İstanbul 20. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/617 K.2021/647

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) talebinin yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Talep eden vekili tarafından mahkememize sunulan 01/12/2020 tarihli talep dilekçesinde özetle; müvekkilinin yetkili hamili olduğu talep konusu çeklerin zayi olması nedeniyle öncelikle söz konusu çekler hakkında ihtiyati tedbir yolu ile ödeme yasağı konulmasına ve yargılama sonucunda talep konusu çeklerin iptallerine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Çek suretleri, Ticaret Sicil Gazetesi ilanları, Banka cevabi yazıları, ... Bankası A.Ş. ... Şubesi'nin 30/11/2020 tarihli tutunağı, Çek tevdi bordroları ve tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Mahkememizce yapılan yargılama, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; Talep, TTK'nın 818/s madde hükmü delaletiyle aynı kanunun 757, 762, 764 madde hükümlerinde belirtilen zayi nedeniyle çeklerin iptali istemine ilişkindir.

6102 sayılı TTK'nın 818/1-s bendi yollamasıyla, TTK Madde 757- (1) İradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebilir. (2) Mahkeme, ödemeyi meneden kararında muhataba, vadenin gelmesi üzerine poliçe bedelini tevdi etmeye izin verir ve tevdi yerini gösterir.

TTK Madde 759- (1) Poliçeyi eline geçiren kişi bilinmiyorsa, poliçenin iptaline karar verilmesi istenebilir. (2) İptal isteminde bulunan kişi, poliçe elinde iken zıyaa uğradığını inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sağlamak ve senedin bir suretini ibraz etmek veya senedin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlüdür.

TTK Madde 764- (1) Elden çıkan poliçe, verilen süre içinde mahkemeye sunulmazsa, iptaline karar verilir.

TTK'nın 762. madde hükmü gereğince talep konusu çekler hakkında iptali talebinde bulunulduğu hususunda ticaret sicil gazetesinde birer hafta arayla olmak üzere üç kez ilan yapılmıştır.

Talebe konu çeklere ilişkin muhatap bankalara yazılan müzekkerelere verilen cevaplarda bir kısım çeklerin ibraz edilmediği bildirilmiş, bir kısım çeklerin ise ibraz edildiği bildirilmiş ise de banka cevabi yazıları ile bu çeklerin zayi tarihi olan 30/11/2020 tarihinden önce ibraz edildikleri bu çeklerin takas için ibrazı sonrası talep eden bankanın elindeyken zayi olduğu, zayi tarihi olan 30/11/2020 tarihinden sonra talebe konu çeklerden ibraz edilen olmadığı anlaşılmıştır.

Talebe konu çeklerden ... 'a ait ... seri numaralı çek yönünden ... tarafından müdahale talebinde bulunulmuş ise de talebin hasımsız çek iptaline ilişkin olması nedeniyle ve talep edence çeke ilişkin istirdat davası açıldığı veya ödeme yasağından dolayı tazminat davası açıldığına ilişkin herhangi bir beyanda bulunulmadığından talep eden ...'un katılma talebinin reddine karar verilmiştir.

Bu haliyle talep eden tarafın kaybolduğunu iddia ettiği çeklere ilişkin yukarıda yazılı düzenlemeler kapsamında TTK 762 maddesi gereğince Ticaret Sicili Gazetesinde gerekli ilanlar usulüne uygun şekilde yapılmış ve ilan süresinin bitimine kadar Mahkememize ve muhatap bankalara çekler ibraz olunmamıştır. Bu halde talep eden üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirmiş ve çeklerin iradesi dışında elinden çıktığını ispatlamıştır. Bu nedenle talep konusu olan çeklerin iptallerine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.