İstanbul 2.Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi E.2020/261 K.2021/163

Mahkememizde görülmekte bulunan Fikir Ve Sanat Eseri (Maddi Tazminat İstemli) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin “..." adlı çalışmalar kapsamında " ..." adlı tasarım koleksiyonunu kendi bünyesinde orijinal olarak tasarlayarak ... adlı sitede yayınladığı tişört, çanta, defter, kalem gibi ürünlerin üzerinde de kullandığını, davaya konu 8 adet eserin müvekkili şirketin siparişi üzerine ... ve müvekkili şirketin hissedarlarından ... tarafından oluşturulduğunu ve mali hakları müvekkiline devredildiğini, bu eserlerin müvekkili tarafından tasdik işlemine tabi tutulduğu gibi, Kültür Bakanlığı Telif ve Sinema Genel Müdürlüğü nezdinde 11.01.2010 tarihinde tescil ettirildiğini,

davalının ise müvekkilinin örneklerini sundukları grafik-tasarım eserlerini, hem tabak, kase, bardak üzerinde kullanıp hem de sattığı çikolataların ambalajında müvekkilinin izin ve onayı olmadan kullanarak mali ve manevi haklara tecavüz ettiğini, ayrıca taklit ürünler üzerinde müvekkilin TPE nezdinde tescilli ... nolu markasını kullandığını, eser adlarına da tecavüz edildiğini, ürünlerin bir çok online pazarlama sitelerinde satıldığını, bu nedenlerle eser ve markaya tecavüzün tespiti, meni, kali refi, eser sahipliği nedeniyle ve taklit nedeniyle manevi tazminat,

FSEK 68. madde çerçevesinde rayiç bedelin 3 katı tutarında tazminat ve FSEK m.70/2 556 sayılı KHK m.62/b, 64, 6, 67 çerçevesinde maddi tazminat ve hükmün ilanına karar verilmesini talep ve dava ettiği,18.03.2013 tarihli ıslah dilekçesi ile Eser hakkına ve marka hakkına vaki tecavüzün tespitine, men’ini, ref’ine ve kal’ine, FSEK md.68 gereğince 144.000 TL 3. katı kanuni cezanın dava tarihinden itibaren en yüksek ticari avans faizi işletilerek davalıdan tahsiline,556 s. KHK md.67/1 gereğince 10.000 TL maddi tazminatın dava tarihinden itibaren en yüksek ticari avans faizi işletilerek davalıdan tahsiline,

50.000 TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren en yüksek ticari avans faizi işletilerek davalıdan tahsiline, Orijinal ve taklit eserlerin görüntülerine de yer verilecek şekilde, masrafı tecavüz eden davalıya ait olmak üzere, hükmün en yüksek tirajlı 3 gazetede 15 gün ara ile ilanına, karar kesinleştikten sonra, delil olarak ibraz edilen ve kasaya alınan ürün asıllarının iadesine, karar verilmesini talep ettiği anlaşılmıştır.

Davalıya usulüne uygun tebligat yapıldığı ancak davaya herhangi bir cevap vermediği anlaşılmıştır. Dava, 5846 sayılı FSEK hükümleri uyarınca fikri hak ihlaline dayalı açılmış ve 556 sayılı KHK kapsamında marka hakkı ihlaline dayalı olarak açılmış tecavüzün tespiti, meni, refi, maddi ve manevi tazminat talepli davadır.

Mahkememizce yapılan yargılama sonunda 2013/38 esas-2016/107 karar ve 28.06.2016 tarihli karar ile "...Davacı ...Ltd.Şti tarafından davalı ...aleyhine açılan davanın kısmen kabulü ile, davacının grafik tasarım niteliğindeki 8 adet eserinden doğan mali ve manevi haklarına davalının tecavüzünün tespitine, men'ine, ref'ine, FSEK 68.maddesi uyarınca takdiren belirlenen 8 eser için 48.000 TL rayiç bedelin takdiren üç katı olan 144.000 TL'nin dava tarihinden itibaren yürütülecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, Davalının davacının marka hakkına tecavüzünün tespitine ve tecavüzün men'ine ve durdurulmasına,

takdiren belirlenen marka hakkına tecavüze yönelik olarak 10.000 TL maddi tazminatın dava tarihinden itibaren yürütülecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,Takdiren 15.000 TL manevi tazminatın davacı eserin manevi hakkına tecavüzden dolayı ve 15.000 TL'sinin marka hakkına tecavüzden dolayı olmak üzere toplam 30.000,00 TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren yürütülecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya dair manevi tazminat talebinin reddine,Davacı yanın kal'e ilişkin talebinin reddine..." dair karar verildiği, verilen kararın temyiz edilmesi üzerine,

