İstanbul 20. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/524 K.2024/375

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Davacı vekili tarafından sunulan 05/09/2023 tarihli dava dilekçesinde özetle; Taraflar arasında ... nolu kurumsal hat abonelik sözleşmesi akdedildiğini, davalı ile akdedilmiş olan bu sözleşme kapsamında düzenlenmiş olan Eylül, Ekim, Kasım 2022 dönemlerine ait 72.091,60 TL tutarlı faturalara ödeme yapılmadığını, açıklanan nedenlerle davanın kabulü ile asıl alacağın fatura tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile beraber ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı tarafından cevap dilekçesi sunulmadığı görülmüştür.

DELİLLER

Arabuluculuk son tutanağı, Abonelik sözleşmesi, Ticari defter kayıtları, Bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı.

Mali müşavir bilirkişi ... ve Bilgisayar mühendisi bilirkişi ... tarafından hazırlanan bilirkişi raporuna göre.

Rapor içeriğinde yapılan açıklamalar muvacehesinde, dosyaya mübrez belge, bilgi, dava dosyası, davacı yana ait ticari defter ve belgeler ile sınırlı olarak yapılan tespit, inceleme ve değerlendirmeler neticesinde: Dava konusunun, taraflar arasında akdedilen Abonelik Sözleşmesi kapsamında davacı tarafından davalı adına düzenlenen faturalardan kaynaklı oluşan 72.091,60 TL cari hesap bakiye alacağının davalı yandan tahsili amacıyla yürüttüğü takibe yapılan itirazın iptali talebinden ibaret olduğu,

davacının 2020-2021-2022-2023 yılları ticari defterlerinin yasal süreler içinde ve usulüne uygun şekilde açılış ve kapanış onamalarının yapıldığı tespit edilmiş olup, sahibi lehine delil olma vasfı Sayın Mahkemenin takdirlerine bırakıldığı, Davacının incelenen ticari defterlerine göre.

Davalı ile olan cari münasebetini ... hesap kodunda takip ettiği, davacı yan tarafından davalı adına düzenlenen faturaların davacı yanın ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, düzenlenen faturalardan kaynaklı davacı yanın ekstre bitim tarihi (08.12.2022) itibariyle davalı yandan 72.091,60 TL cari hesap bakiye alacaklı olduğu, davalı tarafın 18.12.2023 günü saat 15:25'de mahkemeniz duruşma salonunda yapılan incelemeye gelmemiş ticari defter ve belgelerini sunmadığı,

taraflar arasında 08.02.2019 tarihinde ...'un sunduğu elektronik haberleşme hizmetinden, abonenin faydalandırılmasına ilişkin hakşılıklı hak ve yükümlülüklerin belirlenmesi” konulu Abonelik Sözleşmesi akdedildiği, davacı ...

A.Ş. tarafından davalı adına tanzim edilen cari hesap alacağına konu faturaların E-Fatura şeklinde usulüne uygun olarak düzenlediği, faturalanın davacı yanın ticari defter ve kayıtlarında mevcut olduğu, söz konusu faturaların taraflar arasındaki akdedilen abonelik sözleşmesi kapsamında verilen hizmet bedeli muhteviyatında düzenlendiği, davacı tarafından söz konusu faturaların davalı yana e-arşiv portal üzerinden teslim edildiğine dair ekran görüntüsü sunulduğu, davalı tarafından faturanın ret edilmediği ve dava tarihinden önce de faturalar karşı somut bir itiraz görülmediği,

(Ticari e-Faturalar, faturanın alıcıya gönderilmesinden itibaren 8 gün içinde alıcının reddetmesi durumunda iptal edilebilir ve bu durumda iade faturası düzenlenmesine gerek yoktur. Eğer alıcı 8 gün içinde faturayı reddetmezse ve iade etmek isterse, iade faturası düzenlenmesi gerekmektedir.) davalı tarafından düzenlenen herhangi bir iade faturası da görülmediği, bu bağlamda düzenlenen faturaların davalı yanın bilgisi dahilinde olduğu kanaati hasıl olduğu Neticeten.

Mali yönden yapılan incelemeler doğrultusunda, Mahkemece davacı tarafından davalı adına tanzim edilen faturaların kabul edilmesi halinde olasılığında, davacının incelenen ticari defterlerine göre düzenlenen faturalardan kaynaklı davacı yanın ekstre bitim tarihi (08.12.2022) itibariyle davalı yandan 72.091,60 TL cari hesap bakiye alacaklı olduğu, Teknik Sektörel Yönden Yapılan İncelemeler Yönünden.

