İstanbul 20. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/610 K.2023/647

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Davacı vekili tarafından sunulan 05/07/2019 tarihli dava dilekçesinde özetle; ... ... Başmüdürlüğü Hizmet Binası tadilat işinin 14.10.2015 tarihinde yapılan ihale-sine müvekkilinin 424.000- TL + KDV olarak en uygun fiyatı sunduğunu, 04.11.2015 tarihinde sözleşme yapıldığını ve 09.11.2015 tarihinde de işyeri teslimi yapılarak işe başlandığını, işin devamı sırasında, 07.01.2016 tarihli ara hakediş ile 158.677,41 TL + KDV, 24.02.2016 ta-rihli iki numaralı ara hakedişte 114.140,69 TL + KDV, 23.03.2016 tarihli üç numaralı ara hakediş ile 108.350,59 TL + KDV ve 29.03.2016 tarihli 4 ve son hakedişte 75.081,93 TL + KDV

olmak üzere toplam 456.250,62 TL + KDV ödeme yapıldığını, Hakedişte hakediş baş sayfa-sında “4 ve son ara hakediş” yazıldığını, ancak iç sayfada “4 ve son no lu ara hakediş”, sonra-dan el yazısı ile “4 ve son no lu kesin hakediş” söylenerek alelacele imzalandığını, İlk üç ara hakedişin onay süresinin 3 – 4 gün olmasına karşın dört numaralı hakedişin düzen-leme tarihinden doksan gün sonra onaylandığını, geçici kabul tutanağı tarihinin 26.04.2016 olmasına karşılık onay tarihinin 60 gün sonra 24.06.2016 olduğunu, müvekkilinin 15.07.2017 tarihinde kesin kabul işlemini yaptırdığını, onayın 31.07.2017 olduğunu,

Sözleşme dosyasında öngörülmeyen ancak yapılmasında zaruret olan imalatları Müdürlük makamının talebi ve kontrol teşkilatının onayı doğrultusunda müvekkili tarafından yapılarak teslim edildiğini, Müvekkilinin 16.12.2015 ve 18.04.2016 tarihli dilekçeler ile davalıya müracaatta bulunarak sözleşme haricinde sözleşme dışı yapmış olduğu tüm imalatların karşılığını talep ettiğini, kontrol teşkilatı tarafından bazı iş kalemlerinin iş artışı – eksilişi olarak düzenlendiğini, ancak yapılan birçok iş kaleminin kontrol mühendislerinde dikkate alınmamış olduğunu, Davalı idarenin iş artışı ve eksilişi listesinde çok bariz hatalar ve unutulmuş,

hiç konulmamış imalatların bulunduğunu, hataların kesin hesapta düzeltileceğinin söylenmesine rağmen sonradan 4 no lu hakedişin kesin hesap olduğunun söylendiğini, ... nde öngörüldüğü şekilde kesin hesabın yapılmadığını, işin kesin kabulünün yapıldığını, süresinin geçtiğini, 4 no lu hakedişin kesin hesap yerine geçtiğinin söylendiğini, hatalı artan ve eksilen imalatların kesin hesap olduğunu söyleyerek kesin hesabı yapmaktan imtina ettiklerini, bunun üzerine müvekkili tarafından ... nin öngördüğü şekilde Resen Kesin Hesap yapıldığını,

Müvekkilinin 17.08.2018 tarihinde idareye başvurarak hatalı hesaplanan süre uzatımının düzeltilerek haksız olarak kesilen gecikme cezasının iadesini talep ettiğini, müvekkilinin bu talebine de “süre geçti” denilerek cevap dahi verilmediğini, Müvekkili tarafından davalı idareye sunulan 15.04.2016 ve 01.11.2016 tarihli dilekçelerde

hem sözleşme dışı imalatlardan dolayı hem de müvekkili tarafından yapılıp davalıya sunulan çatı, çelik çatı projesinin geç yapılmasından dolayı müvekkiline ek süre verilmediği gibi haksız

