabulünü, davalı ise davanın reddini savunmuştur.
Gerekçe: Tüm dosya kapsamı bir bütün olarak dikkate alındığında davacı ve davalı arasında dava konusu edilen ve ...'de "..." ismiyle yayınlanan videoların çekilip yayınlanması konusunda sözlü bir anlaşma bulunduğu, dinlenen tanık beyanlarının bu hususu doğruladığı, dosya kapsamında alınan bilirkişi raporlarında videoların ayrıntılı olarak izlendiği ve bu kapsama FSEK gereğince yapılan değerlendirmede dava konusu videoların kurgusu, senaryosu olmayan bilgi paylaşımı niteliğindeki kısa videolar olduğu bu hali ile FSEK 2 gereğince eser niteliğinde olmadığı kanaatinin bildirildiği, dosya kapsamına sunulan video içerikleri incelendiğinde dava konusu edilen videoların eser niteliğinde olmadığının kabul edilmesi gerekmiştir.
Eser hak sahipliğinin tespiti davası bakımından; yukarıda yapılan açıklamalar dikkate alındığında dava konusu edilen videoların sahibinin hususiyetini taşımayan kısa bilgi paylaşımında bulunan videolar olduğu bu hali ile dava konusu videoların FSEK kapsamında eser niteliğinde olmadığı anlaşılmakla davacılar tarafından açılan hak sahipliğinin tespitine ilişkin davanın reddine karar vermek gerekmiştir.
Maddi tazminat talepleri bakımından yapılan incelemede; davacı hem çekim bedellerini hem de getirileri talep etmişse de; davacıların yalnızca çekim için talepte bulunabileceği, bölüm başına ücret hesaplaması yapılması gerektiği, bu bağlamda dosya kapsamına alınan bilirkişi raporunda da belirtildiği üzere sektörel uygulamalar ve dava konusu videoların içeriği dikkate alındığında davacı ... için bölüm 5.000,00 TL davacı ... için bölüm başı 2.000,00 TL ücretin hakkaniyete uygun olduğu, davacı ...'in 91 bölümde, davacı ...'nın ise 10 bölümde yer aldığı anlaşılmakla bu miktar üzerinden davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiştir.
Manevi tazminat davası bakımından ise; taraflar arasında yapılan sözlü anlaşmaya aykırılığın davacıların manevi haklarına bir halel getirmediği anlaşılmakla manevi tazminat davasının reddine karar vermek gerekmiştir.
Yapılan yargılama sonucunda davacıların dava konusu videolar hak sahibi olmadığı, davacıların videolarda oyuncu olarak yer alması nedeniyle bölüm başı ücret hak kazandığı ve bölüm başı ücretin davacı ... için 5.000,00 TL, diğer davacı için 2.000,00 TL olmak üzere toplam yayımlanan 91 bölüm üzerinden hesaplanan maddi tazminatın davalıdan alınarak davacılara verilmesine, manevi tazminatın reddine ilişkin davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır
İstanbul 2. Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi, E. 2020/228, K. 2024/311, 17 Aralık 2024 tarihli karar · Kaynak: UYAP Emsal Karar Arama