Davalı şirketin, davacı GSM işletmecisinin kurumsal mobil abonesi müşterisi olduğu, davalının kullanmakta olduğu ... numaralı GSM hatlarının 24 ay taahhüt süresi içeren kampanyalara dahil edildikleri, kampanya kapsamında hatlara “ ... ” isimli tarifenin tanımlandığı, davaya konu edilen 10.10.2022 son ödeme tarihli 4.156,10 TL tutarlı, 07.11.2022 son ödeme tarihli 4.134,60 TL tutarlı ve 08.12.2022 son ödeme tarihli 63.800,90 TL tutarlı faturalara iletişim ücretleri dışında ...

Yarına Hazırlayan Cihazlar Kampanyası Taahhütnamesi kapsamında satın alınan ve aylık faturalara taksitler halinde yansıtılan Tahsilatına Aracılık Edilen Hizmetler bedeli (cihaz taksit ücreti) yansıtıldığı, ayrıca 08.12.2022 son ödeme tarihli 63.800,90 TL tutarlı faturaya kalan cihaz taksit bedellerinin toplamını (61.890,00 TL) içeren tutarın yansıtıldığı,

böylece söz konusu faturalardan kaynaklanan fatura asıl alacak toplamının 72.091,60 TL tutarından oluştuğu, davalı kurumsal aboneye tahakkuk ettirilen dava konusu faturalarda geçen ve yukarıda detaylandırılan ücret kalemlerinin paket ücretlendirme esaslarına, taahhütname ve abonelik sözleşmelerine uygun olarak ücretlendirmeye tabi tutulduğu, böylece dava konusunu oluşturan ve dosyaya sunulan faturalarda maddi bir hatanın bulunmadığı tespit edildiğinin görüş ve kanaatine varılmıştır.

HUKUKİ NİTELENDİRME VE GEREKÇE

Dava, kurumsal hat abonelik sözleşmesinden kaynaklanan alacak talebine ilişkindir. Taraflar tacir olduğundan mahkememiz görevli ve yetkilidir.

Davalı kurumsal abone, 26/01/2019, 08/02/2019 ve 20/02/2019 tarihlerinde ... A. Ş. Kurumsal Tip Abonelik Sözleşmesi belgelerini imzalayarak davacı işletmenin kurumsal mobil müşterisi / abonesi olduğu görülmüştür.

Ticari davalarda yani iki tarafın tacir olduğu ve dava konusunun ticari işletmeleri ile ilgili olduğu davalarda ticari defterler ile sözleşme ilişkisinin veya alacak miktarının ispatı mümkündür. Ticari defterler kesin delillerdendir. Yasa'da delil vasfı taşıdığı takdirde aksinin yazılı veya kesin delillerle ispatı gerektiği düzenlenmiş olduğundan, yasanın ticari defterleri kesin delil olarak düzenlediği açıkça anlaşılmaktadır.

Ticari defterler kesin delillerden ise de ancak HMK 222. maddedeki koşullar çerçevesinde ispat aracı olabilir. Ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması gerekir. Bir taraf kendi defterlerine delil olarak dayanmış ise karşı tarafın ticari defterlerine dayanılmamış olsa da karşı taraf defterlerinin incelenmesi zorunludur.

Çünkü tarafın ticari defterleri yasada belirtildiği üzere karşı tarafın ticari defterleri ile uyumlu olduğu takdirde lehine delil olabilecektir. Karşı taraf defterleri incelenmediği takdirde dayanan tarafın kendi defterindeki kayıtların lehe delil olması mümkün değildir. Davacının da bu durumu bilerek ticari defterlere delil olarak dayandığı ve karşı tarafın ticari defterlerinin de incelenmesini istediği kabul edilmelidir.

Aksinin kabulü halinde davacının ticari defterleri tek başına delil niteliği taşımadığından dayanılan böyle bir delilin incelenmesine gerek de olmayacaktır. Karşı taraf ticari defterlerini sunar ise birlikte incelenip değerlendirildiğinden delil olup olmadığı sonucuna göre değerlendirilebilecektir.

Karşı taraf ticari defterlerini sunmadığı takdirde ise bu davranışı ile kendi ticari defterlerinin davacı defterleri ile uyumlu olup olmadığının incelenmesine engel olduğundan, engel olduğu sonucun varlığını kabul etmiş sayılmalıdır.

Tacir olup ticari defter tutmak zorunda olan taraf, ticari defterleri bulunmadığını ileri süremeyeceğinden verilen kesin süreye rağmen ibraz etmediği takdirde, belgenin elinde olmadığına dair yemin etmesine gerek olmaksızın HMK 220/3. madde gereğince sunmaktan kaçındığı belgelerdeki (ticari defterlerindeki) kayıtların, karşı taraf defterindeki kayıtlara uygunluğunu mahkeme kabul edebilir.