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 04.06.2018 tarih ve 2016/11693 esas, 2018/4232 sayılı kararı ile "...Dava, 5846 sayılı FSEK ve 556 sayılı KHK'dan kaynaklanan haklara tecavüzün tespiti, önlenmesi, maddi ve manevi tazminatın tahsili istemine ilişkindir.

Mahkemece, davacının mali hak sahibi olduğu desenlerin FSEK uyarınca eser vasfını taşıdığı, her bir desenin 6.000 TL değerinin bulunduğu, böylece 8 adet eser mahiyetindeki desen için 48.000 TL rayiç bedel, FSEK'in 68. maddesi uyarınca da 144.000 TL bedel bulunup 144.000 TL mali haklar tazminatının davalıdan tahsiline karar verildiğine göre aynı madde hükmü gereğince taraflar arasında farazi sözleşme ilişkisi kurulduğu dikkate alınmaksızın FSEK'e dayalı tecavüzün ref'ine de karar verilmesi doğru görülmemiştir.

Öte yandan, Dairemizin 07.05.2009 tarih ve 2007/10504 Esas- 2009/5482 Karar sayılı ilamında da belirtildiği üzere 5846 sayılı FSEK'nun 1/B-(b) bendi ve 8. maddesi uyarınca eser sahibi onu meydana getiren gerçek kişiler olup tüzel kişiliği haiz davacı şirketin eser sahibi olarak nitelendirilmesi mümkün değildir. Aynı Yasa'nın 13. vd. maddeleri uyarınca bir eser üzerindeki mali ve manevi haklar eser sahibine aittir.

Davacı şirket, dosyaya ibraz edilen devir sözleşmesi uyarınca eser üzerinde mali hakları kullanma yetkisine sahip ise de, manevi haklar eseri meydana getiren gerçek kişilerce kullanılabilir.

O halde, somut uyuşmazlıkta davacı şirketin manevi haklarının ihlal edildiğinden söz edilemeyeceğinden 5846 sayılı FSEK'e dayalı olarak yapılan manevi tazminat talebinin reddi gerekirken kısmen kabulü de doğru görülmemiş, kararın bu yönlerden davalı yararına bozulması..." gerektirdiği gerekçesiyle bozulmuş, mahkememizce bozmaya uyularak yargılamaya devam olunmuştur.

Tüm dosya kapsamı, usul ve yasaya uygun Yargıtay Bozma İlamı doğrultusunda, davacının grafik tasarım niteliğindeki sekiz adet eserden kaynaklanan mali haklarına, davalının tecavüz ettiğinin tespitine, bu tecavüzün menine, FSEK m.68 uyarınca takdiren belirlenen sekiz eser için 48.000,00 TL rayiç bedelin takdiren üç katı olan 144.000,00 TL'nin dava tarihinden itibaren yürütülecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bozma ilamında belirtildiği üzere maddi tazminatın dayanağı FSEK m.68'e göre talep edildiği,

taraflar arasında farazi sözleşme ilişkisi kurulduğu nazara alınarak davacının ref talebinin reddine, 5846 sayılı FSEK'nun 1/B-(b) bendi ve 8. Ve 13. Maddeleri uyarınca davacı şirketin, dosyaya ibraz edilen devir sözleşmesi uyarınca eser üzerinde mali hakları kullanma yetkisine sahip olduğu görülse de, manevi hakların eseri meydana getiren gerçek kişiler tarafından kullanılabileceği, bu nedenle davacı şirketin manevi haklarının ihlal edildiğinden söz edilemeyeceğinden 5846 sayılı FSEK'e dayalı olarak yapılan manevi tazminat talebinin reddine,

davacının kal'e ilişkin talebinin de reddine karar vermek gerekmiş aşağıdaki şekilde hüküm tesis olunmuştur.

Katip ... Hakim ...