şekilde gecikme cezası kesildiğini, 15.02.2016, 25.02.2016 tarihleri arasında bina önüne çukurlar açıldığı ve terasa malzeme çıkarmak için vincin kurulamadığına dair tutanak tutulduğunu, ayrıca yer tesliminin fiili olarak yapılmadığını, hiçbir mekanın boşaltılmadığını, insan trafiği ve zorluğu içine çalışmaların yapıldığını, buna rağmen ek süre verilmeyip haksız yere ceza kesildiğini, Müvekkilinin 17.08.2018 tarihinde davalıya müracaat ederek kesin hesabın düzenlenerek sözleşme harici yapmış olduğu imalat bedellerinin ödenmesini talep ettiğini, çalışma esnasında zarar verildiği ifade edilerek bedelinin kesileceği ifade edilmesine rağmen

jeneratör akıllı kartının değiştirilmediğinin tespit edildiğini, daha sonra müvekkilinin 17.08.2018 tarihli dilekçe ile davalıya müracaat ederek 4 no lu hakediş ile kesilen 1.200 TL nin iadesinin talep edildiğini, dilekçeye cevap verilmediğini, bu nedenlerden dolayı; Müvekkili tarafından yapılan ek işlerle ilgili olarak şimdilik 10.000 TL alacağın temerrüt tari-hinden itibaren kademeli ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline ve müvekkiline ödenmesine, tüm masraf ve ücretin davalıya tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmişlerdir.

CEVAP

Davalı vekili tarafından sunulan 22/11/2019 tarihli cevap dilekçesinde özetle; Dava konusu işlerin 31.07.2017 tarihinde tamamen bitirildiğini, olaydan itibaren iki yıl geçmiş

olduğundan alacakların zaman aşımına uğradığını, Davacının alacağını hesaplayacak durumda olduğundan talebin bu saatten sonra arttırılmasına muvafakatlerinin olmadığını, talebin arttırılması halinde talep miktarının zamanaşımına uğramış olacağını, Davacı tarafın vekaletsiz olarak bazı işleri yapmadığını, dava konusu bütün işlerin karşılıklı mutabakat ve bilgi dahilinde yapıldığını, yapılan tüm işlerin bedelinin davacıya ödendiğini, yapılan tüm işlerin kabulünün yapıldığını,

... nin 40. Maddesinde belirtildiği üzere anahtar teslimi götürü bedel sözleşmelerde kesin hakedişin düzenlenmesi için geçici kabulün yapılması şartının aranmakta olup geçici kabulden sonra ara hakediş düzenlenmeyerek kesin hesap işlemine davacının da bilgisi dahilinde başlanıldığını, Davacının kesin hesaba yönelik süresi içerisinde itirazının olmadığını, 29.06.2016 tarihinde

hazırlanan 4 nolu kesin hakedişin tutarının bulunduğu kapakta 29.03.2016 tarihi ile ara hakediş ibaresinin sehven yanlış yazıldığını, davacının da itiraz kaydı olmaksızın 29.06.2016 tarihinde onaylanan KDV hariç 75.081,93 TL tutarındaki 4. Hakedişin ödemesinin aynı tarihte yapıldığını, Davacı tarafından verilen 23.03.2017 tarihli kesin kabul dilekçesine istinaden 10.04.2017 tarihinde mahallinde yapılan incelemede işin kesin kabule hazır olduğunun görüldüğünü, kesin kabul komisyonu kurularak 15.06.2017 tarihinde kesin kabulün yapıldığını, kesin kabul tutanağının 31.07.2017 tarihinde onaylandığını, davacının kesin teminatının iade edildiğini,

dosyanın kapatıldığını, Yükleniciye herhangi bir borçlarının kalmadığını, 4 nolu hakedişin kesin hakediş olduğu, iş artış-eksilişi, hakedişler, jeneratör hasarı, gecikme cezalarına itiraz edilmediğini, tüm hakedişlerin şerh konulmadan davacı tarafından imzalanmış olduğunun dikkate alındığında davacının işin sözleşmesi ve ... ne göre bir alacağının olmadığını, bu nedenle davanın reddine karar verilmesini talep etmişlerdir.

DELİLLER

Tarafların bildirdiği deliller toplanmış, tanıklar dinlenmiş, uydu resmi, yapılan işler listesi, hakediş raporları dosya arasına alınmış, ... belediyesine müzekkere yazılmış, talimat yolu ile keşif yapılarak bilirkişi raporları alınmıştır.

