İstanbul 20. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/286 K.2024/457

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Abone Sözleşmesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; müvekkili, dava dışı elektrik tedarik şirketi ...

A.Ş.’nin - 2024/1-2-3 dönemlerine ait normal tüketim faturalarından (ek-1/1-6) da anlaşıldığı üzere - ticarethane grubu sözleşmeli abonesi olarak, ticari işletmesi olan ... tesisat/hizmet no’lu kullanım yerinde elektrik enerjisi kullandığını, davalı elektrik dağıtım şirketi tarafından, davacı müvekkilin bu kullanım yerinde kaçak elektrik enerjisi kullandığı iddiası ile düzenlenen kaçak elektrik tespit tutanağına dayanılarak 01.04.2024 tarihli, ... no’lu ve 378.904,85-TL bedelli kaçak elektrik tüketim faturası ve aynı tarihli,

... no’lu ve 398.579,51-TL bedelli ek tüketim faturası ile müvekkil adına toplam 777.484,36-TL kaçak elektrik tüketim borcu tahakkuk ettirildiğini, davadan önce ... Asliye Ticaret Mah.’nin 15.04.2024 tarih ve 2024/... D. İş,

2024/... K. sayılı kararı ile “müvekkilin kullanmakta olduğu elektrik enerjisinin, davaya konu mezkûr faturaların borçlarından dolayı kesilmemesine” dair ihtiyati tedbir kararı verilmiş ve

tarafımızdan, işbu tedbir kararının uygulanması 17.04.2024 tarihinde talep edildiğini, HMK.m.109 hükmü uyarınca kısmi dava olarak “fazlaya ilişkin talep hakları saklı kalmak” kaydıyla; davacı müvekkilin, davalı tarafından düzenlenen 01.04.2024 tarihli, ... no’lu ve 378.904,85-TL bedelli ve 01.04.2024 tarihli, ... no’lu ve 398.579,51-TL bedelli faturalar ile borç olarak tahakkuk ettirilen 777.484,36-TL’nın şimdilik 500,00-TL kısmından borçlu olmadığının tespitine,HMK.m.397/4 ve m.323/1-ç hükümlerine göre, Huzurdaki asıl dava dosyasının eki olan ... Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2024/... D. İş sayılı ihtiyati tedbir dosyasının giderleri de dâhil olmak üzere, yargılama harç ve giderleri ile vekâlet ücretinin de davalıya yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle.

Müvekkili şirket İstanbul Avrupa Yakasında Türkiye genelinin yüzde 10’una denk gelen yaklaşık 4,5 milyon aboneye ‘görevli tedarik şirketi’ sıfatıyla Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) tarafından onaylanan perakende satış tarifeleri üzerinden hizmet verdiğini, müvekkil şirket ayrıca bölge sınırlaması olmaksızın serbest tüketici niteliğine sahip tüketicilerle ikili anlaşma yaparak indirimli tarife ve fayda kampanyalarıyla elektrik enerjisi satışı da yapabildiğini, müvekkil şirketin görevleri kapsamında yapılan denetimlerde, davalının kaçak elektrik kullandığı tespit edildiğini,

davalı hakkında müvekkil kurum görevlileri tarafından ''EPDK Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğinin 42. Maddesinin 1/c bendine göre ilgili kullanım yerinde sayaç ölçü devresine müdahale ederek sayacın eksik ölçüm yapmasına sebebiyet vermek suretiyle mevzuata aykırı şekilde elektrik enerjisi kullanıldığı tespit edildi. (Sayacın S fazına ait çıkış kablosu giriş sigortasına bağlanarak bu fazda kayıt yapmadığı tespit edildi'' gerekçesi ile " ... Mah. ... Sk.