Aksinin kabulü durumunda; karşı tarafın ticari defterlerini sunmaması halinde sunan tarafın muntazam tutulmuş ticari defterlerinin lehe delil olarak kabul edilemeyeceği şeklinde bir sonuç ortaya çıkar ki bu ticari defterleri ve karşı taraf elinde olduğu ileri sürülen belgeleri delil olarak kabul edip sunulmaması halinde sonuçlarını belirleyen HMK'ndaki açık düzenlemelere aykırı bir yorum olacaktır.

Fatura düzenlenmesi için öncelikle taraflar arasında akdi bir ilişkinin bulunması gerekir. Bunun için de öncelikle taraflar arasındaki sözleşmesel ilişkinin varlığının kanıtlanmış olması gerekir. Davalının sözleşmesel ilişkiyi inkâr etmesi durumunda davacının öncelikle aralarındaki akdi ilişkiyi ispat etmesi gerekmektedir.

Faturanın tebliği şekle bağlı değildir, yazılı veya sözlü herhangi bir şekilde yapılabilir. Muhatap hazır ise kendisine elden verilmesi, değil ise herhangi bir şekilde gönderilmesi mümkündür. Ancak, uyuşmazlık halinde ispat kolaylığı açısından, fatura tebliğinin noter aracılığıyla ya da imza karşılığı elden tebliğ yolu ile ya da telgraf, teleks yolu ile veya PTT aracılığıyla ya da faks çekilmesi yahut güvenli elektronik imza ile elektronik posta gönderilmesi şeklinde yapılması uygundur.

Faturaların borçluya tebliğ edilip edilmediği, itiraza uğrayıp uğramadığı belirlenmeli, faturaların tebliğ edilmiş ve 8 günlük itiraz süresi içerisinde itiraz edilmemiş olduğunun tespiti halinde faturaların içeriğinin sözleşmeye uygun olduğunun alacaklı tarafça kanıtlanmış olduğu ve sadece fatura içeriğinin kesinleştiği, bunun aksinin yani faturaların içeriğinin sözleşmeye uygun olmadığının ve kesinleşmediğinin kanıt yükünün bu kez borçluya geçtiği kabul edilmelidir.

Dosya kapsamında toplanan delillerden somut olayda, taraflar arasında 26/01/2019-08/02/2019-20/02/2019 tarihli abonelik sözleşmesi imzalandığı, davalı kurumsal abone, 09/11/2021, 23/12/2021, 23/06/2022 ve 27/06/2022 tarihlerinde ...

Yarına Hazırlayan Cihazlar Kampanyası Taahhütname belgelerini imzaladığı, işbu taahhütnameler kapsamında faturaya ek yansıtılmak üzere [TELEFON] nolu GSM hattı üzerine tanımlı ... model, ... nolu GSM hattı üzerine tanımlı ... nolu GSM hattı üzerine tanımlı ... nolu GSM hattı üzerine tanımlı ... model cep telefonlarını satın aldığı anlaşılmış olup 10.10.2022 son ödeme tarihli 4.156,10 TL tutarlı, 07.11.2022 son ödeme tarihli 4.134,60 TL tutarlı ve 08.12.2022 son ödeme tarihli 63.800,90 TL tutarlı faturaların E-fatura şeklinde usulüne uygun olarak düzenlendiği, davacının ticari defter ve kayıtlarında mevcut olduğu,

abonelik sözleşmesi kapsamında verilen hizmet bedeli için düzenlendiği, davacının düzenlendiği e-faturaların davalıya teslim edildiği, faturalara itiraz edildiğine dair bir kayıt bulunmadığı, dava konusu faturaların davalı tarafa teslim edildiği ve davalının 8 gün içerisinde itiraz etmediğinin tespiti edildiği faturaların içeriğinin sözleşmeye uygun olduğunun alacaklı tarafça kanıtlanmış olduğu ve sadece fatura içeriğinin kesinleştiği, bunun aksinin yani faturaların içeriğinin sözleşmeye uygun olmadığının ve kesinleşmediğinin kanıt yükünün bu kez borçluya geçtiği ancak bu yönde ispata yarar bir delil sunulmadığı görülmüştür.

Hizmetin verilip verilmediği noktasında yapılan teknik bilirkişi incelemesinde, davalıya hatların kullandırıldığı ayrıca taksitli cihaz satışı yapıldığı davalı kurumsal aboneye tahakkuk ettirilen dava konusu faturalarda geçen ve detaylandırılan ücret kalemlerinin paket ücretlendirme esaslarına, taahhütname ve abonelik sözleşmelerine uygun olarak ücretlendirmeye tabi tutulduğu, dava konusunu oluşturan ve dosyaya sunulan faturalarda maddi bir hatanın bulunmadığı tespit edilmiş ve davalının davacıya toplam 72.091,60TL borcu olduğu anlaşıldığından davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki gibi karar verilmiştir.