... Asliye Hukuk Mahkemesi kanalı ile alınan bilirkişi ... ... ve ... tarafından hazırlanan 21/12/2020 tarihli bilirkişi raporunda özetle.

Söz konusu imalatların toplam tutarı KDV dahil 14,961,43-TL olduğunu, söz konusu tutarın eksik ödendiği değerlendirildiğini, mahallinde yapıldığı fakat iş kapsamında yer almadığından ödenmediği iddia edilen imalatlar incelendiğini, bunlardan heyetimizce yerinde yapıldığı tespit edilen ancak imalat artışında yer almayan imalatların tutarı 2.179,50 TL olarak tespit edildiğini, bu imalatların dışında yapıldığı iddia edilen imalatların ne zaman kimin tarafından yapıldığı anlaşılamadığını, 155.401408 — Dekaratif boya yapılması : 1297,03 TL, Karot deliği açılması : 550,00 TL, Toplam Miktar 1.847,03 TL.

KDV (X18) 332,47 TL, Genel Toplam 2.179,50 TL olduğunun, Projeye göre daha önce 2016/...

Esas nolu tespit dosyasında da hesaplanmış olan dış cephe kaplamasında yapılan Metrajın ihale dosyasında hesaplanmış olan miktara göre fazla olmasından dolayı yüklenicinin talep ettiği imalatların tutarı KDV dahil 45.336,83 TL olarak hesaplandığının, Söz konusu iş anahtar teslim ihaleli iş olduğundan projede yer alan imalatların ihale mevzuatına göre yüklenici tarafından yapılması gerekmektedir.

Bu nedenle söz konusu tutarın ödenip ödenmeyeceğine ilişkin hususun Mahkeme taktirinde olduğunun, Süre uzatımına ilişkin yapılan incelemelerde yolun tamamen ulaşıma kapatılmadığı anlaşıldığını, dosyada bulunan bilgi ve belgelerden süre uzatımı verilmesini gerektirecek bir husus tespit edilemediğinin sonuç ve kanaatine varılmıştır.

Davacı vekili tarafından sunulan 22/03/2021 tarihli ıslah dilekçesinde özetle; Davalı aleyhinde, ikame ettikleri 10.000.00.-TL. miktarındaki alacak davalarında, Bilirkişi tarafından mahallinde yapılan keşif ve inceleme sonucunda toplam alacaklarının ,82.785,81.-TL olarak hesaplandığını, dosyaya sunulan Kök Rapor ile Ek Bilirkişi Raporları her ne kadar taleplerinin çok altında bir miktar tesbit etmişlerse de, işin daha fazla uzamaması ve müvekkilinin daha fazla mağdur edilmemesi bakımından bilirkişi raporlarında tesbit edildiğini ve müvekkilinin alacaklı olduğu belirtilen toplam 82.785,81.-TL + 8.903,00.-TL (gecikme cezası) = 91.688,81.- TL üzerinden davalarının kabulüne karar verilmesini talep etmişlerdir.

... Asliye Hukuk Mahkemesi kanalı ile alınan bilirkişi ... ... ve ... tarafından hazırlanan 13/12/2021 tarihli bilirkişi 2. ek raporunda özetle.

Dış Cephe Dış Cephe Kaplaması, Davacı söz konusu imalatların vekaletsiz iş görme olarak değerlendirilmesi gerektiğini ve yapılan nihai imalat tutarına göre ödeme yapılması gerektiğini ifade etmekte olup, Daha önce de söz konusu imalatlar için bilirkişi raporu tanzim edildiğini, Projeye göre daha önce 2016/231 Esas nolu tespit dosyasında da hesaplanmış olan dış cephe kaplamasında yapılan metrajın ihale dosyasında hesaplanmış olan miktara göre fazla olmasından dolayı yüklenicinin talep ettiği imalatların tutarı KDV dahil 45.336,83 TL olarak hesaplandığını,

İç Cephe Boyası: İşin üzerinden 5 yıl geçtiği iç cephe duvarlarının birkaç yılda bir boyandığı ve aradan geçen süre dikkate alındığında iş artışı kapsamında ilave boyanın yapıldığına ilişkin bir tespit yapılamadığını, Gecikme Cezası: ... Belediye Başkanlığı Ulaşım Dairesi Başkanlığı Trafik Hizmetleri Şube Müdürlüğünün 15.09.2021 tarihli yazısında ...