No : / Sayaç bodrum dükkanda, ... ,İstanbul" adresinde 01/04/2024 tarihli kaçak/usulsüz elektrik tüketim tespit tutanağı tutulduğunu ve kaçak kullanıma ilişkin tahakkuk eden bedelin tahsili için davacı borçlu şahıs adına 01-04-2024 tarihli 398.579.51

7 TL ve 378.904.85 TL tutarlı faturalar düzenlendiğini, açıklanan nedenlerle; yargılama gideri ve vekalet ücretininin davacı taraf üzerine bırakılmasını, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Küçükköy Vergi Dairesi müzekkere cevabı, ... .Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2024/... D.İş sayılı dosyası, ... müzekkere cevabı,

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Mahkememizce yapılan yargılama, taraf beyanları, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; dava, kaçak elektrik tüketim bedelinden dolayı borçlu olmadığının tespitine ilişkin Menfi Tespit davasıdır.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 4. maddesine göre; bir davanın ticari dava sayılması için uyuşmazlık konusu işin, taraflarının her ikisinin birden ticari işletmesiyle ilgili olması ya da tarafların tacir olup olmadıklarına veya işin tarafların ticari işletmesiyle ilgili olup olmamasına bakılmaksızın Türk Ticaret Kanunu veya diğer kanunlarda o davaya Asliye Ticaret Mahkemesi'nin bakacağı yönünde düzenleme olmalıdır.

Yine, 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 19/2. maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri için de ticari iş sayılması, davanın niteliğini ticari hale getirmeyecektir.

Zira, Türk Ticaret Kanunu, kanun gereği ticari dava sayılan davalar haricinde, ticari davayı ticari iş esasına göre değil, ticari işletme esasına göre belirlemiştir.

6335 sayılı Kanun'un 2. maddesi ile değişik 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 5. maddesi uyarınca, ticari davalar Asliye Ticaret Mahkemelerince görülerek karara bağlanır. Diğer taraftan aynı madde gereğince, Asliye Ticaret Mahkemeleri ile diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki (6762 Sayılı Türk Ticaret Kanunu’ndan ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 6335 sayılı Kanunla yapılan değişiklikten önceki halinden farklı olarak) iş bölümü ilişkisi değil, görev ilişkisidir. Göreve ilişkin düzenlemeler, HMK 1. maddesi uyarınca kamu düzenine ilişkin olduğundan, mahkemelerce resen dikkate alınması gerekmektedir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık kaçak elektrik kullanımından kaynaklanmakta olup TTK’nda düzenlenmediğinden ancak taraflardan her ikisinin de tacir olması halinde, davanın nispi ticari dava olduğu kabul edilecek Asliye Ticaret Mahkemesi görevli olacaktır. Bu nedenle davacının, tacir sıfatını haiz olup olmadığının tespiti gerekmektedir. ... Vergi Dairesi Başlanlığına yazılan müzekkere cevabında davacının 2.sınıf tacir olarak işletme hesabı esasına göre defter tuttuğu anlaşılmış olup, davacının gelir getirici unsurlar yönünden mükellefiyet kaydının bulunmadığı anlaşılmıştır.

Somut olayda dava konusu ihtilaf fatura alacağına dayalı menfi tespit istemine ilişkin olup davalı taraf tacir olsa da davacı tarafın tacir olmadığı anlaşılmakla; TTK'da yer alan ticari davalardan olması için her iki tarafın tacir olması ve her iki tarafın ticari işletmesini ilgilendirmesi gerektiğinden somut olayda davacı tarafın tacir olmadığı anlaşılmakla bu itibarla davaya bakma görevi genel mahkeme olan Asliye Hukuk Mahkemesine ait olup, mahkememizin görev alanında değildir.

Görev itirazı yargılamanın her aşamasında ileri sürülebileceği gibi mahkemece de re'sen nazara alınarak yargılamanın her aşamasında görevsizlik kararı verilebilir. HMK 2. madde ve TTK 5. maddesi gereğince davaya bakma görevi Mahkememize ait olmayıp davacı tarafça açılan davanın ... Hukuk Mahkemesinde görülmesi gerektiğinden, mahkememizin görevsizliğine ilişkin aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.