Belediye Başkanlığı Ulaşım ve Trafik düzenleme Komisyonunca 16.12.2015 tarihinde Dava konusu taşınmazın önünün de dahil olduğu güzergahın geçici süreyle trafiğe kapatılmasına ilişkin karar alındığını bildirmiştir. ... Belediye Başkanlığı ... Genel Müdürlüğü söz konusu güzergahın 04.12.2015 tarihinden itibaren 60 gün süreyle kapatılacağı ifade edildiğini, ...

Genel müdürlüğünün yukarıda belirtilen yazısı ile yolun kapalı olduğunu ifade ettiğini, Kök bilirkişi raporunda yolun tamamının kapatıldığı tespit edilemediği ifade edilmiş olup, Davacı vekilinin 14.09.2021 tarihli dilekçesi ekinde mevcut olan daha yeni ve net fotoğraflar incelendiğinde yolun tamamen kapalı olduğu ve söz konusu durumda yola vinç gelmesi ve çatıya malzeme çıkarılması mümkün olmadığı değerlendirildiğini, Yolun 60 gün boyunca bu durumda kalıp kalmadığının tespiti olaydan 5 yıl sonra mümkün olmadığını, Dosyada yolun daha erken açıldığı yada vinç ve araç girişi sağlandığına ilişkin bir bilgi olmadığından ...

Genel Müdürlüğünün yolun 60 gün kapalı kaldığı yazısı doğru kabul edildiğinde yükleniciye 60 gün ilave süre verilmesi gerekmekte ve bu nedenle de 51 gün için uygulanmış olan gecikme cezasının uygulanmaması gerektiğini, Söz konusu 11 adet karot deliği açılması projede açılanların haricinde ilave açılanlar olduğunun, Davacıya 8.903,00 TL tutarında gecikme cezası kesilmesinin uygun olmadığına diğer hususlarda ise kök bilirkişi raporunda ve 1. Ek bilirkişi raporunda belirttikleri hususların geçerli olduğuna ilişkin sonuç ve kanaatine varılmıştır.

Bilirkişi ... tarafından sunulan 30/08/2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle. Tarafalar arasında, ... ...

Binası tadilat işi ile ilgili tarihli Anahtar Teslimi Götürü Bedelli sözleşme imzalandığı, Davacının işi bitirerek geçici ve kesin kabullerinin yapılmış olduğu, İşin devamı sırasında inşaat imalatlarının yarısından fazlasında iş artışı - iş eksilişi yapıldığı, dolayısıyla Anahtar Teslimi Götürü Bedel Sözleşmenin niteliğinin değişmiş olduğu, bu kadar çok imalat kaleminde değişiklik yapılmasının davalının iyi bir organizasyon ile ihaleye çıkmamış olduğunu gösterdiği,

Davacının iş artış-iş eksiliş kalemlerinde bir kısım hesaplamaya itiraz ettiği, Tanık ...’ün ifadesine itibar edilmesi halinde davacının, davalıdan 79.611,35 TL talep edebileceği, Tanık ...’ün ifadesine itibar edilmemesi halinde ise davacının, davalıdan 62.664,95 TL talep edebileceği, takdirin sayın Mahkemenin takdirinde olduğunun sonuç ve kanaatine varılmıştır.

HUKUKİ NİTELENDİRME ve GEREKÇE Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan, hakedişe ve fazla yapılan ek işlere ilişkin alacak davasıdır. Mahkememiz görevli ve yetkili olup incelenen sözleşmeye göre; tarafların taraf ve dava ehliyetinin bulunduğu anlaşılmıştır. Davalı ... tarafından götürü bedel ile 04.11.2015 tarihli sözleşme ile ... ... Başmüdürlüğü hizmet binası tadilatı konusunda davalı şirket tarafından verilen 424.000,00TL fiyat teklifi üzerinden sözleşme yapılmış olduğu anlaşılmıştır.

Taraflar arasında imzalanan sözleşmenin 8.2.1 maddesi uyarınca, Yapım İşleri Genel Şartnamesi sözleşmenin eki olarak kabul edildiği, sözleşme tarihinde yürürlükte bulunan ve sözleşmenin eki olan Yapım İşleri Genel Şartnamesi'nin 39. maddesinde yüklenicinin geçici hakedişlere itirazı olduğu takdirde, karşı görüşlerinin neler olduğunu ve dayandığı gerekçeleri, idareye vereceği ve bir örneğini de hakediş raporuna ekleyeceği dilekçesinde açıklaması ve hakediş raporunu “idareye verilen ... tarihli dilekçemde yazılı ihtirazî kayıtla” cümlesini yazarak imzalaması gerektiği, yine kesin hakediş raporu ve hesap kesilmesine ilişkin 40. madde hükmünce,

yüklenicinin itirazı olduğu takdirde itirazlarını 39. maddedeki usuller çerçevesinde dilekçe ile idareye bildirmesi gerektiği, yapım İşleri Genel Şartnamesi'nin 39. ve 40. maddelerindeki bu düzenlemeler 6100 sayılı Hukuk Muhakemesi Kanunu'nun 193. maddesi (1086 sayılı HUMK 287. maddesi) uyarınca delil sözleşmesi niteliğinde olup mahkemece re'sen gözetilmesi gerektiği, yine Yapım İşleri Genel Şartnamesi'nin 21 ve 22. maddelerinde de sözleşme dışı ve ilave işlerin ne şekilde hesaplanması gerektiği düzenlendiği,

buna göre, anahtar teslimi götürü bedel ihale edilen yapım işlerinde sözleşme bedelinin %10'una kadar oran dahilinde, süre hariç sözleşme ve ihale dökümanındaki hükümler çerçevesinde aynı yükleniciye yaptırılabileceği düzenlenmiştir.

Tüm dosya kapsamı ve toplanan delillerden; davacı ... AŞ ile davalı ... arasında 04.11.2015 tarihli ... ...

Başmüdürlüğü hizmet binası tadilatı için sözleşme yapılmış olduğu ve taraflar arasında hakedişe ilişkin olarak ihtilaf bulunduğu anlaşılmış olup alınan bilirkişi raporları ve hakedişlerden de tespit edildiği üzere taraflar arasında işin yapımı sırasında üç adet ara hakediş ile “4 ve Son” numaralı hakediş hazırlanmış ve itirazsız olarak imzalanmış olup hakediş 1 07.01.2016: İnşaat * Mekanik * Elektrik imalatları toplamı 158.677,41 TL *KDV, Hakediş 2 24.02.2016: İnşaat * Mekanik * Elektrik imalatları toplamı kümülatif olarak 272.818,10TL olup bu hakediş tutarı: 114.140,69 TL * KDV,

Hakediş 3 28.03.2016: İnşaat * Mekanik * Elektrik imalatları toplamı kümülatif olarak 381.168,69 TL olup bu hakediş tutarı: 108.350,59 TL * KDV ve Hakediş 4 ve son, 29.03.2016: İnşaat * Mekanik * Elektrik imalatları toplamı kümülatif olarak 424.000,- TL * İş Artışı (967,6163) 32.250,62 TL olup bu hakediş tutarı: 75.081,93 TL * KDV olarak hak edişlerin düzenlenmiş olduğu görülmüş olup 4 nolu hakedişe iş artışı olarak hakediş yapıldığı,

diğer itiraza konu kesinti ve cezaların hakedişlere girmiş olduğu ve hakedişlere Yapım İşleri Genel Şartnamesi'nin 39. Maddesine uygun olarak yapılan bir itiraz olmaksızın davacı tarafından imzalandığı görülmüş olup 39.maddeye uygun olarak itiraz edilmediği takdirde hakedişin olduğu gibi kabul etmiş sayılacağından davacının hakedişe giren ancak usulüne uygun olmayan itiraz nedeniyle kesinleşen kalemlerden dolayı davalıdan talep edebileceği bir alacağının bulunmadığı anlaşıldığından davanın reddine karar verilerek aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ¸e-imzalı Hakim ... · ¸e-imzalı